Category: Chính trị quốc tế

Cuộc tranh luận ‘Nga có thuộc châu Âu hay không?’ đã kéo dài ba thế kỷ

Nguồn: Alexey Gromyko, Khương Phong, 姜锋对话阿列克谢·葛罗米柯：欧盟外长称俄罗斯为“地区大国”，这是不专业的宣传, Guancha, 23/03/2026.

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

Tháng 3/2026, bối cảnh an ninh châu Âu trải qua biến động sâu sắc nhất kể từ khi Chiến tranh Lạnh kết thúc. Khi cuộc khủng hoảng Ukraine bước sang năm thứ tư, sự đối đầu trực diện giữa NATO và Nga tiếp tục leo thang, trong khi đề xuất của Pháp về việc mở rộng “ô bảo hộ hạt nhân” càng khiến vấn đề tự chủ quốc phòng của châu Âu trở nên phức tạp và khó lường. Trong bối cảnh này, việc làm thế nào để vượt lên trên các xung đột địa chính trị ngắn hạn và xem xét lại mối quan hệ lịch sử phức tạp kéo dài hàng thế kỷ giữa Nga và lục địa châu Âu đã trở thành một vấn đề then chốt liên quan đến sự ổn định toàn cầu trong tương lai. Continue reading “Cuộc tranh luận ‘Nga có thuộc châu Âu hay không?’ đã kéo dài ba thế kỷ”

Vì sao chính trị Mỹ thường đứng cùng phía với Israel?

Tác giả: Nguyễn Kế Thùy Linh

Trong quan hệ quốc tế hiện đại, có lẽ hiếm có quan hệ song phương nào vừa bền vững vừa khó giải thích như quan hệ Mỹ – Israel. Một siêu cường với ngân sách quốc phòng vượt mốc 800 tỷ USD mỗi năm[1] duy trì mức độ ủng hộ ngoại lệ dành cho một quốc gia có diện tích nhỏ hơn bang New Jersey và dân số chỉ khoảng 9 triệu người, kể cả khi điều đó đặt Mỹ vào thế bị cô lập ngoại giao trước Hội đồng Bảo an, gây tổn hại hình ảnh của Mỹ trong thế giới Hồi giáo, và ngày càng chia rẽ nội bộ chính trị Mỹ theo những đường đứt gãy khó hàn gắn.

Để hiểu vì sao điều đó xảy ra và vì sao nó tiếp tục được duy trì qua nhiều đời tổng thống Mỹ, cần phân tích theo hai tầng song song. Thứ nhất là những lý do chính thức mà hệ thống chính trị Mỹ thường đưa ra để giải thích cho sự ủng hộ này. Các lập luận này thường xoay quanh việc coi Israel là một đồng minh dân chủ, có chung giá trị với Mỹ, và vì vậy Mỹ có trách nhiệm đạo đức trong việc bảo vệ và hỗ trợ. Thứ hai là những yếu tố mang tính cấu trúc, ít được trình bày công khai hơn. Những yếu tố này bao gồm hoạt động vận động chính sách của các nhóm lợi ích, nguồn tài chính đóng góp cho các chiến dịch bầu cử, và hệ thống các tổ chức, viện nghiên cứu, cũng như diễn đàn chính sách đã được xây dựng và duy trì trong nhiều thập niên. Continue reading “Vì sao chính trị Mỹ thường đứng cùng phía với Israel?”

BRICS đối mặt với phép thử thực tế trong cuộc chiến Trung Đông

Nguồn: C. Raja Mohan, “BRICS Meets Reality in the Middle East War”, Foreign Policy, 16/03/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Sau hai tuần nổ ra cuộc chiến tại Vịnh Ba Tư, khối BRICS vẫn chưa đưa ra được bất kỳ tuyên bố chung nào về xung đột. Điều này đã gây thất vọng cho nhiều người kỳ vọng vào BRICS ở cả phương Đông lẫn phương Tây, những người từng hình dung nhóm này là một đối trọng đáng tin cậy đối với quyền lực của Mỹ và là điềm báo cho một trật tự đa cực. Tuy nhiên, thất bại này không gây ngạc nhiên cho bất kỳ ai; nó vốn đã được tiên liệu ngay từ trong cấu trúc của nhóm này.

