Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng
Đan Mạch gửi một lượng quân “đáng kể” tới Greenland sau khi Donald Trump từ chối loại trừ khả năng xâm chiếm hòn đảo Bắc Cực này. Trước đó, Trump đã gửi thư cho Thủ tướng Na Uy, ám chỉ rằng khao khát có được Greenland bắt nguồn từ việc ông bị gạt khỏi giải Nobel Hòa bình. Trump cũng đe dọa áp thuế quan đối với các quốc gia chống đối ông; các nhà lãnh đạo châu Âu dự kiến họp vào thứ Năm để lên kế hoạch phản ứng chung.
Trump xác nhận rằng ông đã mời Vladimir Putin, Tổng thống Nga, tham gia “Hội đồng Hòa bình” nhằm giám sát hoạt động gìn giữ hòa bình tại Gaza. Chính phủ Nga cho biết họ đang “nghiên cứu” lời đề nghị này. Tổng thống Mỹ cũng mời một số nhân vật chính trị và kinh doanh có ảnh hưởng, bao gồm Sir Tony Blair, cựu Thủ tướng Anh, tham gia vào hội đồng.
Thủ tướng Pháp, Sébastien Lecornu, cho biết ông sẽ buộc phải thông qua ngân sách tại Quốc hội mà không cần bỏ phiếu “với một chút tiếc nuối.” Giờ đây, ông có thể phải đối mặt với một cuộc bỏ phiếu tín nhiệm. Lecornu đã đưa ra nhiều nhượng bộ nhằm làm cho kế hoạch của mình dễ được các đảng cánh tả chấp nhận hơn, bao gồm việc tăng thuế đối với các công ty lớn. Việc thông qua ngân sách– vốn nhằm mục đích kiềm chế mức thâm hụt không bền vững 5,4% của Pháp – đã rơi vào bế tắc từ tháng 7 năm ngoái.
Lợi suất trái phiếu kỳ hạn 40 năm của Nhật Bản tăng lên mức cao kỷ lục 4%, một ngày sau khi Thủ tướng Takaichi Sanae kêu gọi bầu cử sớm vào ngày 08/02. Các nhà đầu tư đang lo ngại về kế hoạch cắt giảm thuế bán hàng đối với thực phẩm của Takaichi. Cuộc bầu cử có thể trao cho bà thêm quyền lực để thúc đẩy các gói kích thích kinh tế.
Rumen Radev, Tổng thống Bulgaria, tuyên bố từ chức. Thông báo này được đưa ra giữa bối cảnh khủng hoảng chính trị kéo dài buộc nước này phải tổ chức bảy cuộc bầu cử quốc hội chỉ trong vòng bốn năm. Radev, người đã giữ vai trò chủ yếu mang tính nghi thức trong gần chín năm, là một người hoài nghi châu Âu nổi tiếng với quan điểm thân Nga. Ông dự kiến sẽ thành lập đảng chính trị của riêng mình.
Micron, nhà phát triển chip nhớ của Mỹ, cho biết họ sẽ mua lại một nhà máy tại Đài Loan với giá 1,8 tỷ USD để giúp đáp ứng nhu cầu toàn cầu đang gia tăng. Giá cổ phiếu của Powerchip, đơn vị xây dựng nhà máy, đã tăng gần 10% sau tin tức này. Việc sử dụng ồ ạt các loại chip trong các trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo đã làm khan hiếm nguồn cung cho ngành công nghiệp điện tử tiêu dùng, vốn cũng phụ thuộc vào chúng.
Valentino Garavani, nhà sáng lập người Ý của thương hiệu thời trang xa xỉ Valentino, qua đời ở tuổi 93. Nổi tiếng với những thiết kế may đo cao cấp (haute couture) và việc sử dụng sắc đỏ đặc trưng, thương hiệu của ông đã thiết kế trang phục cho hàng loạt người nổi tiếng và nhân vật công chúng kể từ khi thành lập năm 1960, bao gồm cả Jacqueline Kennedy và Dame Elizabeth Taylor. Tang lễ của ông sẽ được tổ chức tại Rome vào thứ Sáu.
Con số trong ngày: 1.800, là số lượng đơn xin việc làm IT từ xa của người Triều Tiên mà Amazon đã chặn trong tháng trước.
TIÊU ĐIỂM
Châu Âu cân nhắc trả đũa vụ Greenland
Các nhà lãnh đạo châu Âu đang ráo riết tìm cách phản ứng trước lời đe dọa của Donald Trump về việc áp thuế lên tám quốc gia đã gửi vài chục quân lính tới Greenland. Họ có thể cố gắng thuyết phục Trump rằng cuộc khủng hoảng này chỉ là một sự hiểu lầm. Việc triển khai quân sự mang tính biểu tượng này được thực hiện vào tuần trước theo yêu cầu của Đan Mạch – và tiếp nối những lời kêu gọi từ phía Mỹ về sự hiện diện mạnh mẽ hơn của châu Âu tại Bắc Cực.
