Category: Chính trị – An ninh

Tại sao Trung Quốc lại lo lắng về Triều Tiên?

Nguồn:  Zheng Jiyong, “Why China Worries About North Korea”, Foreign Affairs, 10/08/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Đối với Trung Quốc, Đông Bắc Á vẫn là một điểm yếu trong nỗ lực bảo vệ các vùng biên giới sát sườn. Căng thẳng giữa Triều Tiên và Hàn Quốc đang gia tăng, làm dấy lên nguy cơ một cuộc xung đột có thể lan rộng ra ngoài Bán đảo Triều Tiên. Sự phối hợp an ninh giữa Nhật Bản, Hàn Quốc và Mỹ cũng ngày càng chặt chẽ, gây thêm áp lực lên Trung Quốc. Trong khi đó, vị thế hạt nhân ngày càng vững chắc của Triều Tiên khiến Nhật Bản và Hàn Quốc lo ngại về an ninh của chính mình, thậm chí có thể thúc đẩy hai nước này cuối cùng tự phát triển vũ khí hạt nhân. Continue reading “Tại sao Trung Quốc lại lo lắng về Triều Tiên?”

Tại sao Mỹ cứ liên tục đánh đâu thua đó? 

Nguồn:  Stephen M. Walt, “Why the United States Keeps Losing Wars”, Foreign Policy, 05/08/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Nếu bạn là người Mỹ, có lẽ bạn đã phát ngán với chuỗi thất bại quân sự nối tiếp nhau. Tôi cũng vậy. Và rất có thể bạn sẽ tự hỏi: “Tại sao chuyện này cứ lặp đi lặp lại?”

Đó là một nghịch lý vừa kỳ lạ vừa đáng thất vọng. Suốt nhiều thập kỷ, Mỹ vẫn là quốc gia hùng mạnh nhất thế giới, sở hữu một quân đội có ngân sách và năng lực thực tế gần như không đối thủ. Thế nhưng, lịch sử chiến tranh gần đây của nước này lại chủ yếu được đánh dấu bằng những thất bại. Trong số đó có cả cuộc chiến hiện nay với Iran, vốn chưa đạt được bất kỳ mục tiêu nào mà chính quyền Trump đề ra và thậm chí có nguy cơ kết thúc bằng việc Iran giành được một vị thế chiến lược mạnh hơn đáng kể. Continue reading “Tại sao Mỹ cứ liên tục đánh đâu thua đó? “

Tại sao Nga vẫn tiếp tục chiến đấu dù suy yếu?

Nguồn: Alexander Gabuev, Alexandra Prokopenko và Tatiana Stanovaya, “Why a Weaker Russia Keeps Fighting,” Foreign Affairs, 31/07/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Đó là bởi Putin thấy không có nhiều lý do để đàm phán.

Cuối tháng 6 vừa qua, Tổng thống Nga Vladimir Putin trả lời một cuộc phỏng vấn, trong đó ông một lần nữa tuyên bố Nga sẽ giành chiến thắng trong cuộc chiến chống Ukraine. Ông khẳng định quân đội Nga đang tiến lên dọc chiến tuyến dài hơn 1.200 km và chiếm thêm lãnh thổ Ukraine mỗi ngày. Ngược lại, Kyiv đang lúng túng.

Putin thừa nhận các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Ukraine nhằm vào những nhà máy lọc dầu và cơ sở hạ tầng quan trọng nằm sâu phía sau chiến tuyến đang “gây ra một số rắc rối”. Nhưng theo ông, người Nga sẽ thích nghi và vượt qua. “Những cuộc tấn công khủng bố này hoàn toàn không có bất kỳ tác động nào đến tình hình,” ông nói. Continue reading “Tại sao Nga vẫn tiếp tục chiến đấu dù suy yếu?”

Hình thức chiến tranh với Đài Loan mà Trung Quốc có thể chọn

Nguồn:  Eugene Gholz và Kerby Davis, “The War China Might Choose”, Foreign Affairs, 04/08/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Các nhà phân tích thường chia những lựa chọn quân sự của Trung Quốc nhằm vào Đài Loan thành ba nhóm: một cuộc xâm lược nhằm giành quyền kiểm soát trực tiếp hòn đảo; một “cuộc tấn công hỏa lực hỗn hợp” nhằm vào các thành phố và thể chế chính trị của Đài Loan để khủng bố dân thường, buộc họ phải đầu hàng; và một cuộc phong tỏa hàng hải nhằm bóp nghẹt Đài Loan đến mức phải khuất phục.