Với tư cách là một tổ chức tập thể, BRICS đã làm được rất ít cho Nga trong suốt cuộc đối đầu kéo dài nhiều năm qua với cái mà Moscow gọi là “tập thể phương Tây”. Giờ đây, vấn đề càng trở nên nhức nhối hơn. Khi Mỹ và Israel phát động một cuộc tấn công quân sự quy mô lớn vào Iran—một thành viên khác của BRICS—diễn đàn này đã chật vật để đưa ra một tiếng nói chung. Một số thành viên đang hợp tác chặt chẽ với các chiến dịch quân sự của Washington; những thành viên khác, chẳng hạn như Ấn Độ, lại phát triển quan hệ đối tác mạnh mẽ với Israel. Continue reading “BRICS đối mặt với phép thử thực tế trong cuộc chiến Trung Đông”

Cuộc chiến ở Iran đặt Vladimir Putin vào thế khó

Nguồn: “The Iran war puts Vladimir Putin in a tough spot”, The Economist, 07/03/2026.

Biên dịch: Phạm Ánh Minh

Giá dầu tăng cao không đủ để bù đắp cho việc phơi bày điểm yếu của Nga.

“Chúng ta không bắt đầu cuộc chiến này, nhưng dưới thời Tổng thống Trump, chúng ta đang kết thúc nó,” Pete Hegseth, Bộ trưởng Chiến tranh Hoa Kỳ, phát biểu trước người dân Mỹ vào ngày 2 tháng 3. Đối với các nhà quan sát tình hình Nga, những lời này lại khá quen thuộc. “Chúng ta không bắt đầu cái gọi là cuộc chiến tranh này. Ngược lại, chúng ta còn đang cố gắng kết thúc nó,” Tổng thống Vladimir Putin tuyên bố vài năm trước, sau khi tiến hành xâm lược Ukraine. Việc Putin nhận ra chính những lời của mình được lặp lại bằng tiếng Anh phần nào lý giải phản ứng khá im ắng của Nga đối với cuộc tấn công Iran của Mỹ và Israel. Trên thực tế, Nga có rất ít khả năng hỗ trợ Iran, một quốc gia vốn được xem là đồng minh trong nhiều năm. Nhưng kể cả khi Nga có khả năng ấy, việc quốc gia này có thiện chí hay không trong việc giúp đỡ vẫn còn khá mơ hồ: đối với Putin, mối quan hệ thân thiện với Donald Trump có thể được ưu tiên hơn. Continue reading “Cuộc chiến ở Iran đặt Vladimir Putin vào thế khó”

Nga là bên hưởng lợi lớn nhất từ ​​cuộc chiến Mỹ – Israel – Iran?

Nguồn: Andrey Kortunov, 安德烈·科尔图诺夫：俄罗斯是美伊战争最大受益者？事情没那么简单, Guancha, 07/03/2026.

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

Sự leo thang xung đột gần đây giữa Mỹ, Israel và Cộng hòa Hồi giáo Iran đã gây ra những tác động đáng kể đối với Liên bang Nga. Trong bối cảnh chiến sự vẫn đang tiếp diễn và nguy cơ các quốc gia khác bị kéo vào vòng xoáy này, tuy những ảnh hưởng lâu dài vẫn chưa thực sự rõ ràng, nhưng vẫn có thể rút ra một số kết luận sơ bộ về việc Mỹ và Israel tái khởi động đối đầu với Iran rốt cuộc có ý nghĩa gì đối với Moscow.

Tác động tích cực về mặt chiến thuật

Đối với Điện Kremlin, tác động tích cực nằm ở chỗ, bất kỳ xung đột lớn nào xảy ra tại các khu vực khác trên thế giới đều sẽ làm phân tán sự chú ý của cộng đồng quốc tế khỏi cuộc đối đầu Nga – Ukraine. Continue reading “Nga là bên hưởng lợi lớn nhất từ ​​cuộc chiến Mỹ – Israel – Iran?”

Trung Quốc đang thắng thế Mỹ về quyền lực mềm?

