Category: Sự kiện

08/08/1945: Tổng thống Truman phê chuẩn Hiến chương Liên Hiệp Quốc

Nguồn: President Truman ratifies United Nations Charter, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1945, Tổng thống Harry S. Truman đã ký Hiến chương Liên Hiệp Quốc, và nước Mỹ trở thành quốc gia đầu tiên hoàn tất quá trình phê chuẩn và gia nhập tổ chức quốc tế mới này. Vào thời điểm đó, người ta đã kỳ vọng rằng Liên Hiệp Quốc sẽ đóng vai trò là trọng tài cho các tranh chấp quốc tế, nhưng tổ chức này cũng là bối cảnh cho một số cuộc đụng độ đáng nhớ trong Chiến tranh Lạnh. Continue reading “08/08/1945: Tổng thống Truman phê chuẩn Hiến chương Liên Hiệp Quốc”

07/08/1990: Tổng thống Bush ra lệnh tiến hành Chiến dịch Lá chắn Sa mạc

Nguồn: President George H.W. Bush orders Operation Desert Shield, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1990, Tổng thống George Herbert Walker Bush ra lệnh tổ chức Chiến dịch Lá chắn Sa mạc (Operation Desert Shield) nhằm đáp trả cuộc xâm lược Kuwait của Iraq vào ngày 02/08. Mệnh lệnh này đã cho phép quân đội Mỹ trở thành một phần của liên minh quốc tế trong cuộc chiến chống lại Iraq, vốn sẽ được phát động dưới tên gọi Chiến dịch Bão táp Sa mạc (Operation Desert Storm) vào tháng 01/1991. Để hỗ trợ Chiến dịch Lá chắn Sa mạc, Bush đã cho tăng mạnh quân số và các nguồn lực khác của Mỹ ở Vịnh Ba Tư. Continue reading “07/08/1990: Tổng thống Bush ra lệnh tiến hành Chiến dịch Lá chắn Sa mạc”

06/08/1930: Thẩm phán Crater trở thành “người mất tích bí ẩn nhất” New York

Nguồn: Judge Joseph Force Crater becomes the “missingest man” in New York, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1930, Thẩm phán Tòa án Tối cao New York Joseph Force Crater bất ngờ mất tích trên đường phố Manhattan, gần Quảng trường Thời đại. Sự biến mất của người đàn ông 41 tuổi bảnh bao này đã châm ngòi cho một cuộc điều tra quy mô lớn, thu hút sự chú ý trên toàn quốc và khiến Crater được mệnh danh là “người mất tích bí ẩn nhất New York” (the missingest man in New York).

Sinh năm 1889 trong một gia đình nhập cư gốc Ireland, Crater lớn lên tại Pennsylvania và tốt nghiệp ngành luật tại Đại học Columbia vào năm 1916. Trong quá trình thăng tiến từ một thư ký cấp thấp trở thành luật sư thành đạt, ông đã xây dựng vô số mối quan hệ chính trị trên khắp Thành phố New York. Tháng 04/1930, Thống đốc Franklin D. Roosevelt bổ nhiệm Crater làm thẩm phán bang, bỏ qua ứng viên chính thức do cỗ máy chính trị Tammany Hall, hay Hội Tammany, đầy quyền lực và tai tiếng vì tham nhũng đề cử. Có tin đồn rằng Crater, người vốn đã mang tiếng vì sở thích giao du với các nữ vũ công, đã hối lộ các ông trùm Tammany để giành được vị trí béo bở này. Continue reading “06/08/1930: Thẩm phán Crater trở thành “người mất tích bí ẩn nhất” New York”

04/08/1790: Alexander Hamilton thành lập Lực lượng Tuần duyên Mỹ

Nguồn: Alexander Hamilton creates Coast Guard to intercept smugglers, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1790, Quốc hội Mỹ khóa đầu tiên đã thông qua việc đóng 10 con tàu để tuần tra các cảng của Mỹ từ Massachusetts đến Georgia. Lực lượng Tuần duyên Mỹ được hình thành từ hạm đội nhỏ này, gồm các “thuyền tuần tra” (cutter) – những chiếc thuyền buồm tốc độ cao, di chuyển nhanh – được giao nhiệm vụ ngăn chặn những kẻ buôn lậu trên biển và thu thuế đối với hàng hóa nhập khẩu. Đây là đứa con tinh thần của Alexander Hamilton, Bộ trưởng Tài chính đầu tiên của Mỹ dưới thời Tổng thống George Washington. Continue reading “04/08/1790: Alexander Hamilton thành lập Lực lượng Tuần duyên Mỹ”