Nhưng điều đó khó có thể làm lay chuyển Trump. Vì vậy, một lựa chọn khác là trả đũa. Các nghị sĩ châu Âu đã sẵn sàng đình chỉ một thỏa thuận thương mại đạt được vào năm ngoái, trong đó châu Âu đồng ý không áp thuế tương ứng với các mức thuế cao ngất ngưởng của Mỹ. Thuế đánh vào hàng xuất khẩu từ tám quốc gia sang Mỹ này sẽ tăng từ 15% lên ít nhất 25%. Kịch tính hơn, EU có thể viện dẫn vũ khí kinh tế mạnh nhất của mình. “Công cụ chống cưỡng ép” sẽ cho phép trả đũa trên diện rộng chống lại các công ty và khoản đầu tư của Mỹ. Nhưng những chiến thuật như vậy có nguy cơ làm tổn hại đến khả năng hợp tác trong vấn đề Ukraine, hoặc leo thang thành một cuộc thương chiến rộng hơn. Việc từ bỏ chiến lược xoa dịu Mỹ sẽ đi kèm với hậu quả.
Netflix thử thách niềm tin của nhà đầu tư
Hôm nay, Netflix sẽ báo cáo thu nhập và cập nhật cho các cổ đông về kế hoạch mở rộng của mình. Dịch vụ phát trực tuyến lớn nhất thế giới, với hơn 300 triệu thuê bao, hy vọng sẽ mua lại phần lớn Warner Bros Discovery, đơn vị sở hữu hơn 100 triệu khách hàng trực tuyến cùng một trong những xưởng phim lớn nhất Hollywood. Netflix đã đề nghị 83 tỷ USD bằng tiền mặt và cổ phiếu, và hiện được cho là đang cân nhắc một lời đề nghị hoàn toàn bằng tiền mặt để ngăn chặn đề xuất từ đối thủ Paramount Global.
Một số nghi ngại lớn nhất xoay quanh thương vụ này lại đến từ chính các cổ đông của Netflix. Giá cổ phiếu của công ty đã giảm hơn một phần tư kể từ khi họ bắt đầu “nhòm ngó” Warner vào mùa thu năm ngoái. Một số người lo lắng về quy mô quá lớn của vụ thâu tóm; những người khác lại xem đó là dấu hiệu cho thấy các động lực tăng trưởng hiện tại của Netflix đang yếu dần. Kết quả công bố trong hôm nay sẽ hoặc là trấn an tinh thần – hoặc làm sâu sắc thêm những quan ngại – về vụ cá cược táo bạo nhất của công ty kể từ khi họ từ bỏ mảng đĩa DVD.
Mười Điều Răn trong các lớp học tại Mỹ
Hôm nay, Tòa phúc thẩm Khu vực 5 của Mỹ sẽ xem xét tính hợp hiến của các luật tại Texas và Louisiana yêu cầu các trường công lập phải treo Mười Điều Răn trong mọi lớp học. Tháng 6 năm ngoái, một hội đồng gồm ba thẩm phán tại Tòa Khu vực 5 đã bác bỏ luật của Louisiana, và giờ đây, tất cả 17 thẩm phán đương nhiệm sẽ cùng tham gia thảo luận.
Tổng chưởng lý bang Texas, Ken Paxton, lập luận rằng việc trưng bày các điều răn đóng vai trò “cấp bách” nhằn duy trì các giá trị Thiên Chúa giáo tại Mỹ. Các tòa án cấp dưới đã chặn các luật này với lý do chúng vi phạm lệnh cấm thiết lập tôn giáo của Tu chính án thứ Nhất. Các thẩm phán đã viện dẫn vụ kiện Stone v. Graham, một phán quyết năm 1980 của Tòa án Tối cao Mỹ, vốn đã bác bỏ một yêu cầu gần như tương tự. Các bang phản bác rằng vụ Stone dựa trên một bài kiểm tra pháp lý mà tòa án đã loại bỏ từ lâu. Vụ việc này hiện đang trở thành tâm điểm của cuộc chiến văn hóa tại Mỹ – và có lẽ sẽ được đưa lên Tòa án Tối cao.
Góc nhìn của Nga về “Học thuyết Donroe”
Hôm nay, Sergei Lavrov, Ngoại trưởng Nga, sẽ điểm lại hoạt động ngoại giao của đất nước ông trong năm vừa qua tại một cuộc họp báo ở Moscow. Điện Kremlin có lý do để vui mừng. Các quan chức Nga từ lâu đã tìm cách làm suy yếu NATO bằng việc cố gắng tạo ra sự chia rẽ giữa Mỹ và các đồng minh châu Âu. Giờ đây, Donald Trump đang làm điều đó thay cho họ. Mong muốn tiếp quản Greenland, lãnh thổ tự trị của Đan Mạch, của Tổng thống Mỹ đang đe dọa xé toạc liên minh. Cùng lúc đó, nó làm xao nhãng sự chú ý khỏi tình cảnh khốn khó của Ukraine, nơi cuộc xâm lược toàn diện của Nga đã gần bước sang năm thứ tư.
Nhưng một nước Mỹ hiếu chiến cũng đặt ra những câu hỏi hóc búa cho Nga. Điện Kremlin đã không thể làm gì để ngăn cản việc Mỹ bắt giữ nhà độc tài Venezuela, Nicolás Maduro, một đồng minh lâu năm của Nga. Và dù Trump đã rút lại các lời đe dọa tấn công Iran, một đối tác khác của Nga, ông có thể quay lại với ý tưởng đó bất cứ lúc nào. Nga có thể thích nghĩ về một thế giới nơi “chân lý thuộc về kẻ mạnh.” Nhưng Trump là một người rất khó đoán.
