Category: Quốc gia – Khu vực

Đe dọa Greenland cho thấy Mỹ thiếu một chiến lược ở Bắc Cực

Nguồn: Imran Bayoumi, “Trump’s Greenland Threats Paper Over a Lack of Arctic Strategy”, Foreign Policy, 08/01/2026.

Biên dịch: Lê Mạnh Cường

Những nỗ lực của Mỹ trong việc đối phó với Nga và Trung Quốc cần có sự hỗ trợ từ đồng minh thay vì xem họ như những mục tiêu.

Khi Tổng thống Mỹ Donald Trump lần đầu thảo luận việc mua Greenland trong nhiệm kỳ đầu của ông, ý tưởng này đã bị xem là không mấy nghiêm túc. Các nhà lãnh đạo an ninh quốc gia tại Washington nhận thức được tầm quan trọng chiến lược của vùng lãnh thổ thuộc Đan Mạch nhưng cũng thừa nhận rằng hòn đảo ấy rõ ràng không phải để bán. Giờ đây, sau một năm bước vào nhiệm kỳ thứ hai của mình, Trump một lần nữa thể hiện rõ ràng mong muốn Hoa Kỳ sẽ mua lại Greenland – bất kể Đan Mạch có đồng ý hay không. Continue reading “Đe dọa Greenland cho thấy Mỹ thiếu một chiến lược ở Bắc Cực”

Liệu Tập có thể khiến người Trung Quốc chi tiêu nhiều hơn?

Nguồn: Lizzi C. Lee và Jing Qian, “Can Xi Jinping Make China Spend?,” Foreign Policy, 08/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Các lãnh đạo biết rằng cầu nội địa yếu là một vấn đề, nhưng họ có thể không có đủ công cụ để khắc phục nó.

“Nhiệm vụ số một trong công tác kinh tế Trung Quốc năm 2026,” ban lãnh đạo Bắc Kinh tuyên bố tại Hội nghị Công tác Kinh tế Trung ương hồi tháng trước, là “kiên định lấy cầu nội địa làm động lực chính và xây dựng một thị trường nội địa mạnh mẽ.” Nhưng tuyên bố rõ ràng không nhất thiết đồng nghĩa với hành động rõ ràng. Dù Bắc Kinh nói rằng họ muốn thúc đẩy tiêu dùng nội địa, vì cả sự ổn định trong nước lẫn tính bền vững quốc tế, các nhà lãnh đạo Trung Quốc nhiều khả năng sẽ không sẵn sàng hành động ở quy mô cần thiết để biến điều đó thành hiện thực. Continue reading “Liệu Tập có thể khiến người Trung Quốc chi tiêu nhiều hơn?”

Vấn đề Greenland: Bốn kịch bản chiến lược của Mỹ và nguy cơ đối với trật tự pháp lý quốc tế

Nguồn: Trịnh Qua, 郑戈：若让美国成功“拥有”格陵兰岛，将引发灾难性连锁反应, Guancha, 10/01/2026.

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

Vào năm 2019, Trump gây chấn động dư luận toàn cầu khi công khai tuyên bố muốn “mua” Greenland. Gần đây, vấn đề này được Trump nhắc lại với những lời lẽ mạnh mẽ hơn, biến nó thành một trong những trọng tâm chính của Mỹ sau vụ bắt cóc Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro. Chính quyền Đan Mạch và Greenland lên án ý tưởng này là “nực cười”, trong khi dư luận quốc tế phần lớn coi đó là một trò hề chính trị. Tuy nhiên, sự kiện tưởng chừng kỳ quặc này hoàn toàn không phải là ngẫu nhiên, mà đóng vai trò là chất xúc tác làm bùng phát những xung lực địa chiến lược vốn bị chôn vùi suốt một thế kỷ rưỡi, đồng thời đẩy trật tự pháp lý quốc tế của thế kỷ 21 vào một cuộc khủng hoảng căn bản về tính chính danh. Continue reading “Vấn đề Greenland: Bốn kịch bản chiến lược của Mỹ và nguy cơ đối với trật tự pháp lý quốc tế”

Tập rơi vào thế khó sau cuộc đột kích Venezuela của Trump

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Xi Jinping in a bind after Trump’s Venezuela raid,” Nikkei Asia, 08/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Nhà lãnh đạo Trung Quốc dù mất mặt nhưng vẫn cần sự hỗ trợ của Mỹ để vực dậy nền kinh tế đang suy yếu kéo dài.

