Nguồn: U.S. Army hangs four Modoc leaders for the murder of a Civil War general, History.com
Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng
Vào ngày này năm 1873, Quân đội Mỹ đã treo cổ bốn người Mỹ bản địa bị kết tội sát hại vị tướng thời Nội chiến Edward Canby trong Chiến tranh Modoc ở Oregon. Canby là quan chức quân sự cấp cao nhất và là một trong số ít những vị tướng từng bị người Mỹ bản địa giết chết.
Giống như hầu hết các cuộc xung đột quân sự của lính Mỹ với người bản địa, Chiến tranh Modoc bắt nguồn từ việc tranh giành đất đai. Một hiệp ước được ký vào năm 1864 đã buộc một nhóm người Modoc dưới sự lãnh đạo của Kintpuash – thường được người Mỹ biết đến với cái tên Captain Jack – phải chuyển đến một khu dành riêng cho người bản địa (reservation) ở phía đông nam Oregon. Khu vực này vốn do người Klamath kiểm soát, và họ xem người Modoc là những kẻ xâm nhập không mong muốn trên vùng đất truyền thống của mình. Phẫn nộ trước sự ngược đãi từ người Klamath, Kintpuash và những người theo ông đã rời bỏ khu dành riêng vào năm 1870, quay trở lại lãnh thổ cũ và tiếp tục lối sống săn bắt-hái lượm truyền thống.
Tuy nhiên, trong sáu năm họ vắng mặt, những người định cư da trắng đã ồ ạt đổ vào lãnh thổ của người Modoc. Dù Kintpuash liên tục cam đoan rằng người dân trong bộ tộc của ông chỉ muốn hòa bình, nhóm người định cư vẫn rất sợ người bản địa. Năm 1872, trước sức ép của công chúng, Mỹ đã phái lực lượng quân sự đến xua đuổi người Modoc và ép họ quay lại khu dành riêng. Khi một số người Modoc chống cự, chiến tranh đã bùng nổ; và người Modoc phải chạy trốn đến một thành trì giữa những bãi dung nham ở phía nam Hồ Tule, nơi họ đã cầm cự thành công trước lực lượng Mỹ suốt gần nửa năm.
Trong những tháng đầu của Chiến tranh Modoc, Kintpuash kịch liệt phản đối việc chống trả bằng vũ trang và không ngừng tìm kiếm một giải pháp hòa bình. Nhưng dưới áp lực từ những người Modoc hiếu chiến hơn đang nhăm nhe thách thức quyền lãnh đạo của mình, ông đành phải đồng ý với kế hoạch giết chết thủ lĩnh lực lượng Mỹ, Tướng Edward Canby. Vào ngày 11/04/1873, Canby và hai người khác tiến vào thành trì của người Modoc dưới lá cờ đình chiến, hy vọng đàm phán để kết thúc xung đột trong hòa bình. Kintpuash đã giết Canby, trong khi những người Modoc khác giết một người đi cùng ông. Người thứ ba may mắn trốn thoát và báo cáo chi tiết về hành động phản bội của phe Modoc.
Tức giận trước vụ sát hại một vị tướng Nội chiến được tôn kính, người Mỹ đã đòi phải trừng phạt đích đáng và nhanh chóng. Quân đội sớm tăng cường các cuộc tấn công nhắm vào người Modoc, và đến đầu tháng 6, Kintpuash cùng những người theo ông đã bị bắt giữ. Sau một phiên tòa quân sự tại Pháo đài Klamath, Oregon, Kintpuash và ba thủ lĩnh Modoc khác bị kết tội giết người và bị treo cổ. Hậu quả của Chiến tranh Modoc và vụ sát hại Canby là Mỹ đã bắt đầu áp dụng một đường lối cứng rắn và hung hăng hơn nhiều để đối phó với các cộng đồng người Mỹ bản địa trên toàn quốc.