Cả ba phương án đều là những canh bạc phức tạp và tốn kém đối với Trung Quốc. Chúng sẽ tiêu hao lượng lớn khí tài quân sự, đồng thời gây thương vong và thiệt hại tài sản vô cùng lớn. Một cuộc phong tỏa còn làm gia tăng nguy cơ Trung Quốc phải trực tiếp tấn công các bên thứ ba, cụ thể là tàu hàng của những quốc gia khác, khiến Bắc Kinh có nhiều khả năng đối đầu với các cường quốc bên ngoài, trong đó có Mỹ. Continue reading “Hình thức chiến tranh với Đài Loan mà Trung Quốc có thể chọn”

Kỷ nguyên Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương của NATO đã khép lại

Nguồn: Sebastian Contin Trillo-Figueroa, “NATO’s Indo-Pacific era is over”, Nikkei Asia, 31/07/2026

Biên dịch: Phạm Ánh Minh

Việc Trung Quốc không còn được nhắc đến trong các tuyên bố của những hội nghị thượng đỉnh gần đây cho thấy giới hạn trong cam kết của NATO đối với châu Á.

NATO 3.0 hiện đã sắp xếp lại thứ tự ưu tiên các mối đe dọa, đẩy khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương xuống cuối danh sách. Sự điều chỉnh này phù hợp với chỉ thị của Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ rằng liên minh nên “trở về với NATO 1.0, thay vì tiếp tục theo đuổi cách tiếp cận của 35 năm qua”.

Sự trở lại với phạm vi hoạt động cốt lõi của NATO được thể hiện rõ tại Ankara hồi tháng 7. Trong hai hội nghị thượng đỉnh liên tiếp, ba trong số bốn đối tác Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương của liên minh, thường được gọi là nhóm IP4, gồm Australia, Nhật Bản và New Zealand, chỉ cử các bộ trưởng tham dự thay vì nguyên thủ hoặc người đứng đầu chính phủ. Tổng thống Hàn Quốc là ngoại lệ duy nhất. Tổng Thư ký NATO gặp đại diện cả bốn nước bên lề chương trình chính, khiến sự hiện diện của họ gần như chỉ còn mang ý nghĩa ngoại giao tượng trưng. Continue reading “Kỷ nguyên Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương của NATO đã khép lại”

Mối nguy khi Châu Âu do dự hỗ trợ phòng không cho Ukraine

Nguồn:  Franz-Stefan Gady, “Europe’s Dangerous Hesitation on Its Own Air Defense”, Foreign Policy, 03/08/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tổng thống Mỹ Donald Trump hiện đã rút lại những gợi ý trước đó về khả năng cấp phép cho Ukraine sản xuất tên lửa đánh chặn Patriot. Washington dường như cũng đã từ chối đề nghị của Kyiv về việc cung cấp 300 tên lửa đánh chặn loại này nhằm tăng cường năng lực phòng không. Tuy nhiên, ngay cả khi cả hai đề xuất trên được thực hiện, chúng vẫn không thể giải quyết vấn đề cấp bách trước mắt của Ukraine: đơn giản là không có đủ tên lửa đánh chặn để bảo vệ các thành phố trước các cuộc tấn công bằng tên lửa đạn đạo của Nga. Continue reading “Mối nguy khi Châu Âu do dự hỗ trợ phòng không cho Ukraine”

Mỹ Latinh đang trở thành “phòng thí nghiệm” của phe cánh hữu mới

Nguồn: Giovani Prete, 乔瓦尼·德尔·普雷特：拉美已成为新极右翼的试验场, Guancha, 30/07/2026.

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

Trong những năm gần đây, các lực lượng cánh hữu lần lượt lên nắm quyền tại một số quốc gia Mỹ Latinh. Nếu chỉ xem những sự kiện này là các biến động chính trị nội bộ riêng lẻ của từng nước, chúng ta rất dễ đánh giá sai bản chất của làn sóng thay đổi chính trị lần này. Dù mỗi quốc gia có lịch sử chính trị, cơ cấu kinh tế và những vấn đề nội bộ phức tạp riêng, ngày càng có thể nhận thấy một số chính phủ đang bộc lộ những khuynh hướng chính trị tương đồng.

