Author: Kim Phụng

Thế giới hôm nay: 13/04/2026

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Viktor Orbán, Thủ tướng Hungary kể từ năm 2010, thừa nhận thất bại trong cuộc bầu cử quốc hội. Bất chấp nhiều năm Orban thay đổi hệ thống bầu cử để tạo lợi thế cho Đảng Fidesz phi tự do của mình, đảng trung hữu Tisza – do Peter Magyar lãnh đạo – được dự đoán sẽ giành chiến thắng với 138 trên tổng số 199 ghế sau khi 99% số phiếu đã được kiểm. Điều đó sẽ mang lại cho Tisza đa số hai phần ba cần thiết để sửa đổi hiến pháp, cũng như cố gắng khôi phục lại hệ thống đã bị gian lận.

Lầu Năm Góc cho biết một cuộc phong tỏa Eo biển Hormuz sẽ bắt đầu vào lúc 10 giờ sáng Giờ miền Đông ngày hôm nay. Sau khi các cuộc đàm phán hòa bình với Iran thất bại vào cuối tuần qua, Donald Trump đã đăng trên mạng xã hội rằng Hải quân sẽ rà phá thủy lôi ở eo biển này, đồng thời cảnh báo rằng “bất kỳ người Iran nào bắn vào chúng tôi, hoặc vào các tàu hòa bình, sẽ bị THỔI BAY XUỐNG ĐỊA NGỤC!” Continue reading “Thế giới hôm nay: 13/04/2026”

Ẩn ý đằng sau sự xuất hiện hiếm hoi trước công chúng của Ôn Gia Bảo

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “What Wen Jiabao’s rare public appearance reveals,” Nikkei Asia, 09/04/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Tập Cận Bình đã chấp nhận động thái của vị cựu thủ tướng như một cành ô liu chìa ra cho các đảng viên lão thành.

Trong một động thái dường như nhằm khẳng định sự hiện diện và quyền lực chính trị của mình, cựu Thủ tướng Trung Quốc Ôn Gia Bảo, 83 tuổi, gần đây đã bất ngờ có màn xuất hiện hiếm hoi trước công chúng tại Bắc Kinh.

Vào ngày 27/03, vị lão thành đã nghỉ hưu của Đảng Cộng sản Trung Quốc đã xuất hiện trước một viện nghiên cứu trực thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc, vốn nằm dưới sự kiểm soát trực tiếp của Quốc vụ viện, tức chính phủ trung ương Trung Quốc. Continue reading “Ẩn ý đằng sau sự xuất hiện hiếm hoi trước công chúng của Ôn Gia Bảo”

12/04/1981: Tàu con thoi Columbia được phóng đi lần đầu tiên

Nguồn: The space shuttle Columbia is launched for the first time, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1981, tàu con thoi Columbia đã được phóng đi từ Cape Canaveral, Florida, trở thành tàu vũ trụ có người lái có thể tái sử dụng đầu tiên du hành vào không gian. Dưới sự điều khiển của các phi hành gia Robert L. Crippen và John W. Young, tàu Columbia đã thực hiện một chuyến bay vào vũ trụ kéo dài 54 giờ với 36 vòng quỹ đạo trước khi hạ cánh thành công xuống Căn cứ Không quân Edwards ở California vào ngày 14/04. Continue reading “12/04/1981: Tàu con thoi Columbia được phóng đi lần đầu tiên”

11/04/1898: Tổng thống McKinley yêu cầu tuyên chiến với Tây Ban Nha

Nguồn: President McKinley asks for declaration of war against Spain, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1898, Tổng thống William McKinley đã yêu cầu Quốc hội Mỹ tuyên chiến với Tây Ban Nha.

Năm 1895, Cuba – nằm cách phía nam nước Mỹ chưa tới 100 dặm – đã nỗ lực lật đổ ách thống trị thực dân của Tây Ban Nha. Lực lượng nổi dậy khi đó nhận được hỗ trợ tài chính từ các nhóm tư nhân Mỹ và sử dụng Mỹ làm căn cứ hoạt động để tiến công. Quân đội Tây Ban Nha đáp trả bằng vũ lực tàn bạo; khoảng 100.000 dân thường Cuba thiệt mạng trong những điều kiện khốn khổ tại các trại tập trung của Tây Ban Nha từ năm 1895 đến 1898. Ban đầu, McKinley đã cố gắng tránh một cuộc xung đột vũ trang với Tây Ban Nha, nhưng truyền thông Mỹ, dẫn đầu bởi ông trùm báo chí Randolph Hearst, lại gay gắt chỉ trích McKinley là yếu kém và kích động dư luận ủng hộ một cuộc chiến để mang lại nền độc lập cho người Cuba. Continue reading “11/04/1898: Tổng thống McKinley yêu cầu tuyên chiến với Tây Ban Nha”

