Tag: Viên Đăng Huy

Tại sao việc Bắc Kinh theo đuổi chính sách đồng hóa có thể là điểm yếu chí mạng?

Nguồn:  Lobsang Sangay, “Beijing’s Quest for Uniformity May Be Its Achilles’ Heel”, Foreign Policy, 13/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Trung Quốc đang tìm kiếm vị thế lãnh đạo toàn cầu. Các nhà máy của quốc gia này đang thống trị các chuỗi cung ứng thế giới, và những tham vọng hạ tầng của họ đang trải dài từ châu Á sang châu Phi, châu Âu và xa hơn nữa.

Thế nhưng vị thế lãnh đạo toàn cầu không thể chỉ được xây dựng đơn thuần bằng sức mạnh kinh tế. Tầm ảnh hưởng bền vững còn phụ thuộc vào quyền lực mềm, các quyền tự do chính trị và năng lực dung dưỡng sự đa dạng. Trung Quốc đã chứng minh được vế đầu tiên với những thành công vang dội. Nhưng việc Bắc Kinh ráo riết theo đuổi sự kiểm soát chính trị và đồng nhất văn hóa đang làm xói mòn tiềm năng lãnh đạo thế giới của chính mình. Continue reading “Tại sao việc Bắc Kinh theo đuổi chính sách đồng hóa có thể là điểm yếu chí mạng?”

Đòn trừng phạt hà khắc khó ngờ cho các tướng lĩnh sa cơ của Trung Quốc

Nguồn:  Christopher Nye, “China’s Fallen Generals Are Getting Unexpectedly Harsh Punishments”, Foreign Policy, 22/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Vào ngày 7/5, một tòa án quân sự Trung Quốc đã đưa ra phán quyết lịch sử chống lại các cựu bộ trưởng quốc phòng kiêm ủy viên Quân ủy Trung ương (CMC) Ngụy Phượng Hòa và Lý Thượng Phúc — gần ba năm sau khi các cuộc điều tra bắt đầu. Tòa đã tuyên phạt cả hai án tử hình treo, vốn sẽ được giảm xuống tù chung thân sau hai năm, đi kèm hình phạt bổ sung là cấm vĩnh viễn việc bảo lãnh tại ngoại hay tiếp tục giảm án. Dù án tử hình treo khá phổ biến trong các vụ đại án tham nhũng (và nhiều người thụ án cuối cùng vẫn được trả tự do, bất chấp bản án chung thân chính thức theo sau đó), việc tước bỏ rõ ràng quyền bảo lãnh và giảm án là một bước đi cực kỳ rắn. Phán quyết này đã biến ông Ngụy và Lý thành những quan chức cấp cao nhất trong hàng ngũ lãnh đạo cấp phó quốc gia — ngay dưới Bộ Chính trị — từng bị kết án chung thân vĩnh viễn trong lịch sử Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Continue reading “Đòn trừng phạt hà khắc khó ngờ cho các tướng lĩnh sa cơ của Trung Quốc”

Có phải Mỹ sắp sửa can thiệp quân sự vào Cuba?

Nguồn:  William M. LeoGrande và Peter Kornbluh, “Is the United States on the Verge of Military Intervention in Cuba?”, Foreign Policy, 22/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Bản cáo trạng chống lại cựu Chủ tịch Cuba Raúl Castro vì đã ra lệnh bắn hạ hai chiếc máy bay của tổ chức Anh em cứu hộ vào năm 1996 là món quà được chờ đợi từ lâu mà Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio và Tổng thống Donald Trump dành tặng cho những người Mỹ gốc Cuba thuộc phe diều hâu ở Nam Florida. Việc công bố bản cáo trạng được dàn dựng công phu tại Tháp Tự do ở Miami — nơi từng là Trung tâm Tị nạn Cuba để làm thủ tục cho hàng ngàn người nhập cư — đã phơi bày rõ mục đích chính trị nội địa của nó. Tuy nhiên, đây cũng là lời cảnh báo đáng ngại gửi tới giới lãnh đạo Cuba rằng chính quyền Trump đã sẵn sàng và tự nguyện từ bỏ giải pháp ngoại giao để chuyển sang các chiến dịch quân sự trong nỗ lực tìm kiếm sự thay đổi chế độ. Continue reading “Có phải Mỹ sắp sửa can thiệp quân sự vào Cuba?”

