Tại sao Iran không thể khiến Tập xao nhãng khỏi quân đội của mình?

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Why has Iran not disrupted Xi Jinping’s focus on his military?,” Nikkei Asia, 02/04/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Một nhân vật cánh tả thời thập niên 1930người từng học y ở Nhật Bảnsẽ giúp giải thích nỗi ám ảnh của Tập về lòng trung thành trong những năm 2020.

Cuộc chiến ở Iran đã bước sang tháng thứ hai. Sự kiện nổ ra vào ngày 28/02, khi Mỹ và Israel tấn công Tehran cùng nhiều mục tiêu khác bằng những trận mưa tên lửa. Cuộc chiến nhanh chóng bao trùm phần lớn Trung Đông khi Iran đáp trả tương xứng.

Cuộc chiến cùng hành động đóng cửa Eo biển Hormuz để trả đũa của Iran đã đẩy nền kinh tế toàn cầu vào tình trạng hỗn loạn. Eo biển này là tuyến đường thủy trọng yếu đối với phần lớn lượng dầu nhập khẩu của châu Á, và Trung Quốc, quốc gia nhập khẩu dầu thô lớn nhất thế giới, đang cảm nhận rõ tác động. Continue reading “Tại sao Iran không thể khiến Tập xao nhãng khỏi quân đội của mình?”

Tập đối mặt với thế lưỡng nan trong quan hệ với Nhật và Mỹ

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Xi Jinping finds himself in a Japan-US dilemma,” Nikkei Asia, 26/03/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Nhà lãnh đạo Trung Quốc muốn công kích Sanae Takaichi nhưng không muốn chọc giận Donald Trump.

Chính quyền của nhà lãnh đạo tối cao Trung Quốc Tập Cận Bình đã tiếp tục hành xử hết sức thận trọng để tránh làm mất lòng Donald Trump, do họ ưu tiên chuyến thăm Trung Quốc của vị tổng thống Mỹ thất thường này.

Hội nghị thượng đỉnh Nhật-Mỹ tuần trước đã đẩy chính quyền Tập vào thế lưỡng nan về việc làm thế nào để cân bằng lập trường cứng rắn đối với Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi với cách tiếp cận hòa giải dành cho Tổng thống Mỹ Donald Trump. Continue reading “Tập đối mặt với thế lưỡng nan trong quan hệ với Nhật và Mỹ”

Việc Trump hoãn thăm Trung Quốc làm chệch hướng ngoại giao của Tập

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Trump’s delay of China visit derails Xi’s 2026 diplomacy,” Nikkei Asia, 19/03/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Chuyến đi có thể bị hủy bỏ trong lúc Tổng thống Mỹ tìm cách giải quyết những hậu quả do quyết định về Iran của mình.

Trong một động thái bất ngờ phủ bóng lên các hoạt động ngoại giao của nhà lãnh đạo tối cao Trung Quốc Tập Cận Bình trong năm nay, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã yêu cầu Trung Quốc hoãn chuyến thăm dự kiến của ông tới nước này.

Khi thông báo yêu cầu này vào thứ Hai ngày 16/03, Trump đã viện dẫn cuộc chiến Iran, được phát động vào ngày 28/02 khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc không kích vào Tehran cùng nhiều khu vực khác của đất nước này. Continue reading “Việc Trump hoãn thăm Trung Quốc làm chệch hướng ngoại giao của Tập”

Tập tìm cách cân bằng quan hệ giữa gia tộc Khamenei và Mỹ

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Xi torn between long ties with Khameneis and US relations,” Nikkei Asia, 12/03/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Bữa tối với món vịt quay Bắc Kinh năm 1989 đã giúp xây dựng quan hệ quân sự giữa Trung Quốc và Iran.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình dường như đã lơ đãng trong suốt kỳ họp Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc (Quốc hội) tại Đại lễ đường Nhân dân ở Bắc Kinh, một kỳ họp kéo dài 8 ngày kết thúc vào hôm nay (12/03).

Có vẻ như Tập bận tâm đến quan hệ song phương quan trọng nhất của đất nước ông, quan hệ với Mỹ, hơn là sự kiện chính trị lớn trong nước với sự tham dự của khoảng 3.000 đại biểu từ khắp Trung Quốc. Continue reading “Tập tìm cách cân bằng quan hệ giữa gia tộc Khamenei và Mỹ”

Vì sao Tập vẫn phải đón Trump dù Mỹ không kích Iran?