Trump đang đẩy nhanh sự trở lại EU của Anh

Nguồn: Gideon Rachman, “Trump is hastening Britain’s return to the EU,” Nikkei Asia, 27/11/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Kinh tế, an ninh, và chính trị trong nước đều đang hướng chính phủ của Starmer về phía Brussels

Tuần trước, cả Donald Trump và Keir Starmer đều có những bài phát biểu quan trọng trước cả nước. Nỗ lực của Trump khiến tôi nhớ đến nhận định của Macbeth về cuộc đời: “Một câu chuyện được kể bởi một kẻ ngốc, đầy tiếng ồn và sự giận dữ/Nhưng chẳng có ý nghĩa gì.” Còn bài phát biểu của Starmer lại giống như một câu chuyện được kể bởi một luật sư, không có kịch tính hay sự phô trương – nhưng lại mang ý nghĩa thầm lặng. Continue reading “Trump đang đẩy nhanh sự trở lại EU của Anh”

Thế giới hôm nay: 10/04/2026

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Benjamin Netanyahu cho biết Israel sẽ bắt đầu các cuộc đàm phán với Lebanon để thiết lập “quan hệ hòa bình.” Nhưng chỉ vài giờ sau đó, Thủ tướng Israel lại tuyên bố rằng các cuộc không kích nhắm vào Hezbollah sẽ tiếp tục cho đến khi nhóm chiến binh được Iran hậu thuẫn này giải giáp. Israel nhấn mạnh Lebanon không nằm trong lệnh ngừng bắn mong manh giữa Mỹ và Iran. Phía Iran lập luận ngược lại, và đã đe dọa rút khỏi thỏa thuận. Donald Trump cho biết ông đã thúc giục Netanyahu “hạ nhiệt” cuộc tấn công của nước mình.

Trump cảnh báo Iran không được thu phí các tàu thuyền đi qua Eo biển Hormuz. Tổng thống Mỹ chỉ trích Cộng hòa Hồi giáo vì đã làm “không tốt” việc duy trì dòng chảy nguồn cung dầu và vì đã vi phạm các điều khoản của lệnh ngừng bắn. Trước đó, Ayatollah Mojtaba Khamenei, nhà lãnh đạo tối cao của Iran, tuyên bố rằng việc quản lý eo biển này sẽ bước sang một “giai đoạn mới.” Continue reading “Thế giới hôm nay: 10/04/2026”

Trung Quốc đã tái định hình BRI như thế nào?

Nguồn: Jessica C. Liao và Zenel Garcia, “How China Reinvented the BRI,” Foreign Policy, 04/03/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Thuế quan của phương Tây đã đẩy nhanh quá trình biến đổi sáng kiến này thành một phần mở rộng tinh vi trong chính sách công nghiệp của Trung Quốc.

Cách đây không lâu, các nhà hoạch định chính sách phương Tây từng viết điếu văn cho Sáng kiến Vành đai và Con đường (BRI) của Trung Quốc. Nhưng nhận định đó giờ đây đã trở nên lỗi thời một cách nguy hiểm. Thực tế phũ phàng của năm 2025 đã đập tan câu chuyện về sự rút lui của Trung Quốc. Thay vì sụp đổ trong lặng lẽ, giá trị của các dự án BRI hiện đã phục hồi và vượt qua mức đỉnh điểm của năm 2016. Dữ liệu mới là một minh chứng đáng kinh ngạc về sức bền tài chính và địa chính trị, các dự án BRI đã đạt 213,5 tỷ USD trên khắp các khu vực và trong nhiều lĩnh vực vào năm ngoái. Sự trỗi dậy này diễn ra song song với sự thay đổi mang tính kiến tạo trong vị thế thương mại của Trung Quốc: năm 2025, tổng kim ngạch ngoại thương đã vượt mức 6,3 nghìn tỷ USD, mang lại thặng dư thương mại kỷ lục gần 1,2 nghìn tỷ USD. Continue reading “Trung Quốc đã tái định hình BRI như thế nào?”

