Liệu Trump sẽ phản bội Đài Loan?

Nguồn:  Eyck Freymann, “Will Trump Betray Taiwan?”, Project Syndicate, 12/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Từ cuộc chiến Iran và vũ khí hạt nhân cho đến thuế quan và AI, chương trình nghị sự cho hội nghị thượng đỉnh tuần này tại Bắc Kinh giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đang trở nên dày đặc. Ông Tập cũng gần như chắc chắn sẽ đề cập đến vấn đề Đài Loan, dẫu chỉ để thể hiện lập trường cứng rắn không thể lay chuyển của mình về vấn đề này.

Nhưng chẳng ai cần phải gặp trực tiếp ông Tập mới hiểu được quan điểm của ông. Một chuyến tham quan Bảo tàng Quốc gia Trung Quốc tại Quảng trường Thiên An Môn — đặc biệt là triển lãm Con đường Phục hưng, nơi ghi lại sự trỗi dậy và cầm quyền của Đảng Cộng sản Trung Quốc — thậm chí có thể tiết lộ nhiều điều hơn thế. Continue reading “Liệu Trump sẽ phản bội Đài Loan?”

‘Bụi hạt nhân’: Quyền kiểm soát thực thể và chuẩn mực an ninh mới của Mỹ-Trung

Tác giả: Nguyễn Kế Thùy Linh

Trong phần lớn thế kỷ 20, trật tự quốc tế vận hành dựa trên nguyên tắc “Hủy diệt lẫn nhau chắc chắn” (Mutual Assured Destruction — MAD) — một trạng thái ổn định được duy trì vì các siêu cường biết rằng chiến tranh sẽ dẫn tới sự hủy diệt lẫn nhau. Tuy nhiên, bước sang thế kỷ 21, sự bùng nổ của công nghệ cao, hạ tầng dữ liệu và năng lực kiểm soát chuỗi cung ứng đang tạo ra một dịch chuyển mang tính bước ngoặt về bản chất của quyền lực. Sức mạnh quốc tế ngày nay không còn đơn thuần nằm ở khả năng răn đe tàn phá quân sự truyền thống, mà chuyển dịch sâu sắc sang khả năng kiểm soát mạng lưới cấu trúc, phong tỏa dòng chảy bất đối xứng và vô hiệu hóa năng lực công nghệ cốt lõi của đối phương. Continue reading “‘Bụi hạt nhân’: Quyền kiểm soát thực thể và chuẩn mực an ninh mới của Mỹ-Trung”

16/05/1960: Thượng đỉnh Mỹ-Xô sụp đổ sau khi máy bay do thám U–2 bị bắn rơi

Nguồn: U.S.-Soviet summit meeting collapses after U-2 spy plane shot down, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1960, sau khi Liên Xô bắn rơi một chiếc máy bay do thám U-2 của Mỹ, nhà lãnh đạo Nga Nikita Khrushchev đã chỉ trích gay gắt nước Mỹ và Tổng thống Dwight D. Eisenhower ngay tại hội nghị thượng đỉnh ở Paris giữa hai nguyên thủ quốc gia. Sự tức giận của Khrushchev đã chọc giận Eisenhower và làm tiêu tan mọi cơ hội cho các cuộc đàm phán hay thương lượng thành công tại hội nghị. Continue reading “16/05/1960: Thượng đỉnh Mỹ-Xô sụp đổ sau khi máy bay do thám U–2 bị bắn rơi”

Tiến sĩ thực hành: Một hình thái mới trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo toàn cầu

Tác giả: Charles Paine

Gần đây dư luận học thuật và công nghệ toàn cầu đã chứng kiến một bước ngoặt đáng chú ý khi Trung Quốc chính thức thông qua Luật Học vị mới, cho phép trao bằng tiến sĩ kỹ thuật dựa trên các phát minh, nguyên mẫu vật lý hoặc dự án thực tế thay vì những luận án giấy hàng trăm trang truyền thống. Động thái đột phá vinh danh các tiến sĩ thực hành này nhằm giải quyết các điểm nghẽn công nghệ khẩn thiết, đồng thời minh chứng cho một quy luật sâu sắc rằng trong lịch sử phát triển chung của nhân loại, tri thức chưa bao giờ là một khối đóng băng bất động. Trái lại, tri thức luôn là một thực thể sống động, liên tục tái định hình để đưa ra những lời giải chuẩn xác nhất cho các bài toán đặc thù của từng thời đại. Sự phát triển của xã hội loài người không thể tách rời khỏi khả năng sản sinh, kế thừa và ứng dụng tri thức. Quá trình này không diễn ra một cách ngẫu nhiên mà được dẫn dắt bởi một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo toàn cầu thông qua sự tiến hóa của các bậc học vị cao nhất (terminal degree). Continue reading “Tiến sĩ thực hành: Một hình thái mới trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo toàn cầu”