Giáo hoàng Leo XIV: Người Mỹ không trầm lặng

Nguồn:  Victor Gaetan, “The Not-So-Quiet American”, Foreign Affairs, 19/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Trong những tháng đầu sau khi Robert Prevost được bầu làm Giáo hoàng Leo XIV vào tháng 5/2025, ông trị vì khá kín tiếng. Ông thực hiện các chuyến công du đã lên lịch tới Thổ Nhĩ Kỳ và Lebanon, đồng thời chỉ ban hành duy nhất một văn kiện giáo hoàng về tình yêu của giáo hội dành cho người nghèo — vốn là công cuộc còn dang dở của Giáo hoàng Francis. Nhưng bước sang năm 2026, Giáo hoàng Leo đã tạo nên dấu ấn riêng bằng những thông điệp từ Kinh Thánh chống lại chiến tranh. Tại thánh lễ ngày 1/1, sau khi chính quyền Trump sát hại hơn 100 người bằng các cuộc tấn công vào tàu thuyền trên vùng biển quốc tế trong bốn tháng trước đó, vị giáo hoàng đã lên tiếng thách thức các chính sách làm xói mòn “ngoại giao, trung gian hòa giải và luật pháp quốc tế”. Trong bài phát biểu hàng năm trước các nhà ngoại giao đại diện cho 184 quốc gia tại Tòa thánh tám ngày sau đó, ông thậm chí còn chỉ trích gay gắt hơn: “Chiến tranh đang trở lại thành xu thế thời đại và tính hiếu chiến đang lan rộng.” Continue reading “Giáo hoàng Leo XIV: Người Mỹ không trầm lặng”

Canh bạc Syria của UAE

Nguồn:  Anas Alqaed, “The UAE’s Syrian Gambit”, Foreign Policy, 20/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) đang đều đặn mở rộng dấu ấn đầu tư tại Syria trong bối cảnh quốc gia này tự định vị cho mình một vai trò lớn hơn nhằm định hình tương lai kinh tế và định hướng khu vực của Damascus. Vượt ra ngoài khuôn khổ tái thiết, UAE ngày càng coi Syria thời hậu Assad là một đấu trường chiến lược để mở rộng tầm ảnh hưởng, củng cố các mạng lưới thương mại ngoài eo biển Hormuz và đảm bảo một vị thế lớn hơn trong trật tự khu vực đang thành hình giữa sự suy giảm ảnh hưởng của Iran. Trong bối cảnh đó, sự can dự của UAE tại Syria cũng đang trở thành một phần của cuộc cạnh tranh địa chính trị rộng lớn hơn với các cường quốc khu vực như Ả Rập Saudi và Thổ Nhĩ Kỳ nhằm giành quyền định hướng tương lai chính trị và kinh tế của Damascus. Continue reading “Canh bạc Syria của UAE”

Chiến lược chiến tranh mới của Ukraine đang phát huy tác dụng

Nguồn:  Paul Hockenos, “Ukraine Has a New War Strategy—and It’s Working”, Foreign Policy, 18/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Một năm trước, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đã vạch rõ chiến lược “đưa cuộc chiến ngược trở lại nước Nga”. “Cuộc chiến này do Nga khơi mào, và nó phải bị đẩy lùi ngược về chính nước Nga. Họ phải là những kẻ bị buộc phải chấp nhận hòa bình. Họ phải là những kẻ phải chịu áp lực để đảm bảo an ninh”, ông Zelensky phát biểu vào tháng 3/2025.

Kể từ đó, và ngày càng dồn dập hơn trong năm nay, Ukraine đã theo đuổi mục tiêu “vô hiệu hóa chiến lược” các khí tài nằm sâu trong lòng nước Nga. Điều này đồng nghĩa với việc cắt giảm các đợt phản công hao người tốn của, bấp bênh nhằm giành lại các vùng lãnh thổ bị chiếm đóng — vốn đã ngốn của Ukraine quá nhiều sinh mạng và tiền bạc — để chuyển sang tiến hành chiến tranh bất đối xứng tầm xa nhằm đánh sụp nền kinh tế Nga, làm tê liệt chuỗi sản xuất quân sự và gieo rắc tâm lý rệu rã trong dân chúng nước này. Mùa xuân năm nay, mọi dấu hiệu đều cho thấy chiến lược này đang đơm hoa kết trái — và có lẽ đang đảo chiều cục diện trên bàn cờ chiến sự bước sang năm thứ năm đầy mệt mỏi. Continue reading “Chiến lược chiến tranh mới của Ukraine đang phát huy tác dụng”

