Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng
Trưởng đoàn đàm phán Iran, Mohammad Bagher Ghalibaf, tuyên bố việc mở lại Eo biển Hormuz là “không thể” khi Mỹ vẫn duy trì phong tỏa hải quân. Iran đã tấn công ít nhất ba tàu trên eo biển này, một ngày sau khi Donald Trump tuyên bố gia hạn lệnh ngừng bắn cho đến khi đàm phán hòa bình kết thúc. Hải quân Iran cho biết họ đã bắt giữ hai tàu vì “gây nguy hiểm cho an ninh hàng hải.”
Reuters đưa tin lực lượng Mỹ đã đánh chặn ít nhất ba tàu chở dầu mang cờ Iran gần Ấn Độ, Malaysia, và Sri Lanka. Theo báo cáo, một trong số đó là siêu tàu chở 2 triệu thùng dầu thô. Trong khi đó, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ, Pete Hegseth, đã sa thải Bộ trưởng Hải quân của mình là John Phelan với hiệu lực ngay lập tức. Phelan được cho là nạn nhân mới nhất trong cuộc thanh trừng liên tục của Hegseth nhắm vào giới lãnh đạo quân sự Mỹ.
Lệnh ngừng bắn mong manh ở Lebanon lại chịu thêm áp lực. Truyền thông nhà nước đưa tin cuộc không kích ngày hôm qua của Israel đã giết chết ít nhất bốn người ở miền nam Lebanon. Về phần mình, Hezbollah tuyên bố đã phóng một máy bay không người lái vào lực lượng Israel. Các cuộc đụng độ diễn ra chỉ một ngày trước khi các nhà ngoại giao Israel và Lebanon gặp nhau trong vòng đàm phán thứ hai tại Washington, nơi Lebanon sẽ thúc đẩy việc gia hạn thỏa thuận ngừng bắn do Mỹ làm trung gian dự kiến hết hạn vào Chủ nhật.
Cổ phiếu của Tesla tăng khoảng 4% sau khi nhà sản xuất xe điện này báo cáo lợi nhuận quý I đạt 477 triệu USD, tăng khoảng 17% so với cùng kỳ năm ngoái. Tuy nhiên, lợi nhuận không đạt kỳ vọng và vẫn thấp hơn nhiều so với mức của năm 2022. Doanh số bán xe hơi gây thất vọng do sự cạnh tranh ngày càng gay gắt. Công ty đang chuyển hướng tập trung sang taxi tự lái và robot hình người, những mảng chưa tạo ra doanh thu đáng kể.
Microsoft tuyên bố chi 25 tỷ AUD (18 tỷ USD) tại Australia từ nay đến năm 2029 để xây dựng cơ sở hạ tầng kỹ thuật số, bao gồm cả các trung tâm dữ liệu. Gã khổng lồ công nghệ cũng cam kết hợp tác với Australia để tăng cường hệ thống phòng thủ an ninh mạng và giúp đào tạo một phần lực lượng lao động của nước này. Microsoft trước đó đã công bố các khoản đầu tư tương tự tại Nhật Bản, Singapore, và Thái Lan trong bối cảnh cạnh tranh với các đối thủ trong cuộc đua AI.
Thụy Sĩ triển khai các cuộc cải cách ngân hàng, trong đó yêu cầu UBS, ngân hàng lớn nhất nước này, phải bổ sung khoảng 20 tỷ USD vào các khoản dự trữ vốn. Những đề xuất này được đưa ra sau sự sụp đổ của Credit Suisse, một đối thủ mà UBS đã đứng ra cứu trợ, đồng thời quy định UBS phải đảm bảo toàn bộ vốn cho các hoạt động ở nước ngoài. UBS gọi các cuộc cải cách này là “cực đoan” và cảnh báo chúng sẽ có “hậu quả sâu rộng” đối với nền kinh tế Thụy Sĩ.
Sony chế tạo thành công một robot chạy bằng AI có thể cạnh tranh và thậm chí đánh bại những người chơi bóng bàn ưu tú. Cỗ máy Ace được huấn luyện bằng cách sử dụng kết hợp các mô phỏng máy tính và phân tích từ những người chơi chuyên gia. Dù nó đã thắng ba trong số năm trận trước những người chơi nghiệp dư có kỹ năng tốt, nó vẫn thua hai trận trước các chuyên gia. Nhưng nhà nghiên cứu đứng đầu dự án không hề nản lòng trước thất bại này, nói rằng Ace đang ngày càng “mạnh mẽ hơn.”