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vừa phải chịu thất bại ngoại giao nhục nhã trước người đồng cấp Mỹ Donald Trump lần thứ hai trong vòng chín năm, phủ bóng đen lên “thỏa thuận đình chiến tạm thời” trong cuộc thương chiến giữa hai cường quốc.

Hôm thứ Sáu ngày 20/01, tại Cung điện Miraflores – tức Văn phòng Tổng thống Venezuela, Tổng thống Nicolas Maduro trông vẫn rất vui vẻ trong lúc tiếp đón một phái đoàn Trung Quốc do chính quyền Tập cử đến. Continue reading “Tập rơi vào thế khó sau cuộc đột kích Venezuela của Trump”

Sáp nhập Greenland sẽ là một thảm họa chiến lược

Nguồn: Casey Michel, “Annexing Greenland Would Be a Strategic Catastrophe,” Foreign Policy, 06/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Bất kỳ nỗ lực nào của Mỹ nhằm tuyên bố chủ quyền đối với hòn đảo này sẽ nhanh chóng vượt khỏi tầm kiểm soát.

Với việc các chiến dịch của Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Venezuela có vẻ như – chí ít là trong mắt chính quyền – là một thành công, Nhà Trắng dường như đang háo hức muốn tiếp tục đà thắng lợi của chính sách đối ngoại này. Giữa rất nhiều lựa chọn mà chính quyền có thể hướng tới tiếp theo, có một dự án địa chính trị đang hiện ra ngay trước mắt: sáp nhập Greenland. Continue reading “Sáp nhập Greenland sẽ là một thảm họa chiến lược”

Rủi ro từ chính sách luân chuyển lãnh đạo địa phương của Việt Nam

Tác giả: Nguyễn Khắc Giang & Lê Hồng Hiệp

Những nỗ lực của Việt Nam nhằm xóa bỏ “chủ nghĩa địa phương” đã tạo ra những tác dụng phụ có thể làm suy yếu quản trị nhà nước hiệu quả.

Nguyễn Đức Trung tưởng rằng mình đã đạt đến đỉnh cao sự nghiệp. Ngày 13 tháng 11 năm 2025, Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Việt Nam điều ông từ vị trí Bí thư Tỉnh ủy Nghệ An qua làm Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố Hà Nội, một trong những chức vụ địa phương quyền lực nhất cả nước. Nhưng chỉ 15 ngày sau, ông từ chức với “lý do đột xuất về sức khỏe”, và xuất hiện trở lại với tư cách là phó ban tại một ban chính sách trung ương ít được biết đến. Nhiệm kỳ ngắn ngủi của ông là một ví dụ cực đoan của một câu chuyện lớn hơn: nỗ lực của Việt Nam nhằm khắc phục “chủ nghĩa địa phương” ở các tỉnh thông qua việc luân chuyển cán bộ quy mô lớn đã tạo ra một “băng chuyền” lãnh đạo có nguy cơ làm suy yếu chính công tác quản trị. Continue reading “Rủi ro từ chính sách luân chuyển lãnh đạo địa phương của Việt Nam”

Lý do Nga và Trung Quốc không thể làm như Mỹ trong vụ bắt Maduro

Nguồn: Decker Eveleth, “The Real Reason China and Russia Won’t Try a Maduro-Style Raid”, Foreign Policy, 06/01/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Sau vụ Mỹ bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro, một số nhà quan sát và quan chức Mỹ đã cảnh báo rằng điều này có thể tạo điều kiện cho Moscow và Bắc Kinh thực hiện các chiến dịch tương tự tại Ukraine và Đài Loan.

Tương tự như việc Mỹ không công nhận tính chính danh của chế độ Maduro tại Venezuela, Nga và Trung Quốc cũng không công nhận tính chính danh đối với nền độc lập của Ukraine và Đài Loan. Giả sử, nếu Trung Quốc bắt giữ lãnh đạo Đài Loan Lại Thanh Đức, hay Nga tóm được Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, thì khi đó Mỹ lấy tư cách hay cơ sở thỏa đáng nào để lên tiếng phản đối? Continue reading “Lý do Nga và Trung Quốc không thể làm như Mỹ trong vụ bắt Maduro”