Thế giới hôm nay: 15/05/2026

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Donald Trump rời khỏi Trung Quốc sau một “chuyến thăm thành công thu hút sự chú ý trên toàn thế giới.” Tổng thống Mỹ nói rằng cả ông và Tập Cận Bình đều chia sẻ những cảm nhận “tương tự” về cách kết thúc chiến tranh ở Iran. Về phần mình, Tập khẳng định hội nghị thượng đỉnh “lịch sử” kéo dài hai ngày này sẽ giúp thiết lập một “quan hệ chiến lược và ổn định” giữa hai nước. Ông nói rằng hai bên sẽ thực hiện “sự đồng thuận quan trọng” đã đạt được, mà không cung cấp thêm chi tiết.

Thủ tướng Anh Keir Starmer dành thời gian đánh giá lại tình hình sau khi phải đối mặt với áp lực vô cùng lớn đè nặng lên vai trò lãnh đạo của mình. Andy Burnham – Thị trưởng Manchester và là ứng viên được các đảng viên Công Đảng ưa thích để thay thế Starmer – đã tìm được một ghế để tranh cử, thứ có thể đưa ông trở lại Quốc hội (người thách thức thủ tướng phải là một nghị sĩ). Trước đó, Angela Rayner, cựu Phó Thủ tướng, cũng được minh oan khỏi cáo buộc nộp thiếu thuế, mở đường cho khả năng tranh cử vị trí lãnh đạo của bà. Continue reading “Thế giới hôm nay: 15/05/2026”

Mối đe dọa thực sự đối với Đài Loan

Nguồn: Eyck Freymann, “The Real Threat to Taiwan,” Foreign Affairs, 29/04/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Mỹ đang không chuẩn bị cho đúng loại khủng hoảng.

Mọi chuyện bắt đầu không phải bằng tên lửa mà bằng các tàu tuần duyên. Một buổi sáng nọ, hàng chục tàu hải cảnh Trung Quốc bắt đầu tiến hành “kiểm tra hải quan thường lệ” đối với các tàu thương mại đang tiến vào các cảng lớn của Đài Loan. Giới chức hàng không dân dụng Trung Quốc bắt đầu yêu cầu bản kê khai hàng hóa và hành khách từ các chuyến bay đến và đi từ Đài Loan. Bắc Kinh khăng khăng rằng họ chỉ đang thực thi luật hải quan hiện hành của Trung Quốc, trong đó tuyên bố quyền quản lý luồng người và hàng hóa ra vào “Tỉnh Đài Loan.” Continue reading “Mối đe dọa thực sự đối với Đài Loan”

Trump làm đảo lộn kỳ vọng của Nga như thế nào?

Nguồn:  Hanna Notte, “This Is Not the World Russia Wants”, Foreign Affairs, 07/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Cuộc xâm lược Ukraine năm 2022 mới chỉ là đỉnh điểm trong bước chuyển dài hạn của Nga sang chủ nghĩa xét lại. Kể từ khi Chiến tranh Lạnh kết thúc, Nga đã luôn tìm cách định hình cấu trúc an ninh châu Âu và áp đặt ý chí của mình lên các nước láng giềng nhỏ hơn. Điện Kremlin cũng đã đối đầu với Mỹ và châu Âu tại Liên Hợp Quốc cùng các thể chế đa phương khác. Giới lãnh đạo Nga lên án khái niệm trật tự quốc tế dựa trên luật lệ là một phát kiến của phương Tây nhằm củng cố vị thế bá quyền của Mỹ. Tự đóng vai đội quân tiên phong thúc đẩy một trật tự đa cực hơn, Nga tìm cách gia tăng tầm ảnh hưởng toàn cầu của riêng mình mà không bị cản trở bởi các rào cản và quy tắc. Continue reading “Trump làm đảo lộn kỳ vọng của Nga như thế nào?”