Sau Trump, giờ đến lượt Putin thăm Bắc Kinh

Nguồn:  “Now it’s Vladimir Putin’s turn to visit Beijing”, The Economist, 18/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Có một khoảnh khắc đầy ẩn ý vào ngày thứ hai trong chuyến thăm Bắc Kinh của ông Donald Trump. Tổng thống Mỹ khi đó đang cùng ông Tập Cận Bình bách bộ qua những khu vườn thuộc Trung Nam Hải — khu phức hợp của giới lãnh đạo Trung Quốc — vào ngày 15/5. Ông Trump đã dừng lại và hỏi Chủ tịch Trung Quốc rằng liệu ông có thường xuyên đưa các nhà lãnh đạo nước ngoài đến đây không. “Rất hiếm khi”, ông Tập vừa nói vừa lắc đầu để nhấn mạnh. “Putin từng đến đây”, ông nói thêm với một tiếng cười nhẹ. Chưa đầy 24 giờ sau, một thông báo được đưa ra rằng Vladimir Putin sẽ tiếp bước ông Trump bằng chuyến thăm Bắc Kinh vào ngày 19 và 20/5. Continue reading “Sau Trump, giờ đến lượt Putin thăm Bắc Kinh”

Chế độ độc tài của Tập Cận Bình có phải là điều tất yếu?

Nguồn:  Steve Tsang, “Was Xi Jinping Inevitable?”, Project Syndicate, 15/06/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Giai đoạn chuẩn bị cho hội nghị thượng đỉnh kéo dài hai ngày giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và người đồng cấp Trung Quốc Tập Cận Bình đã phản ánh một giả định đang phổ biến trong chính quyền của ông, đó là có thể đối xử với Trung Quốc như một cường quốc đang lên khác sẵn sàng đàm phán các thỏa thuận thực dụng với cường quốc bá quyền toàn cầu đương nhiệm.

Nhưng một Trung Quốc dưới thời ông Tập lại đại diện cho một thứ hoàn toàn khác biệt: một quốc gia cận độc tài toàn trị với một chiến lược rõ ràng và đầy tham vọng nhằm vượt mặt Mỹ và định hình lại trật tự toàn cầu. Được dẫn dắt bởi “Giấc mơ Trung Hoa” về sự phục hưng dân tộc của ông Tập, Trung Quốc không đơn thuần mưu cầu tạo ra một thế giới lưỡng cực hay thay thế vị trí của Mỹ. Họ cũng không hề khao khát kế thừa những gánh nặng và nghĩa vụ vốn luôn đi kèm với vị thế dẫn đầu của Mỹ. Continue reading “Chế độ độc tài của Tập Cận Bình có phải là điều tất yếu?”

Liệu Trump sẽ phản bội Đài Loan?

Nguồn:  Eyck Freymann, “Will Trump Betray Taiwan?”, Project Syndicate, 12/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Từ cuộc chiến Iran và vũ khí hạt nhân cho đến thuế quan và AI, chương trình nghị sự cho hội nghị thượng đỉnh tuần này tại Bắc Kinh giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đang trở nên dày đặc. Ông Tập cũng gần như chắc chắn sẽ đề cập đến vấn đề Đài Loan, dẫu chỉ để thể hiện lập trường cứng rắn không thể lay chuyển của mình về vấn đề này.

Nhưng chẳng ai cần phải gặp trực tiếp ông Tập mới hiểu được quan điểm của ông. Một chuyến tham quan Bảo tàng Quốc gia Trung Quốc tại Quảng trường Thiên An Môn — đặc biệt là triển lãm Con đường Phục hưng, nơi ghi lại sự trỗi dậy và cầm quyền của Đảng Cộng sản Trung Quốc — thậm chí có thể tiết lộ nhiều điều hơn thế. Continue reading “Liệu Trump sẽ phản bội Đài Loan?”

Trump làm đảo lộn kỳ vọng của Nga như thế nào?

