Category: Hoa Kỳ

Cuộc chiến Iran đã thay đổi thế giới mãi mãi

Nguồn: Kenneth M. Pollack, “The Iran War Has Changed the World Forever,” Foreign Policy, 19/10/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Một số hậu quả lâu dài và sâu rộng chỉ mới bắt đầu lộ diện.

Nhiều hệ quả trước mắt của cuộc chiến chống Iran của liên quân Mỹ-Israel đã hiển hiện rõ ràng. Sự trỗi dậy mạnh mẽ của máy bay không người lái (drone) và tên lửa như những vũ khí thống trị chiến tranh; mối nguy đối với nền kinh tế toàn cầu do các mối đe dọa tại những điểm nghẽn trọng yếu như Eo biển Hormuz và Bab el-Mandeb; sự thiếu hụt trong khâu mua sắm vũ khí của Mỹ; cùng nhiều vấn đề khác, đã thu hút sự chú ý rộng rãi một cách hoàn toàn hợp lý.

Tuy nhiên, dù những diễn biến đó có quan trọng đến đâu, cuộc xung đột ở Iran vẫn sẽ mang lại những tác động sâu rộng và lâu dài hơn nhiều – chúng là những thay đổi có thể thực sự mang tính bước ngoặt đối với khu vực Trung Đông và phần còn lại của thế giới. Sau vài chục năm nữa, chúng ta có thể nhìn lại cuộc xung đột này như một sự kiện dấu mốc, định hình lại căn bản những nguyên tắc cốt lõi của địa chính trị hiện đại. Continue reading “Cuộc chiến Iran đã thay đổi thế giới mãi mãi”

Bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ và tác động đối với Đông Nam Á

Nguồn: Stephen Olson, “US Midterm Elections Serve as Bellwether for Southeast Asia”, Fulcrum, 22/10/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Đảng Dân chủ đang đứng trước cơ hội giành quyền kiểm soát cả hai viện Quốc hội Mỹ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ sắp tới. Nếu điều này xảy ra, các quốc gia Đông Nam Á phụ thuộc vào xuất khẩu sang thị trường Mỹ rộng lớn có thể nhìn thấy một tia hy vọng.

Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ, trong đó một phần ba số ghế Thượng viện và toàn bộ số ghế Hạ viện sẽ được bầu lại, sẽ diễn ra vào ngày 3/11. Mặc dù kết quả bầu cử khó có thể tạo ra những tác động trực tiếp và đột biến đối với Đông Nam Á, đây sẽ là một chỉ dấu quan trọng, cung cấp những tín hiệu hữu ích về triển vọng của khu vực trong hai năm còn lại của nhiệm kỳ Tổng thống Trump, đặc biệt trong lĩnh vực chính sách thương mại. Continue reading “Bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ và tác động đối với Đông Nam Á”

Liệu Mỹ có tấn công Iran sau bầu cử giữa nhiệm kỳ?

Nguồn: James M. Lindsay, “Will the United States Attack Iran After the Midterms?”, Council on Foreign Relations, 23/10/2026

Biên dịch: Phạm Ánh Minh

Sau gần chín tháng xung đột với Iran, Tổng thống Donald Trump phải đối mặt với lựa chọn giữa leo thang căng thẳng với Tehran, tìm cách chung sống, hoặc duy trì nguyên trạng.

Liệu Mỹ có leo thang cuộc chiến với Iran sau khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ kết thúc vào ngày 3/11 hay không?

Tổng thống Donald Trump đã gợi mở về khả năng này trong vài tuần qua. Đầu tháng này, ông cho biết Mỹ sẽ giành chiến thắng trong cuộc chiến “ngay sau cuộc bầu cử” hoặc “có thể là trước cuộc bầu cử”. Khi tạp chí The Atlantic đưa tin rằng ông đang cân nhắc tấn công Iran trước thềm bầu cử giữa nhiệm kỳ, Trump tuyên bố: “Chúng ta sẽ không tấn công Iran vào bất kỳ thời điểm nào trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ diễn ra tại Mỹ vào ngày 3/11.” Continue reading “Liệu Mỹ có tấn công Iran sau bầu cử giữa nhiệm kỳ?”

