Nỗ lực âm thầm của Trung Quốc nhằm thống trị khu vực Mỹ Latinh

Nguồn:  Natalia Cote-Muñoz, “China’s Quiet Quest to Dominate Latin America”, Foreign Affairs, 03/08/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Trong nhiều năm qua, các quan chức Mỹ luôn lo ngại về những siêu dự án của Trung Quốc tại Mỹ Latinh. Các chính quyền kế tiếp nhau từng lên tiếng cảnh báo về Cảng Chancay ở Peru, do một tập đoàn vận tải biển khổng lồ của Trung Quốc kiểm soát và vận hành, cũng như Đập Coca Codo Sinclair do Trung Quốc xây dựng tại Ecuador. Để đáp trả, Washington đã đưa ra những lời chỉ trích ngoại giao nhằm vào các quan chức Mỹ Latinh, thu hồi thị thực, thậm chí đe dọa sử dụng vũ lực đối với một số chính phủ trong khu vực.

Không khó hiểu vì sao Mỹ lại lo ngại đến vậy trước những cơ sở hạ tầng trọng yếu do Trung Quốc xây dựng và vận hành. Trong mắt nhiều quan chức Mỹ, các dự án này là phương tiện để Bắc Kinh tích lũy đòn bẩy ảnh hưởng đối với các chính phủ Mỹ Latinh. Washington đã nêu lên mối quan ngại này từ năm 2017, khi Chiến lược An ninh Quốc gia của chính quyền Trump nhiệm kỳ đầu cảnh báo rằng Trung Quốc đang tìm cách “kéo khu vực đi theo quỹ đạo của mình thông qua các khoản đầu tư và cho vay do nhà nước hậu thuẫn”. Continue reading “Nỗ lực âm thầm của Trung Quốc nhằm thống trị khu vực Mỹ Latinh”

Mối nguy khi Châu Âu do dự hỗ trợ phòng không cho Ukraine

Nguồn:  Franz-Stefan Gady, “Europe’s Dangerous Hesitation on Its Own Air Defense”, Foreign Policy, 03/08/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tổng thống Mỹ Donald Trump hiện đã rút lại những gợi ý trước đó về khả năng cấp phép cho Ukraine sản xuất tên lửa đánh chặn Patriot. Washington dường như cũng đã từ chối đề nghị của Kyiv về việc cung cấp 300 tên lửa đánh chặn loại này nhằm tăng cường năng lực phòng không. Tuy nhiên, ngay cả khi cả hai đề xuất trên được thực hiện, chúng vẫn không thể giải quyết vấn đề cấp bách trước mắt của Ukraine: đơn giản là không có đủ tên lửa đánh chặn để bảo vệ các thành phố trước các cuộc tấn công bằng tên lửa đạn đạo của Nga. Continue reading “Mối nguy khi Châu Âu do dự hỗ trợ phòng không cho Ukraine”

Khả năng răn đe trên không gian mạng: Góc nhìn từ mô phỏng chiến tranh

Nguồn:  Ruby Booth và Andrew W. Reddie, “Can Cyber Operations Be Deterred? What Wargames Reveal”, War on the Rocks, 30/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Những lời đe dọa răn đe thành công nhất thường không để lại bất kỳ dấu vết nào. Không có tên lửa nào được phóng đi. Không có mạng lưới nào bị đánh sập. Không có lực lượng nào vượt qua biên giới. Không có chuyện gì xảy ra cả.

Đối với các nhà hoạch định chính sách, đó thường là kết quả mong muốn. Nhưng đối với các nhà nghiên cứu, đó lại là một cơn ác mộng. Hãy thử hình dung chúng ta có thể quan sát một người ra quyết định đang chuẩn bị ra lệnh tấn công, nhận được một lời đe dọa răn đe, rồi thay đổi ý định. Khoảnh khắc đó — giây phút răn đe thực sự phát huy tác dụng — có lẽ là một trong những hiện tượng quan trọng nhất cần được quan sát trong lĩnh vực an ninh quốc tế. Thế nhưng, đó cũng là điều mà chúng ta hầu như không bao giờ được chứng kiến. Continue reading “Khả năng răn đe trên không gian mạng: Góc nhìn từ mô phỏng chiến tranh”