Nguồn: Kyle Chan, “China Is Winning by Waiting”, Foreign Affairs, 27/02/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Một trong những lợi thế lớn nhất của Mỹ so với Trung Quốc chính là quyền lực mềm—khả năng thuyết phục các quốc gia khác, đặc biệt là các đồng minh và đối tác, đồng thuận với mong muốn của mình mà không cần viện đến biện pháp cưỡng ép. Trong nhiều thập kỷ, các quốc gia khác đã chấp nhận chịu thiệt thòi vì lợi ích của Mỹ bởi họ tin rằng về lâu dài, việc hợp tác với Washington sẽ tốt hơn so với hợp tác với Bắc Kinh. Đây là kịch bản đôi bên cùng có lợi kinh điển cho Mỹ và các đối tác. Cùng nhau, họ trở nên thịnh vượng nhờ lá chắn phòng thủ tập thể, thị trường tích hợp và những bước đi phối hợp nhịp nhàng trước các thách thức toàn cầu, bao gồm cả việc kìm chế Trung Quốc. Continue reading “Trung Quốc đang thắng thế Mỹ về quyền lực mềm?”

“Hai Trung Đông” và 6 thách thức địa chính trị năm 2026

Nguồn: Lưu Trung Dân, 刘中民：“两个中东”分化加剧，美伊冲突规模和持续性仍将受限, Guancha, 23/02/2026.

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

Hiệu ứng lan tỏa của vòng xung đột Israel-Palestine mới tiếp tục lan rộng; mức độ an ninh trên các tuyến hàng hải Biển Đỏ và Vịnh Ba Tư biến động trái chiều; cuộc đối đầu Mỹ-Iran và vai trò khu vực của Israel đồng thời gia tăng; Trung Đông đang đẩy nhanh sự phân hóa giữa lằn ranh biến động và tái cấu trúc. Ảnh hưởng của các cường quốc truyền thống lên xuống thất thường, các lực lượng khu vực cạnh tranh đa điểm, sự “phân mảnh” và “tái tích hợp” đan xen cùng tồn tại, trở thành gam màu nổi bật của tình hình Trung Đông kể từ đầu năm 2026.

Trong bối cảnh đó, cần hiểu như thế nào về sự phân hóa cấu trúc của cái gọi là “Hai Trung Đông”? Liệu Syria và Yemen có phản ánh một trạng thái bình thường mới của cạnh tranh đa trung tâm trong khu vực? Liệu Israel và Thổ Nhĩ Kỳ có hình thành một trục đối đầu mới trong vấn đề Syria? Liệu diễn biến rủi ro tại Biển Đỏ và Vịnh Ba Tư có tác động đến chuỗi cung ứng toàn cầu? Và dưới bóng đen của xung đột, liệu Trung Đông có còn không gian cho chuyển đổi và phát triển? Trang Guancha đã có cuộc đối thoại với Giáo sư Lưu Trung Dân – Viện trưởng Viện Nghiên cứu Trung Đông tại Đại học Ngoại Ngữ Thượng Hải, nhằm giải mã các động lực sâu xa và xu hướng tương lai của cục diện Trung Đông. Continue reading ““Hai Trung Đông” và 6 thách thức địa chính trị năm 2026”

Làm thế nào để ngăn chặn bi kịch của chính trị cường quyền?

Nguồn: Friedrich Merz, “How to Avert the Tragedy of Great-Power Politics”, Foreign Affairs, 13/02/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Châu Âu, như triết gia người Đức Peter Sloterdijk đã viết gần đây, vừa khép lại một kỳ “nghỉ dưỡng lịch sử” dài. Chúng ta đã bước vào một kỷ nguyên u tối hơn, nơi một lần nữa được đặc trưng bởi các màn phô trương sức mạnh và chính trị cường quyền. Vị thế lãnh đạo toàn cầu của Mỹ đang bị thách thức, thậm chí có nguy cơ bị lãng phí. Và trật tự quốc tế vốn dựa trên các quyền và luật lệ, dù chưa bao giờ hoàn hảo ngay cả trong thời kỳ hoàng kim nhất, giờ đây cũng đã không còn.