Nhà Trắng tính kế thâu tóm Greenland

Nguồn: “The White House weighs how to acquire Greenland”, The Economist, 05/01/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tham vọng của Donald Trump tại Tây Bán cầu dường như là vô hạn. Chỉ một ngày sau khi bắt giữ Nicolás Maduro, nhà lãnh đạo độc tài của Venezuela, ông Trump đã nhắm tới mục tiêu tiếp theo: Greenland. “Xét về góc độ an ninh quốc gia, chúng ta cần có Greenland”, vị tổng thống phát biểu với các phóng viên trên chuyên cơ Không lực Một vào ngày 4 tháng Giêng. Các đồng minh của ông đã nhanh chóng hưởng ứng thông điệp này. Stephen Miller, một cố vấn đầy quyền lực, lập luận rằng việc Mỹ kiểm soát Greenland là yêu cầu tất yếu để siết chặt an ninh vùng Bắc Cực và bảo vệ lợi ích của NATO. Đến ngày 6/1, Nhà Trắng đã công khai đưa ra tín hiệu rằng họ không loại trừ phương án quân sự, cho biết Tổng thống Trump đang cân nhắc “nhiều lựa chọn khác nhau” để đạt được mục đích, và việc sử dụng lực lượng vũ trang “luôn là một lựa chọn”. Continue reading “Nhà Trắng tính kế thâu tóm Greenland”

5 câu hỏi chưa có lời đáp về kế hoạch Venezuela của Trump

Nguồn: Ravi Agrawal, “5 Unanswered Questions About Trump’s Venezuela Plan,” Foreign Policy, 05/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Maduro ra đi không có nghĩa là chế độ của ông sẽ chấm dứt.

Sau nhiệm vụ táo bạo của Nhà Trắng nhằm tóm gọn Nicolás Maduro và vợ ông ngay tại Caracas, hiện có nhiều câu hỏi hơn là câu trả lời về tương lai của Venezuela. Cũng chưa rõ Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ rút ra bài học gì từ việc lật đổ thành công một nhà độc tài tàn bạo, và điều đó có thể ảnh hưởng thế nào đến chính sách đối ngoại rộng hơn của ông.

Dưới đây là năm câu hỏi lớn mà các nhà hoạch định chính sách và nhà báo sẽ phải đau đầu suy nghĩ trong những ngày tới – cùng một số bối cảnh để suy ngẫm về chúng. Continue reading “5 câu hỏi chưa có lời đáp về kế hoạch Venezuela của Trump”

Venezuela và vấn đề của “học thuyết Donroe”

Nguồn: Gideon Rachman, “Venezuela and the trouble with the Donroe doctrine,” Financial Times, 05/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Một trật tự thế giới được xây dựng xoay quanh vùng ảnh hưởng của các cường quốc là mầm mống cho bất ổn và xung đột.

“Học thuyết Monroe là chuyện lớn, nhưng chúng ta đã điều chỉnh nó nhiều rồi, rất nhiều. Bây giờ, người ta ọi nó là ‘Học thuyết Donroe’”. Donald Trump đã nói như vậy chỉ vài giờ sau khi quân đội Mỹ lật đổ Nicolás Maduro ở Venezuela.

Chiến dịch tại Venezuela là minh chứng rõ ràng cho quyết tâm của chính quyền Trump trong việc thiết lập bá quyền Mỹ ở Tây bán cầu. Ý tưởng đó là trọng tâm trong chiến lược an ninh quốc gia Mỹ vừa được công bố tháng trước. Sự vui mừng lộ rõ của Tổng thống Mỹ trước thành công bước đầu của chiến dịch Venezuela cho thấy ông có thể sẽ nảy sinh hứng thú can thiệp vào cái gọi là “sân sau” đang được định nghĩa ngày càng rộng của nước Mỹ. Continue reading “Venezuela và vấn đề của “học thuyết Donroe””

Đối thủ thiết yếu: Cách tiếp cận của Ấn Độ đối với Trung Quốc

Nguồn: Shantanu Roy-Chaudhury, “The Indispensable Adversary: India’s Approach to China”, War on the Rocks, 29/12/2025

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Trên một sườn núi Himalaya lạnh giá, quân đội Ấn Độ và Trung Quốc vẫn đang dè chừng nhau qua ống ngắm súng trường. Cách đó hàng nghìn dặm, các nhà máy Ấn Độ vẫn đang vận hành nhộn nhịp nhờ linh kiện Trung Quốc. Hiếm có sự đối đầu nào trên thế giới lại vừa xung đột vừa cộng sinh đến vậy, hoặc đã kéo dài lâu đến thế mà vẫn chưa đổ vỡ suốt chừng ấy thời gian.