Điểm mù chiến lược của Trump tại Thái Bình Dương

Nguồn: Derek Grossman, “Trump’s Pacific Islands Blind Spot”, Foreign Policy, 31/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tuần trước, Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Christopher Landau đã đến Quần đảo Solomon để gặp tân Thủ tướng Matthew Wale. Chuyến thăm này lẽ ra không có gì đặc biệt nếu Landau không phải là quan chức cấp cao nhất của chính quyền Trump đến thăm các đảo quốc Thái Bình Dương — một khu vực rộng lớn gồm 16 quốc gia và vùng lãnh thổ, không tính Australia và New Zealand — kể từ khi Tổng thống Donald Trump tái đắc cử vào năm ngoái.

Tháng 4/2025, Trump từng nhắc đến Fiji như một trong vô số quốc gia trên thế giới sẽ phải hứng chịu các mức thuế thương mại của ông. Ngoài điều đó ra, ông dường như không thể hiện bất kỳ sự quan tâm thực chất nào đối với khu vực. Dù việc Landau công bố kế hoạch đưa Đoàn Hòa bình Mỹ trở lại Quần đảo Solomon là một tín hiệu đáng hoan nghênh, sự thiếu vắng tầm nhìn và những kết quả cụ thể từ chính quyền Trump dành cho khu vực này vẫn là điều dễ nhận thấy. Continue reading “Điểm mù chiến lược của Trump tại Thái Bình Dương”

Ba trụ cột trong chiến lược hòa bình của Campuchia với Thái Lan

Nguồn:  Chheang Vannarith, “Cambodia’s Three-Track Strategy for Peace with Thailand”, Fulcrum, 29/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tranh chấp biên giới giữa Campuchia và Thái Lan vốn vô cùng phức tạp, bắt nguồn từ các hiệp ước thời thuộc địa, những tấm bản đồ mâu thuẫn, các ngôi đền bị chồng lấn yêu sách chủ quyền, tiến trình phân định biên giới còn dang dở và ngọn lửa chủ nghĩa dân tộc luôn âm ỉ. Các cuộc đụng độ vũ trang, một phần do những diễn biến chính trị nội bộ tại cả hai nước, đã nổ ra vào tháng 7 và tháng 12/2025. Sự trỗi dậy của các nhóm cực đoan càng khiến việc hòa giải và tìm kiếm giải pháp song phương trở nên khó khăn hơn. Những sự cố gần đây cũng cho thấy tranh chấp có thể nhanh chóng biến thành bạo lực, kéo theo cái giá kinh tế rất lớn và gây tổn thất đặc biệt nghiêm trọng cho nền kinh tế của cả hai nước. Continue reading “Ba trụ cột trong chiến lược hòa bình của Campuchia với Thái Lan”

Chiến lược kế tiếp của Bắc Kinh ở Biển Đông

Nguồn:  Lynn Kuok, “Beijing’s Next Play for the South China Sea”, Foreign Affairs, 29/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tháng 4/2025, các nhân viên lực lượng cảnh sát biển Trung Quốc đặt chân lên bãi Hoài Ân, một bãi cát không người ở thuộc quần đảo Trường Sa trên Biển Đông, rồi giương cao lá cờ Trung Quốc. Tại phần lớn các quốc gia trên thế giới, hành động này gần như không được chú ý. Tuy nhiên, nếu được nhìn nhận như lần đầu tiên trong hơn một thập kỷ Trung Quốc chính thức khẳng định chủ quyền trên thực địa đối với một thực thể nổi không người ở, đây lại là dấu hiệu báo trước một bước ngoặt lớn trong chiến lược mở rộng quyền kiểm soát của Bắc Kinh: sau nhiều năm tập trung vào các tranh chấp quyền tài phán trên biển, Trung Quốc đang quay trở lại chiến lược tranh giành các thực thể địa lý. Continue reading “Chiến lược kế tiếp của Bắc Kinh ở Biển Đông”

