Bốn kịch bản cho một Iran hậu chiến

Nguồn: Marc Lynch, “Four Scenarios for a Postwar Iran,” Foreign Policy, 20/02/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Trump muốn thay đổi chế độ nhưng không muốn một hậu quả hỗn loạn.

Có một điều chắc chắn về cuộc chiến được dự báo rộng rãi của Mỹ nhắm vào Iran: Nếu nó xảy ra, nó sẽ không bao gồm việc chiếm đóng đất nước này. Mỹ đã và đang điều động các tàu sân bay cùng trang thiết bị hỗ trợ đến Vùng Vịnh, chứ không phải lực lượng bộ binh viễn chinh cho một cuộc xâm lược, và không có bằng chứng công khai nào về bất kỳ kế hoạch hiện diện lâu dài nào tại Iran. Nếu có điều gì Tổng thống Mỹ Donald Trump luôn nhất quán về khu vực này, thì đó là việc cần phải tránh một cuộc chiếm đóng kiểu Iraq, điều mà ông từng mô tả là một “sai lầm lớn.” Giống như vụ bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolàs Maduro hồi tháng 1, vụ tiêu diệt chỉ huy Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) Qassem Soleimani vào năm 2020, và đòn không kích triệt hạ thủ lĩnh Hezbollah Hassan Nasrallah của Israel vào năm 2024, Mỹ rất có thể sẽ nhắm vào các lãnh đạo cấp cao ở Iran cùng với bộ máy đàn áp của chế độ, rồi sau đó để mặc cho mọi chuyện đến đâu thì đến. Continue reading “Bốn kịch bản cho một Iran hậu chiến”

Cuộc tấn công của Mỹ vào Iran có thể sẽ phản tác dụng

Nguồn: Marc Lynch, “Why a U.S. Attack on Iran Would Backfire”, Foreign Policy, ngày 14/01/2026

“Trump đã đe dọa tiến hành các cuộc tấn công để ủng hộ những người biểu tình chống chế độ.”

Biên dịch: Lê Mạnh Cường

Với việc lấy lý do ủng hộ các cuộc biểu tình chống chế độ, khả năng Mỹ và có thể cả Israel tiến hành các cuộc không kích nhằm vào Iran dường như đang hiện hữu. Tổng thống Mỹ Donald Trump đã liên tục đăng các lời đe dọa trực tiếp trên mạng xã hội, bên cạnh đó cũng có rất nhiều thông tin rò rỉ từ các quan chức trong chính quyền về việc Mỹ đang chuẩn bị cho kịch bản này.

Trump có vẻ tự tin quá mức về khả năng thành công của mình ở Venezuela cũng như với các cuộc không kích của Mỹ vào Iran trong năm ngoái, đồng thời ông luôn tỏ ra xem thường những cảnh báo từ các chuyên gia về những rủi ro và hậu quả có thể xảy ra. Nhiều báo cáo ở bên ngoài nước Mỹ cho thấy các quan chức Châu Âu đã được tham vấn về các mục tiêu có khả năng Mỹ nhắm tới, và một vài nhân sự đã nhận được lời khuyên rời khỏi các căn cứ của Mỹ ở Vùng Vịnh. Mặc dù không có dấu hiệu nào cho thấy quyết định tấn công là chắc chắn—Trump có thể chọn áp đặt thêm các lệnh trừng phạt hoặc tấn công mạng—nhưng những tín hiệu trên đang gây lo ngại. Continue reading “Cuộc tấn công của Mỹ vào Iran có thể sẽ phản tác dụng”

Ảo mộng về một Trung Đông mới

Nguồn: Marc Lynch, “The Fantasy of a New Middle East”, Foreign Affairs, 31/10/2025

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Trật tự khu vực Trung Đông đang phát triển nhanh chóng, nhưng không theo cách mà nhiều quan chức Israel và Mỹ giả định. Nỗ lực của Tổng thống Mỹ Donald Trump nhằm chấm dứt cuộc chiến ở Gaza đã mang lại kết quả là toàn bộ con tin Israel còn sống sót được trả tự do và tạo ra một khoảng bình yên giữa những cuộc tàn sát và hủy diệt không ngừng ám ảnh vùng đất này. Bước đột phá đó đã làm dấy lên hy vọng về một sự chuyển đổi khu vực rộng lớn hơn, ngay cả khi những gì xảy ra sau lệnh ngừng bắn ban đầu vẫn còn hết sức bất định. Chính Trump tuyên bố về một sự khởi đầu cho hòa bình tại Trung Đông. Nếu thỏa thuận của ông Trump ngăn chặn được việc trục xuất người Palestine khỏi Gaza và sáp nhập Bờ Tây, nhiều chính phủ Ả Rập có thể lại sẵn lòng xem xét bình thường hóa quan hệ với Israel. Thật vậy, người Israel coi việc các nhà lãnh đạo Ả Rập gây áp lực buộc Hamas chấp nhận thỏa thuận của Trump là bằng chứng cho thấy việc bình thường hóa quan hệ có thể được đưa trở lại bàn đàm phán. Continue reading “Ảo mộng về một Trung Đông mới”