Author: Kim Phụng

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Cục Dự trữ Liên bang (Fed) tăng lãi suất cơ bản thêm 0,25 điểm phần trăm, lên mức 3,75-4%, đợt tăng đầu tiên kể từ tháng 07/2023. Cả 12 thành viên trong hội đồng ấn định lãi suất của Fed đều bỏ phiếu thuận. Quyết định này đã được dự báo trước và có lẽ là đúng đắn: lạm phát vẫn ở mức cao, một phần do giá dầu tăng. Nhưng Donald Trump không hề hài lòng; Tổng thống ngay sau đó đã yêu cầu Fed “HẠ LÃI SUẤT” xuống mức 1%.

Hạ viện Mỹ thông qua dự luật cho phép Trump áp đặt các lệnh trừng phạt và thuế quan khắt khe hơn đối với Nga. Dự luật này hiện sẽ được trình lên Tổng thống để ký duyệt. Trump sẽ được phép áp thuế lên tới 100% đối với những nhà nhập khẩu dầu mỏ lớn nhất của Nga, cùng với quyền triển khai nhiều biện pháp khác. Một số người lo ngại rằng dự luật này trao cho Tổng thống quá nhiều quyền lực trong việc áp thuế sâu rộng trên toàn cầu. Continue reading “Thế giới hôm nay: 17/09/2026”

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm đạt mức cao nhất kể từ năm 2007, có thời điểm chạm mức 5,04%, một phần vì các nhà đầu tư kỳ vọng sẽ có đợt tăng lãi suất vào hôm nay. Giá dầu thô Brent, tiêu chuẩn dầu toàn cầu, cũng vượt mốc 108 USD/thùng vì Ả Rập Saudi cắt giảm các chuyến hàng sau một vụ tấn công bằng máy bay không người lái vào đường ống dẫn dầu Đông-Tây quan trọng. Dù vậy, giá dầu đã giảm nhẹ khi dữ liệu tích cực về lượng dầu tồn kho được công bố.

Cho đến nay, cuộc chiến ở Iran đã tiêu tốn của Mỹ 38 tỷ USD, theo ước tính từ Văn phòng Ngân sách Quốc hội. Cơ quan giám sát độc lập này ước tính cuộc xung đột sẽ ngốn của Mỹ khoảng 2-3 tỷ USD/tháng nếu tiếp diễn, đồng thời dự báo chi phí năng lượng cao sẽ làm lạm phát tăng thêm 0,5% trong quý I năm 2027. Văn phòng này cũng cho biết Lầu Năm Góc đã không phản hồi các yêu cầu cung cấp thông tin. Continue reading “Thế giới hôm nay: 16/09/2026”

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Tối cao Pháp viện Mỹ bác bỏ nỗ lực của Donald Trump nhằm hạn chế việc bỏ phiếu qua thư trước thềm cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11. Trump tuyên bố, dù không có bằng chứng, rằng việc bỏ phiếu qua thư rất dễ dẫn đến gian lận. Vào tháng 3, ông đã ra lệnh cho ngành bưu chính cắt giảm việc giao nhận phiếu bầu. Tuy nhiên, một thẩm phán liên bang đã chặn chỉ thị này, tin rằng nó có thể tước đi quyền bỏ phiếu của cử tri. Trong một phán quyết không có chữ ký, các thẩm phán của Tối cao Pháp viện đã giữ nguyên lệnh chặn đó.

Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm vượt mức 5%, mức cao nhất kể từ năm 2023. Giá dầu tăng, nợ chính phủ cao, và cạnh tranh nguồn vốn từ khu vực tư nhân đều góp phần đẩy chi phí đi vay lên cao. Bộ Tài chính đang mua lại nhiều trái phiếu hơn, nhưng điều đó không giúp ích nhiều trong việc kìm hãm đà tăng của lợi suất. Làn sóng bán tháo cũng đe dọa đà tăng giá của thị trường chứng khoán. Continue reading “Thế giới hôm nay: 15/09/2026”