Thỏa thuận hạt nhân với Ả Rập Saudi của Trump là một thảm họa ngoại giao

Nguồn:  Daniel C. Kurtzer và Aaron David Miller, “Trump’s Saudi Nuclear Deal Is Diplomatic Malpractice”, Foreign Policy, 27/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Nếu tồn tại một học viện chuyên đào tạo về những sai lầm ngoại giao và chiến lược, chắc chắn chính quyền Trump sẽ tốt nghiệp loại xuất sắc. Diễn biến mới nhất trong chuỗi câu chuyện đáng buồn ấy là thỏa thuận cung cấp cho Ả Rập Saudi các lò phản ứng hạt nhân cùng bí quyết công nghệ của Mỹ. Theo các thông tin được công bố, thỏa thuận này còn bao gồm quyền làm giàu uranium ngay trên lãnh thổ Ả Rập Saudi, tại một cơ sở dạng “hộp đen” do Mỹ xây dựng. Continue reading “Thỏa thuận hạt nhân với Ả Rập Saudi của Trump là một thảm họa ngoại giao”

Thành công của Ukraine có ý nghĩa gì đối với phương Tây?

Nguồn:  Chrystia Freeland, “What Ukraine’s Success Means for the West”, Project Syndicate, 24/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Cục diện đang thay đổi của cuộc chiến ở Ukraine đã khiến phần lớn thế giới phải ngỡ ngàng, từ quy mô thương vong khủng khiếp mà Nga đang phải gánh chịu — theo các quan chức Ukraine, con số này đã lên tới gần 40.000 người chỉ riêng trong tháng trước — cho đến động lực và tinh thần quả cảm, kiên cường đang định hình toàn bộ nỗ lực chiến tranh của Ukraine.

Đối với các nền dân chủ trên thế giới, bài học quan trọng nhất từ sự bền bỉ, tinh thần đổi mới và khả năng thích ứng linh hoạt của Ukraine có lẽ là chúng ta lẽ ra không nên ngạc nhiên đến vậy. Việc thiếu niềm tin vào Ukraine, đặc biệt trong giai đoạn đầu cuộc chiến, cùng với xu hướng đánh giá quá cao sức mạnh quân sự của Nga, có mối liên hệ chặt chẽ với sự suy giảm niềm tin của chính chúng ta vào nền dân chủ như một thể chế. Sự tha hóa về mặt chính trị này không chỉ là một sai lầm, mà còn hết sức nguy hiểm. Lòng dũng cảm và ý chí của những người dân Ukraine bình thường khi đối mặt với những thử thách gần như không thể đo đếm lẽ ra phải củng cố niềm tin của chúng ta vào chính các giá trị cốt lõi và lối sống mà mình đang theo đuổi. Continue reading “Thành công của Ukraine có ý nghĩa gì đối với phương Tây?”

Khoảnh khắc yếu thế của Trung Quốc

Nguồn:  Logan Wright, “China’s Moment of Weakness”, Foreign Affairs, 23/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Thách thức từ Trung Quốc mà Mỹ đang phải đối mặt thường được mô tả là vô cùng to lớn và mang tính sinh tử, bao trùm mọi lĩnh vực, từ hoạch định quân sự, chính sách công nghệ cho đến việc cấp thị thực cho sinh viên. Thế nhưng, trong khi các nhà hoạch định chính sách ở Washington và giới chuyên gia công nghệ tại Thung lũng Silicon vẫn đang tranh luận về cách ứng phó, các điều kiện kinh tế ngay tại Trung Quốc đã thay đổi với tốc độ chóng mặt. Trên thực tế, mối đe dọa chiến lược từ Bắc Kinh hiện nay đã hoàn toàn khác so với những gì Mỹ và các đồng minh phải đối mặt chỉ bốn năm trước. Quan trọng hơn, sự thay đổi này đang mở ra cho nước Mỹ một cơ hội cấp bách nhưng có ý nghĩa quyết định. Continue reading “Khoảnh khắc yếu thế của Trung Quốc”

Bộ chỉ huy mới của Ukraine đối mặt với ba thử thách đầu tiên

Nguồn:  Mick Ryan, “Ukraine’s new command team faces its first three tests”, The Interpreter, 22/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tổng thống Volodymyr Zelenskyy vừa tiếp tục thay đổi bộ máy lãnh đạo quân sự cấp cao của Ukraine. Ngày 21/07, sau sáu ngày biểu tình bùng phát, ông cách chức Tổng tư lệnh Oleksandr Syrskyi và bổ nhiệm Thiếu tướng Mykhailo Drapatyi thay thế.