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Why Xi can’t say no to Trump visit despite the Iran strikes,” Nikkei Asia, 05/03/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Khó khăn kinh tế và chính trị trong nước đã hạn chế sự chỉ trích của Trung Quốc đối với Mỹ.

Chưa đầy hai tháng sau khi tấn công Venezuela ở Nam Mỹ, nước Mỹ – dưới sự chỉ đạo của Tổng thống Donald Trump – đã tiến hành các cuộc không kích quân sự vào Iran, ở nửa kia của quả địa cầu.

Trong cuộc đột kích vào Venezuela hồi đầu tháng 1, quân đội Mỹ đã bắt giữ nhà độc tài Nicolas Maduro. Vào thứ Bảy ngày 28/02 vừa qua, Mỹ đã hành động phối hợp cùng Israel để tiêu diệt lãnh đạo tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei. Continue reading “Vì sao Tập vẫn phải đón Trump dù Mỹ không kích Iran?”

Mục tiêu thanh trừng tiếp theo của Tập Cận Bình là ai?

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Rumors abound over Xi’s next purge target ahead of NPC,” Nikkei Asia, 26/02/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Một vụ bê bối nghiêm trọng hơn vụ án của Trương Hựu Hiệp có thể sắp bùng nổ.

Trong bối cảnh Trung Quốc đang chật vật vượt qua đợt suy thoái kinh tế kéo dài nhiều năm, Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc (tức Quốc hội) dự kiến sẽ khai mạc kỳ họp thường niên tại Bắc Kinh vào ngày 05/03, với một bản kế hoạch 5 năm mới đứng đầu chương trình nghị sự.

Kế hoạch 5 năm lần thứ 15 đề ra các chính sách phát triển kinh tế và xã hội đến năm 2030. Nó sẽ được chính thức thông qua sau các cuộc thảo luận tại kỳ họp quốc hội thường niên. Continue reading “Mục tiêu thanh trừng tiếp theo của Tập Cận Bình là ai?”

Bị cô lập, Tập trực tiếp kêu gọi lòng trung thành từ binh lính

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Isolated Xi Jinping directly presses for soldiers’ loyalty,” Nikkei Asia, 19/02/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Nhà lãnh đạo tối cao không còn có thể tin tưởng các tướng lĩnh giữa làn sóng thanh trừng trong quân đội.

Trong một động thái bất thường phản ánh sự mất lòng tin sâu sắc đối với các tướng lĩnh, nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình mới đây đã ca ngợi các binh sĩ cấp cơ sở trên khắp cả nước nhằm kêu gọi lòng trung thành.

Tập thực hiện bước đi này vào ngày 10/02 vừa qua, trong một dịp kiểm tra Quân Giải phóng Nhân dân và gửi lời chúc Tết Nguyên đán tới toàn thể quân nhân qua kết nối video từ Bắc Kinh. Continue reading “Bị cô lập, Tập trực tiếp kêu gọi lòng trung thành từ binh lính”

Chiến thắng lịch sử của bà Sanae Takaichi gây chấn động tại Trung Quốc

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Japan PM’s historic landslide reverberates in China,” Nikkei Asia, 12/02/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Sai lầm trong chính sách đối ngoại của Bắc Kinh đã kích hoạt sự trỗi dậy của ‘Takaichi 2.0’

Canh bạc chính trị của vị Thủ tướng Nhật Bản được lòng dân Sanae Takaichi đã được đền đáp xứng đáng khi Đảng Dân chủ Tự do (LDP) cầm quyền của bà giành chiến thắng áp đảo mang tính lịch sử trong cuộc bầu cử sớm mà Takaichi kêu gọi tiến hành chỉ ba tháng sau khi nhậm chức.