14/05/1998: Ngày mất Frank Sinatra

Nguồn: Frank Sinatra dies, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1998, nam ca sĩ, diễn viên và biểu tượng huyền thoại của giới giải trí Frank Sinatra qua đời vì một cơn đau tim tại Los Angeles, hưởng thọ 82 tuổi.

Xuất thân từ một gia đình người Mỹ gốc Ý ở Hoboken, New Jersey, Sinatra đã vươn lên trở thành siêu sao hiện đại đầu tiên của nền âm nhạc đại chúng, với sự nghiệp giải trí kéo dài hơn năm thập kỷ. Trong giai đoạn đầu của sự nghiệp ca hát, ông là bậc thầy của các bản ballad lãng mạn thịnh hành trong Thế chiến II. Sau khi sức hút của ông bắt đầu suy giảm vào cuối những năm 1940, Sinatra đã làm mới bản thân thành một quý ông lịch lãm với phong cách hát gai góc và từng trải hơn, đồng thời bắt đầu một màn tái xuất ngoạn mục vào những năm 1950. Continue reading “14/05/1998: Ngày mất Frank Sinatra”

Thế giới hôm nay: 14/05/2026

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Donald Trump và Tập Cận Bình gặp mặt trực tiếp tại một hội nghị thượng đỉnh ở Bắc Kinh. Trong bài phát biểu khai mạc, Trump bày tỏ sự tôn trọng đối với Chủ tịch Trung Quốc và nói rằng quan hệ giữa Mỹ và Trung Quốc “sẽ trở nên tốt đẹp hơn bao giờ hết.” Về phần mình, Tập tuyên bố hai nước phải thoát khỏi Bẫy Thucydides – quan điểm cho rằng một cường quốc mới nổi chắc chắn sẽ xảy ra chiến tranh với một cường quốc hiện hữu. Nhưng sau những cánh cửa đóng kín, Tập cảnh báo rằng bất kỳ nước đi sai lầm nào về vấn đề Đài Loan đều có thể đẩy quan hệ này vào “nguy hiểm lớn,” theo truyền thông nhà nước Trung Quốc.

Thượng viện Mỹ phê chuẩn Kevin Warsh làm chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang. Cuộc bỏ phiếu với tỷ lệ 54-45 là kết quả sít sao nhất kể từ khi sự phê chuẩn của Thượng viện trở thành một yêu cầu vào năm 1977. Chỉ có một đảng viên Dân chủ ủng hộ Warsh. Giờ đây, ông phải đối phó với tình trạng lạm phát gia tăng: các số liệu được công bố hôm qua cho thấy chỉ số giá nhà sản xuất, một thước đo lạm phát bán buôn, đã tăng 6% trong 12 tháng tính đến tháng 4 – mức tăng lớn nhất kể từ tháng 12/2022. Continue reading “Thế giới hôm nay: 14/05/2026”

Nga đang sẩy chân trên chiến trường

Nguồn: “Russia is stumbling on the battlefield”, The Economist, 10/05/2026

Biên dịch: Phạm Ánh Minh

Trong bối cảnh thương vong ở Ukraine tăng vọt, Vladimir Putin càng rơi vào thế khó khăn hơn bao giờ hết.

Lễ duyệt binh kỷ niệm Ngày Chiến thắng năm nay ở Moscow vào ngày 9/5 không có nhiều không khí chiến thắng. Lần đầu tiên trong hai thập kỷ, xe tăng và các phương tiện quân sự khác không diễu hành qua Quảng trường Đỏ để chúc mừng chiến thắng của Liên Xô trước Đức Quốc xã. Các quan chức Nga nhận thấy việc tập trung xe bọc thép và xe chở tên lửa gần đó là một rủi ro quá lớn — chẳng khác nào trở thành mục tiêu hấp dẫn cho những máy bay không người lái ngày càng hoạt động hiệu quả của Ukraine. Khi ngày quan trọng dần đến gần, các dịch vụ internet di động ở Moscow và St. Petersburg đã bị cắt vì lý do an ninh. Số lượng lớn hệ thống phòng không đã được triển khai lại từ những vùng xa xôi của đất nước. Continue reading “Nga đang sẩy chân trên chiến trường”

Trump đến Bắc Kinh: Những điều cần theo dõi

Nguồn: Marina Yue Zhang, “Trump Goes to Beijing: What to Watch,” The Diplomat, 12/05/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Việc Trung Quốc trì hoãn xác nhận chuyến thăm phản ánh cách tiếp cận rộng hơn của Bắc Kinh đối với Washington dưới thời chính quyền Trump thứ hai: không khởi xướng, không từ chối, và không thỏa hiệp.