Sự thay đổi này diễn ra sau khi Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov bị bãi nhiệm, một động thái đã châm ngòi cho các cuộc biểu tình và phơi bày cuộc khủng hoảng trong quan hệ dân sự – quân sự giữa chính phủ và giới lãnh đạo quân đội Ukraine. Fedorov được đề nghị đảm nhận vai trò giám sát công nghệ quốc phòng, trong khi ông Yevhenii Khmara được bổ nhiệm làm quyền bộ trưởng. Tuy nhiên, các cuộc biểu tình trên đường phố vẫn tiếp diễn với yêu cầu đưa Fedorov trở lại. Continue reading “Bộ chỉ huy mới của Ukraine đối mặt với ba thử thách đầu tiên”

‘Hiệu ứng nhận thức’: Cách Trung Quốc muốn khuất phục Đài Loan

Nguồn:  Howard Wang & Nathan Beauchamp-Mustafaga, “Total War on Taipei: China Explores Elevating Cognitive Effects into Its Vision of Warfare”, War on the Rocks, 22/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Vào tháng 3/2025, các nhà nghiên cứu quân sự Trung Quốc đã công bố một khái niệm tác chiến phác họa cách thức nhanh chóng chiếm giữ và khuất phục thành phố Đài Bắc. Được lưu hành trong các kênh quân sự hạn chế, phương pháp này lập luận rằng Bắc Kinh có thể giành chiến thắng “bằng cách cắt đứt khả năng tiếp nhận viện trợ từ bên ngoài, hạn chế năng lực duy trì hoạt động tác chiến, phá hủy hệ thống tác chiến, làm tan rã sự gắn kết về nhận thức và triệt tiêu khả năng phục hồi”. Mục tiêu của chiến lược này là đánh sập ý chí chiến đấu của người dân Đài Loan.

Dù khái niệm này chưa chính thức trở thành học thuyết, đây vẫn là một ví dụ quan trọng và hiếm hoi cho thấy giới chiến lược và nghiên cứu quân sự Trung Quốc đang định hình kế hoạch tiến hành một cuộc chiến nhằm chiếm Đài Loan như thế nào. Khung phân tích của các tác giả cụ thể hóa chiến lược quân sự mới của Trung Quốc mang tên “chiến tranh tổng lực quốc gia”, đề cập đến việc huy động toàn bộ quốc gia, và “tác chiến trong lĩnh vực nhận thức”, tức tác động vào không gian tâm lý nơi con người và các tổ chức đưa ra quyết định. Thông tin chi tiết về cả hai khía cạnh này vẫn còn rất hạn chế, đặc biệt là cách chúng có thể hỗ trợ sứ mệnh cốt lõi của quân đội Trung Quốc: chiếm Đài Loan. Continue reading “‘Hiệu ứng nhận thức’: Cách Trung Quốc muốn khuất phục Đài Loan”

Các tỷ phú Trung Quốc bí ẩn đang chinh phục thế giới như thế nào?

Nguồn:  “China’s mysterious new billionaires are conquering the world”, The Economist, 19/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Đầu năm ngoái, khi DeepSeek, một phòng thí nghiệm trí tuệ nhân tạo của Trung Quốc, khiến các đối thủ phương Tây chao đảo, hầu như không ai biết gì về Lương Văn Phong, nhà sáng lập công ty này. Đến nay, ông vẫn là một nhân vật đầy bí ẩn, nhưng ít nhất có một điều đã trở nên rõ ràng. Sau khi DeepSeek hoàn tất vòng gọi vốn với mức định giá lên tới 71 tỷ USD, khối tài sản cá nhân của ông Lương đã tăng vọt lên khoảng 38 tỷ USD, vượt xa Dario Amodei của Anthropic hay Sam Altman của OpenAI.