Bắc Kinh có ý gì khi nói về ‘Ổn định chiến lược’?

Nguồn: Tôn Thành Hạo (Sun Chenghao), “What Does Beijing Mean By ‘Strategic Stability’?,” Foreign Policy, 20/10/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Sau hội nghị thượng đỉnh với Trump, Trung Quốc muốn một cuộc cạnh tranh có kiểm soát.

Khi Tổng thống Mỹ Donald Trump đến thăm Bắc Kinh vào tháng 5, ông và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã nhất trí rằng Mỹ và Trung Quốc nên vun đắp một “quan hệ mang tính xây dựng về ổn định chiến lược.” Tại cuộc gặp ở Washington vào tháng 9, hai bên tiếp tục tái khẳng định khuôn khổ này và nêu rõ rằng nó phải dựa trên sự tôn trọng, công bằng, và có đi có lại. Các nhà lãnh đạo không tuyên bố chấm dứt cạnh tranh mà đang thừa nhận thực tế: Cạnh tranh cần có một khuôn khổ chính trị để ngăn nó trượt đà thành đối đầu.

Vậy chính xác thì ổn định chiến lược là ổn định điều gì? Continue reading “Bắc Kinh có ý gì khi nói về ‘Ổn định chiến lược’?”

Iran giờ đã là một “quái vật” khác xưa

Nguồn: Cole Bucy, “Tehran is a Different Beast Now”, War on the Rocks, 21/10/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tehran mà thế giới từng biết đến đã không còn tồn tại. Tehran ấy đã chết trong biển lửa cùng cựu Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei ngay trong ngày đầu tiên của cuộc chiến hồi tháng Hai. Con trai ông, Mojtaba Khamenei, người kế nhiệm vị trí Lãnh tụ Tối cao, dù hiện đang ở đâu và tình trạng sức khỏe ra sao, đã tận mắt chứng kiến cha, vợ và những thành viên thân thiết khác trong gia đình thiệt mạng trong chính cuộc không kích khiến ông bị thương. Nhà Trắng từng tin rằng cuộc xung đột sẽ chỉ kéo dài vài tuần, nhưng chế độ Cộng hòa Hồi giáo Iran đã chứng tỏ khả năng chống chịu tốt hơn những gì Mỹ và Israel dự tính. Giờ đây, hai nước phải đối mặt với những nhà lãnh đạo Iran còn sống sót, những người đã trải qua mất mát và sang chấn tương tự trong các đợt tấn công ban đầu. Washington vẫn chưa nhận thức đầy đủ những cuộc tấn công mang tính hủy diệt của mình đã làm thay đổi tư duy của Tehran như thế nào. Thay vào đó, Nhà Trắng vẫn tỏ ra khó hiểu trước những hành động bị coi là “điên rồ” của Iran, bởi nước này không còn hành xử theo những tính toán trước chiến tranh. Continue reading “Iran giờ đã là một “quái vật” khác xưa”

Nga đang nhìn nhận cục diện thế giới hiện nay như thế nào?

Nguồn: Dmitry Adamsky, “How Russia Sees the World Now”, Foreign Affairs, 21/10/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Năm 2022, khi Nga phát động cuộc chiến tranh toàn diện tại Ukraine, tư duy chiến lược của Điện Kremlin được định hình bởi một số quan điểm cốt lõi. Moscow coi Mỹ là đối thủ địa chính trị chủ yếu, một đối thủ đã khuyến khích Kyiv tìm cách gây ra thất bại chiến lược cho Nga. Nga cũng nhìn nhận châu Âu và NATO về cơ bản chỉ là cánh tay nối dài của quyền lực Mỹ. Đồng thời, Moscow xem việc phô trương sức mạnh hạt nhân là một phương thức hiệu quả để gây sức ép cưỡng chế lên đối phương.