Chiến thắng vang dội này cũng đang gây chấn động khắp Trung Quốc. Rõ ràng là việc Takaichi củng cố quyền lực là tin không vui đối với Chủ tịch Tập Cận Bình. Trước đó, chính quyền của ông đã tung ra hàng loạt công kích cá nhân nhắm vào Takaichi, do tức giận trước một bình luận mà bà đưa ra liên quan đến Đài Loan vào đầu tháng 11. Continue reading “Chiến thắng lịch sử của bà Sanae Takaichi gây chấn động tại Trung Quốc”

Đấu đá quyền lực tại Trung Quốc ảnh hưởng lan tỏa đến bầu cử Nhật Bản

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Chinese power struggle sends ripples through Japan’s election,” Nikkei Asia, 05/02/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Việc Tập Cận Bình thanh trừng Tướng Trương Hựu Hiệp diễn ra cùng lúc với chiến dịch tranh cử của Sanae Takaichi.

Cuộc chiến chính trị khốc liệt kéo dài 100 ngày diễn ra trong bóng tối giữa nhà lãnh đạo tối cao Trung Quốc, Tập Cận Bình, và vị tướng quân đội hàng đầu của nước này dường như sẽ gây tác động vượt ra ngoài biên giới của nền kinh tế số 2 thế giới. Cuộc đối đầu, bắt nguồn từ một hội nghị quan trọng của Đảng Cộng sản Trung Quốc hồi tháng 10 năm ngoái, đã gây ra những dư chấn lan tới cuộc tổng tuyển cử sắp tới của Nhật Bản. Continue reading “Đấu đá quyền lực tại Trung Quốc ảnh hưởng lan tỏa đến bầu cử Nhật Bản”

Tập thanh trừng kênh liên lạc với các đảng viên lão thành

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Xi Jinping purges his conduit to party elders,” Nikkei Asia, 29/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Việc thanh trừng Trương Hựu Hiệp có thể làm “rỗng ruột” quân đội Trung Quốc.

Và rồi thực sự chẳng còn ai nữa?

Các tướng lĩnh quân đội Trung Quốc, bao gồm cả những người thân cận với nhà lãnh đạo tối cao Tập Cận Bình, đã lần lượt biến mất một cách bí ẩn khỏi tầm mắt công chúng trong những năm gần đây.

Trong một diễn biến mới đầy bất ngờ trong chính trường Trung Quốc, một diễn biến đã gây chấn động toàn thế giới, Chủ tịch nước kiêm Tổng bí thư Đảng Cộng sản Trung Quốc Tập Cận Bình đã thanh trừng Trương Hựu Hiệp, sĩ quan quân đội cấp cao nhất của Quân Giải phóng Nhân dân. Continue reading “Tập thanh trừng kênh liên lạc với các đảng viên lão thành”

Hậu quả từ chiến lược của Trung Quốc đối với Nhật Bản

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Repercussions mount from China’s Japan strategy,” Nikkei Asia, 22/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Trong lúc các cuộc bầu cử tại Nhật Bản đang cận kề, một đảng trung dung mới cam kết sẽ giữ vững lập trường cứng rắn trước Trung Quốc.

Tính toán sai lầm của Trung Quốc trong chính sách đối với Nhật Bản, cụ thể là hành động trả đũa Thủ tướng Sanae Takaichi vì một bình luận của bà về Đài Loan, lại một lần nữa lộ rõ hậu quả, khiến các phương tiện truyền thông nhà nước chủ chốt của Trung Quốc ngần ngại đưa tin về một đảng đối lập mới được thành lập ở quốc gia láng giềng. Continue reading “Hậu quả từ chiến lược của Trung Quốc đối với Nhật Bản”

Lập trường cứng rắn của Trung Quốc làm tăng uy tín của Thủ tướng Nhật

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “China’s tough stance backfires, boosting Japan PM’s popularity,” Nikkei Asia, 15/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Nhờ tỷ lệ ủng hộ cao, Sanae Takaichi đang dự định tổ chức bầu cử sớm.

Trung Quốc đã liên tục gây áp lực lên Nhật Bản kể từ ngày 07/11, khi Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi đưa ra nhận định về khả năng xảy ra xung đột ở Đài Loan.