Ông Lương không bao giờ xuất hiện tại các hội nghị. Ông chưa từng lên truyền hình trực tiếp ở Trung Quốc, và cũng chỉ có rất ít hình ảnh hay thước phim ghi lại diện mạo gầy gò, xuề xòa của mình. Điều đó khiến ông hoàn toàn hòa vào thế hệ tỷ phú trẻ mới nổi của Trung Quốc. Quốc gia này hiện đang sản sinh nhiều tỷ phú bí ẩn hơn bất kỳ nơi nào khác ngoài Mỹ. Theo Hurun, tổ chức theo dõi tài sản của những người giàu nhất thế giới, Trung Quốc hiện có ít nhất 29 tỷ phú tự thân dưới 40 tuổi. Nếu tính cả ông Lương, người sẽ bước sang tuổi 41 trong năm nay, con số này nâng lên thành 30, nhiều hơn năm ngoái 9 người. Continue reading “Các tỷ phú Trung Quốc bí ẩn đang chinh phục thế giới như thế nào?”

Tầm nhìn của Iran cho một Trung Đông mới

Nguồn:  M. Javad Zarif, “An Iranian Vision of the New Middle East”, Foreign Affairs, 20/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Mỹ đã nối lại các cuộc tấn công nhằm vào Iran. Bản ghi nhớ thỏa thuận mà Tehran và Washington đạt được vào tháng trước tại Thụy Sĩ, vốn như mành chỉ treo chuông suốt nhiều tuần qua, cuối cùng đã dần sụp đổ. “Tôi nghĩ mọi chuyện đã chấm dứt”, Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu vào ngày 8/7. “Tôi không muốn đàm phán với [Iran] nữa”.

Việc bản ghi nhớ này sụp đổ là điều không có gì bất ngờ. Iran và Mỹ có những cách giải thích trái ngược nhau về các điều khoản của thỏa thuận, đặc biệt là những quy định kiểm soát Eo biển Hormuz. Tehran tin rằng họ đã cam kết, theo lời văn của bản ghi nhớ, sẽ “nỗ lực hết sức để sắp xếp cho tàu thuyền thương mại qua lại an toàn, miễn phí, chỉ trong vòng 60 ngày”. Họ cũng cho rằng mình cùng với Oman sẽ “xác định bộ máy quản lý và các dịch vụ hàng hải trong tương lai tại Eo biển Hormuz”, cùng với các quốc gia khác ở vùng Vịnh. Continue reading “Tầm nhìn của Iran cho một Trung Đông mới”

Tại sao thế giới chia rẽ là lợi thế lớn nhất của Triều Tiên?

Nguồn:  Donggak Heo, “A Divided World Is North Korea’s Greatest Asset”, Foreign Policy, 16/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Trong nhiều năm, chiến lược cô lập Triều Tiên do Mỹ dẫn dắt được xây dựng trên nền tảng của một mặt trận thống nhất giữa Mỹ, Trung Quốc và Nga. Từ các lệnh trừng phạt có mục tiêu dưới thời chính quyền Obama đến chiến dịch “gây sức ép tối đa” của Tổng thống Donald Trump, các nhà hoạch định chính sách Mỹ từ lâu tin rằng việc cô lập toàn diện sẽ đẩy chi phí phát triển hạt nhân của Bình Nhưỡng lên đủ cao để buộc nước này phải điều chỉnh tính toán chiến lược.

Tuy nhiên, sự đồng thuận đó đã sụp đổ. Thay vì phải đối mặt với một mặt trận quốc tế thống nhất, Triều Tiên lại được hưởng thứ có lẽ là tài sản chiến lược lớn nhất của mình: một thế giới ngày càng phân mảnh, nơi cạnh tranh giữa các cường quốc từng bước làm xói mòn nền tảng chính trị vốn giúp các lệnh trừng phạt phát huy hiệu quả. Continue reading “Tại sao thế giới chia rẽ là lợi thế lớn nhất của Triều Tiên?”