Chủ nghĩa xét lại đầy bạo lực của Nga trong cuộc chiến tàn khốc tại Ukraine chỉ là biểu hiện nhức nhối nhất của kỷ nguyên mới này. Trung Quốc cũng đang khẳng định vị thế cường quốc, với sự kiên trì mang tính chiến lược, tạo dựng nền tảng cho nỗ lực gây ảnh hưởng lên các vấn đề toàn cầu trong suốt nhiều thập kỷ. Bắc Kinh đang xây dựng các mối quan hệ lệ thuộc một cách có hệ thống và tìm cách tái định nghĩa trật tự quốc tế. Trong một tương lai không xa, thực lực quân sự của họ có thể sánh ngang với Mỹ. Nếu khoảnh khắc đơn cực từng thực sự tồn tại sau khi Bức tường Berlin sụp đổ, thì kỷ nguyên đó đã không còn từ lâu. Continue reading “Làm thế nào để ngăn chặn bi kịch của chính trị cường quyền?”

Những hiểm họa thực sự từ cuộc đối đầu giữa Ả Rập Saudi và UAE

Nguồn: Jonathan Panikoff, “The Real Risks of the Saudi-UAE Feud”, Foreign Affairs, 06/02/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Sự rạn nứt giữa Ả Rập Saudi và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) hiện đã lộ rõ cho cả thế giới thấy. Căng thẳng đã gia tăng vào năm ngoái khi hai chế độ quân chủ vùng Vịnh đụng độ về vấn đề Yemen, nhưng sự thù địch tiềm ẩn đã bùng phát công khai vào tháng Giêng, khi các phương tiện truyền thông Ả Rập Saudi cáo buộc UAE “thêm dầu vào lửa” khắp khu vực Bắc Phi và Sừng châu Phi, đồng thời đóng vai trò là tay sai của Israel trong khu vực. Về phần mình, UAE đã hạn chế đưa ra những bình luận công khai như vậy, nhưng sự bất hòa mới nhất này chỉ là phần nổi của tảng băng chìm. Continue reading “Những hiểm họa thực sự từ cuộc đối đầu giữa Ả Rập Saudi và UAE”

Thế lưỡng nan của các cường quốc tầm trung

Nguồn: Eswar Prasad, “The Middle-Power Dilemma”, Project Syndicate, 02/02/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Bài phát biểu gần đây của Thủ tướng Canada Mark Carney tại Davos đã nhận được sự tán dương nhiệt liệt lần thứ ba trong lịch sử Diễn đàn Kinh tế Thế giới, sau hai lần trước đó dành cho Nelson Mandela và Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky. Bài phát biểu đã tạo được tiếng vang lớn bởi nó đã chỉ rõ và không mập mờ một thực tế đang dần hiện hữu ở khắp mọi nơi: Trật tự dựa trên luật lệ thời hậu chiến vốn là nền tảng duy trì sự ổn định và thúc đẩy thịnh vượng chung đang dần tan rã.

Mỹ, quốc gia trở thành cường quốc thống trị sau khi Liên Xô tan rã, giờ đây không còn mặn mà với việc dẫn dắt thế giới một cách tích cực hay duy trì các định chế mà chính mình từng tiên phong gây dựng. Đồng thời, Trung Quốc đang khao khát tiếp quản vai trò lãnh đạo mà Mỹ đang từ bỏ, nhưng một hệ thống pháp quyền còn lỏng lẻo cùng mô hình kinh tế trọng thương của Bắc Kinh đã khiến cộng đồng quốc tế khó lòng đặt trọn niềm tin. Continue reading “Thế lưỡng nan của các cường quốc tầm trung”

Khái niệm vùng ảnh hưởng và những ngộ nhận về nó

Nguồn: Stephen M. Walt, “What Spheres of Influence Are—and Aren’t”, Foreign Policy, 19/01/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Thời gian gần đây, khái niệm “vùng ảnh hưởng” (spheres of influence) đang được bàn luận sôi nổi, phần lớn xuất phát từ Chiến lược An ninh Quốc gia mới của Mỹ, những động thái của chính quyền Trump tại Venezuela và những nỗ lực mới của Trump nhằm chiếm Greenland. Tư tưởng cho rằng các cường quốc nên chi phối tuyệt đối tại các “khu vực lân cận” cũng hoàn toàn ăn khớp với niềm tin của Tổng thống Donald Trump rằng những nhà lãnh đạo quyền lực của các quốc gia hùng mạnh nên là bên định đoạt trật tự thế giới thông qua các thỏa thuận trực tiếp với nhau, thay vì phải bận tâm đến luật pháp quốc tế, các giá trị đạo đức phổ quát hay những khái niệm mang tính lý tưởng khác. Continue reading “Khái niệm vùng ảnh hưởng và những ngộ nhận về nó”

