Author: Kim Phụng

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm tăng lên 5,6%, mức cao nhất kể từ năm 2002, trong khi lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm tăng lên 5,29%. Chi phí đi vay của chính phủ Mỹ đang gia tăng do giá dầu cao, lạm phát dai dẳng, và nợ công chồng chất. Cam kết của Bộ Tài chính vào tháng trước về việc đẩy mạnh chương trình mua lại trái phiếu hầu như không thể ngăn chặn làn sóng bán tháo này.

Donald Trump khẳng định giám đốc điều hành của các công ty trí tuệ nhân tạo (AI) hàng đầu đã ký một thỏa thuận “ràng buộc về mặt đạo đức” nhằm tự giám sát các tiêu chuẩn an toàn, sau khi một số ông trùm công nghệ gặp Tổng thống tại Nhà Trắng. Trong một diễn biến khác, Sam Altman chia sẻ rằng công ty của ông, OpenAI, sẽ không “hành động bốc đồng, dồn hết tốc lực để tiến tới phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO).” Nguyên nhân là do các mô hình của họ có xu hướng tự động thâm nhập vào hệ thống mà không cần người dùng ra lệnh. Thay vào đó, phòng thí nghiệm AI này được cho là sẽ tìm cách huy động vốn tư nhân. Continue reading “Thế giới hôm nay: 30/09/2026”

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

OpenAI hủy bỏ đợt ra mắt GPT-6.1 Astra, vốn được lên kế hoạch vào tháng 10, vì những lo ngại về an toàn. Công ty cho biết mô hình mới này chưa đủ tốt trong việc “hoạt động đúng phạm vi và thẩm quyền” hoặc giao tiếp về “loại công việc mà nó đã thực hiện.” Trong một diễn biến khác, đối thủ của họ là Anthropic đã dành khoảng một phần ba cáo bạch IPO để cảnh báo về “những rủi ro sinh tử đối với nhân loại” do công nghệ của mình, ngay trước thềm niêm yết dự kiến vào cuối năm nay và có thể là đợt niêm yết lớn nhất trong lịch sử.

Nvidia, công ty giá trị nhất thế giới, ra mắt một nền tảng nhằm ngăn chặn các trợ lý AI vượt tầm kiểm soát. Nhà sản xuất chip cho biết công nghệ trên lẽ ra đã có thể ngăn chặn sự cố vi phạm bảo mật tại Hugging Face, nền tảng dành cho nhà phát triển mà Nvidia đã đồng ý mua lại trong tháng này. Hội đồng quản trị của Nvidia cũng vừa phê duyệt thêm 150 tỷ USD để mua lại cổ phiếu của chính mình. Quyết định này sẽ nâng tổng số tiền họ có sẵn lên 235 tỷ USD, tạo thành chương trình mua lại cổ phiếu lớn nhất trong lịch sử doanh nghiệp Mỹ. Continue reading “Thế giới hôm nay: 29/09/2026”

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Lợi suất Trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm chạm mức 5,20%, trong khi giá dầu thô Brent tăng lên 106 USD/thùng sau khi Iran tuyên bố sẽ không thay đổi đề xuất thỏa thuận nhằm đạt được lệnh ngừng bắn và mở cửa lại Eo biển Hormuz. Donald Trump tuyên bố đã từ chối lời đề nghị này, dù Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết các nhà hòa giải Mỹ vẫn chưa chính thức bác bỏ nó.

Cảnh sát Anh giam giữ năm người đàn ông vì nghi ngờ chuẩn bị cho một hành động khủng bố, sau khi nhận được tin báo về các hoạt động đáng ngờ gần căn cứ không quân RAF Fairford. Trump cho biết những người này “đang tìm cách gây ra thiệt hại lớn” tại căn cứ này, nơi Mỹ từng sử dụng để tiến hành các cuộc không kích vào Iran. Hồi tháng 7, Iran từng cảnh báo rằng họ xem bất kỳ căn cứ nào được sử dụng để tiến hành không kích là một mục tiêu tấn công hợp pháp. Cảnh sát hiện chưa công bố thêm chi tiết về những người bị bắt. Continue reading “Thế giới hôm nay: 28/09/2026”