09/04/1866: Ulysses S. Grant bị bắt vì điều khiển xe ngựa quá tốc độ

Nguồn: Ulysses S. Grant arrested for speeding in his horse buggy, newspaper reports, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1866, tròn một năm sau khi Robert E. Lee đầu hàng tại Tòa án Appomattox – và nhiều thập kỷ trước khi cảnh sát bắt đầu chặn những chiếc xe chạy quá tốc độ – tờ National Intelligencer đưa tin rằng Ulysses S. Grant, Trung tướng Lục quân Mỹ, đã bị chặn lại vì điều khiển xe ngựa quá tốc độ ở Washington, D.C.

Theo tờ báo thế kỷ 19 ở Washington, D.C., hai sĩ quan cảnh sát đã chặn Grant lại trên Phố 14, nơi ông đang “cho con ngựa xám phi nhanh.” Grant đề nghị nộp phạt, nhưng sau đó “bày tỏ sự nghi ngờ về thẩm quyền bắt giữ ông của hai người này và đánh xe đi,” bài báo viết. Tuy nhiên, thái độ chống đối của Grant đã sớm dịu xuống; ông chấp nhận lệnh triệu tập, xuất hiện trước thẩm phán hòa giải và nộp tiền phạt. Continue reading “09/04/1866: Ulysses S. Grant bị bắt vì điều khiển xe ngựa quá tốc độ”

Thế giới hôm nay: 09/04/2026

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Lệnh ngừng bắn ở Trung Đông đang gặp nguy khi Iran đe dọa rút khỏi thỏa thuận. Cộng hòa Hồi giáo tuyên bố cuộc tấn công liên tục của Israel vào Lebanon đã vi phạm thỏa thuận, đồng thời đình chỉ các chuyến tàu hàng đi qua Eo biển Hormuz để đáp trả. Hôm qua, chính quyền Lebanon cho biết các cuộc không kích của Israel đã khiến hơn 250 người thiệt mạng. Hezbollah nói rằng họ đã phóng tên lửa vào Israel để đáp trả.

Nhà Trắng cho biết J.D. Vance sẽ dẫn đầu các cuộc đàm phán của Mỹ với Iran tại Pakistan vào ngày mai. Phó tổng thống Mỹ thừa nhận có một “sự hiểu lầm chính đáng” từ phía Iran về việc liệu Lebanon có được bao gồm trong lệnh ngừng bắn hay không. Trong khi đó, Donald Trump tuyên bố rằng các lực lượng Mỹ sẽ “giữ nguyên vị trí” xung quanh Iran cho đến khi đạt được một “THỎA THUẬN THỰC SỰ.” Continue reading “Thế giới hôm nay: 09/04/2026”

Thế giới hôm nay: 08/04/2026

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Donald Trump công bố lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần với Iran, với điều kiện Cộng hòa Hồi giáo phải đồng ý mở cửa Eo biển Hormuz“ngay lập tức.” Nói rằng Pakistan đang làm trung gian hòa giải giữa các quốc gia tham chiến, Tổng thống Mỹ cho biết ông đã nhận được đề xuất hòa bình mười điểm “khả thi” từ Iran để làm cơ sở đàm phán. Iran và Pakistan tuyên bố lệnh ngừng bắn được mở rộng sang cả Lebanon. Nhưng Israel bác bỏ điều này và vẫn tiếp tục ném bom Lebanon.

Hội đồng An ninh Quốc gia Iran tuyên bố “chiến thắng” và khẳng định Mỹ đã chấp nhận các yếu tố then chốt trong kế hoạch mười điểm của họ, bao gồm các đảm bảo an ninh, nới lỏng các lệnh trừng phạt, và quyền kiểm soát của Iran đối với Eo biển Hormuz. Ngoại trưởng Iran khẳng định việc lưu thông qua eo biển này sẽ được cho phép trong hai tuần dưới sự giám sát của lực lượng vũ trang nước này. Trong khi đó, Israel và một số quốc gia Vùng Vịnh tiết lộ họ vẫn đang đánh chặn các tên lửa và thiết bị bay không người lái của Iran. Continue reading “Thế giới hôm nay: 08/04/2026”

Tại sao Iran không thể khiến Tập xao nhãng khỏi quân đội của mình?