Giờ đây, sau gần năm năm chiến tranh và 22 tháng kể từ khi chính quyền Trump bước vào nhiệm kỳ thứ hai, bản đồ tư duy định hướng chiến lược của Nga đã thay đổi. Thứ nhất, Nga hiện coi châu Âu, thay vì Mỹ, là đối thủ địa chính trị chủ yếu. Sự thay đổi này đã thúc đẩy giới quốc phòng Nga kêu gọi áp dụng một cách tiếp cận được gọi là “nhập thành” (castling) nhằm ứng phó với những mối đe dọa chính. Continue reading “Nga đang nhìn nhận cục diện thế giới hiện nay như thế nào?”

Châu Âu khó thoát phụ thuộc vào Mỹ trong lĩnh vực không gian

Nguồn: “Europe’s dependence on America in space is hard to escape”, The Economist, 20/10/2026

Biên dịch: Phạm Ánh Minh

Châu Âu cần thêm động lực để đạt được sự tự chủ trong lĩnh vực tên lửa và vệ tinh.

Trong tháng này, những tín hiệu rõ ràng nhất cho thấy Mỹ đang dần quay lưng với Ukraine lại xuất phát từ không gian. Các thiết bị bay không người lái của Ukraine mất kết nối với Starlink, dịch vụ internet vệ tinh của Elon Musk, khi di chuyển với tốc độ trên 160 km/h. Trong khi đó, các tên lửa đạn đạo của Nga đã tấn công Kyiv mà không có cảnh báo trước như thường lệ từ các vệ tinh do thám của Mỹ. Các đồng minh châu Âu của Ukraine tỏ ra vô cùng lo ngại. Giới lãnh đạo quốc phòng châu Âu chỉ có thể cung cấp cho Ukraine những giải pháp thay thế hạn chế so với các mạng lưới tình báo và thông tin liên lạc của Mỹ. Họ cũng lo ngại về sự phụ thuộc của chính mình vào các năng lực không gian của Mỹ: liệu những năng lực này có còn khả dụng nếu Nga tấn công, và liệu họ có thể phát triển các phương án thay thế của riêng mình đủ nhanh hay không. Continue reading “Châu Âu khó thoát phụ thuộc vào Mỹ trong lĩnh vực không gian”

Công nghiệp vũ trụ: Biên giới mới tiếp theo của Trung Quốc

Nguồn: Kathleen Curlee và Sam Bresnick, “China’s Next Frontier,” Foreign Affairs, 14/10/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Bắc Kinh đang thách thức Washington trong không gian vũ trụ như thế nào?

Sáng ngày 19/08 vừa qua, ngành công nghiệp vũ trụ Trung Quốc đã vượt qua một ngưỡng cửa quan trọng. Ngay sau khi công ty hàng không vũ trụ LandSpace của Trung Quốc phóng một tên lửa ở vùng tây bắc nước này, tầng đẩy của nó – phần cần thiết để đưa tên lửa vào quỹ đạo – đã tách rời thành công và hạ cánh trở lại Trái Đất. Đây là lần đầu tiên một công ty Trung Quốc thu hồi tên lửa trên đất liền, và sự kiện này diễn ra sáu tuần sau lần thu hồi tên lửa đầu tiên của quốc gia này, do nhà thầu không gian quốc doanh hàng đầu của Trung Quốc thực hiện trên Biển Đông. Những sự kiện này đánh dấu bình minh của kỷ nguyên phóng tên lửa tái sử dụng tại Trung Quốc – một năng lực sẽ giải phóng tiềm năng to lớn cho ngành công nghiệp vũ trụ đang bùng nổ của nước này. Continue reading “Công nghiệp vũ trụ: Biên giới mới tiếp theo của Trung Quốc”

Đằng sau sự bành trướng quân sự của Trung Quốc tại Đông Nam Á

Nguồn: Lucas Myers, “China’s Military Expansion in Southeast Asia Masks a More Complicated Reality”, War on the Rocks, 15/10/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Thông báo của Bộ Quốc phòng Trung Quốc ngày 29/9 về việc thành lập một “trung tâm huấn luyện và hỗ trợ chung” tại sân bay Ban Keun ở Lào đã thu hút sự chú ý đến sự hiện diện quân sự ngày càng mở rộng của Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA) tại Đông Nam Á. Mặc dù Trung Quốc không gọi cơ sở này là một “căn cứ” và khẳng định nó “không nhằm vào bất kỳ bên thứ ba nào”, đây vẫn là cơ sở quân sự đầu tiên ở nước ngoài tập trung vào sức mạnh không quân mà Bắc Kinh công khai thừa nhận. Ban Keun, cùng với Djibouti và Căn cứ Hải quân Ream ở Campuchia, đang tạo thành những mắt xích trong mạng lưới cơ sở hạ tầng an ninh ngày càng mở rộng của Trung Quốc ở nước ngoài. Continue reading “Đằng sau sự bành trướng quân sự của Trung Quốc tại Đông Nam Á”