Vào ngày 11/5, Bắc Kinh chính thức thông báo rằng Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ đến thăm Trung Quốc từ ngày 13 đến ngày 15/5 — chỉ hai ngày trước khi hội nghị thượng đỉnh của ông với Chủ tịch Tập Cận Bình dự kiến bắt đầu. Continue reading “Trump đến Bắc Kinh: Những điều cần theo dõi”

Thế giới hôm nay: 13/05/2026

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Keir Starmer dự kiến sẽ gặp Wes Streeting, một trong những đối thủ tiềm năng có thể thách thức quyền lãnh đạo của ông, vào hôm nay. Vị thủ tướng Anh đang gặp nhiều rắc rối vẫn đang cố bám trụ quyền lực, bất chấp việc bốn bộ trưởng đã từ chức khỏi chính phủ của ông – hầu hết trong số họ là đồng minh của Streeting, Bộ trưởng Y tế. Các đối thủ sẽ cần đảm bảo sự ủng hộ của 81 nghị sĩ Công Đảng để phát động một cuộc thách thức. Các thị trường trái phiếu lo lắng đã đẩy chi phí vay mượn của Anh lên mức cao nhất trong nhiều năm.

Donald Trump tuyên bố nước Mỹ “không cần bất kỳ sự giúp đỡ nào về vấn đề Iran” từ Tập Cận Bình, trước khi lên đường tham gia các cuộc đàm phán với nhà lãnh đạo Trung Quốc tại Bắc Kinh. Nhưng cả hai chắc chắn sẽ đề cập đến cuộc xung đột. Pete Hegseth, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ, đang đi cùng Trump. Trước đó, Hegseth khẳng định rằng lệnh ngừng bắn với Iran vẫn còn nguyên hiệu lực. Giá dầu đang ổn định ở mức khoảng 107 đô la/thùng. Continue reading “Thế giới hôm nay: 13/05/2026”

Quan hệ đồng minh Mỹ – Philippines được thắt chặt dưới thời Trump

Nguồn: Derek Grossman, “Under Trump, the US-Philippines alliance enjoys a renaissance, for now”, Nikkei Asia, 04/05/2026

Biên dịch: Phạm Ánh Minh

Sự xích lại gần nhau trong lĩnh vực phòng thủ giữa hai nước này vẫn chưa phải đối mặt với thách thức từ đối thủ trong khu vực là Trung Quốc.

Bước sang năm thứ 75, quan hệ đồng minh Mỹ-Philippines đang chứng kiến một sự phục hưng. Cuộc tập trận quân sự thường niên và quan trọng nhất của hai nước, Balikatan, đang diễn ra và được đánh giá là có quy mô lớn nhất và có lẽ là phức tạp nhất từ trước đến nay, với hơn 17.000 binh lính và một số đồng minh khác, bao gồm cả Nhật Bản, tham gia tập trận các phương thức tác chiến mới. Trong khi đó, Bộ Ngoại giao Mỹ gần đây cũng gửi lời mời đến Manila để tham gia Sáng kiến Pax Silica, vốn hướng đến việc tăng cường an ninh chuỗi cung ứng chất bán dẫn, AI và các loại khoáng sản quan trọng. Trong khuôn khổ đó, hai quốc gia đang hợp tác thành lập Khu Công nghiệp Luzon để tiếp tục củng cố hợp tác an ninh kinh tế thông qua việc cùng bố trí các trung tâm sản xuất và logistics liên quan đến quân sự tại phía Bắc Luzon. Continue reading “Quan hệ đồng minh Mỹ – Philippines được thắt chặt dưới thời Trump”

Thế lưỡng nan Malacca của Trung Quốc nhìn từ bài học Hormuz

Nguồn:  Chee Meng Tan, “China’s Malacca Dilemma, After Hormuz”, Foreign Policy, 11/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Khi Mỹ và Israel tấn công Iran vào tháng Hai, Tehran đã làm điều họ luôn đe dọa: đóng cửa eo biển Hormuz, dải nước hẹp vốn bình thường vận chuyển tới một phần năm lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên của thế giới. Tên lửa bay rợp trời. Thủy lôi rải kín đáy biển. Những con tàu chở dầu phải quay đầu.