02/08/1985: Siêu giông bất ngờ khiến máy bay rơi tại Texas

Nguồn: Sudden thunderstorm causes plane crash, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1985, những cơn gió giật mạnh xuất hiện đột ngột đã khiến một chiếc máy bay gặp nạn tại Sân bay Dallas/Fort Worth, bang Texas, làm 135 người thiệt mạng. Thảm kịch xảy ra do sự hình thành nhanh chóng và bất ngờ của một siêu dông (supercell) – một dạng giông bão đặc biệt dữ dội.

Chuyến bay Delta 191 cất cánh từ Fort Lauderdale, bang Florida, vào buổi chiều để đến Dallas, Texas. Chuyến bay của chiếc Lockheed L-1011 diễn ra hoàn toàn bình thường cho đến khi máy bay tiến vào khu vực Dallas. Những cơn giông vào các buổi chiều mùa hè vốn rất phổ biến tại miền trung Texas, và ngày hôm đó cũng không phải ngoại lệ. Chuyến bay 191 đã bay vòng để tránh một cơn bão lớn trên lộ trình ban đầu, sau đó chuyển hướng tiếp cận đường băng số 17 từ phía nam. Continue reading “02/08/1985: Siêu giông bất ngờ khiến máy bay rơi tại Texas”

01/08/1786: Caroline Herschel trở thành người phụ nữ đầu tiên phát hiện sao chổi

Nguồn: Caroline Herschel becomes first woman credited with discovering a comet, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1786, Caroline Herschel – em gái của William Herschel, nhà thiên văn học đã phát hiện ra Sao Thiên Vương một năm trước đó – đã phát hiện một sao chổi sau khi quan sát nó qua kính thiên văn. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử, một phát hiện sao chổi được chính thức ghi nhận là do một phụ nữ thực hiện.

Herschel, một người phụ nữ Anh gốc Đức, bắt đầu công việc trong lĩnh vực thiên văn học thông qua việc phụ giúp anh trai mình. Khi làm trợ lý của William, Caroline Herschel đã thực hiện rất nhiều tính toán trong các nghiên cứu của ông. Năm 1782, trước khi phát hiện ra sao chổi, bà đã ghi chép lại vị trí của các thiên thể mới vào cuốn sổ nhật ký của riêng mình. Continue reading “01/08/1786: Caroline Herschel trở thành người phụ nữ đầu tiên phát hiện sao chổi”

30/07/1619: Cơ quan lập pháp đầu tiên tại Mỹ họp tại Jamestown

Nguồn: First legislative assembly in America convenes in Jamestown, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1619, tại Jamestown, Virginia, cơ quan lập pháp dân cử đầu tiên tại Tân Thế giới – Viện Burgesses (House of Burgesses) – đã nhóm họp trong khu vực dành cho ca đoàn của nhà thờ trong thị trấn.

Đầu năm đó, Công ty London (London Company), đơn vị thành lập khu định cư Jamestown 12 năm trước, đã chỉ thị Thống đốc Virginia, Ngài George Yeardley, triệu tập một “Đại hội đồng” do những người định cư bầu ra, trong đó tất cả nam giới trưởng thành tự do đều có quyền bỏ phiếu. Hai mươi hai đại diện từ 11 quận của Jamestown đã được bầu, và Ngài John Pory được bổ nhiệm làm chủ tịch hội đồng. Continue reading “30/07/1619: Cơ quan lập pháp đầu tiên tại Mỹ họp tại Jamestown”

28/07/1929: Ngày sinh Đệ nhất Phu nhân Jacqueline Bouvier Kennedy

Nguồn: Future first lady Jacqueline Bouvier Kennedy is born, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1929, vợ của Tổng thống John F. Kennedy, Jacqueline Bouvier Kennedy, đã chào đời trong một gia đình danh giá ở New York.