Quan chức phụ trách bầu cử Mỹ sẵn sàng đối phó với rắc rối sắp tới

Nguồn: “America’s election officials are ready for trouble”, The Economist, 13/10/2026

Biên dịch: Phạm Ánh Minh

Donald Trump đã thất bại trong việc thay đổi các quy định bỏ phiếu. Dù vậy, các thành phố và tiểu bang vẫn đang chuẩn bị đối phó với những hành vi gây rối.

Vào một ngày đẹp trời tại Florence, một thành phố cách Phoenix khoảng một giờ lái xe, các nhân viên tại điểm bỏ phiếu địa phương đang tiến hành diễn tập – một cách nói giảm nói tránh cho việc chuẩn bị đối phó với những tình huống tồi tệ nhất có thể xảy ra trong ngày bầu cử. Mục đích là hình dung ra các thảm họa – như hỏa hoạn, mất điện hay đe dọa đánh bom – rồi xây dựng các phương án dự phòng B, C và D. Dù các quan chức vốn luôn chuẩn bị cho những kịch bản xấu nhất, buổi diễn tập năm nay được tiến hành kỹ lưỡng hơn, với phạm vi các mối đe dọa rộng hơn. Chẳng hạn, họ nên làm gì nếu các đặc vụ thực thi pháp luật liên bang xuất hiện tại các điểm bỏ phiếu? Continue reading “Quan chức phụ trách bầu cử Mỹ sẵn sàng đối phó với rắc rối sắp tới”

Khi Mỹ mượn văn minh Hy Lạp để kéo châu Âu “cùng thuyền”

Nguồn: Đới Duy Lai, 戴维来| 雅典归来：我在鲁比奥深情演讲背后看见了什么 , Sohu, 12/10/2026.

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

“Athens đã ươm mầm cho nền dân chủ. Plato và Aristotle đã mang đến cho chúng ta triết học phương Tây. Hiểu biết của chúng ta về pháp luật, mỹ đức, tư cách công dân và thể chế cộng hòa đều bắt nguồn từ các thành bang Hy Lạp. Cho đến rất nhiều thuật ngữ chính trị của chúng ta – như dân chủ, bạo chính, và bản thân từ ‘chính trị’ – cũng đều khởi nguồn từ đây.”

Khi Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio phát biểu những lời này trên ngọn đồi Pnyx ở Athens, phía sau ông là Đền Parthenon đang tắm mình trong ánh hoàng hôn. Địa điểm này rõ ràng đã được lựa chọn kỹ lưỡng: Đồi Pnyx là một trong những biểu tượng quan trọng của nền dân chủ Hy Lạp cổ đại, nơi từng diễn ra Hội đồng Công dân Athens cổ đại và được cho là nơi các nhà chính trị kiệt xuất như Pericles hay Demosthenes từng diễn thuyết. Continue reading “Khi Mỹ mượn văn minh Hy Lạp để kéo châu Âu “cùng thuyền””

Trung Quốc không cần xâm lược vẫn kiểm soát được Đài Loan

Nguồn: Michael Poznansky và Ian Easton, “China Doesn’t Need to Invade Taiwan to Control It,” Foreign Policy, 06/10/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Một chiến thắng chính trị không đổ máu có thể là bài toán hóc búa hơn nhiều cho Washington.