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Donald Trump gặp Tập Cận Bình tại Nhà Trắng. Tổng thống Mỹ mô tả cuộc hội đàm là “tuyệt vời,” dù chương trình nghị sự được nhiều người đánh giá là thiếu thực chất. Trong chuyến thăm cấp nhà nước đầu tiên tới Washington kể từ năm 2015, Tập nói rằng hai nước “sẽ cùng có lợi từ việc hợp tác và cả hai sẽ cùng chịu thiệt trong thế đối đầu.” Ông kêu gọi một sự cạnh tranh “lành mạnh” và “được giữ trong khuôn khổ.” Sau đó, Trump đã tổ chức một buổi quốc yến thiết đãi Tập.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu có một bài phát biểu đầy hiếu chiến tại Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc, gọi những người chỉ trích ông là “những kẻ biểu tình nhân quyền giả tạo.” Ông bảo vệ cuộc tấn công của Israel ở Gaza và khẳng định rằng điều này “đã ngăn chặn nạn diệt chủng.” Ông cho biết cuộc chiến của đất nước mình cùng với Mỹ ở Iran đã được phát động “để cứu lấy nền văn minh.” Trước đó, Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas, người bị từ chối cấp thị thực tham dự, đã cáo buộc Israel trong một bài phát biểu qua video rằng họ đang tiến hành “chiến tranh diệt chủng” ở Gaza. Continue reading “Thế giới hôm nay: 25/09/2026”

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Donald Trump chào đón Tập Cận Bình tại Căn cứ Không quân Andrews, gần Washington, DC, trước thềm một hội nghị thượng đỉnh đã được lên kế hoạch từ lâu. Đây sẽ là chuyến thăm đầu tiên của nhà lãnh đạo Trung Quốc tới Nhà Trắng kể từ năm 2015. Ngay sau đó, Bộ trưởng Tài chính của Trump, Scott Bessent, cho biết hai nước đã đồng ý gia hạn thỏa thuận đình chiến thương mại kéo dài một năm – vốn dự kiến hết hạn vào tháng 11 – thêm hai tháng nữa.

Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ tăng vọt khi các nhà đầu tư cân nhắc về tình trạng vật giá leo thang, thị trường dầu mỏ đầy biến động, và các đợt tăng lãi suất trong tương lai. Lợi suất trái phiếu kho bạc kỳ hạn 10 năm đã tăng lên 5,13%, trong khi trái phiếu kỳ hạn 5 năm chạm mức 5% – mức cao nhất trong khoảng hai thập kỷ qua. Chỉ số nhà quản lý mua hàng S&P được nhiều người quan tâm đã cho thấy tăng trưởng kinh doanh mạnh mẽ tại Mỹ trong tháng này, nhưng cũng cảnh báo về tình trạng tắc nghẽn chuỗi cung ứng “nghiêm trọng.” Continue reading “Thế giới hôm nay: 24/09/2026”

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Donald Trump tuyên bố trước Đại hội đồng Liên Hiệp Quốc rằng ông có thể đạt được một thỏa thuận với Iran để chấm dứt chiến tranh, hoặc ông có thể “tiêu diệt nước cộng hòa Hồi giáo này.” Ông dự đoán hai bên sẽ đạt được thỏa thuận sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ vào tháng 11. Bất chấp lời đe dọa của Trump, các quan chức Iran và Mỹ đã tổ chức một cuộc họp kéo dài ba giờ bên lề mà ông mô tả là “rất hiệu quả.”

Liên minh Châu Âu yêu cầu Ukraine thể hiện nhiều tiến bộ dân chủ hơn trước khi giải ngân thêm khoản vay trị giá 90 tỷ euro (103 tỷ USD). Đất nước bị chiến tranh tàn phá này đã xin được hỗ trợ khẩn cấp để đảm bảo “sự ổn định tài chính.” Nhưng Chủ tịch Ủy ban Châu Âu Ursula von der Leyen lại nói với Volodymyr Zelensky rằng Quốc hội Ukraine trước tiên cần phải thúc đẩy các cải cách về những vấn đề như thu thuế và nền kinh tế ngầm. Continue reading “Thế giới hôm nay: 23/09/2026”