Jacqueline, hay còn được gọi thân mật là “Jackie”, lớn lên với niềm đam mê cưỡi ngựa và đọc sách. Năm 1951, sau khi tốt nghiệp Đại học George Washington, bà đi du lịch vòng quanh châu Âu cùng em gái. Mùa thu năm đó, bà trở về Mỹ để bắt đầu công việc đầu tiên là “Cô gái phỏng vấn” (Inquiring Camera Girl) của tờ Washington Times-Herald. Nhiệm vụ của Jacqueline là đi khắp các con phố ở Washington, D.C., đặt những câu hỏi “đời thường” cho những người xa lạ và sau đó chụp ảnh họ để đăng báo. Continue reading “28/07/1929: Ngày sinh Đệ nhất Phu nhân Jacqueline Bouvier Kennedy”

26/07/1984: Sát nhân hàng loạt Ed Gein qua đời 

Nguồn: Infamous serial killer Ed Gein dies, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1984, Ed Gein – tên sát nhân hàng loạt khét tiếng với hành vi lột da xác chết – đã qua đời do các biến chứng của bệnh ung thư tại Viện Sức khỏe Tâm thần Mendota ở tuổi 77. Gein chính là nguồn cảm hứng để nhà văn Robert Bloch tạo ra nhân vật Norman Bates trong tiểu thuyết Psycho năm 1959, tác phẩm mà vào năm 1960 đã được chuyển thể thành phim với sự tham gia của diễn viên Anthony Perkins và đạo diễn Alfred Hitchcock. Continue reading “26/07/1984: Sát nhân hàng loạt Ed Gein qua đời “

25/07/1853: Biệt kích California tiêu diệt Joaquín Murrieta

Nguồn: California Rangers kill Joaquín Murrieta, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1853, trong một vụ “thực thi công lý” ở vùng biên giới thô bạo và rùng rợn, lực lượng Biệt kích California (California Rangers), bị thôi thúc bởi khoản tiền thưởng 6.000 đô la, đã mang về chiếc đầu bị chặt rời – được bảo quản trong rượu whiskey – của tên cướp Joaquín Murrieta. Hay ít nhất, đó là những gì họ tuyên bố.

Trong những tháng đầu năm 1853, một băng cướp hung hãn đã bắt đầu gieo rắc nỗi kinh hoàng cho Hạt Calaveras ở miền trung California. Các sĩ quan thực thi pháp luật tin rằng một nhân vật bí ẩn tên là Joaquín Murrieta đã cầm đầu những kẻ ngoài vòng pháp luật này, nhưng đây là một giả định dễ gây nhầm lẫn vì có ít nhất bốn tên cướp khác cũng mang tên “Joaquín” trong vùng. Continue reading “25/07/1853: Biệt kích California tiêu diệt Joaquín Murrieta”

23/07/1973: Nixon từ chối giao nộp băng ghi âm cho Ủy ban Watergate

Nguồn: President Nixon refuses to hand over tapes, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1973, Tổng thống Richard Nixon đã từ chối giao nộp các bản ghi âm bí mật của mình cho Ủy ban Watergate của Thượng viện và Công tố viên Đặc biệt Archibald Cox, với lý do được bảo vệ bởi đặc quyền hành pháp. Quyết định này đã châm ngòi cho một cuộc chiến pháp lý, mà đỉnh điểm là phán quyết nhất trí của Tối cao Pháp viện Mỹ một năm sau đó, buộc Nixon phải giao nộp các cuộn băng ghi âm. Continue reading “23/07/1973: Nixon từ chối giao nộp băng ghi âm cho Ủy ban Watergate”

21/07/365: Sóng thần tấn công Thành Alexandria, Ai Cập

Nguồn: Tsunami hits Alexandria, Egypt, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 365, một trận động đất mạnh ngoài khơi bờ biển Hy Lạp đã gây ra một trận sóng thần tàn phá thành phố Alexandria, Ai Cập. Dù không có công cụ đo lường nào vào thời điểm đó, các nhà khoa học ngày nay ước tính rằng trận động đất thực chất là hai cơn dư chấn liên tiếp, trong đó cơn dư chấn lớn hơn được cho là có cường độ 8.0 độ Richter. Continue reading “21/07/365: Sóng thần tấn công Thành Alexandria, Ai Cập”

19/07/1879: Doc Holliday giết người lần đầu tiên

Nguồn: Doc Holliday kills for the first time, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1879, Doc Holliday lần đầu tiên giết người khi bắn chết một người đàn ông vì đã nổ súng vào quán rượu của mình ở bang New Mexico.