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Trung Quốc cáo buộc các ông trùm công nghệ Mỹ đang “gieo rắc nỗi sợ” qua những lời kêu gọi hạn chế khả năng phát triển trí tuệ nhân tạo của nước này. Hôm thứ Bảy, Dario Amodei – giám đốc điều hành của Anthropic – đã kêu gọi làm chậm lại quá trình phát triển các mô hình AI tiên phong và nhận định rằng việc Trung Quốc giành lấy vị thế dẫn đầu từ tay Mỹ trong công nghệ này sẽ “gây ra một mối nguy nghiêm trọng.” Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết những bình luận như vậy sẽ hạn chế các cơ hội trong việc quản trị AI toàn cầu.

Một máy bay không người lái của Nga tấn công một tuyến đường sắt ở Ukraine ngay sau khi các quan chức cấp cao phương Tây đi qua khu vực này. Cựu Thủ tướng Anh Boris Johnson và Cựu Giám đốc CIA David Petraeus vừa mới vượt biên giới sang Ba Lan dọc theo tuyến đường này. Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha mô tả cuộc tấn công này là “đòn khủng bố của Putin đang gõ cửa… EU và NATO.” Continue reading “Thế giới hôm nay: 14/09/2026”

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Houthi chiếm giữ Mocha, một cảng chiến lược ở miền tây Yemen, trong lúc giao tranh với các lực lượng do Ả Rập Saudi hậu thuẫn ngày càng leo thang. Việc chiếm được cảng này mang lại cho lực lượng phiến quân do Iran hậu thuẫn đòn bẩy lớn hơn đối với Eo biển Bab el-Mandeb, nối liền Biển Đỏ với Vịnh Aden. Tuyến đường biển này đã trở nên đặc biệt quan trọng đối với xuất khẩu dầu mỏ kể từ khi cuộc chiến tại Iran làm gián đoạn hoạt động vận tải biển qua Eo biển Hormuz.

Tình trạng bán tháo nợ chính phủ Mỹ tiếp tục diễn ra mạnh mẽ, với lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm chạm mức 4,96%, tiệm cận mức cao nhất kể từ năm 2007. Các nhà đầu tư đang lo lắng về việc giá dầu tăng cao – dầu thô Brent đã chạm mức 109 USD/thùng trước khi giảm trở lại – cũng như chương trình mua lại nợ của Bộ Tài chính yếu hơn mong đợi. Quan ngại cũng lan sang các thị trường trái phiếu khác khi lợi suất chuẩn tăng vọt ở Australia và Nhật Bản. Continue reading “Thế giới hôm nay: 11/09/2026”

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Donald Trump tuyên bố mỗi người lớn ở Mỹ sẽ được trả 5.000 USD nếu Đảng Cộng hòa “giành chiến thắng” trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11 tới. Khi phát biểu trong ngày đầu tiên của hội nghị mini của Đảng Cộng hòa, vị tổng thống đưa ra rất ít thông tin chi tiết về kế hoạch của mình, nhưng lại bảo cử tri hãy tưởng tượng rằng tên ông xuất hiện trên lá phiếu. Có hai vấn đề ở đây: lời đề nghị này nhiều khả năng là bất hợp pháp, và mức độ ủng hộ Trump đang tụt dốc không phanh – công cụ theo dõi của Economist cho thấy tỷ lệ ủng hộ ròng của ông đang ở mức âm 26 (-26).

Bộ Tài chính Mỹ tuyên bố bắt đầu mua lại tới 6 tỷ USD trái phiếu chính phủ dài hạn kể từ hôm nay trong nỗ lực kiểm soát chi phí đi vay. Tuy nhiên, các nhà đầu tư – những người đang mong đợi một chương trình mua lại lớn hơn – đã phải thất vọng: lợi suất trái phiếu kho bạc kỳ hạn 10 năm nhanh chóng tăng lên mức cao nhất kể từ năm 2023. Bộ Tài chính từng cam kết “tăng ít nhất gấp đôi” lượng mua lại lên 4 tỷ USD khi công bố chương trình này vào tháng trước. Continue reading “Thế giới hôm nay: 10/09/2026”