Con số trong ngày: 95%, là cơ hội để Đảng Dân chủ lật ngược tình thế tại Hạ viện.
TIÊU ĐIỂM
Lệnh ngừng bắn với Iran có thể kéo dài bao lâu?
Khung cảnh sau đây đang dần trở nên quen thuộc: chiếc đồng hồ kêu tích tắc, lời đe dọa về một cuộc chiến thảm khốc, những màn đáp trả ngoại giao – và sau đó là quyết định ân xá vào phút chót. Hôm thứ Ba, Donald Trump đã gia hạn lệnh ngừng bắn với Iran vô thời hạn, một lần nữa rút lại những lời đe dọa đánh bom các nhà máy điện của nước này.
Cả hai bên đều tin rằng họ đang nắm thế thượng phong. Trump khẳng định lệnh phong tỏa hải quân của ông đang nghiền nát một Iran đang thiếu tiền mặt. Iran có thể sẽ phải bắt đầu cắt giảm sản xuất dầu trong vài ngày tới khi các kho dự trữ đầy tràn; việc đóng cửa các cảng biển kéo dài cũng sẽ đẩy giá thực phẩm và các nhu yếu phẩm khác lên cao hơn. Nhưng chế độ Iran tin rằng vòng kìm kẹp hàng hải của chính họ đủ sức buộc Mỹ phải dừng bước. Các thị trường dầu mỏ không mấy ấn tượng với lệnh ngừng bắn được gia hạn: giá dầu thô Brent mắc kẹt quanh mức 100 USD/thùng. Trump cần eo biển được mở cửa trước khi giá xăng cao dập tắt triển vọng của Đảng Cộng hòa trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11. Cả hai bên đều lo sợ giao tranh sẽ bùng phát trở lại. Tuy nhiên, khi mỗi bên đều tin rằng mình đang giành chiến thắng, không bên nào chịu ngồi xuống bàn đàm phán.
Các chính trị gia Ấn Độ tìm cách thu hút cử tri nữ giới
Suốt một thời gian dài, cử tri nữ luôn chỉ là nhóm thứ yếu trong chính trường Ấn Độ. Giờ đây, khi tỷ lệ đi bỏ phiếu của phụ nữ thường vượt qua nam giới, các chính trị gia đã bắt đầu xem họ là một khối cử tri đầy quyền lực. Tại Tây Bengal và Tamil Nadu, những nơi sẽ tổ chức bầu cử vào hôm nay, các chiến lược gia đang đặt cược rằng tiền mặt là cách để có được sự ủng hộ của phụ nữ.
Ở Tây Bengal, Thủ hiến Mamata Banerjee đang vận động tranh cử bằng một chương trình chuyển tiền mặt dành cho phụ nữ. Trong khi đó, Thủ hiến của Tamil Nadu, M.K. Stalin, thì hứa rằng nếu tái đắc cử, ông sẽ nhân đôi trợ cấp tiền mặt của bang cho phụ nữ lên khoảng 20 USD/tháng. Đây là những ví dụ về một xu hướng đáng chú ý: ít nhất 16 trong số 28 bang của Ấn Độ đang vận hành các chương trình trả tiền mặt cho phụ nữ – tăng từ con số chỉ một vài bang vào năm 2022. Khoảng một nửa số bang này đang thâm hụt ngân sách; rõ ràng là các khoản thanh toán kiểu này làm tăng thêm áp lực. Người ta không còn có thể phớt lờ cử tri nữ nữa. Nhưng để làm hài lòng họ cũng rất tốn kém.
Phải chăng Intel đã trở lại?
Có lẽ không nhiều người kỳ vọng kết quả kinh doanh quý I của Intel, sẽ được báo cáo hôm nay, là ngoạn mục. Các nhà phân tích dự báo gã khổng lồ chất bán dẫn đang gặp khó khăn của Mỹ sẽ báo cáo doanh thu giảm 1,9% so với cùng kỳ năm trước, xuống còn 12,4 tỷ USD. Nhưng giá cổ phiếu của họ đã tăng hơn 250% trong năm qua – vượt xa mức tăng của chỉ số NASDAQ thiên về công nghệ.