Năm 2026 đặt ra nhiều thách thức cho Liên Hợp Quốc

Nguồn: J. Alex Tarquinio, “2026 Is Already Challenging the U.N”, Foreign Policy, 09/01/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Đầu tháng 12 vừa qua, khi bảng kết quả bỏ phiếu hiển thị tại Đại hội đồng Liên Hợp Quốc, những lời đồn đoán cuối cùng đã trở thành hiện thực: Mỹ đã về cùng phe với một nhóm các quốc gia độc tài để bác bỏ nghị quyết của Ukraine về thảm họa hạt nhân Chernobyl. Động thái này được xem là một chỉ dấu cho bước chuyển mình đầy toan tính của Washington ngay trong tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh này.

Nghị quyết này đưa ra lời “cảnh báo rất nghiêm trọng” về cuộc tấn công của Nga vào tháng 2 năm ngoái, một hành động mà theo Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) là đã đe dọa đến các hệ thống an toàn cốt lõi của nhà máy. (Văn bản này cũng chính thức chuẩn hóa tên gọi địa danh theo cách viết của Ukraine là “Chornobyl”). Với 97 phiếu thuận, nghị quyết đã được thông qua bất chấp 8 lá phiếu chống, trong đó Mỹ gây kinh ngạc khi đứng chung hàng ngũ phản đối cùng với Nga, Belarus, Trung Quốc, Cuba, Triều Tiên, Nicaragua và Niger; trong khi đó có 39 quốc gia bỏ phiếu trắng. Continue reading “Năm 2026 đặt ra nhiều thách thức cho Liên Hợp Quốc”

Đừng để Trump phá nát G-20

Nguồn: Binaifer Nowrojee, “Don’t Let Trump Destroy the G-20”, Foreign Policy, 18/12/2025

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Trong suốt một phần tư thế kỷ qua, nhóm G-20 có lẽ đã trở thành diễn đàn quan trọng nhất về quản trị toàn cầu trong một thế giới ngày càng chia rẽ. Từ một cuộc họp cấp bộ trưởng tài chính nhằm ứng phó với khủng hoảng tài chính châu Á năm 1997, nhóm đã phát triển thành không gian then chốt để 20 nền kinh tế lớn nhất thế giới cùng giải quyết các thách thức toàn cầu.

Khi tầm ảnh hưởng của Liên Hợp Quốc suy giảm và Hội đồng Bảo an rơi vào bế tắc, vị thế của G-20 càng trở nên có sức nặng. Bất chấp những khiếm khuyết nội tại—một tổ chức thiếu tính đại diện, hoạt động dựa trên sự đồng thuận và các quyết định không mang tính ràng buộc—G-20 đã thành công trong việc kết nối những quốc gia chủ chốt từ cả hai khối Bắc và Nam bán cầu. Continue reading “Đừng để Trump phá nát G-20”

Các yếu tố cần thiết để tiến hành thay đổi chế độ Venezuela thành công

Nguồn: Orlando J. Pérez, “The Day After: What Successful Regime Change in Venezuela Would Really Take”, War on the Rocks, 17/11/2025

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Điều gì sẽ xảy ra nếu các cuộc tấn công “chống ma túy” nhắm vào các tàu bị nghi ngờ vận chuyển ma túy thực chất không phải là về cocaine, mà là nhằm lật đổ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro?