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Why has Iran not disrupted Xi Jinping’s focus on his military?,” Nikkei Asia, 02/04/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Một nhân vật cánh tả thời thập niên 1930 – người từng học y ở Nhật Bản – sẽ giúp giải thích nỗi ám ảnh của Tập về lòng trung thành trong những năm 2020.

Cuộc chiến ở Iran đã bước sang tháng thứ hai. Sự kiện nổ ra vào ngày 28/02, khi Mỹ và Israel tấn công Tehran cùng nhiều mục tiêu khác bằng những trận mưa tên lửa. Cuộc chiến nhanh chóng bao trùm phần lớn Trung Đông khi Iran đáp trả tương xứng.

Cuộc chiến cùng hành động đóng cửa Eo biển Hormuz để trả đũa của Iran đã đẩy nền kinh tế toàn cầu vào tình trạng hỗn loạn. Eo biển này là tuyến đường thủy trọng yếu đối với phần lớn lượng dầu nhập khẩu của châu Á, và Trung Quốc, quốc gia nhập khẩu dầu thô lớn nhất thế giới, đang cảm nhận rõ tác động. Continue reading “Tại sao Iran không thể khiến Tập xao nhãng khỏi quân đội của mình?”

07/04/1805: Lewis và Clark rời Pháo đài Mandan

Nguồn: Lewis and Clark depart Fort Mandan, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1805, sau một mùa đông dài, đoàn thám hiểm của Lewis và Clark đã rời khu trại của họ tại bộ lạc Mandan và tiếp tục hành trình về hướng Tây.

Đoàn Khám phá của hai người bắt đầu chuyến đi từ mùa xuân năm trước, và đến được các ngôi làng lớn của người Mandan và Minnetaree dọc theo thượng nguồn Sông Missouri (phía bắc khu vực Bismarck, North Dakota hiện nay) vào cuối tháng 10. Khi đến những nơi này, Meriwether Lewis và William Clark đã chỉ đạo mọi người xây dựng một pháo đài bằng gỗ kiên cố. Mùa đông sau đó rất khắc nghiệt, nhưng đoàn thám hiểm có nguồn lương thực dồi dào. Hai vị chỉ huy đã tận dụng tối đa thời gian buộc phải dừng chân này để ghi chép tỉ mỉ vào nhật ký và chuẩn bị bản đồ cho tuyến đường của họ. Quan trọng nhất, họ thường xuyên gặp gỡ những người Mỹ bản địa tại địa phương, những người đã cung cấp cho họ thông tin quý giá về vùng đất phía trước. Continue reading “07/04/1805: Lewis và Clark rời Pháo đài Mandan”

Thế giới hôm nay: 07/04/2026

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Donald Trump cảnh báo rằng Iran có thể bị “xóa sổ chỉ trong một đêm” và “đêm đó có thể là ngày mai,” trước thềm hạn chót do ông đặt ra là 8 giờ tối giờ miền Đông ngày thứ Ba (hôm nay) để Iran mở cửa lại Eo biển Hormuz. Tổng thống Mỹ tuyên bố chính quyền của ông đã có kế hoạch “hủy diệt” mọi cây cầu và nhà máy điện ở Iran nếu không đạt được thỏa thuận. Các cuộc đàm phán do Pakistan và các quốc gia khác điều phối vẫn đang tiếp diễn.

Tư lệnh tối cao của quân đội Iran gọi những bình luận của Trump là “hoang tưởng.” Trước đó, chế độ này đã bác bỏ một đề xuất ngừng bắn của Mỹ và được cho là khăng khăng yêu cầu chấm dứt chiến tranh vĩnh viễn. Trong khi đó, Israel đã tấn công Tehran, thủ đô của Iran, đánh trúng máy bay và cơ sở hạ tầng tại một số sân bay, bao gồm Mehrabad, sân bay nội địa chính của thành phố. Các cuộc không kích riêng biệt cũng buộc các nhà máy hóa dầu ở thành phố Asaluyeh phải đóng cửa, bao gồm cả một phần của khu phức hợp khí đốt South Pars. Continue reading “Thế giới hôm nay: 07/04/2026”

Vấn đề Iran của Putin

Nguồn: Sergey Radchenko, “Putin’s Persian Problem,” Foreign Policy, 30/03/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Đừng nghĩ quá nhiều. Cuộc chiến ở Iran là một điều tồi tệ với Nga.