Mặc dù nổi tiếng là một tay súng cực kỳ nguy hiểm, nhưng trong suốt cuộc đời, Doc Holliday chỉ tham gia tám cuộc đấu súng, và chỉ có hai trường hợp được xác minh là nạn nhân đã chết dưới tay ông. Tuy nhiên, vị nha sĩ bỏ nghề nhưng luôn ăn mặc lịch lãm này lại tỏ ra đặc biệt coi thường hiểm nguy và cái chết, có lẽ vì ông biết căn bệnh lao đang từng ngày cướp đi mạng sống của mình. Continue reading “19/07/1879: Doc Holliday giết người lần đầu tiên”

18/07/1792: Anh hùng hải quân Mỹ John Paul Jones qua đời tại Paris

Nguồn: Naval hero John Paul Jones dies in Paris, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1792, anh hùng hải quân của cuộc Chiến tranh Cách mạng Mỹ, John Paul Jones, qua đời tại căn hộ của mình ở Paris trong lúc chờ được bổ nhiệm làm lãnh sự Mỹ tại Algiers. Jones, người được nhớ đến như một trong những vị chỉ huy hải quân táo bạo và xuất sắc nhất của cuộc Cách mạng Mỹ, sinh tại Scotland vào ngày 06/07/1747. Năm 13 tuổi, ông bắt đầu học việc cho một thương nhân và nhanh chóng theo tàu ra khơi, trước tiên đến quần đảo Tây Ấn, rồi sau đó sang Bắc Mỹ khi còn rất trẻ. Continue reading “18/07/1792: Anh hùng hải quân Mỹ John Paul Jones qua đời tại Paris”

16/07/1969: Phóng tàu Apollo 11

Nguồn: Apollo 11 launches, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1969, lúc 9 giờ 32 phút sáng (giờ miền Đông), Apollo 11 – sứ mệnh đầu tiên của Mỹ nhằm đưa con người hạ cánh xuống Mặt Trăng – đã được phóng đi, bắt đầu hành trình lịch sử tới bề mặt Mặt Trăng. Sau khi bay 385.000 km trong 76 giờ, Apollo 11 đi vào quỹ đạo Mặt Trăng vào ngày 19/07.

Ngày hôm sau, lúc 1 giờ 46 phút chiều, mô-đun đổ bộ Mặt Trăng Eagle, với hai phi hành gia Neil Armstrong và Edwin “Buzz” Aldrin trên khoang, đã tách khỏi mô-đun chỉ huy, nơi phi hành gia thứ ba Michael Collins ở lại. Hai giờ sau, Eagle bắt đầu hạ xuống bề mặt Mặt Trăng, và đến 4 giờ 18 phút chiều, con tàu đáp xuống rìa tây nam của Biển Tĩnh Lặng (Sea of Tranquility). Continue reading “16/07/1969: Phóng tàu Apollo 11”

14/07/2016: Khủng bố đâm xe vào đám đông mừng Quốc khánh Pháp

Nguồn: Terrorist drives truck through a Bastille Day celebration, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 2016, hàng chục nghìn người đã tập trung dọc đại lộ ven biển ở thành phố Nice, Pháp để kỷ niệm Ngày Quốc khánh Pháp (Bastille Day). Nhưng bầu không khí lễ hội nhanh chóng biến thành thảm kịch khi một chiếc xe tải màu trắng lao thẳng vào tuyến phố dành cho người đi bộ, nơi chật kín người tham dự. Vụ tấn công khiến 86 người thiệt mạng, trong đó có 10 trẻ em, và hơn 400 người khác bị thương. Continue reading “14/07/2016: Khủng bố đâm xe vào đám đông mừng Quốc khánh Pháp”

12/07/1389: Geoffrey Chaucer được Vua Richard II bổ nhiệm làm chánh văn thư

Nguồn: Geoffrey Chaucer is named chief clerk by Richard II, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1389, Vua Richard II đã bổ nhiệm Geoffrey Chaucer giữ chức văn thư phụ trách các công trình của hoàng gia tại Westminster.