Takaichi, người mới nhậm chức khoảng hai tuần rưỡi trước đó, đã nói với Quốc hội Nhật Bản rằng một cuộc tấn công của Trung Quốc vào Đài Loan có thể gây ra mối đe dọa sống còn đối với Nhật Bản, cho phép nước này thực hiện quyền tự vệ tập thể. Continue reading “Lập trường cứng rắn của Trung Quốc làm tăng uy tín của Thủ tướng Nhật”

Tập rơi vào thế khó sau cuộc đột kích Venezuela của Trump

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Xi Jinping in a bind after Trump’s Venezuela raid,” Nikkei Asia, 08/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Nhà lãnh đạo Trung Quốc dù mất mặt nhưng vẫn cần sự hỗ trợ của Mỹ để vực dậy nền kinh tế đang suy yếu kéo dài.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vừa phải chịu thất bại ngoại giao nhục nhã trước người đồng cấp Mỹ Donald Trump lần thứ hai trong vòng chín năm, phủ bóng đen lên “thỏa thuận đình chiến tạm thời” trong cuộc thương chiến giữa hai cường quốc.

Hôm thứ Sáu ngày 20/01, tại Cung điện Miraflores – tức Văn phòng Tổng thống Venezuela, Tổng thống Nicolas Maduro trông vẫn rất vui vẻ trong lúc tiếp đón một phái đoàn Trung Quốc do chính quyền Tập cử đến. Continue reading “Tập rơi vào thế khó sau cuộc đột kích Venezuela của Trump”

Ngoại giao gấu trúc của Trung Quốc: Xưa và nay

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “China’s panda diplomacy was not pioneered by the Communist Party,” Nikkei Asia, 25/12/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Từ năm 1941, Tưởng Giới Thạch đã bắt đầu dùng những con vật đáng yêu này để thu phục công chúng Mỹ.

Trong một diễn biến quan trọng mang tính biểu tượng cho quan hệ ngoại giao song phương, hai chú gấu trúc khổng lồ còn lại của Nhật Bản sẽ được trả về Trung Quốc vào cuối tháng 1 khi hợp đồng cho thuê hết hạn.

Những chú gấu cưng với hai màu đen trắng này có nguồn gốc từ Trung Quốc và đã trở thành biểu tượng hữu nghị giữa hai láng giềng châu Á. Continue reading “Ngoại giao gấu trúc của Trung Quốc: Xưa và nay”

Các phụ tá của Tập tìm cách công kích Nhật Bản để giữ mình an toàn

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Xi Jinping’s aides bash Japan to keep the heat off themselves,” Nikkei Asia, 18/12/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Lại có thêm một thành viên khác của Bộ Chính trị mất tích. Các quan chức khác đang nơm nớp lo sợ.

Thông thường, Hội nghị Công tác Kinh tế Trung ương của Đảng Cộng sản Trung Quốc là cuộc họp được theo dõi sát sao nhằm tìm kiếm manh mối về tương lai chính sách kinh tế của đất nước, nhưng lần này thì khác.

Hội nghị này thường được tổ chức vào cuối mỗi năm để đề ra phương hướng quản lý kinh tế cho 12 tháng tiếp theo. Tất cả các lãnh đạo đảng đều tham dự sự kiện quan trọng này. Continue reading “Các phụ tá của Tập tìm cách công kích Nhật Bản để giữ mình an toàn”

Trung Quốc lại muốn phân chia “Thái Bình Dương rộng lớn” với Mỹ?

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “China’s military again aims to divide ‘vast Pacific Ocean’ with US,” Nikkei Asia, 11/12/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Lịch sử thay đổi nhưng vẫn lặp lại chính nó.

Cuối tuần trước, Trung Quốc đã leo thang các động thái phô trương sức mạnh quân sự trong một trò chơi “đấu trí” nguy hiểm có thể dẫn đến một cuộc đụng độ quân sự ngoài ý muốn với Nhật Bản. Cụ thể, vào thứ Bảy ngày 06/12, máy bay J-15 từ tàu sân bay Liêu Ninh đã liên tục khóa radar vào máy bay chiến đấu F-15 của Nhật Bản.

Vụ việc xảy ra ở Tây Thái Bình Dương, phía đông nam đảo chính của Okinawa, giữa lúc căng thẳng leo thang sau phát ngôn của Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi về khả năng xảy ra xung đột ở Đài Loan. Continue reading “Trung Quốc lại muốn phân chia “Thái Bình Dương rộng lớn” với Mỹ?”