Hiện nay đang có những cuộc tranh luận nảy lửa về việc liệu Mỹ có nên và có thể bảo vệ Đài Loan trong trường hợp hòn đảo này bị Trung Quốc tấn công quân sự hay không. Tuy nhiên, dòng sự kiện có thể diễn ra theo một cách khác, không liên quan đến một cuộc phong tỏa kịch tính hay một cuộc đổ bộ xâm lược: đó là sự chuyển hướng liên minh không dùng vũ lực, hoặc trong kịch bản tồi tệ nhất, là sự sáp nhập không đổ máu. Khi đó, một chính phủ dân cử ở Đài Bắc sẽ ký một hiệp ước thực chất là nhượng lại lãnh thổ Đài Loan cho Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Một chiến lược như vậy, được gọi bằng những từ ngữ mỹ miều như “thắng mà không cần đánh” hay “thống nhất trong hòa bình,” chính là kết quả mà Bắc Kinh mong muốn nhất. Còn Washington lại chưa hề chuẩn bị cho điều này. Continue reading “Trung Quốc không cần xâm lược vẫn kiểm soát được Đài Loan”

Nước Mỹ chưa sẵn sàng cho Kỷ nguyên Bắc Cực

Nguồn: Bobby Ghosh, “The United States Is Not Ready for the Arctic Age”, Foreign Policy, 09/10/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

“CHÚNG TA KHÔNG CẦN CANADA, HỌ MỚI CẦN CHÚNG TA!”, Donald Trump viết trên Truth Social vào cuối tháng Tám, sau khi công bố một đợt thuế quan mới đối với hàng xuất khẩu của nước láng giềng phía bắc. Nhìn từ các quốc gia phương Nam, đây có vẻ chỉ là thêm một tràng công kích nữa của tổng thống, vừa làm căng phím caps-lock vừa thử thách lòng tin của người đọc. Nhưng thực tế là Mỹ phụ thuộc rất nhiều vào Canada, với khoảng 4 triệu thùng dầu thô nhập khẩu mỗi ngày, chưa kể điện, nhôm, phụ tùng ô tô và nhiều mặt hàng khác.

Nhìn từ vùng cận Bắc Cực, khoảng cách giữa những lời khoa trương của Trump và thực tế còn lớn hơn nữa: tại những vùng cực bắc của lục địa mà hai nước cùng chia sẻ, Mỹ cần Canada, và cần một cách cấp thiết. Khi các chỏm băng tan chảy làm lộ ra một không gian cạnh tranh kinh tế mới ở Bắc Cực, triển vọng thành công của Mỹ phụ thuộc vào sự hợp tác chặt chẽ với chính quốc gia mà tổng thống đang bận gây hấn. Continue reading “Nước Mỹ chưa sẵn sàng cho Kỷ nguyên Bắc Cực”

Bài học về quản trị AI từ thảm họa Hiroshima và Nagasaki

Nguồn: Hiroyuki Akita, “Hiroshima and Nagasaki disasters offer lesson for AI governance”, Nikkei Asia, 04/10/2026

Biên dịch: Phạm Ánh Minh

Việc ngăn chặn thảm họa do công nghệ gây ra đòi hỏi phản ứng nhanh hơn nhiều so với quá trình kiểm soát vũ khí hạt nhân.

Kiểm soát trí tuệ nhân tạo song song với việc khai thác công nghệ này vì sự thịnh vượng của nhân loại đã trở thành một trong những thách thức lớn nhất của thế kỷ 21. Tại cuộc gặp thượng đỉnh ngày 24/9, Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã nhất trí tiếp tục thảo luận về vấn đề này.

Hai cường quốc có những tính toán chiến lược khác nhau đối với AI. Mỹ, quốc gia hiện đang dẫn đầu cuộc đua công nghệ, tỏ ra thận trọng trước việc áp đặt các quy định có thể kìm hãm sự phát triển của lĩnh vực này. Trong khi đó, Trung Quốc hy vọng bắt kịp bằng cách đi đầu trong việc thiết lập những quy tắc có lợi cho mình. Đây chính là lý do ông Tập Cận Bình nhấn mạnh sự cần thiết của việc quản trị AI trong chuyến thăm Mỹ. Continue reading “Bài học về quản trị AI từ thảm họa Hiroshima và Nagasaki”

Ngoại trưởng Nga: Moscow thất vọng vì phương Tây nhiều lần thất tín

Nguồn: Sergei Lavrov, 独家·瓦尔代现场|拉夫罗夫：俄罗斯如何回答“没有西方怎么办”, Guancha, 01/10/2026 (lược dịch).