Chẳng hạn, Javier Milei ở Argentina, Daniel Noboa ở Ecuador, José Antonio Kast ở Chile, Santiago Peña ở Paraguay, Nayib Bukele ở El Salvador, hay gần đây là Abelardo De La Espriella và Keiko Fujimori giành chiến thắng trong các cuộc bầu cử tại Colombia và Peru, đều đang đi theo một hướng chung: đẩy mạnh tự do hóa thị trường, cắt giảm chi tiêu công, theo đuổi đường lối cánh hữu và sử dụng bàn tay sắt trong quản trị xã hội; về đối ngoại, họ ngả về phía Mỹ và tỏ ra không mấy thiện cảm với phe cánh tả Mỹ Latinh. Continue reading “Mỹ Latinh đang trở thành “phòng thí nghiệm” của phe cánh hữu mới”

Khả năng răn đe trên không gian mạng: Góc nhìn từ mô phỏng chiến tranh

Nguồn:  Ruby Booth và Andrew W. Reddie, “Can Cyber Operations Be Deterred? What Wargames Reveal”, War on the Rocks, 30/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Những lời đe dọa răn đe thành công nhất thường không để lại bất kỳ dấu vết nào. Không có tên lửa nào được phóng đi. Không có mạng lưới nào bị đánh sập. Không có lực lượng nào vượt qua biên giới. Không có chuyện gì xảy ra cả.

Đối với các nhà hoạch định chính sách, đó thường là kết quả mong muốn. Nhưng đối với các nhà nghiên cứu, đó lại là một cơn ác mộng. Hãy thử hình dung chúng ta có thể quan sát một người ra quyết định đang chuẩn bị ra lệnh tấn công, nhận được một lời đe dọa răn đe, rồi thay đổi ý định. Khoảnh khắc đó — giây phút răn đe thực sự phát huy tác dụng — có lẽ là một trong những hiện tượng quan trọng nhất cần được quan sát trong lĩnh vực an ninh quốc tế. Thế nhưng, đó cũng là điều mà chúng ta hầu như không bao giờ được chứng kiến. Continue reading “Khả năng răn đe trên không gian mạng: Góc nhìn từ mô phỏng chiến tranh”

Điểm mù chiến lược của Trump tại Thái Bình Dương

Nguồn: Derek Grossman, “Trump’s Pacific Islands Blind Spot”, Foreign Policy, 31/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tuần trước, Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Christopher Landau đã đến Quần đảo Solomon để gặp tân Thủ tướng Matthew Wale. Chuyến thăm này lẽ ra không có gì đặc biệt nếu Landau không phải là quan chức cấp cao nhất của chính quyền Trump đến thăm các đảo quốc Thái Bình Dương — một khu vực rộng lớn gồm 16 quốc gia và vùng lãnh thổ, không tính Australia và New Zealand — kể từ khi Tổng thống Donald Trump tái đắc cử vào năm ngoái.

Tháng 4/2025, Trump từng nhắc đến Fiji như một trong vô số quốc gia trên thế giới sẽ phải hứng chịu các mức thuế thương mại của ông. Ngoài điều đó ra, ông dường như không thể hiện bất kỳ sự quan tâm thực chất nào đối với khu vực. Dù việc Landau công bố kế hoạch đưa Đoàn Hòa bình Mỹ trở lại Quần đảo Solomon là một tín hiệu đáng hoan nghênh, sự thiếu vắng tầm nhìn và những kết quả cụ thể từ chính quyền Trump dành cho khu vực này vẫn là điều dễ nhận thấy. Continue reading “Điểm mù chiến lược của Trump tại Thái Bình Dương”

Ba trụ cột trong chiến lược hòa bình của Campuchia với Thái Lan

Nguồn:  Chheang Vannarith, “Cambodia’s Three-Track Strategy for Peace with Thailand”, Fulcrum, 29/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tranh chấp biên giới giữa Campuchia và Thái Lan vốn vô cùng phức tạp, bắt nguồn từ các hiệp ước thời thuộc địa, những tấm bản đồ mâu thuẫn, các ngôi đền bị chồng lấn yêu sách chủ quyền, tiến trình phân định biên giới còn dang dở và ngọn lửa chủ nghĩa dân tộc luôn âm ỉ. Các cuộc đụng độ vũ trang, một phần do những diễn biến chính trị nội bộ tại cả hai nước, đã nổ ra vào tháng 7 và tháng 12/2025. Sự trỗi dậy của các nhóm cực đoan càng khiến việc hòa giải và tìm kiếm giải pháp song phương trở nên khó khăn hơn. Những sự cố gần đây cũng cho thấy tranh chấp có thể nhanh chóng biến thành bạo lực, kéo theo cái giá kinh tế rất lớn và gây tổn thất đặc biệt nghiêm trọng cho nền kinh tế của cả hai nước. Continue reading “Ba trụ cột trong chiến lược hòa bình của Campuchia với Thái Lan”

Làm thế nào để kết thúc Chiến tranh Iran?

