Nguồn: Utah enters the Union, History.com
Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng
Vào ngày này năm 1896, sáu năm sau khi Wilford Woodruff, người đứng đầu Giáo hội Mặc Môn (Mormon), ban hành Tuyên ngôn (Manifesto) cải cách đời sống chính trị, tôn giáo, và kinh tế tại Utah, vùng lãnh thổ này được kết nạp vào Hợp chúng quốc Hoa Kỳ, trở thành tiểu bang thứ 45.
Hồi năm 1823, Joseph Smith, một người sinh ra tại Vermont, tuyên bố rằng ông đã được thị kiến với một thiên thần tên là Moroni, người tiết lộ cho ông về một văn bản tiếng Do Thái cổ bị thất lạc suốt 1500 năm. Văn bản thánh này – được cho là do một sử gia người Mỹ bản địa khắc trên các tấm vàng vào thế kỷ 4 – kể lại câu chuyện về những người Do Thái sống tại Mỹ vào thời cổ đại.
Năm 1827, Smith nhận được các tấm vàng từ Moroni và, trong vòng 85 ngày sau đó, ông đọc bản dịch tiếng Anh của văn bản này cho vợ mình và các kinh sư khác chép lại. Năm 1830, Sách Mặc Môn (Book of Mormon) được xuất bản. Cùng năm đó, Smith thành lập Giáo hội Chúa Kitô (Church of Christ), sau này được biết đến là Giáo hội Các Thánh hữu Ngày sau (Church of Jesus Christ of Latter-day Saints), tại Fayette, New York.
Tôn giáo này nhanh chóng thu hút nhiều tín đồ và Smith sớm thành lập các cộng đồng Mặc Môn ở Ohio, Missouri, và Illinois. Tuy nhiên, giáo phái Kitô giáo này cũng bị chỉ trích nặng nề vì các tập tục không chính thống, và vào ngày 27/06/1844, Smith cùng em trai đã bị một đám đông chống Mặc Môn sát hại trong phòng giam ở Carthage, Illinois. Hai năm sau, người kế nhiệm Smith là Brigham Young dẫn đầu đoàn tín đồ Mặc Môn bị đàn áp rời khỏi Nauvoo, Illinois, bắt đầu cuộc di cư dọc theo các đường mòn xe ngựa, đi về phía tây để tìm kiếm sự tự do về tôn giáo và chính trị.
Sang tháng 07/1847, nhóm 148 tín đồ Mặc Môn tiên phong đã đến Thung lũng Great Salt Lake của Utah. Khi nhìn thấy thung lũng, Young tuyên bố: “Đây chính là nơi ấy,” và họ bắt đầu quá trình chuẩn bị để hàng chục ngàn tín đồ khác di cư đến đây.
Năm 1850, Tổng thống Millard Fillmore bổ nhiệm Young làm thống đốc đầu tiên của lãnh thổ Utah, và nơi này được hưởng quyền tự trị tương đối trong vài năm. Tuy nhiên, quan hệ dần trở nên căng thẳng khi có báo cáo gửi về Washington rằng các lãnh đạo Mặc Môn đang xem thường luật pháp liên bang và đã công khai chấp thuận chế độ đa thê. Năm 1857, Tổng thống James Buchanan cách chức thống đốc của Young, một người theo chế độ đa thê với hơn 20 người vợ, và cử quân đội Mỹ đến Utah để thiết lập quyền lực liên bang. Căng thẳng giữa lãnh thổ Utah và chính quyền liên bang tiếp diễn cho đến khi Wilford Woodruff, người đứng đầu Giáo hội Mặc Môn, ban hành Tuyên ngôn vào năm 1890, từ bỏ tập tục đa thê truyền thống và giảm bớt sự thống trị của Giáo hội đối với các cộng đồng tại Utah. Sáu năm sau, lãnh thổ Utah chính thức được cấp quy chế tiểu bang.