Những diễn biến hiện tại ở Caribe—bao gồm các cuộc không kích liên tiếp, việc chuyển giao tù nhân sang nước thứ ba, những gợi ý công khai về quyền lực ngầm, và sự tăng cường lực lượng quân sự—dường như đang làm nền cho một chiến dịch quy mô lớn hơn. Việc lực lượng Mỹ tập kết ở Caribe trong nhiều tuần cho thấy một nỗ lực lật đổ Tổng thống Maduro có thể sắp xảy ra. Continue reading “Các yếu tố cần thiết để tiến hành thay đổi chế độ Venezuela thành công”

Cách các nhà nước chuyên chế thao túng thông tin trên mạng xã hội

Nguồn: Aiden Hoyle, “How authoritarian states sculpt a warped alternative reality in our news feeds”, The Conversation, 07/11/2025

Biên dịch: Tạ Kiều Trang

Khi nói về thông tin sai lệch – hành vi cố ý lan truyền thông tin gây hiểu lầm – chúng ta thường hình dung về những lời bịa đặt trắng trợn và “tin giả” do chính phủ nước ngoài tung ra. Đôi khi mục đích là để tác động đến cử tri trong các cuộc bầu cử, hoặc đôi khi là để gieo rắc hoang mang trong thời điểm khủng hoảng.

Nhưng đây là một phiên bản mà sự việc đã phần nào được đơn giản hoá. Trên thực tế, các nhà nước chuyên chế như Nga và ngày càng chuyên chế như Trung Quốc đang tham gia vào các dự án liên tục nhau và ngày một bành trướng với mục đích tạo nên một thực tại chính trị lệch lạc. Họ tìm cách âm thầm làm suy yếu hình ảnh của các nền dân chủ phương Tây, đồng thời giới thiệu bản thân và khối đối tác chuyên chế ngày càng lớn mạnh của mình là tương lai. Continue reading “Cách các nhà nước chuyên chế thao túng thông tin trên mạng xã hội”

Hệ lụy từ gia tăng tranh chấp nguồn nước ở Nam Á

Nguồn: “South Asia’s water wars”, The Economist, 06/11/2025

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Hiếm khi được yên bình, tình hình chính trị xuyên biên giới của các con sông lớn ở Nam Á gần đây đã trở nên sôi sục. Cuối tháng 10, Afghanistan công bố kế hoạch xây đập trên sông Kabul, khiến Pakistan tức giận, nhất là khi hai nước vừa xảy ra giao tranh biên giới vài ngày trước đó. Cũng trong tháng trước, hàng ngàn người Bangladesh đã biểu tình phản đối việc Ấn Độ kiểm soát dòng chảy của sông Teesta, một nhánh của sông Brahmaputra (gọi là Jamuna ở Bangladesh). Ấn Độ vẫn chưa khôi phục Hiệp ước Nguồn Nước Indus (ký năm 1960) với Pakistan, một thỏa thuận chia sẻ nguồn nước đã bị đình chỉ vào tháng 4 sau một cuộc tấn công khủng bố ở Kashmir. Continue reading “Hệ lụy từ gia tăng tranh chấp nguồn nước ở Nam Á”

Tổ chức Hợp tác Thượng Hải chỉ là một diễn đàn không thực chất?

Nguồn: Yun Sun, “Is the Shanghai Cooperation Organization Just a Talking Shop?”, War on the Rocks, 08/10/2025

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tổ chức Hợp tác Thượng Hải (SCO) đã tiến hành Hội nghị Thượng đỉnh lần thứ 25 tại Thiên Tân vào ngày 1 tháng 9, một cuộc họp mặt lãnh đạo lớn nhất trong lịch sử của tổ chức. Hơn 20 nhà lãnh đạo quốc gia và người đứng đầu 10 tổ chức quốc tế đã tham dự hội nghị, bao gồm chuyến thăm chưa từng có kéo dài bốn ngày của Tổng thống Nga Vladimir Putin và sự tham gia của Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi, điều gây bất ngờ cho đến khi mối quan hệ Mỹ-Ấn gần đây hạ nhiệt. Hội nghị thượng đỉnh đã thông qua một số tài liệu và cơ chế hợp tác, bao gồm chiến lược phát triển cho thập kỷ tới và bắt đầu quá trình thành lập một ngân hàng phát triển. Lãnh đạo của tất cả các quốc gia thành viên ngoại trừ Ấn Độ đã tham dự cuộc diễu binh ngày 3 tháng 9, chiếm một phần ba trong số 26 nguyên thủ quốc gia chứng kiến màn phô diễn sức mạnh của Trung Quốc trước thế giới. Continue reading “Tổ chức Hợp tác Thượng Hải chỉ là một diễn đàn không thực chất?”