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Paramount Skydance đạt được thỏa thuận hòa giải với California và 11 tiểu bang khác từng khởi kiện nhằm ngăn chặn thương vụ công ty này mua lại Warner Bros. Discovery. Thỏa thuận này sẽ chấm dứt nhiều tháng tranh chấp pháp lý và mở đường cho việc thành lập một trong những tập đoàn truyền thông và giải trí lớn nhất thế giới. Theo một phần của thỏa thuận, công ty sau sáp nhập sẽ thành lập các ban biên tập độc lập cho CNN và CBS.

Alibaba ra mắt một dòng chip mới, được hãng khẳng định là mạnh nhất Trung Quốc. Gã khổng lồ thương mại điện tử đã đẩy mạnh chi tiêu cho AI trong bối cảnh các lệnh hạn chế thương mại của Mỹ làm tăng nhu cầu sử dụng chip nội địa. Alibaba kỳ vọng chip Zhenwu V900 sẽ cung cấp khoảng 20 GW công suất trung tâm dữ liệu cho các dịch vụ đám mây của hãng vào năm 2032. Công ty cũng công bố một mô hình AI lớn hơn khoảng hai đến bốn lần so với mô hình chủ lực Qwen 3.8 Max. Continue reading “Thế giới hôm nay: 22/09/2026”

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Friedrich Merz gọi cuộc bầu cử khu vực ở Mecklenburg-Vorpommern, miền đông bắc nước Đức, là “một thảm họa” đối với đảng Liên minh Dân chủ Thiên Chúa giáo (CDU) của ông. Kết quả sơ bộ cho thấy CDU chỉ giành được 4,9% số phiếu bầu, kết quả tệ nhất từ trước đến nay – và đủ để gạch tên đảng này khỏi quốc hội bang. Đảng Lựa chọn Thay thế cho Nước Đức, một đảng cánh hữu dân túy, đã về nhất với hơn 38% phiếu bầu. Trong khi đó, tại Berlin, đảng cánh tả dân túy Die Linke đã đẩy CDU khỏi chính quyền.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết cuộc hội đàm của ông với Hà Lập Phong, quan chức kinh tế hàng đầu Trung Quốc, đã diễn ra “rất thành công.” Hai người gặp nhau tại văn phòng của JPMorgan Chase ở New York trước thềm hội nghị thượng đỉnh giữa lãnh đạo hai nước tại Washington vào thứ Năm. Bessent cho biết họ đã thống nhất sẽ tiếp tục thảo luận về “các mục tiêu chung và mối đe dọa chung” liên quan đến AI. Continue reading “Thế giới hôm nay: 21/09/2026”

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Chính quyền Trump phê duyệt việc bán hàng chục máy bay chiến đấu F-35 cho Ả Rập Saudi, định giá thỏa thuận ở mức 24,3 tỷ USD. Thái tử Ả Rập Saudi Muhammad bin Salman đã yêu cầu Donald Trump cung cấp các máy bay chiến đấu tiên tiến này vào năm ngoái. Quốc hội Mỹ vẫn phải phê chuẩn thương vụ này; các báo cáo tình báo của Mỹ đã cảnh báo về việc Trung Quốc, quốc gia có quan hệ an ninh với Ả Rập Saudi, có thể thâu tóm được công nghệ này.

Một phái bộ tìm hiểu thực tế của Liên Hiệp Quốc cho biết có “cơ sở hợp lý” để tin rằng Mỹ đã phạm tội ác chiến tranh ở Iran. Phái bộ này trích dẫn các cuộc không kích vào một trường tiểu học ở Minab và một khu liên hợp thể thao ở Lamerd vào tháng 2, khiến hơn 170 thường dân thiệt mạng. Một quan chức từ Bộ Ngoại giao Mỹ đã bác bỏ những phát hiện của phái bộ Liên Hiệp Quốc. Trước đây, Mỹ cũng từng phủ nhận việc tấn công Lamerd và cho biết họ đang điều tra vụ việc ở Minab. Continue reading “Thế giới hôm nay: 18/09/2026”