Cuộc đối đầu sắp tới giữa Trung Quốc và Châu Âu

Nguồn:  Thorsten Benner, “The Coming Clash Between China and Europe”, Foreign Affairs, 16/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Vào năm 2025, nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình đã tìm cách tận dụng lập trường cứng rắn của Mỹ đối với châu Âu để quảng bá Trung Quốc như một cường quốc thay thế có trách nhiệm. Trong thông điệp nhân dịp kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao giữa Trung Quốc và Liên minh châu Âu (EU), ông Tập kêu gọi Brussels hợp tác với Bắc Kinh nhằm “duy trì chủ nghĩa đa phương, bảo vệ sự công bằng và công lý”, đồng thời “phản đối chủ nghĩa đơn phương và hành vi bắt nạt”. Tuy nhiên, bất chấp những lời lẽ hoa mỹ đó, Bắc Kinh không đưa ra bất kỳ giải pháp thực chất nào cho châu Âu, cũng như không hề đề cập đến những quan ngại về các hành vi thương mại thiếu công bằng đang đe dọa hàng loạt ngành công nghiệp chủ chốt của lục địa này. Thay vì tìm cách xoa dịu, Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường gần đây còn bác bỏ những lo ngại về một “Cú sốc Trung Quốc 2.0”, đồng thời khuyên người châu Âu nên tập trung vào “Cơ hội Trung Quốc 2.0”. Continue reading “Cuộc đối đầu sắp tới giữa Trung Quốc và Châu Âu”

Trung Quốc đang phá hoại trật tự thế giới đã giúp mình trỗi dậy

Nguồn:  Enrico Fardella và Sergey Radchenko, “China Is Sabotaging the World That Enables Its Rise”, Foreign Affairs, 15/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Sau các chuyến thăm cấp nhà nước liên tiếp tới Trung Quốc trong tháng 5 của Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Nga Vladimir Putin, nhiều nhà bình luận ở Mỹ và châu Âu nhận định rằng các cuộc gặp thượng đỉnh này hầu như không đem lại kết quả thực chất. Tuy nhiên, dưới góc nhìn của Bắc Kinh, điều đó không phải là vấn đề. Điều quan trọng là những hình ảnh được truyền thông nhà nước Trung Quốc phát sóng: giống như các hoàng đế thời xưa, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đang tiếp đón những phái đoàn triều cống đến từ các quân chủ quyền lực nhất thế giới. Về mặt biểu tượng, những chuyến thăm này củng cố thông điệp của Bắc Kinh rằng Trung Quốc đã vượt lên trên các đối thủ và một lần nữa trở thành trung tâm của thế giới. Continue reading “Trung Quốc đang phá hoại trật tự thế giới đã giúp mình trỗi dậy”

Thế tiến thoái lưỡng nan của phương Tây đối với Thổ Nhĩ Kỳ

Nguồn:  Anne O. Krueger, “The West’s Turkey Dilemma”, Project Syndicate, 15/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Sự trỗi dậy nhanh chóng của Trung Quốc, cuộc chiến của Nga tại Ukraine và xung đột giữa Mỹ, Israel với Iran đã khiến cạnh tranh địa chính trị trở thành động lực chủ yếu định hình nền kinh tế toàn cầu. Việc Tổng thống Donald Trump đảo ngược nhiều định hướng đối ngoại lâu nay của Mỹ càng làm gia tăng bất định, buộc cả chính phủ lẫn doanh nghiệp phải thích ứng với một môi trường chiến lược ngày càng phức tạp.