Nguồn:  Hanna Notte, “This Is Not the World Russia Wants”, Foreign Affairs, 07/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Cuộc xâm lược Ukraine năm 2022 mới chỉ là đỉnh điểm trong bước chuyển dài hạn của Nga sang chủ nghĩa xét lại. Kể từ khi Chiến tranh Lạnh kết thúc, Nga đã luôn tìm cách định hình cấu trúc an ninh châu Âu và áp đặt ý chí của mình lên các nước láng giềng nhỏ hơn. Điện Kremlin cũng đã đối đầu với Mỹ và châu Âu tại Liên Hợp Quốc cùng các thể chế đa phương khác. Giới lãnh đạo Nga lên án khái niệm trật tự quốc tế dựa trên luật lệ là một phát kiến của phương Tây nhằm củng cố vị thế bá quyền của Mỹ. Tự đóng vai đội quân tiên phong thúc đẩy một trật tự đa cực hơn, Nga tìm cách gia tăng tầm ảnh hưởng toàn cầu của riêng mình mà không bị cản trở bởi các rào cản và quy tắc. Continue reading “Trump làm đảo lộn kỳ vọng của Nga như thế nào?”

Thế lưỡng nan Malacca của Trung Quốc nhìn từ bài học Hormuz

Nguồn:  Chee Meng Tan, “China’s Malacca Dilemma, After Hormuz”, Foreign Policy, 11/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Khi Mỹ và Israel tấn công Iran vào tháng Hai, Tehran đã làm điều họ luôn đe dọa: đóng cửa eo biển Hormuz, dải nước hẹp vốn bình thường vận chuyển tới một phần năm lượng dầu mỏ và khí đốt tự nhiên của thế giới. Tên lửa bay rợp trời. Thủy lôi rải kín đáy biển. Những con tàu chở dầu phải quay đầu.

Việc phong tỏa lối thoát duy nhất của Vịnh Ba Tư không chỉ là một hành động vật lý mà còn là một đòn tấn công tài chính. Phí bảo hiểm rủi ro chiến tranh cho các tàu băng qua Hormuz tăng vọt chỉ sau một đêm, khi các công ty bảo hiểm tư nhân định giá lại mức bảo hiểm vượt quá khả năng chi trả của bất kỳ hãng vận tải nào, hoặc thậm chí từ chối ký hợp đồng. Continue reading “Thế lưỡng nan Malacca của Trung Quốc nhìn từ bài học Hormuz”

Cuộc chiến tại Iran có đang đẩy Đông Nam Á về phía Trung Quốc?

Nguồn:  Alejandro Reyes, “Is the Iran War Pushing Southeast Asia into China’s Arms?”, Foreign Policy, 06/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Khi Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr. ban bố tình trạng khẩn cấp về năng lượng quốc gia vào cuối tháng Ba, ông đã phơi bày một vấn đề mà Washington thà làm ngơ: chiếc ô an ninh của Mỹ không tự động bảo vệ Đông Nam Á khỏi những hệ lụy kinh tế từ việc leo thang xung đột tại Vịnh Ba Tư. Một quốc gia cách eo biển Hormuz hàng nghìn dặm bỗng chốc phải chật vật tìm nguồn cung nhiên liệu, xoa dịu áp lực trong nước và bảo vệ nền kinh tế khỏi một cuộc xung đột mà họ không hề khơi mào cũng chẳng thể can thiệp. Giới chức Philippines lúc đó cho biết quốc gia này chỉ còn lượng nhiên liệu dự trữ cho khoảng 45 ngày và đang tìm mua thêm 1 triệu thùng để xây dựng kho dự trữ. Đó hiện là tình cảnh chung của phần lớn Đông Nam Á. Continue reading “Cuộc chiến tại Iran có đang đẩy Đông Nam Á về phía Trung Quốc?”

Cái bẫy Trung Quốc của Trump

Nguồn:  Michael Kovrig, “Trump’s China Trap”, Foreign Affairs, 05/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Vào tháng Giêng, sau nhiều tuần Tổng thống Mỹ Donald Trump đe dọa sáp nhập Canada thành “tiểu bang thứ 51,” Thủ tướng Canada Mark Carney có mặt tại Đại lễ đường Nhân dân ở Bắc Kinh, tươi cười niềm nở với giới lãnh đạo của quốc gia mà chưa đầy một năm trước ông từng gọi là mối đe dọa địa chính trị lớn nhất. Trong cuộc hội đàm với Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường, ông phát biểu rằng “những tiến triển trong quan hệ đối tác đang chuẩn bị tốt cho chúng ta trước một trật tự thế giới mới.” Đó không phải là một khoảnh khắc vẻ vang gì cho nước Mỹ. Tuy nhiên, viễn cảnh đó — một nhà lãnh đạo lo ngại về Washington, vội vã tới Bắc Kinh với sự khẩn thiết chưa từng có — đã lặp đi lặp lại liên tục kể từ khi ông Trump trở lại Nhà Trắng. Continue reading “Cái bẫy Trung Quốc của Trump”