Chaucer, con trai của một thương gia buôn rượu thuộc tầng lớp trung lưu, từng phục vụ với tư cách tiểu đồng trong một gia đình quý tộc từ khi còn niên thiếu và gắn bó với giới quý tộc trong suốt phần đời còn lại. Năm 1359, ông tham chiến tại Pháp cùng Vua Edward III và bị bắt trong một cuộc bao vây. Nhà vua đã trả tiền chuộc để đưa ông trở về, sau đó giao cho ông làm việc dưới quyền Vua Edward III và John xứ Gaunt. Một trong những tác phẩm sớm nhất của Chaucer là The Book of the Duchess (Chuyện Bà công tước), khúc bi ca viết để tưởng nhớ người vợ quá cố của John xứ Gaunt. Continue reading “12/07/1389: Geoffrey Chaucer được Vua Richard II bổ nhiệm làm chánh văn thư”

11/07/1767: Ngày sinh John Quincy Adams

Nguồn: John Quincy Adams is born, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1767, John Quincy Adams – con trai của vị tổng thống thứ hai của Mỹ, John Adams – đã chào đời tại Braintree, Massachusetts.

John Quincy Adams được thừa hưởng niềm đam mê chính trị từ cha mình. Ông tháp tùng cha trong các phái đoàn ngoại giao từ năm 14 tuổi và bước vào nghề luật ngay sau khi hoàn tất việc học. Khi còn trẻ, ông làm đại sứ tại nhiều quốc gia, bao gồm Phổ, Hà Lan, Bồ Đào Nha, Nga, và Anh. Năm 1803, ông bắt đầu nhiệm kỳ đầu tiên tại Thượng viện với tư cách là đảng viên Cộng hòa và sau đó tham gia đàm phán Hiệp ước Ghent, giúp chấm dứt Chiến tranh năm 1812. Continue reading “11/07/1767: Ngày sinh John Quincy Adams”

09/07/1971: Mỹ bàn giao trách nhiệm đối với khu phi quân sự ở Việt Nam

Nguồn: United States turns over responsibility for the DMZ, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1971, cách Khu phi quân sự (DMZ) gần 6,5 km về phía nam, khoảng 500 binh sĩ Mỹ thuộc Lữ đoàn 1, Sư đoàn 5 Bộ binh Cơ giới đã bàn giao Căn cứ Hỏa lực Charlie 2 cho quân đội Sài Gòn, hoàn tất việc chuyển giao trách nhiệm phòng thủ khu vực biên giới. Continue reading “09/07/1971: Mỹ bàn giao trách nhiệm đối với khu phi quân sự ở Việt Nam”

07/07/1798: Mỹ phát động Chiến tranh Nửa mùa với Pháp

Nguồn: U.S. launches the Quasi-War with France, the first conflict since the Revolution, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1798 – 15 năm sau khi Chiến tranh Cách mạng kết thúc – Quốc hội Mỹ hủy bỏ các hiệp ước với Pháp và khởi đầu hai năm rưỡi của cái gọi là Chiến tranh Nửa mùa (Quasi-War) với cựu đồng minh của mình.

Tổng thống John Adams và Bộ trưởng Hải quân Benjamin Stoddert lãnh đạo cuộc hải chiến không tuyên bố này, bắt nguồn từ việc Pháp bắt giữ hơn 300 tàu buôn trung lập của Mỹ trong thời kỳ Cách mạng Pháp. Mỹ khi đó đang theo đuổi một chính sách đối ngoại thân Anh hơn, điều này chọc giận đối thủ của họ là Pháp. Continue reading “07/07/1798: Mỹ phát động Chiến tranh Nửa mùa với Pháp”