Nguồn: Allison Minor và Nate Swanson, “How to End the Iran War,” Foreign Policy, 29/07/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Trump cần học nghệ thuật ngoại giao để biết cách thua một cách khéo léo.

Trong lúc Washington và Tehran trao đổi thông điệp nhằm tìm kiếm một lệnh ngừng bắn mới, chính quyền Trump cần nghiêm túc xem xét lại những giả định sai lầm đã khiến họ sa lầy vào một cuộc chiến tốn kém ngay từ đầu. Chính quyền này liên tục trở thành nạn nhân của ngụy biện chi phí chìm. Trước thất bại chiến lược hiện nay, Tổng thống Donald Trump chủ yếu hành động như thể vấn đề chỉ nằm ở quy mô hoặc thời gian. Nhưng trên thực tế, cuộc chiến càng kéo dài, đòn bẩy đàm phán của Mỹ càng suy giảm, và nhiều khả năng sẽ chạm đáy khi Washington cạn kiệt đạn dược còn những hệ lụy chính trị trong nước ngày càng gia tăng. Continue reading “Làm thế nào để kết thúc Chiến tranh Iran?”

Kế hoạch 6 điểm đưa liên minh Mỹ – Nhật vào thế sẵn sàng chiến đấu

Nguồn: David Santoro, “A six-point plan to make the US-Japan alliance battle-ready”, Nikkei Asia, 28/07/2026

Biên dịch: Phạm Ánh Minh

Một quan hệ đối tác bình đẳng đòi hỏi sự phối hợp trong hoạch định kế hoạch, sản xuất quốc phòng và răn đe.

Trong cuộc tập trận Valiant Shield gần đây ngoài khơi Guam, khi một tàu mục tiêu chìm xuống biển Philippines, một chiến thắng thầm lặng đã vang vọng khắp Thái Bình Dương. Được thực hiện chính xác dưới sự giám sát theo thời gian thực giữa lực lượng Mỹ và một tàu ngầm Nhật Bản, cuộc tấn công không chỉ là màn phô diễn hỏa lực. Nó còn cho thấy một quan hệ đối tác quốc phòng đã phát triển thành một trong những liên minh quan trọng nhất thế giới. Continue reading “Kế hoạch 6 điểm đưa liên minh Mỹ – Nhật vào thế sẵn sàng chiến đấu”

Chiến lược kế tiếp của Bắc Kinh ở Biển Đông

Nguồn:  Lynn Kuok, “Beijing’s Next Play for the South China Sea”, Foreign Affairs, 29/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tháng 4/2025, các nhân viên lực lượng cảnh sát biển Trung Quốc đặt chân lên bãi Hoài Ân, một bãi cát không người ở thuộc quần đảo Trường Sa trên Biển Đông, rồi giương cao lá cờ Trung Quốc. Tại phần lớn các quốc gia trên thế giới, hành động này gần như không được chú ý. Tuy nhiên, nếu được nhìn nhận như lần đầu tiên trong hơn một thập kỷ Trung Quốc chính thức khẳng định chủ quyền trên thực địa đối với một thực thể nổi không người ở, đây lại là dấu hiệu báo trước một bước ngoặt lớn trong chiến lược mở rộng quyền kiểm soát của Bắc Kinh: sau nhiều năm tập trung vào các tranh chấp quyền tài phán trên biển, Trung Quốc đang quay trở lại chiến lược tranh giành các thực thể địa lý. Continue reading “Chiến lược kế tiếp của Bắc Kinh ở Biển Đông”

Thỏa thuận hạt nhân với Ả Rập Saudi của Trump là một thảm họa ngoại giao

Nguồn:  Daniel C. Kurtzer và Aaron David Miller, “Trump’s Saudi Nuclear Deal Is Diplomatic Malpractice”, Foreign Policy, 27/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Nếu tồn tại một học viện chuyên đào tạo về những sai lầm ngoại giao và chiến lược, chắc chắn chính quyền Trump sẽ tốt nghiệp loại xuất sắc. Diễn biến mới nhất trong chuỗi câu chuyện đáng buồn ấy là thỏa thuận cung cấp cho Ả Rập Saudi các lò phản ứng hạt nhân cùng bí quyết công nghệ của Mỹ. Theo các thông tin được công bố, thỏa thuận này còn bao gồm quyền làm giàu uranium ngay trên lãnh thổ Ả Rập Saudi, tại một cơ sở dạng “hộp đen” do Mỹ xây dựng. Continue reading “Thỏa thuận hạt nhân với Ả Rập Saudi của Trump là một thảm họa ngoại giao”

Trật tự thế giới mới: Các nước nhỏ sẽ luôn phải chịu đựng?