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

Ngày 29/9, Ngoại trưởng Nga Sergei Lavrov đã tham dự Hội nghị thường niên lần thứ 23 của Câu lạc bộ Valdai. Ngay trước đó, ông vừa tham dự Tuần lễ Cấp cao của Đại hội đồng Liên Hợp Quốc (LHQ) khóa 81, với hơn 50 cuộc gặp trong vòng ba ngày. Ông mở đầu bằng lời tự giễu: “Đang trong thế ‘bị cô lập’ thì còn biết làm sao?”

Vấn đề Ukraine là một trọng tâm của buổi thảo luận. Khi được hỏi liệu “phần lãnh thổ còn lại của Donbass có đáng để nỗ lực hay không”, ông lần lượt đề cập từ Hiệp định Liên kết năm 2013, cuộc đảo chính năm 2014, Thỏa thuận Minsk, bản dự thảo hòa bình Istanbul cho đến các đồng thuận tại Anchorage, nhấn mạnh rằng vấn đề không nằm ở lãnh thổ mà nằm ở con người. Bên cạnh đó, ông đặt nghi vấn về tính chân thực của sự kiện Bucha, đồng thời chỉ trích xu hướng tái quân sự hóa của châu Âu, việc Phần Lan và Thụy Điển gia nhập NATO, cũng như tình trạng căng thẳng gia tăng theo hướng Kaliningrad. Continue reading “Ngoại trưởng Nga: Moscow thất vọng vì phương Tây nhiều lần thất tín”

Tuyến đường di cư nhộn nhịp nhất thế giới trở nên vắng lặng

Nguồn: “The world’s busiest migration route has gone quiet”, The Economist, 01/10/2026

Biên dịch: Phạm Ánh Minh

Các biện pháp hạn chế nhập cư của Donald Trump đã làm thay đổi luồng di cư trên khắp Tây bán cầu.

Trong 50 năm qua, ít nhất 23 triệu người sinh ra tại Mỹ Latinh đã di cư sang Hoa Kỳ. Đây là luồng di cư liên tục lớn nhất thế giới hướng tới một quốc gia duy nhất, và đã tăng mạnh trong những năm sau đại dịch COVID-19. Chính phủ và người dân Mỹ Latinh dần quen với thực tế này, cũng như với nguồn kiều hối mà những người di cư tại Mỹ gửi về quê nhà. Continue reading “Tuyến đường di cư nhộn nhịp nhất thế giới trở nên vắng lặng”

Donald Trump sập bẫy Đài Loan của Tập Cận Bình

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Donald Trump steps into Xi Jinping’s Taiwan trap,” Nikkei Asia, 01/10/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Phát ngôn của Tổng thống Mỹ về “đồng minh Thế chiến II” đã trao tính chính danh lịch sử cho Trung Quốc ngày nay.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình hẳn đã thầm mỉm cười sau khi kết thúc chuyến thăm cấp nhà nước kéo dài ba ngày tới Mỹ, dù chuyến đi này không mang lại nhiều tiến triển rõ rệt về các vấn đề kinh tế và thương mại.

Thành tựu lớn nhất của Tập thực ra lại là một câu nói của Donald Trump. Tổng thống Mỹ đã gọi Trung Quốc là một đồng minh trong Thế chiến II. Phía Mỹ sau đó còn phát hành một tài liệu chính thức lặp lại những lời này. Continue reading “Donald Trump sập bẫy Đài Loan của Tập Cận Bình”

Động thái tiếp theo của Trump đối với Iran?

Nguồn: Cole Bucy và Nate Swanson, “Trump Unleashed,” Foreign Policy, 30/09/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Tổng thống Mỹ có thể leo thang căng thẳng với Iran như thế nào sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ?