Cách tiếp cận của Ấn Độ đối với Trung Quốc là một phép thử thực tế liệu sự phụ thuộc một chiều có mang lại cho một quốc gia những quân bài chiến lược mà các nền kinh tế gắn kết quá sâu không bao giờ có được? Việc Ấn Độ chủ yếu chỉ tiếp xúc với Trung Quốc qua nhập khẩu mà gần như không có doanh nghiệp nào đặt tại đây đã cho phép họ thực thi những chiến lược vốn sẽ gây tổn thất không thể gánh nổi đối với các quốc gia khác, những nơi mà doanh nghiệp đã cắm rễ sâu vào mạng lưới sản xuất của Trung Quốc. Continue reading “Đối thủ thiết yếu: Cách tiếp cận của Ấn Độ đối với Trung Quốc”

Đông Nam Á nên kỳ vọng gì ở Trump trong năm 2026?

Nguồn: Derek Grossman, “What Southeast Asia Should Expect from Trump in 2026”, Fulcrum, 02/01/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Năm đầu tiên trong nhiệm kỳ của Tổng thống Trump đã để lại những nốt thăng và trầm tại Đông Nam Á. Từ bức tranh thực tế đó, khu vực này có thể kỳ vọng gì ở Trump trong năm 2026?

Trước hết, việc ông Trump bất ngờ tham dự Hội nghị Thượng đỉnh ASEAN tại Malaysia vào tháng 10 là một bất ngờ đáng chú ý và đáng hoan nghênh. Ông đã trực tiếp làm trung gian cho lệnh ngừng bắn giữa Campuchia và Thái Lan, thậm chí còn chủ trì lễ ký kết thỏa thuận hòa bình tại Kuala Lumpur. Chính quyền Trump nhiệm kỳ hai đã củng cố đáng kể quan hệ an ninh – quốc phòng với các đối tác trọng yếu như Indonesia, Philippines và Việt Nam. Mỹ thậm chí còn cải thiện quan hệ với Campuchia, dù nước này vốn có hồ sơ nhân quyền không mấy tích cực. Trên phương diện kinh tế, Washington đã đạt được các thỏa thuận về khoáng sản thiết yếu với Campuchia, Malaysia, Thái Lan và bắt đầu đàm phán cắt giảm thuế quan hai chiều với nhóm ba nước này cùng Việt Nam. Continue reading “Đông Nam Á nên kỳ vọng gì ở Trump trong năm 2026?”

Có gì mới trong làn sóng biểu tình lần này ở Iran?

Nguồn: Saeid Golkar và Jason M. Brodsky,“What’s New About This Wave of Protests in Iran,” Foreign Policy, 05/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Trọng tâm đã chuyển dịch về phía thay đổi chế độ hơn là cải cách.

Trong những ngày cuối tháng 12/2025, vào tháng Dey theo lịch Ba Tư, và kéo dài sang năm mới, Iran một lần nữa chứng kiến làn sóng biểu tình lan rộng. Khởi đầu từ một khu chợ ở Tehran, biểu tình nhanh chóng lan sang các thành phố lớn khác và các trường đại học, đánh dấu đợt bất ổn nghiêm trọng nhất kể từ cuộc nổi dậy năm 2022 sau cái chết của Mahsa Amini. Nguyên nhân trực tiếp là sự sụp đổ kinh tế. Đồng tiền Iran đã giảm xuống mức gần 1,4 triệu rial/đô la, lạm phát vượt quá 52%, và giá cả hàng hóa thiết yếu tăng cao vượt quá khả năng chi trả của dân thường. Continue reading “Có gì mới trong làn sóng biểu tình lần này ở Iran?”

Bốn năm chiến tranh đã thay đổi xã hội Nga như thế nào?