Nguồn: Tom Long và Stewart Patrick, “The Small Suffer What They Must?,” Foreign Affairs, 23/07/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Liên kết cùng nhau hay đơn độc chống chọi trong một thế giới hỗn loạn?

Kể từ khi Tổng thống Mỹ Donald Trump trở lại nắm quyền, không còn quốc gia nào quá nhỏ bé để có thể thoát khỏi tầm ngắm của ông. Trong bài diễn văn nhậm chức vào tháng 01/2025, Trump cam kết sẽ giành lại Kênh đào Panama và thâu tóm vùng Greenland thưa thớt dân cư. Những lời đe dọa nhắm vào các quốc gia vừa và nhỏ ngày càng gia tăng trong năm 2026, với một cuộc đột kích ngoạn mục nhằm phế truất tổng thống Venezuela và lệnh phong tỏa dầu mỏ áp đặt lên Cuba. Tức giận trước những lời chỉ trích của Giáo hoàng đối với chính sách đối ngoại của mình, Trump thậm chí còn công kích Giáo hoàng Leo XIV, người đứng đầu Thành quốc Vatican nhỏ bé. Continue reading “Trật tự thế giới mới: Các nước nhỏ sẽ luôn phải chịu đựng?”

Chiến dịch ‘siêu cường drone’ có giúp Ukraine xoay chuyển cục diện chiến trường?

Nguồn: Tịch Á Châu, 一周军评：乌克兰“飞车将军”能扭转战局？, Sina, 26/07/2026.

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

Tuần này, tại chiến trường Iran và chiến trường Ukraine, các bên vẫn tiếp tục giao tranh. Hai bên vẫn tiếp tục tạo ra những thương vong và tổn thất một cách vô ích. Dường như cả hai cuộc chiến này đều đã bắt đầu xuất hiện những biến chuyển khá tinh vi. Vậy thì hãy cùng xem những thay đổi tinh vi này sẽ tác động như thế nào đến kết cục của chiến tranh trong tương lai, cũng như chúng sẽ tạo ra những ảnh hưởng ra sao đối với lĩnh vực quân sự thế giới trong thời gian tới.

Tại sao thuyết “siêu cường drone” của Ukraine không được đánh giá cao?

Tuần này, việc “thay tướng” ở Ukraine, vốn đã được ấp ủ từ lâu, cuối cùng đã diễn ra theo một cách đầy kịch tính. Continue reading “Chiến dịch ‘siêu cường drone’ có giúp Ukraine xoay chuyển cục diện chiến trường?”

Bộ chỉ huy mới của Ukraine đối mặt với ba thử thách đầu tiên

Nguồn:  Mick Ryan, “Ukraine’s new command team faces its first three tests”, The Interpreter, 22/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tổng thống Volodymyr Zelenskyy vừa tiếp tục thay đổi bộ máy lãnh đạo quân sự cấp cao của Ukraine. Ngày 21/07, sau sáu ngày biểu tình bùng phát, ông cách chức Tổng tư lệnh Oleksandr Syrskyi và bổ nhiệm Thiếu tướng Mykhailo Drapatyi thay thế.

Sự thay đổi này diễn ra sau khi Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov bị bãi nhiệm, một động thái đã châm ngòi cho các cuộc biểu tình và phơi bày cuộc khủng hoảng trong quan hệ dân sự – quân sự giữa chính phủ và giới lãnh đạo quân đội Ukraine. Fedorov được đề nghị đảm nhận vai trò giám sát công nghệ quốc phòng, trong khi ông Yevhenii Khmara được bổ nhiệm làm quyền bộ trưởng. Tuy nhiên, các cuộc biểu tình trên đường phố vẫn tiếp diễn với yêu cầu đưa Fedorov trở lại. Continue reading “Bộ chỉ huy mới của Ukraine đối mặt với ba thử thách đầu tiên”