Hiện nay, có quan điểm cho rằng cuộc chiến đang diễn ra của Mỹ-Israel nhằm chống lại Iran mang lại lợi ích cho Nga. Việc Mỹ chuyển sự chú ý và nguồn lực sang Trung Đông có thể nói là giúp Tổng thống Nga Vladimir Putin dễ dàng tiến hành cuộc chiến ở Ukraine hơn. Giá dầu tăng vọt giúp làm giàu kho bạc của Điện Kremlin. Quyết định của Washington tạm thời dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với dầu mỏ của Nga là một dấu hiệu cho thấy Nga có thể hưởng lợi như thế nào từ cuộc chiến mới này. Continue reading “Vấn đề Iran của Putin”

Thế giới hôm nay: 06/04/2026

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Donald Trump đe dọa tấn công các nhà máy điện và cầu đường của Iran vào ngày mai nếu chế độ này không “mở cái eo biển chết tiệt đó ra.” Đây là lần thứ ba Trump đe dọa tấn công cơ sở hạ tầng dân sự, một hành động thường được coi là tội ác chiến tranh theo luật pháp quốc tế. Trước đó, Trump cũng khoe khoang về cuộc giải cứu một lính không quân Mỹ bị Iran bắn rơi vào thứ Sáu.

Iran thẳng thừng gạt bỏ tối hậu thư đầy lời lẽ thô tục của Trump, gọi đây là “biểu hiện của một tư duy tội phạm.” Một người phát ngôn của Bộ Ngoại giao Iran tuyên bố nước này sẽ tiếp tục chiến đấu “để bảo vệ an ninh quốc gia của chúng tôi.” Trong khi đó, Axios đưa tin các quan chức Mỹ và Iran đang thảo luận về một “lệnh ngừng bắn 45 ngày” tiềm năng. Nhưng cơ quan truyền thông Mỹ này cũng nhận định rằng cơ hội đạt được thỏa thuận là rất mong manh. Continue reading “Thế giới hôm nay: 06/04/2026”

05/04/1859: Darwin gửi ba chương đầu cuốn ‘Nguồn gốc Muôn Loài’ cho nhà xuất bản

Nguồn: Charles Darwin sends first three chapters of “On the Origin of Species” to his publisher, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1859, nhà tự nhiên học Charles Darwin đã gửi cho các nhà xuất bản của mình ba chương đầu tiên của cuốn “Nguồn gốc Muôn Loài” (On the Origin of Species), tác phẩm sau này sẽ trở thành một trong những cuốn sách có sức ảnh hưởng lớn nhất từng được xuất bản.

Biết rõ số phận của những nhà khoa học từng công bố các lý thuyết táo bạo để rồi bị tẩy chay – hoặc thậm chí tệ hơn – Darwin đã trì hoãn việc xuất bản thuyết chọn lọc tự nhiên của mình trong nhiều năm. Ông âm thầm phát triển lý thuyết của mình xuyên suốt hai thập kỷ nghiên cứu bí mật sau khi trở về từ chuyến hành trình kéo dài 5 năm tới Nam Mỹ trên tàu HMS Beagle với tư cách là nhà thực vật học không hưởng lương của con tàu. Continue reading “05/04/1859: Darwin gửi ba chương đầu cuốn ‘Nguồn gốc Muôn Loài’ cho nhà xuất bản”

Xoay trục Châu Á-Thái Bình Dương là một ‘chính sách xác sống’

Nguồn: Robert A. Manning, “The Asia-Pacific Pivot Is a Zombie Policy,” Foreign Policy, 26/03/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Một ý tưởng từng được ca ngợi rầm rộ giờ đây có lẽ đã cận kề cái chết.

Năm 2011, chính quyền Obama bất ngờ công bố chiến lược xoay trục sang Châu Á, tuyên bố Mỹ sẽ tái tập trung vào khu vực Châu Á-Thái Bình Dương để đối phó với Trung Quốc đang trỗi dậy. Các chính quyền kế nhiệm ít nhất cũng đã hứa suông với ý tưởng rằng Châu Á-Thái Bình Dương là khu vực chiến lược quan trọng nhất đối với Mỹ – cho đến khi Trump đắc cử nhiệm kỳ thứ hai và chuyển hướng sang Tây Bán Cầu.