Cái giá cho sự khó đoán của Trump

Nguồn: Keren Yarhi-Milo, “The Price of Unpredictability”, Foreign Affairs, 02/10/2025

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Trong nhiều thập kỷ, chính sách đối ngoại của Mỹ đã phụ thuộc vào sự uy tín: niềm tin rằng Washington sẽ tôn trọng các cam kết của mình và rằng hành động trong quá khứ của Mỹ là dự báo cho cách họ sẽ hành xử trong tương lai. Ví dụ, Mỹ có thể phát triển một mạng lưới đồng minh rộng lớn vì các đối tác của họ tin tưởng rằng, trong trường hợp bị tấn công, Washington sẽ bảo vệ họ. Mỹ có thể ký kết các thỏa thuận thương mại tự do với các quốc gia trên thế giới và đàm phán các hiệp định hòa bình bởi vì, nhìn chung, Washington được xem là một bên trung gian hòa giải đáng tin cậy. Điều đó không có nghĩa là Mỹ chưa bao giờ gây bất ngờ, hoặc chưa bao giờ nuốt lời hứa. Nhưng trong phần lớn lịch sử hiện đại của mình, họ đã là một quốc gia đáng tin cậy. Continue reading “Cái giá cho sự khó đoán của Trump”

Liên Hợp Quốc ở tuổi 80: Khủng hoảng tài chính, tê liệt, nhưng vẫn không thể thay thế

Nguồn: Izabela Pereira Watts, “The UN at 80: Broke, blocked and still indispensable”, The Interpreter, 19/09/2025

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Đại hội đồng Liên Hợp Quốc sẽ triệu tập phiên họp thứ 80 vào tuần tới tại New York. Tuy nhiên, không khí hân hoan lại trở nên xa vời, kể cả với Ngày Quốc tế Hòa bình, được đánh dấu vào Chủ nhật, ngày 21 tháng 9. Thay vào đó, sự bất ổn sâu sắc trên toàn cầu ngày càng rõ rệt, với tỷ lệ xung đột vũ trang, thảm họa nhân đạo, biến đổi khí hậu, xói mòn dân chủ và việc các thể chế ngày càng kiệt sức.

Mặc dù có những điểm yếu về cơ cấu, Đại hội đồng Liên Hợp Quốc vẫn là cơ quan đa phương duy nhất có đại diện phổ quát, nơi mỗi quốc gia trong số 193 thành viên đều có một phiếu bầu. Chủ đề năm nay, “Better Together: 80 Years and More for Peace, Development and Human Rights” (Cùng nhau tốt hơn: 80 năm và hơn thế nữa vì Hòa bình, Phát triển và Nhân quyền), cũng đầy tham vọng, cấp bách và là lời kêu gọi đoàn kết trong bối cảnh tê liệt. Điều này xảy ra trong bối cảnh các cuộc chiến tranh ở Ukraine, Gaza và Sudan. Continue reading “Liên Hợp Quốc ở tuổi 80: Khủng hoảng tài chính, tê liệt, nhưng vẫn không thể thay thế”

Tại sao thế giới lại quay lưng với các tổ chức phi chính phủ?

Nguồn: Suparna Chaudhry, “Why the World Turned on NGOs”, Foreign Policy, 08/09/2025

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Chỉ trong chín tháng, chính quyền Trump đã tàn phá bối cảnh ngành viện trợ phát triển, giải tán Cơ quan Phát triển Quốc tế Mỹ (USAID) và cắt giảm gần như toàn bộ ngân sách viện trợ nước ngoài của Mỹ. Điều này đã gây ra một vấn đề cho các tổ chức phi chính phủ (NGO) làm việc trong lĩnh vực phát triển trên toàn thế giới, làm trật bánh hàng thập kỷ nỗ lực để tăng cường tiếp cận y tế, thực phẩm, giáo dục và quản trị tốt hơn. Ảnh hưởng này tác động không đồng đều ở khắp khu vực Nam bán cầu, nơi các đợt cắt giảm này chắc chắn sẽ làm xói mòn kiến thức tích lũy của các tổ chức và phá vỡ tiến trình phát triển. Continue reading “Tại sao thế giới lại quay lưng với các tổ chức phi chính phủ?”