Nguồn: Nina Khrushcheva, “Russia’s Descent Into Tyranny,” Foreign Affairs, 30/12/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Sau tháng 02/2022, khi Tổng thống Nga Vladimir Putin phát động cái gọi là chiến dịch quân sự đặc biệt – một cuộc xâm lược toàn diện vào Ukraine – mức độ phổ biến của 1984, tiểu thuyết phản địa đàng của George Orwell về một chế độ toàn trị được xây dựng trên giám sát hàng loạt và tuyên truyền liên tục, đã tăng vọt tại Nga. Khi Giáng sinh năm đó đến gần, một hiệu sách ở St. Petersburg đã xếp những cuốn 1984 thành một vòng hoa treo phía trên quầy thu ngân. Một hiệu sách khác thì trưng bày ở lối vào hàng loạt cuốn sách yêu nước – cùng với một chiếc cốc in hình khuôn mặt Orwell và một dòng chú thích ám chỉ đến nhà lãnh đạo bí ẩn, được cho là toàn năng trong tiểu thuyết. Dòng chú thích đó là “Hãy để Anh Cả nghĩ rằng trong cốc này có trà.” Continue reading “Bốn năm chiến tranh đã thay đổi xã hội Nga như thế nào?”

Quân đội Đài Loan bộc lộ điểm yếu lớn trong cuộc tập trận của Trung Quốc

Nguồn: Lã Lễ Thi, 吕礼诗：台军方应对环台军演有明显战力落差, CRNTT, 01/01/2026.

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

Trong một cuộc phỏng vấn với CRNTT về cuộc tập trận “Sứ mệnh Chính nghĩa 2025” của Chiến khu Đông bộ thuộc Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA), ông Lã Lễ Thi – cựu Thiếu tá Hải quân Đài Loan, cựu Hạm trưởng tàu Tân Giang (Hsin Chiang) – cho rằng, cuộc tập trận này đã làm bộc lộ sự chênh lệch đáng kể về năng lực tác chiến giữa hai bờ eo biển. Trong khi PLA có thể nhanh chóng triển khai lực lượng xung quanh Đài Loan trong thời gian ngắn, phía quân đội Đài Loan lại rơi vào thế bị động và tỏ ra lúng túng. Trong hệ thống chỉ huy tác chiến, bộ chỉ huy cấp cao đã đẩy trách nhiệm ứng phó cho các đơn vị tuyến đầu – một hành động có tính rủi ro cao và thiếu trách nhiệm. Từ đầu đến cuối, sự ứng phó chiến lược của quân đội Đài Loan đều ở trong tình trạng “không nắm được tình hình”. Continue reading “Quân đội Đài Loan bộc lộ điểm yếu lớn trong cuộc tập trận của Trung Quốc”

Cuba trên bờ vực sụp đổ

Nguồn: Michael J. Bustamante, “Cuba on the Brink”, Foreign Affairs, 01/01/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Vào năm 2014, sau khi chính quyền Obama và chính phủ Cuba công bố thỏa thuận khôi phục quan hệ ngoại giao, cả thế giới đã đổ dồn sự chú ý về Havana. Từ ban nhạc Rolling Stones cho đến các nhà đầu tư tiềm năng, tất cả đều vội vã tìm kiếm một vị thế tại hòn đảo này trong tương lai. Raúl Castro, người giữ chức Bộ trưởng Quốc phòng lâu năm, đã tiếp quản quyền lực từ người anh trai đang lâm bệnh Fidel vài năm trước đó và triển khai những cải cách kinh tế vừa phải: cho phép nhiều doanh nghiệp tư nhân nhỏ hoạt động hơn, nới lỏng các quy định về đầu tư nước ngoài và cắt giảm biên chế nhà nước. Sự kết hợp giữa việc bình thường hóa quan hệ với Mỹ và quá trình actualización (hay “hiện đại hóa” – một uyển ngữ ưa thích của Đảng Cộng sản Cuba) dường như đã sẵn sàng để đưa hòn đảo này bước vào thế kỷ 21. Continue reading “Cuba trên bờ vực sụp đổ”

Mỹ tấn công quân sự Venezuela: Nguồn gốc xung đột và triển vọng

Tác giả: Nguyễn Kế Thùy Linh

Vào rạng sáng ngày 3/1/2026, thế giới chứng kiến một trong những can thiệp quân sự đơn phương gây tranh cãi nhất của Hoa Kỳ kể từ cuộc xâm lược Iraq năm 2003. Ít nhất 7 vụ nổ làm rung chuyển thủ đô Caracas và các khu vực lân cận của Venezuela, khi lực lượng Mỹ thực hiện cuộc tấn công quy mô lớn nhắm vào các căn cứ quân sự, sân bay và cảng biển. Chỉ vài giờ sau, Tổng thống Donald Trump tuyên bố trên mạng xã hội rằng Nicolás Maduro, người đứng đầu Venezuela trong suốt một thập kỷ qua, đã bị lực lượng Mỹ bắt giữ cùng phu nhân và đưa về Mỹ.[1] Phó Tổng thống Venezuela Delcy Rodríguez đã xác nhận cả Maduro và phu nhân Cilia Flores đang mất tích, yêu cầu Hoa Kỳ cung cấp bằng chứng họ còn sống ngay lập tức.[2]