Việc phong tỏa lối thoát duy nhất của Vịnh Ba Tư không chỉ là một hành động vật lý mà còn là một đòn tấn công tài chính. Phí bảo hiểm rủi ro chiến tranh cho các tàu băng qua Hormuz tăng vọt chỉ sau một đêm, khi các công ty bảo hiểm tư nhân định giá lại mức bảo hiểm vượt quá khả năng chi trả của bất kỳ hãng vận tải nào, hoặc thậm chí từ chối ký hợp đồng. Continue reading “Thế lưỡng nan Malacca của Trung Quốc nhìn từ bài học Hormuz”

12/05/1957: Xe đua Ferrari gặp nạn tại Giải Mille Miglia, 11 người thiệt mạng

Nguồn: Ferrari race car crashes at Mille Miglia race, killing 11, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1957, trong giải đua xe thể thao sức bền danh tiếng Mille Miglia tại Ý, tay đua Alfonso de Portago của đội Ferrari tử nạn trong một vụ va chạm kinh hoàng. Vụ tai nạn cướp đi sinh mạng của tay đua 28 tuổi người Tây Ban Nha, lái phụ Edmund Nelson và chín khán giả, cuối cùng dẫn đến việc chấm dứt giải Mille Miglia — giải đua thường niên được thành lập vào năm 1927. Continue reading “12/05/1957: Xe đua Ferrari gặp nạn tại Giải Mille Miglia, 11 người thiệt mạng”

Thế giới hôm nay: 12/05/2026

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Theo các báo cáo, một vài thành viên trong nội các của Keir Starmer, bao gồm Bộ trưởng Nội vụ Shabana Mahmood, đã thúc giục ông từ chức. Bảy mươi ba nghị sĩ Công Đảng không giữ chức vụ trong chính phủ cũng kêu gọi Thủ tướng Anh ra đi, trong khi bốn thành viên cấp dưới trong chính phủ của ông đã từ chức. Starmer phải đối mặt với một cuộc họp nội các quan trọng vào hôm nay. Sự bất mãn với Thủ tướng đã đạt mức cao mới vào tuần trước, sau khi Công Đảng thất bại nặng nề trong các cuộc bầu cử địa phương.

Donald Trump cảnh báo rằng lệnh ngừng bắn với Iran đang “thoi thóp.” Ông gọi phản hồi của Iran đối với kế hoạch hòa bình của Mỹ là “rác rưởi” và nói rằng mình thậm chí chưa đọc xong nó. Trước đó, Iran đã bảo vệ đề xuất phản biện của mình, bao gồm việc chấm dứt lệnh phong tỏa của Mỹ đối với các bến cảng của nước này, và cho biết các cuộc thảo luận về chương trình hạt nhân của họ sẽ diễn ra “khi thời điểm thích hợp.” Dầu thô Brent, chuẩn dầu toàn cầu, đã tăng lên khoảng 105 USD/thùng. Continue reading “Thế giới hôm nay: 12/05/2026”

Ai mới thực sự là “Nhân vật Số 2” đứng sau Tập?

Nguồn: Đặng Duật Văn (Deng Yuwen), “Who Is Xi’s Real No. 2?,” Foreign Policy, 07/05/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Nhà lãnh đạo Trung Quốc không sẵn sàng trao quyền lực cho bất kỳ ai khác.

Kể từ Đại hội Toàn quốc lần thứ 20 của Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ), đã có không ít cuộc tranh luận về việc ai là nhân vật số 2 của Chủ tịch Tập Cận Bình. Khi vai trò của vị quan chức 70 tuổi Thái Kỳ ngày càng lớn, nhiều nhà quan sát đã bắt đầu xem ông là “Nhân vật Số 2” đó. Một bài viết gần đây trên tờ The Economist cũng có cùng quan điểm, lập luận rằng Thái — với tư cách là Ủy viên Thường vụ Bộ Chính trị, thành viên đứng đầu Ban Bí thư ĐCSTQ, và Chủ nhiệm Văn phòng Trung ương Đảng — từ lâu đã đồng hành cùng Tập trong các sự kiện quan trọng, đồng thời kiểm soát lịch trình, tài liệu, các cuộc họp, luồng thông tin cùng các công tác an ninh của nhà lãnh đạo tối cao. Continue reading “Ai mới thực sự là “Nhân vật Số 2” đứng sau Tập?”

AI sẽ cứu vãn hay đẩy nhanh sự suy tàn của chủ nghĩa tư bản?

Nguồn: Vijay Prashad, Hùng Tiết, 维杰·普拉沙德、熊节：怎么让AI服务人民？“赤脚医生”就是最好的回答, Guancha, 08/05/2026.