‘Hiệu ứng nhận thức’: Cách Trung Quốc muốn khuất phục Đài Loan

Nguồn:  Howard Wang & Nathan Beauchamp-Mustafaga, “Total War on Taipei: China Explores Elevating Cognitive Effects into Its Vision of Warfare”, War on the Rocks, 22/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Vào tháng 3/2025, các nhà nghiên cứu quân sự Trung Quốc đã công bố một khái niệm tác chiến phác họa cách thức nhanh chóng chiếm giữ và khuất phục thành phố Đài Bắc. Được lưu hành trong các kênh quân sự hạn chế, phương pháp này lập luận rằng Bắc Kinh có thể giành chiến thắng “bằng cách cắt đứt khả năng tiếp nhận viện trợ từ bên ngoài, hạn chế năng lực duy trì hoạt động tác chiến, phá hủy hệ thống tác chiến, làm tan rã sự gắn kết về nhận thức và triệt tiêu khả năng phục hồi”. Mục tiêu của chiến lược này là đánh sập ý chí chiến đấu của người dân Đài Loan.

Dù khái niệm này chưa chính thức trở thành học thuyết, đây vẫn là một ví dụ quan trọng và hiếm hoi cho thấy giới chiến lược và nghiên cứu quân sự Trung Quốc đang định hình kế hoạch tiến hành một cuộc chiến nhằm chiếm Đài Loan như thế nào. Khung phân tích của các tác giả cụ thể hóa chiến lược quân sự mới của Trung Quốc mang tên “chiến tranh tổng lực quốc gia”, đề cập đến việc huy động toàn bộ quốc gia, và “tác chiến trong lĩnh vực nhận thức”, tức tác động vào không gian tâm lý nơi con người và các tổ chức đưa ra quyết định. Thông tin chi tiết về cả hai khía cạnh này vẫn còn rất hạn chế, đặc biệt là cách chúng có thể hỗ trợ sứ mệnh cốt lõi của quân đội Trung Quốc: chiếm Đài Loan. Continue reading “‘Hiệu ứng nhận thức’: Cách Trung Quốc muốn khuất phục Đài Loan”

Các ‘tài sản chung toàn cầu’ sẽ từ từ biến mất?

Nguồn: Robert A. Manning, “The Slow Death of the Global Commons,” Foreign Policy, 20/07/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Hormuz là điềm báo cho những điều tồi tệ hơn sắp tới.

Ngày 31/10/1803, tàu khu trục USS Philadelphia mắc cạn sau khi va phải đá ngầm trong lúc truy đuổi cướp biển Barbary gần Tripoli, Libya. Toàn bộ 307 thành viên thủy thủ đoàn bị các quốc gia Barbary bắt làm con tin. Thay vì chấp nhận nộp cống cho cướp biển, Tổng thống Mỹ Thomas Jefferson quyết định điều Hải quân Mỹ đến can thiệp và giải cứu họ. Cuộc chiến đầu tiên trong hai cuộc chiến chống cướp biển Barbary – lực lượng đã đe dọa hoạt động hàng hải suốt nhiều thập kỷ – không chỉ thúc đẩy quá trình xây dựng Hải quân Mỹ mà còn đặt nền móng cho truyền thống lâu đời về bảo vệ quyền tự do hàng hải, bảo đảm các vùng biển luôn mở cho thương mại quốc tế. Đây trở thành lợi ích sống còn và là một nguyên tắc cốt lõi trong chính sách đối ngoại của Mỹ. Ít nhất là cho đến ngày nay. Continue reading “Các ‘tài sản chung toàn cầu’ sẽ từ từ biến mất?”

“Sự tử đạo” của Khamenei sẽ đưa Iran về đâu?

Nguồn: Blogger Huân Lung Tinh triều Umayyad, 伍麦叶的熏笼精：哈梅内伊葬礼上不该出现的一幕, Guancha, 14/07/2026.

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

Từ ngày 3 đến ngày 9/7, Iran tổ chức quốc tang kéo dài một tuần dành cho cố Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei. Hàng triệu người dân Iran cùng các tín đồ Hồi giáo Shia từ Iraq đã tự nguyện tham gia, biến đây thành một trong những lễ truy điệu có quy mô lớn nhất từng được tổ chức trên thế giới.

Sự kiện thu hút sự quan tâm đặc biệt của dư luận quốc tế và cũng đặt ra một câu hỏi đáng suy ngẫm: Làm thế nào để gạt bỏ lăng kính thiên lệch mà truyền thông phương Tây đã áp đặt suốt nhiều năm qua, nhằm nhìn nhận Iran một cách khách quan và lý tính hơn? Continue reading ““Sự tử đạo” của Khamenei sẽ đưa Iran về đâu?”