Ngộ nhận về việc Việt Nam nghiêng về phía Trung Quốc

Nguồn:  Khang Vũ, “The Myth of Vietnam’s Tilt Toward China”, The Diplomat, 04/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Chuyến thăm Trung Quốc gần đây của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đánh dấu chuyến công du nước ngoài đầu tiên của ông kể từ sau Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV và việc hợp nhất hai vị trí lãnh đạo cao nhất của Việt Nam vào tay một cá nhân duy nhất. Chuyến thăm mang ý nghĩa chính trị to lớn khi xác nhận rằng bất chấp những cuộc tái cấu trúc chính trị nội bộ, Việt Nam vẫn duy trì chính sách ngoại giao không liên kết và muốn duy trì mối quan hệ song phương hữu nghị trong bối cảnh Mỹ có những động thái sử dụng vũ lực đơn phương ở những nơi khác. Continue reading “Ngộ nhận về việc Việt Nam nghiêng về phía Trung Quốc”

Tại sao cuộc chiến tiếp theo giữa Ấn Độ và Pakistan sẽ leo thang

Nguồn:  Elizabeth Threlkeld, “Why the Next India-Pakistan War Will Escalate”, Foreign Affairs, 04/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Trong thông điệp liên bang năm 2026, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã lặp lại một điệp khúc quen thuộc ca ngợi vai trò của ông trong việc chấm dứt cuộc xung đột tháng 5/2025 giữa Ấn Độ và Pakistan — thỏa thuận mà ông tuyên bố là niềm tự hào lớn nhất của mình. Ông khẳng định rằng nếu không có những nỗ lực của Mỹ nhằm kéo cả hai bên khỏi miệng hố chiến tranh, cuộc xung đột “hẳn đã trở thành một cuộc chiến tranh hạt nhân”.

Những tuyên bố của Trump đã làm phật lòng New Delhi, bên vốn từ lâu khăng khăng rằng các tranh chấp với Pakistan hoàn toàn là chuyện song phương và không cần sự hòa giải hay can thiệp của các cường quốc bên ngoài. Nhưng vị tổng thống có cái lý của ông. Cuộc khủng hoảng tháng 5/2025, chứng kiến hai nước láng giềng đấu pháo dữ dội qua biên giới suốt bốn ngày, là cuộc giao tranh nghiêm trọng nhất giữa hai cường quốc hạt nhân trong nhiều thập kỷ. Nó đánh dấu một sự mở rộng đáng kể của xung đột thông thường dưới ngưỡng hạt nhân, với drone, tên lửa và pháo binh tấn công vào số lượng mục tiêu nhạy cảm chưa từng có, bao gồm cả các căn cứ quân sự và trung tâm đô thị. Continue reading “Tại sao cuộc chiến tiếp theo giữa Ấn Độ và Pakistan sẽ leo thang”

Tại sao Việt Nam đang nghiêng về phía Trung Quốc

Nguồn:  Nguyễn Khắc Giang, “Why Vietnam Is Swinging in China’s Direction”, Carnegie China, 24/04/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Dù có đủ mọi lý do để gắn kết Hà Nội và Bắc Kinh lại với nhau — từ sự tương đồng về hệ tư tưởng, nỗi lo về sự tồn vong của chế độ, sự phụ thuộc vào xuất khẩu cho đến sức nặng của địa lý — cả hai nước vẫn chưa thực sự thiết lập một liên minh đúng nghĩa. Thực tế lại hoàn toàn ngược lại. Hai quốc gia cộng sản này từ lâu đã giữ khoảng cách nhất định với nhau, điều khiến Washington luôn xem Việt Nam là một trong những “quốc gia bản lề” then chốt tại Đông Nam Á. Quan điểm này được thể hiện rõ nét dưới thời chính quyền Biden. Continue reading “Tại sao Việt Nam đang nghiêng về phía Trung Quốc”