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

Khi trí tuệ nhân tạo (AI) bước vào đời sống công cộng, như thường lệ, nó kéo theo một làn sóng huyên náo quen thuộc: người ta kinh ngạc trước năng lực kỹ thuật của nó, lo ngại về những hệ quả xã hội của nó, và điều đáng suy ngẫm nhất là gương mặt hân hoan của những kẻ nhìn thấy trong đó một “biên cương mới” cho sự tích lũy. Ngôn ngữ dùng để mô tả AI tràn ngập giọng điệu về tính “tất yếu,” như thể chính lịch sử đã đồng lõa để trao công nghệ này vào tay trật tự kinh tế hiện hành của chúng ta.

Thế nhưng, lịch sử chưa bao giờ vận động nhờ “sự tất yếu” — nó được định hình bởi quyền lực. Theo nghĩa đó, AI cũng không sinh ra trên một vùng đất trung lập: nó bước vào một thế giới mà chỉ có thể mô tả là chủ nghĩa tư bản đang trên đà suy tàn. Do đó, suy cho cùng, AI không phải là bạn, cũng không phải là kẻ thù của chúng ta. Nó có tiềm năng phục vụ cho sự giải phóng con người, nhưng với điều kiện chúng ta phải giành lại nó khỏi quá trình chiếm hữu, ngăn nó trở thành một công cụ khác cho tích lũy tư nhân. Continue reading “AI sẽ cứu vãn hay đẩy nhanh sự suy tàn của chủ nghĩa tư bản?”

Thế giới hôm nay: 11/05/2026

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Donald Trump gọi phản hồi của Iran đối với đề xuất chấm dứt chiến tranh của Mỹ là “hoàn toàn không thể chấp nhận được.” Các chi tiết trong câu trả lời của Iran hầu như không được tiết lộ, nhưng theo các nguồn tin, nó ưu tiên việc chấm dứt chiến sự trong khu vực và đảm bảo lối đi an toàn qua Eo biển Hormuz. Trong khi đó, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho biết chiến tranh sẽ không kết thúc cho đến khi Iran từ bỏ toàn bộ lượng uranium làm giàu ở mức độ cao, đồng thời ám chỉ điều này có thể được thực hiện bằng vũ lực. Giá dầu đã tăng vọt trong phiên giao dịch tại châu Á.

Giá xuất xưởng tại Trung Quốc tăng 2,8% so với cùng kỳ năm ngoái vào tháng 4, mức tăng lớn nhất kể từ năm 2022. Bộ Thống kê Trung Quốc đổ lỗi cho “sự tăng giá nhanh chóng của hàng hóa quốc tế” và cầu lớn hơn đối với “một số lĩnh vực trong nước.” Cuộc chiến ở Iran giúp chấm dứt đà giảm phát của Trung Quốc, nhưng cầu trong nước vẫn còn ảm đạm. Giá tiêu dùng cũng tăng 1,2%. Continue reading “Thế giới hôm nay: 11/05/2026”

Cuộc chiến tại Iran có đang đẩy Đông Nam Á về phía Trung Quốc?

Nguồn:  Alejandro Reyes, “Is the Iran War Pushing Southeast Asia into China’s Arms?”, Foreign Policy, 06/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Khi Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr. ban bố tình trạng khẩn cấp về năng lượng quốc gia vào cuối tháng Ba, ông đã phơi bày một vấn đề mà Washington thà làm ngơ: chiếc ô an ninh của Mỹ không tự động bảo vệ Đông Nam Á khỏi những hệ lụy kinh tế từ việc leo thang xung đột tại Vịnh Ba Tư. Một quốc gia cách eo biển Hormuz hàng nghìn dặm bỗng chốc phải chật vật tìm nguồn cung nhiên liệu, xoa dịu áp lực trong nước và bảo vệ nền kinh tế khỏi một cuộc xung đột mà họ không hề khơi mào cũng chẳng thể can thiệp. Giới chức Philippines lúc đó cho biết quốc gia này chỉ còn lượng nhiên liệu dự trữ cho khoảng 45 ngày và đang tìm mua thêm 1 triệu thùng để xây dựng kho dự trữ. Đó hiện là tình cảnh chung của phần lớn Đông Nam Á. Continue reading “Cuộc chiến tại Iran có đang đẩy Đông Nam Á về phía Trung Quốc?”