Ý tưởng này liệu còn chút sức sống nào không? Zack Cooper, một chuyên gia dày dạn kinh nghiệm về Châu Á tại Viện Doanh nghiệp Mỹ, tuyên bố nó đã chết, lập luận một cách đầy sức thuyết phục trên tạp chí Foreign Affairs rằng sự xoay trục đã thất bại. Việc Mỹ di dời các tài sản quân sự ở Châu Á-Thái Bình Dương – mà nổi bật nhất là việc rút các hệ thống phòng thủ tên lửa THAAD và Patriot khỏi Hàn Quốc, cũng như điều động 5000 lính Thủy quân Lục chiến từ Nhật Bản đến Vịnh Ba Tư khi chiến tranh Iran leo thang – đã tự nói lên tất cả. Continue reading “Xoay trục Châu Á-Thái Bình Dương là một ‘chính sách xác sống’”

04/04/1967: Martin Luther King Jr. lên tiếng chống lại Chiến tranh Việt Nam

Nguồn: Martin Luther King Jr. speaks out against the war, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1967, Mục sư Martin Luther King Jr. – người đứng đầu Hội nghị Lãnh đạo Cơ đốc giáo Miền Nam – đã có bài phát biểu mang tên “Vượt ra ngoài Việt Nam” (Beyond Vietnam) trước 3.000 người tại Nhà thờ Riverside ở Thành phố New York. Trong bài phát biểu này, ông nói rằng đang hình thành một mối liên kết chung giữa các phong trào dân quyền và hòa bình. King đề xuất rằng Mỹ chấm dứt mọi cuộc không kích miền Bắc và miền Nam Việt Nam; tuyên bố ngừng bắn đơn phương với hy vọng điều này sẽ dẫn đến các cuộc đàm phán hòa bình; ấn định ngày rút toàn bộ quân đội khỏi Việt Nam; và trao cho Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam một vai trò trong các cuộc đàm phán. Continue reading “04/04/1967: Martin Luther King Jr. lên tiếng chống lại Chiến tranh Việt Nam”

Thế giới hôm nay: 04/04/2026

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Iran và Mỹ đổ xô đi tìm phi công của chiếc tiêm kích F-15 của Mỹ bị bắn rơi ở miền nam Iran. Reuters đưa tin rằng hai trực thăng Black Hawk của Mỹ tham gia tìm kiếm đã bị hỏa lực của Iran bắn trúng, nhưng may mắn thoát khỏi hiện trường. Nếu Iran bắt sống được phi công này, điều đó có thể châm ngòi cho một vòng leo thang quân sự mới từ Donald Trump. Iran cũng được cho là đã bắn hạ một chiếc máy bay A-10 Warthog gần Eo biển Hormuz. Phi công của chiếc máy bay này đã được giải cứu an toàn.

Nền kinh tế Mỹ tạo thêm 178.000 việc làm trong tháng 3, cao hơn nhiều so với dự kiến. Cục Thống kê Lao động cũng điều chỉnh giảm số liệu của tháng 2 từ mức giảm 92.000 xuống còn 133.000, nhấn mạnh sự biến động gần đây trên thị trường việc làm. Các nhà giao dịch hiện kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang sẽ giữ nguyên lãi suất trong năm nay khi họ đánh giá những tác động của cuộc chiến tranh Iran đối với lạm phát. Continue reading “Thế giới hôm nay: 04/04/2026”

02/04/1968: “2001: A Space Odyssey” công chiếu toàn cầu

Nguồn: “2001: A Space Odyssey” has its world premiere, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1968, bộ phim 2001: A Space Odyssey của đạo diễn Stanley Kubrick đã chính thức được công chiếu tại các rạp phim trên toàn cầu.

Kubrick – người đứng sau bộ phim châm biếm Chiến tranh Lạnh Dr. Strangelove (1964) từng được cả khán giả lẫn giới phê bình yêu thích – rất hứng thú với khoa học viễn tưởng, nhưng lại cảm thấy thể loại này hiếm khi tạo ra được những bộ phim thú vị. Ông quyết tâm thực hiện một bộ phim thực sự thú vị, sử dụng truyện ngắn khoa học viễn tưởng The Sentinel làm tài liệu gốc và mời chính tác giả của nó, Arthur C. Clarke, làm người đồng viết kịch bản. Continue reading “02/04/1968: “2001: A Space Odyssey” công chiếu toàn cầu”