Hội nghị thượng đỉnh NATO vừa diễn ra tại Ankara phản ánh rõ thực tế mới này, khi các yêu cầu về địa chính trị và an ninh có thể lấn át nhiều mục tiêu chính sách quan trọng khác. Không đâu sự đánh đổi ấy thể hiện rõ hơn trong quan hệ giữa phương Tây với chính quốc gia đăng cai hội nghị. Continue reading “Thế tiến thoái lưỡng nan của phương Tây đối với Thổ Nhĩ Kỳ”

Xung đột bế tắc có thể mở đường cho hòa bình giữa Mỹ và Iran

Nguồn:  Ali Vaez, “America and Iran’s Strange Moment of Opportunity”, Foreign Affairs, 13/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Mối quan hệ Mỹ – Iran đang ở mức tồi tệ chưa từng có. Trong bốn tháng qua, Mỹ và Israel đã tiến hành một cuộc chiến toàn diện chống lại Iran, bao gồm cả việc ám sát phần lớn giới lãnh đạo chính trị và quân sự của nước này. Iran đáp trả bằng các cuộc tấn công nhằm vào căn cứ quân sự Mỹ, cơ sở hạ tầng tại các quốc gia Arab vùng Vịnh và Israel. Hai bên đạt được một thỏa thuận ngừng bắn vào đầu tháng 4, sau đó ký một bản ghi nhớ nhằm chấm dứt xung đột vào tháng 6. Tuy nhiên, cả hai thỏa thuận đều không mang lại kết quả, và giao tranh giữa Mỹ với Iran vẫn tiếp diễn. Hai bên vẫn còn bất đồng sâu sắc về những vấn đề cốt lõi, bao gồm chương trình hạt nhân của Iran, eo biển Hormuz và việc nới lỏng các lệnh trừng phạt. Vì vậy, nhiều nhà phân tích tỏ ra hoài nghi về khả năng đạt được một thỏa thuận hòa bình lâu dài. Continue reading “Xung đột bế tắc có thể mở đường cho hòa bình giữa Mỹ và Iran”

Mỹ nên ngừng phản ứng thái quá trước các vụ thử tên lửa của Trung Quốc

Nguồn:  Decker Eveleth, “Stop Overreacting to China’s Missile Test”, Foreign Policy, 13/06/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Vào lúc 12 giờ 01 phút trưa ngày 6/7 theo giờ địa phương, Trung Quốc đã phóng một tên lửa đạn đạo phóng từ tàu ngầm (SLBM) trên Biển Đông. Tên lửa bay khoảng 7.242 km qua vùng biển quốc tế trước khi rơi xuống gần quần đảo Solomon. Vụ thử – lần đầu tiên sau nhiều thập kỷ – liên quan đến một loại tên lửa có khả năng mang đầu đạn hạt nhân và ngay lập tức làm dấy lên nhiều suy đoán rằng Bắc Kinh đang muốn phát đi một thông điệp, thể hiện sức mạnh hoặc bày tỏ sự bất bình với các quốc gia trong khu vực. Một số nhà phân tích Australia thậm chí còn cho rằng đây là phản ứng trực tiếp trước hiệp ước quốc phòng bất ngờ giữa Australia và Fiji, được ký kết đúng vào ngày hôm đó. Continue reading “Mỹ nên ngừng phản ứng thái quá trước các vụ thử tên lửa của Trung Quốc”

Tại sao Iran đang đánh mất Iraq?

Nguồn:  Kamaran Palani, “Iran Is Losing Iraq”, Foreign Affairs, 10/07/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Dù cuộc chiến với Israel và Mỹ kết thúc theo kịch bản nào, chế độ Cộng hòa Hồi giáo Iran nhiều khả năng vẫn sẽ bước ra với một số lợi thế đáng kể. Nếu các điều khoản trong bản ghi nhớ ký kết hồi tháng Sáu được thực thi, các nước phương Tây sẽ dỡ bỏ nhiều lệnh trừng phạt đối với Tehran, qua đó từng bước đưa nước này tái hội nhập vào nền kinh tế toàn cầu. Quyền kiểm soát eo biển Hormuz của Iran, vốn trước đây là một tuyến hàng hải mở, cũng có thể được chính thức hóa thông qua một cơ chế thu phí chung nào đó. Đồng thời, Iran có thể được tự do tái thiết năng lực tên lửa đạn đạo và máy bay không người lái, những loại vũ khí đã chứng tỏ hiệu quả trong các cuộc giao tranh suốt những tháng qua. Continue reading “Tại sao Iran đang đánh mất Iraq?”