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Mỹ khẳng định sẽ cấm nhập khẩu một số sản phẩm của Canada, bao gồm xe máy, các sản phẩm từ sữa, và hầu hết các loại đồ uống có cồn, trong bối cảnh leo thang thương chiến với quốc gia láng giềng phía Bắc. Thông báo về lệnh cấm – sẽ có hiệu lực sau ba tuần nữa – được đưa ra sau khi Canada áp thuế lên tới 50% đối với khoảng 20 tỷ USD hàng hóa của Mỹ. Dù cả hai bên đều nói rằng họ muốn đạt được thỏa thuận, nhưng đàm phán đã đi vào bế tắc.

Truyền thông nhà nước Iran cho biết nước này đã phóng tên lửa vào một căn cứ của Mỹ ở Jordan nhằm trả đũa các cuộc không kích của Mỹ vào các tàu chở dầu quanh Đảo Kharg, trạm xuất khẩu dầu mỏ quan trọng của Iran. Trước đó, Houthi – nhóm phiến quân Yemen do Iran hậu thuẫn – đã tấn công bốn thành phố ở miền nam Ả Rập Saudi, làm ít nhất 73 người bị thương. Giá dầu thô Brent, chuẩn dầu mỏ toàn cầu, theo đó tăng vọt lên gần 100 USD/thùng. Continue reading “Thế giới hôm nay: 09/09/2026”

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Canada áp thuế đối ứng lên khoảng 700 mặt hàng của Mỹ, bao gồm thép, các sản phẩm từ sữa, và đồ gia dụng. Đáp lại, Donald Trump cảnh báo sẽ áp dụng thêm nhiều khoản thuế khác. Hôm qua, ông tuyên bố cấm Bombardier bán máy bay của hãng tại Mỹ trừ khi nhà sản xuất Canada này chuyển khâu lắp ráp sang Mỹ. Thị trường này có ý nghĩa sống còn đối với Bombardier: khoảng một nửa trong số 5.100 máy bay do khách hàng của hãng vận hành đang đặt tại Mỹ.

Friedrich Merz, vị thủ tướng không được lòng dân của Đức, tuyên bố không có ý định từ chức sau chiến thắng bầu cử của đảng Lựa chọn Thay thế cho Nước Đức (AfD) tại bang Saxony-Anhalt ở miền đông. Tuy nhiên, ông thừa nhận “chắc chắn sẽ có những hệ lụy” sau thành công của lực lượng cánh hữu dân túy này. Ông cũng cho biết sự sụt giảm ủng hộ đối với đảng Liên minh Dân chủ Thiên Chúa giáo của ông đã làm rung chuyển đảng này “tới tận nền móng.” Continue reading “Thế giới hôm nay: 08/09/2026”

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Đảng cánh hữu dân túy Lựa chọn Thay thế cho Nước Đức (AfD) giành được kết quả bầu cử tốt nhất từ trước đến nay, với tỷ lệ phiếu bầu dự kiến đạt 44% tại bang Saxony-Anhalt. Kết quả này cao hơn dự đoán của các cuộc thăm dò, nhưng có thể vẫn chưa đủ để họ thành lập chính phủ tại bang miền đông này. AfD, hiện dẫn đầu trong các cuộc thăm dò quốc gia, đang hướng tới các cuộc bầu cử liên bang bắt buộc phải được tổ chức trước mùa xuân năm 2029.

Volodymyr Zelensky dự đoán cuộc chiến giữa Ukraine và Nga sẽ kéo dài sang mùa đông, sau khi gặp gỡ các phái viên của Donald Trump là Steve Witkoff và Jared Kushner tại Kyiv. Hôm thứ Bảy, hai phái viên này đã có cuộc hội đàm kéo dài ba giờ với Vladimir Putin tại Moscow. Cả hai cuộc gặp đều không mang lại đột phá nào. Trước đó, Trump đã bóng gió rằng mình có một đề xuất hòa bình mới muốn chia sẻ với các nhà lãnh đạo Ukraine và Nga. Continue reading “Thế giới hôm nay: 07/09/2026”