Những thỏa thuận gần đây đã củng cố niềm tin của các nhà đầu tư. Hồi tháng 8 năm ngoái, chính phủ Mỹ đã nắm giữ 10% cổ phần của công ty. Sau đó Nvidia, nhà thiết kế chip lớn nhất thế giới, đã đầu tư 5 tỷ USD. Intel cũng tuyên bố đang hợp tác với tỷ phú công nghệ Elon Musk để xây dựng một nhà máy chất bán dẫn ở Texas, dù thông tin chi tiết vẫn chưa được công bố.
Cầu đối với CPU, một loại chip mà Intel sản xuất với số lượng lớn, dự kiến sẽ tăng đáng kể sau sự xuất hiện của các mô hình trí tuệ nhân tạo xử lý các tác vụ ngày càng phức tạp – được gọi là “AI chủ động” (agentic AI). Ngân hàng đầu tư Morgan Stanley ước tính rằng điều này có thể đóng góp thêm khoảng 45 tỷ USD vào giá trị hàng năm của thị trường vào năm 2030.
Ván cược của Paramount
Hôm nay, các cổ đông của Warner Bros Discovery dự kiến sẽ chấp thuận việc công ty bị mua lại bởi Paramount – một đối thủ Hollywood nhỏ hơn nhiều, vốn do gia đình Ellison, những người làm giàu từ lĩnh vực công nghệ, kiểm soát. Cùng lúc đó, một số bên khác cũng đang âm mưu phá vỡ thỏa thuận trị giá 111 tỷ USD này. Đầu tháng này, hơn 1.400 diễn viên và nhà làm phim đã ký một bức thư lập luận rằng thỏa thuận này sẽ “làm gia tăng sự tập trung vốn đã cao trong ngành truyền thông.” Thương vụ thâu tóm này nhiều khả năng sẽ phải đối mặt với các thách thức pháp lý liên quan đến chống độc quyền.
Nhưng “WarnerMount” tương đối vững chắc. Việc kết hợp hai xưởng phim hàng thế kỷ chắc chắn sẽ dẫn đến mất việc làm, và có thể dẫn đến việc có ít sản phẩm hơn (gia đình Ellison đã hứa sẽ tăng cường làm phim nhưng họ cũng cần phải cắt giảm chi phí để trả nợ từ vụ thâu tóm đắt giá này). Tuy nhiên, vào lúc này, Warner đang chật vật để cạnh tranh với các gã khổng lồ phát trực tuyến như Netflix, Disney, và Amazon. Paramount, công ty thậm chí còn nhỏ hơn Warner, có lẽ sẽ tàn lụi nếu không có đối tác. Quyết định sáp nhập các xưởng phim cũ của Hollywood có lẽ vẫn tốt hơn cho sự cạnh tranh so với việc để chúng tự mình sụp đổ.
Điểm tin dữ liệu: Khối doanh nghiệp Mỹ phớt lờ sự hỗn loạn toàn cầu
Bất chấp cú sốc từ cuộc thương chiến của Donald Trump, và bây giờ là một cuộc chiến thực sự ở Vùng Vịnh, kỳ vọng thu nhập đối với các công ty Mỹ đang tăng vọt. Tổng lợi nhuận của S&P 500 ước tính đã tăng 19% trong quý đầu tiên so với cùng kỳ năm ngoái. Dự báo tăng trưởng lợi nhuận cho 12 tháng tới cao hơn 24% so với một năm trước. Kết quả đó thậm chí sẽ đánh bại sự bùng nổ lợi nhuận sau các đợt cắt giảm thuế doanh nghiệp trong nhiệm kỳ đầu tiên của Trump. AI đang thúc đẩy một phần của khoản lợi nhuận bất ngờ này. Nhưng ngay cả khi nằm ngoài lĩnh vực công nghệ lớn, lợi nhuận dự kiến sẽ tăng 16% vào năm 2026 – một minh chứng cho sự đổi mới của Mỹ, đặc biệt là trong lĩnh vực AI và dược phẩm, vốn vẫn là niềm ghen tị của thế giới.