Quy luật sâu xa đằng sau cuộc thanh trừng quân đội của Trung Quốc

Nguồn:  Christopher Nye và Charles Sun, “The Deeper Pattern Behind China’s Military Purges”, Foreign Policy, 01/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Vào ngày 8/4, Quân ủy Trung ương Trung Quốc (CMC) triệu tập một khóa đào tạo “chỉnh đốn” dành cho các sĩ quan cao cấp còn lại trong Quân đội Trung Quốc (PLA). Chủ tịch Tập Cận Bình đọc diễn văn khai mạc. Trên bục danh dự bên cạnh ông tại Đại học Quốc phòng ở Bắc Kinh chỉ có duy nhất một đồng nghiệp: Trương Thăng Dân. Vị tư lệnh kiểm tra kỷ luật của CMC đã trở thành thành viên duy nhất còn lại trong cơ quan quân sự tối cao của Trung Quốc đứng cạnh ông Tập, sau khi hai vị tướng quyền lực nhất tại đây bị đưa vào diện điều tra hồi tháng Giêng. Continue reading “Quy luật sâu xa đằng sau cuộc thanh trừng quân đội của Trung Quốc”

Ý nghĩa thực sự đằng sau việc UAE rời OPEC

Nguồn:  Amir Handjani, “The Real Meaning of the UAE’s OPEC Exit”, Foreign Policy, 01/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Khi Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) rời khỏi OPEC vào ngày 1/5, họ không đơn thuần là rời bỏ một câu lạc bộ mà đang tuyên bố rằng câu lạc bộ đó không còn phục vụ lợi ích của mình nữa. Sự khác biệt này rất quan trọng. Việc Abu Dhabi dứt áo ra đi không phải là phản ứng trước một nỗi bất bình đơn lẻ, mà là sự hội tụ của ba yếu tố: cuộc chiến với Iran, sự kình địch ngày càng sâu sắc với Ả Rập Saudi, và một cuộc tái định hướng chiến lược với Washington vốn đã được chuẩn bị trong nhiều năm. Continue reading “Ý nghĩa thực sự đằng sau việc UAE rời OPEC”

Thái Kỳ có thể là người quyền lực đứng thứ hai sau Tập?

Nguồn:  “Cai Qi may be China’s second-most powerful man”, The Economist, 30/04/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Nếu các nhà lãnh đạo Trung Quốc và Mỹ gặp nhau tại Bắc Kinh vào giữa tháng 5 tới như kế hoạch, hãy để mắt đến một nhân vật cao lớn, tóc bạc trắng, ngồi ngay bên phải Chủ tịch Tập Cận Bình. Thái Kỳ có thể được xem là người quyền lực thứ hai tại Trung Quốc. Với tư cách là cánh tay phải của ông Tập — cả về vai trò thực tế lẫn vị trí ngồi — ông Thái có cái nhìn sâu sát vào hầu hết mọi lĩnh vực chính sách và tiếp cận được nhiều bí mật của Đảng Cộng sản. Điều đó khiến ông trở thành nhân vật được các quan chức Mỹ và nhiều chính phủ nước ngoài đặc biệt chú ý. Nó cũng đặt ra những câu hỏi về tương lai của chính ông, xét đến xu hướng gạt sang bên lề — hoặc thanh trừng — ngay cả những đồng minh thân cận nhất của ông Tập. Continue reading “Thái Kỳ có thể là người quyền lực đứng thứ hai sau Tập?”

Bài điếu văn giúp lý giải bi kịch hiện tại của Israel

Nguồn:  Robert Zaretsky, “The Eulogy That Explains Israel’s Current Tragedy”, Foreign Policy, 30/04/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Vào ngày 30/4/1956, Tổng tham mưu trưởng Quân đội Israel (IDF), Moshe Dayan, đọc điếu văn tại tang lễ của Roi Rotberg. Rotberg là một thanh niên phụ trách an ninh tại khu định cư Nahal Oz sát biên giới Gaza, người đã bị các tay súng du kích Palestine sát hại và phân thây. Dayan — người từng gặp và ấn tượng trước sức trẻ cũng như lòng quả cảm của Rotberg vài ngày trước đó — đã nhanh chóng soạn một bài điếu văn mà trong nguyên bản tiếng Hebrew chỉ vỏn vẹn 285 từ. Với độ dài tương đương bài diễn văn Gettysburg 272 từ của Abraham Lincoln, bài điếu văn của Dayan cũng chiếm giữ một vị trí nền tảng tương tự trong nhận thức về căn tính quốc gia của Israel. Continue reading “Bài điếu văn giúp lý giải bi kịch hiện tại của Israel”