Tag: an ninh lương thực

Giới hạn của mục tiêu tự cung tự cấp ở Trung Quốc

Nguồn: Joel Wuthnow, “The Limits of China’s Self-Sufficiency,” Foreign Affairs, 02/11/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Tại sao tình trạng mất an ninh lương thực ở đại lục có thể ngăn chặn một cuộc chiến với Đài Loan?

Khi đánh giá nguy cơ xảy ra xung đột ở eo biển Đài Loan, các nhà phân tích thường tập trung vào một vài rủi ro rõ ràng mà Trung Quốc sẽ phải đối mặt – cụ thể là thất bại quân sự, suy thoái kinh tế, và việc hạn chế nhập khẩu dầu mỏ cũng như công nghệ. Tất cả những yếu tố này đều quan trọng, nhưng một điểm yếu khác nghiêm trọng không kém lại thường bị bỏ qua: sự phụ thuộc của Trung Quốc vào đậu nành nhập khẩu.

Bắc Kinh nhận thức được rủi ro này. Tại Đại hội Đảng lần thứ 20 vào năm 2022, nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình đã xác định “đảm bảo an ninh lương thực, tài nguyên năng lượng, và các chuỗi cung ứng công nghiệp trọng yếu” là những vấn đề cốt lõi đối với an ninh quốc gia và ổn định xã hội. An ninh lương thực – được ưu tiên xếp đầu tiên một cách có chủ ý – là một vấn đề đặc biệt nhạy cảm đối với 1,4 tỷ dân của Trung Quốc: khoảng 15% dân số nước này hiện nay từng sống qua nạn đói năm 1959-1961, thảm kịch đã cướp đi sinh mạng của khoảng 30 triệu người. Continue reading “Giới hạn của mục tiêu tự cung tự cấp ở Trung Quốc”

Chiến lược “vũ khí hóa” lương thực của Trung Quốc

Nguồn:  Caitlin Welsh và Brian Hart, “China’s Hunger Games”, Foreign Affairs, 11/08/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Trong số nhiều lĩnh vực định hình chiến lược kinh tế của Trung Quốc đối với Mỹ và các nước phương Tây khác, ít có lĩnh vực nào quan trọng bằng lương thực và nông nghiệp. Là một trong những nhà nhập khẩu nông sản lớn nhất thế giới, Trung Quốc thường xuyên sử dụng quyền tiếp cận thị trường khổng lồ của mình làm đòn bẩy trong các cuộc đàm phán thương mại. Chẳng hạn, năm 2025, nước này đã đình chỉ nhập khẩu đậu nành từ Mỹ trong vài tháng — một đòn giáng mạnh vào nông dân Mỹ — nhằm đáp trả các mức thuế quan “Ngày Giải phóng” của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Là một phần trong thỏa thuận đình chiến thương mại mong manh giữa ông Trump và nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình vào tháng 5 năm nay, Trung Quốc đã đồng ý mua ít nhất 17 tỷ USD nông sản Mỹ mỗi năm trong thời gian còn lại của nhiệm kỳ ông Trump, đồng thời khôi phục quyền tiếp cận thị trường cho thịt bò và thịt gia cầm nhập khẩu từ một số bang của Mỹ. Continue reading “Chiến lược “vũ khí hóa” lương thực của Trung Quốc”

Bài học về an ninh lương thực cho thế giới từ cuộc chiến Iran

Nguồn:  Maximo Torero, “What the Iran War Taught the World About Food Security”, Project Syndicate, 22/06/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Bản ghi nhớ mới đây giữa Mỹ và Iran hứa hẹn khôi phục dòng chảy dầu mỏ, khí đốt tự nhiên, lưu huỳnh và phân bón qua eo biển Hormuz, giúp giảm bớt áp lực lên thị trường nông sản và hạn chế nguy cơ một cuộc khủng hoảng an ninh lương thực toàn cầu trầm trọng hơn. Tuy nhiên, dù bản ghi nhớ này có thể làm giảm cường độ của cú sốc — với giả định eo biển vẫn được mở — nó không thể xóa bỏ bài học cốt lõi từ bốn tháng qua: ngành nông nghiệp vẫn đang đối mặt với lỗ hổng nguy hiểm trong chuỗi cung ứng phân bón.

Trước sự bất định lớn từ chính bản ghi nhớ này, chưa kể đến quan hệ dài hạn với Iran nói chung, các quốc gia nên tận dụng khoảng lắng dịu trước mắt để củng cố khả năng chống chịu trước khi cú sốc tiếp theo ập đến. Câu hỏi không phải là liệu một sự gián đoạn khác có xảy ra hay không, mà là liệu chúng ta có được chuẩn bị tốt hơn khi điều đó xảy ra hay không. Continue reading “Bài học về an ninh lương thực cho thế giới từ cuộc chiến Iran”

Ngoại giao an ninh lương thực: Khái niệm, thực tiễn và hàm ý chính sách đối với VN

Tác giả: Vũ Lê Thái Hoàng* – Đỗ Thị Thủy** – Lê Trung Kiên***

Sự biến động của tình hình thế giới hiện nay tạo ra nhiều thách thức đối với bảo đảm an ninh lương thực của nhiều quốc gia. Trong bối cảnh đó, an ninh lương thực và ngoại giao vì an ninh lương thực trở thành hoạt động được nhiều quốc gia quan tâm và thúc đẩy triển khai, nhất là đối với các nước đang phát triển thường xuyên gặp những vấn đề về lương thực.

Cho đến nay, định nghĩa được trích dẫn phổ biến nhất về “an ninh lương thực” do Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên hợp quốc (FAO) đưa ra và được các quốc gia nhất trí thông qua đàm phán ngoại giao tại Hội nghị thượng đỉnh lương thực thế giới năm 1996. Theo đó, an ninh lương thực tồn tại khi tất cả mọi người, ở mọi lúc, được tiếp cận về mặt vật chất và kinh tế với thực phẩm an toàn, đầy đủ, bổ dưỡng mà đáp ứng nhu cầu ăn kiêng và sở thích ăn uống của họ để có một cuộc sống năng động, khỏe mạnh. Tình trạng mất an ninh lương thực tồn tại khi mọi người không được tiếp cận đầy đủ về mặt vật chất, xã hội hoặc kinh tế đối với thực phẩm như đã định nghĩa ở trên[1]. Continue reading “Ngoại giao an ninh lương thực: Khái niệm, thực tiễn và hàm ý chính sách đối với VN”