Tác động không đồng đều từ các biện pháp trả đũa Nhật Bản của Trung Quốc

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Xi’s Takaichi retribution has less impact on eastern Japan,” Nikkei Asia, 04/12/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Khu vực bị ảnh hưởng bởi trận động đất năm 2011 vẫn đón hàng loạt du khách từ Đài Loan và các nước khác trong khi Kansai chịu ảnh hưởng.

Chính quyền của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vừa thực hiện một loạt biện pháp trả đũa mạnh mẽ đối với Nhật Bản sau phát biểu của Thủ tướng Sanae Takaichi về khả năng xảy ra tình huống khẩn cấp ở Đài Loan.

Dù họ đã tăng cường áp lực lên Nhật Bản và phát động một cuộc chiến tuyên truyền chống lại Nhật Bản ở cả trong và ngoài nước, nhưng chính quyền Tập cho đến nay vẫn chưa thực hiện các biện pháp mạnh mẽ có thể phản tác dụng đối với nền kinh tế Trung Quốc. Continue reading “Tác động không đồng đều từ các biện pháp trả đũa Nhật Bản của Trung Quốc”

Sanae Takaichi có thể làm tan băng quan hệ Nhật-Trung như thế nào?

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “How Sanae Takaichi can thaw Japan’s relations with China,” Nikkei Asia, 27/11/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Nữ thủ tướng có thể học hỏi từ Shinzo Abe, cố vấn của bà.

Quan hệ Tokyo-Bắc Kinh đang xấu đi khi Trung Quốc gia tăng chỉ trích Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi sau phát biểu gần đây của bà về tình hình Đài Loan.

Ngoài việc trực tiếp chỉ trích Takaichi, chính quyền của Chủ tịch Tập Cận Bình còn huy động tất cả các cơ quan truyền thông chính thức của Trung Quốc để thực hiện một loạt công kích cá nhân nhắm vào bà. Continue reading “Sanae Takaichi có thể làm tan băng quan hệ Nhật-Trung như thế nào?”

Tại sao Tập ngần ngại sử dụng các cuộc biểu tình chống Nhật?

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Xi Jinping hesitates to draw double-edged sword of anti-Japan protests,” Nikkei Asia, 20/11/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Kích động bất ổn có thể giải phóng sự thất vọng về kinh tế bị dồn nén của người dân Trung Quốc.

Căng thẳng giữa Tokyo và Bắc Kinh chưa có dấu hiệu hạ nhiệt khi Trung Quốc vẫn tức giận trước phát biểu của Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi về khả năng xảy ra tình huống bất ngờ ở Đài Loan và chính quyền của Chủ tịch Tập Cận Bình vẫn liên tục thực hiện các biện pháp đối phó.

Quan hệ giữa hai nước bắt đầu xấu đi trong tháng này, sau khi Takaichi có cuộc hội đàm đầu tiên với Tập vào ngày 31/10 tại Gyeongju, Hàn Quốc, bên lề hội nghị thượng đỉnh Hợp tác Kinh tế Châu Á-Thái Bình Dương APEC. Takaichi chỉ vừa nhậm chức vào ngày 21/10. Continue reading “Tại sao Tập ngần ngại sử dụng các cuộc biểu tình chống Nhật?”

Tranh cãi trực tuyến về Đài Loan gây nguy hiểm cho quan hệ Trung-Nhật

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Online skirmish over Taiwan imperils Japan-China relations,” Nikkei Asia, 13/11/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Hội nghị thượng đỉnh đầu tiên giữa Tập Cận Bình và Sanae Takaichi đã không kết thúc bằng một “kỳ trăng mật.”

Chính sách ngoại giao đối với Trung Quốc của tân Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi dường như đã có khởi đầu suôn sẻ ngoài mong đợi khi bà vui vẻ bắt tay Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Hàn Quốc.

Tuy nhiên, ngay sau khi các cuộc đàm phán kết thúc, quan hệ giữa hai nước láng giềng châu Á bất ngờ chuyển biến xấu: Takaichi thông báo trên mạng X về cuộc gặp gỡ của bà với một quan chức Đài Loan tại cùng sự kiện ở Hàn Quốc, châm ngòi cho một cuộc khẩu chiến dữ dội về Đài Loan. Continue reading “Tranh cãi trực tuyến về Đài Loan gây nguy hiểm cho quan hệ Trung-Nhật”