Có lý do để tin rằng một khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ trôi qua, Tổng thống Donald Trump sẽ leo thang hành động chống lại Iran. Cho đến nay, nguy cơ giá năng lượng tăng vọt đã đóng vai trò như một yếu tố kìm hãm hành động của Trump. Vào tháng 4, điều này từng buộc ông phải lùi bước khỏi một cuộc xung đột công khai và theo đuổi giải pháp ngoại giao. Nhưng khi Bản Ghi nhớ (MOU) đạt được sau đó sụp đổ do những tranh cãi về cách diễn giải, Trump liền quay trở lại việc gây áp lực kinh tế lên Iran. Tuy nhiên, ông phần lớn vẫn tránh các cuộc giao tranh dữ dội hơn để không kích động thêm sự phản đối trong nước trước tình trạng chi phí năng lượng leo thang. Continue reading “Động thái tiếp theo của Trump đối với Iran?”

Cuộc khủng hoảng Đài Loan đang đến gần

Nguồn: Jonathan A. Czin, “The Coming Taiwan Crisis,” Foreign Affairs, 25/09/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Hãy tận dụng sự bình yên hôm nay để chuẩn bị cho cơn bão lớn đã cận kề.

Khi Tổng thống Mỹ Donald Trump và nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình gặp nhau tại Washington, Eo biển Đài Loan, tuyến đường biển từ lâu đã là điểm nóng giữa hai nước, lại trở nên yên tĩnh một cách đáng ngạc nhiên. Các máy bay chiến đấu của Trung Quốc vẫn thường xuyên vượt qua đường trung tuyến giữa Đài Loan và đại lục. Các tàu chiến Trung Quốc vẫn diễn tập ở phía đông hòn đảo. Và Bắc Kinh vẫn sử dụng lực lượng tuần duyên để liên tục quấy rối các tàu bè trong khu vực. Nhưng trong gần một năm qua, Bắc Kinh đã tránh các cuộc tập trận quân sự quy mô lớn – vốn đã trở thành đặc trưng thường thấy trong các nỗ lực cưỡng ép Đài Loan sau chuyến thăm của cựu Chủ tịch Hạ viện Mỹ Nancy Pelosi tới hòn đảo này vào năm 2022. Continue reading “Cuộc khủng hoảng Đài Loan đang đến gần”

Liệu Donald Trump sẽ gặp Kim Jong Un một lần nữa?

Nguồn: “Will Donald Trump get to meet Kim Jong Un again?”, The Economist, 27/09/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Sáu đời tổng thống Mỹ đã tìm cách giải quyết chương trình vũ khí hạt nhân của Triều Tiên. Cả sáu đều thất bại. Donald Trump lại muốn thử thêm một lần nữa: ông tuyên bố kỳ vọng sẽ gặp Kim Jong Un, nhà lãnh đạo độc tài của Triều Tiên, trong năm nay. Chuyến công du châu Á để tham dự Hội nghị thượng đỉnh APEC vào tháng 11 tới có thể tạo ra một cơ hội; cựu đặc phái viên của ông Trump về Triều Tiên gần đây thậm chí còn gợi ý trong một bài phát biểu rằng ông Trump có thể đề xuất một cuộc gặp ngay tại Bình Nhưỡng, nơi chưa một tổng thống Mỹ đương nhiệm nào từng đặt chân tới.

Thế nhưng, ông Kim đã phát tín hiệu rõ ràng rằng ông chỉ đồng ý gặp nếu Mỹ từ bỏ yêu cầu lâu nay về “phi hạt nhân hóa”, thuật ngữ ngoại giao ám chỉ việc tháo dỡ hoặc loại bỏ hoàn toàn kho vũ khí uy lực nhất của chính quyền ông. Chỉ một tháng sau khi ông Trump cắt giảm các cuộc tập trận quân sự đã được lên kế hoạch từ lâu với Hàn Quốc nhằm nhen nhóm lại mối quan hệ thân tình với ông Kim, nhà lãnh đạo Triều Tiên, với cô con gái tuổi teen xuất hiện bên cạnh, đã trực tiếp giám sát vụ phóng thử một loại tên lửa mới được cho là có tốc độ siêu thanh. Ông Kim tự hào tuyên bố rằng thứ vũ khí này sẽ là “cơn đau đầu không thể chữa khỏi” đối với kẻ thù của đất nước. Continue reading “Liệu Donald Trump sẽ gặp Kim Jong Un một lần nữa?”