Nguồn: Lewis and Clark depart Fort Mandan, History.com
Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng
Vào ngày này năm 1805, sau một mùa đông dài, đoàn thám hiểm của Lewis và Clark đã rời khu trại của họ tại bộ lạc Mandan và tiếp tục hành trình về hướng Tây.
Đoàn Khám phá của hai người bắt đầu chuyến đi từ mùa xuân năm trước, và đến được các ngôi làng lớn của người Mandan và Minnetaree dọc theo thượng nguồn Sông Missouri (phía bắc khu vực Bismarck, North Dakota hiện nay) vào cuối tháng 10. Khi đến những nơi này, Meriwether Lewis và William Clark đã chỉ đạo mọi người xây dựng một pháo đài bằng gỗ kiên cố. Mùa đông sau đó rất khắc nghiệt, nhưng đoàn thám hiểm có nguồn lương thực dồi dào. Hai vị chỉ huy đã tận dụng tối đa thời gian buộc phải dừng chân này để ghi chép tỉ mỉ vào nhật ký và chuẩn bị bản đồ cho tuyến đường của họ. Quan trọng nhất, họ thường xuyên gặp gỡ những người Mỹ bản địa tại địa phương, những người đã cung cấp cho họ thông tin quý giá về vùng đất phía trước.
Khi mùa xuân đến với vùng thượng nguồn sông Missouri, Lewis và Clark lại chuẩn bị tiếp tục hành trình. Lewis đã viết một bản báo cáo dài gửi cho Tổng thống Thomas Jefferson, bản báo cáo này sẽ được gửi ngược về St. Louis cùng 16 người trên chiếc thuyền đáy bằng lớn của đoàn. Dù Lewis chưa khám phá bất kỳ vùng đất nào thực sự hoàn toàn xa lạ, nhưng báo cáo của ông đã cung cấp rất nhiều thông tin giá trị về vùng thượng lưu sông Missouri và cư dân ở đó. Ông lạc quan dự đoán rằng đoàn thám hiểm sẽ có thể đến được Thái Bình Dương và có một khởi đầu suôn sẻ cho hành trình trở về trước khi mùa đông tới. “Do đó, ngài có thể mong đợi tôi sẽ gặp ngài tại Monachello [Monticello] vào tháng 09/1806,” ông báo với vị tổng thống.
Trên thực tế, hành trình diễn ra chông gai và chậm chạp hơn nhiều so với dự tính của Lewis. Đoàn thám hiểm đã phải trải qua mùa đông năm 1805–1806 dọc theo Bờ biển Thái Bình Dương, và Lewis không thể gặp Thomas Jefferson tại Washington, D.C. mãi cho đến tận ngày 01/01/1807. Tuy nhiên, khi Lewis và Clark chuẩn bị rời Pháo đài Mandan vào ngày này năm 1805, họ không hề biết trước những thử thách đang chờ đón và có lẽ đã vẫn còn rất lạc quan, háo hức. Khi chiếc thuyền lớn nhổ neo và bắt đầu xuôi dòng Missouri mang theo bản báo cáo của Lewis gửi Jefferson, Đoàn Khám phá (và người dẫn đường của họ, Sacagawea) lại tiếp tục một nhiệm vụ khó khăn hơn nhiều là chèo những chiếc thuyền nhỏ của họ đi ngược dòng.
Đêm đó, Lewis viết trong nhật ký rằng: “Đội của chúng tôi gồm sáu chiếc xuồng nhỏ và hai chiếc thuyền độc mộc lớn. Hạm đội nhỏ bé này tuy không quá hoành tráng như của Columbus hay Thuyền trưởng Cook, nhưng vẫn được chúng tôi ngắm nhìn với niềm vui sướng không kém gì khi những nhà thám hiểm lừng danh kia ngắm nhìn đội tàu của chính họ.” Khi Lewis bắt đầu cuộc hành trình tiến vào vùng đất “chưa từng có dấu chân của người văn minh,” ông tuyên bố ngày khởi hành này là “một trong những ngày hạnh phúc nhất đời tôi.”