Trong khi đó, Bộ trưởng Quốc phòng Vladimir Padrino López tố cáo trực thăng chiến đấu Mỹ đã bắn rocket và tên lửa vào khu vực dân cư, gây ra thương vong cho cả dân thường và quân nhân Venezuela.[3] Chính phủ Venezuela đã tuyên bố tình trạng khẩn cấp quốc gia và lên án “hành động xâm lược quân sự cực kỳ nghiêm trọng” này.[4] Continue reading “Mỹ tấn công quân sự Venezuela: Nguồn gốc xung đột và triển vọng”

Tại sao nên có một thỏa thuận lớn giữa Mỹ và Trung Quốc?

Nguồn: Wu Xinbo (Ngô Tâm Bá), “The Case for a Grand Bargain Between America and China,” Foreign Affairs, 31/12/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Trump và Tập có thể tái thiết lập quan hệ như thế nào?

Trong nửa thế kỷ qua, Washington và Bắc Kinh đã hai lần đối mặt với những bước ngoặt giúp định nghĩa lại các điều khoản trong quan hệ giữa hai nước. Lần đầu tiên diễn ra trong chuyến thăm Trung Quốc của Tổng thống Richard Nixon vào năm 1972, khi Mỹ từ bỏ chính sách kiềm chế và thay vào đó tìm kiếm sự hòa giải với Bắc Kinh. Đây là nỗ lực nhằm hợp tác chống lại mối đe dọa từ sự bành trướng của Liên Xô, nhưng khi Liên Xô tan rã vào cuối Chiến tranh Lạnh, thỏa thuận này cũng tan vỡ theo. Lần thứ hai xảy ra vào giữa những năm 1990, khi chính quyền Clinton quyết định can dự với một Trung Quốc đang trỗi dậy và hỗ trợ quá trình hiện đại hóa kinh tế của nước này. Về phần mình, Bắc Kinh đã tìm cách tham gia vào hệ thống quốc tế do Mỹ dẫn đầu và đóng vai trò mang tính xây dựng trong các vấn đề của thế giới. Tuy nhiên, sự thấu hiểu này đã sụp đổ trong nhiệm kỳ đầu tiên của chính quyền Trump, khi Washington xem Trung Quốc là thách thức chính của Mỹ và thay thế can dự bằng cạnh tranh. Continue reading “Tại sao nên có một thỏa thuận lớn giữa Mỹ và Trung Quốc?”

Điểm lại các cải cách trong Quân đội Trung Quốc từ năm 2015

Nguồn: Dennis J. Blasko, “China’s Military Reforms Since 2015: Is Time on Its Side?,” The Diplomat, 29/12/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Các cuộc cải cách mới nhằm chuẩn bị lực lượng tốt hơn cho răn đe, tác chiến, và các hoạt động quân sự phi chiến tranh. Nhưng liệu chúng có hiệu quả?

Sau nhiều năm lập kế hoạch và thử nghiệm học thuyết, vào ngày cuối cùng của năm 2015, các lực lượng vũ trang Trung Quốc (gồm Quân Giải phóng Nhân dân, Cảnh sát Vũ trang Nhân dân, và Dân quân) đã chính thức bắt đầu chuỗi cải cách sâu rộng nhất kể từ thập niên 1950, khi họ áp dụng cấu trúc tổ chức quân sự của Liên Xô.

Các cải cách mới nhằm mục đích chuẩn bị lực lượng tốt hơn cho răn đe, tác chiến, và các hoạt động quân sự phi chiến tranh, cả trong việc bảo vệ lãnh thổ của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa và tại các khoảng cách ngày càng xa biên giới. Sự hợp tác với khu vực dân sự (hội nhập quân-dân, được gộp vào khái niệm mới là “Hệ thống và Năng lực Chiến lược Quốc gia Tích hợp”) là điều cần thiết để cung cấp nhân lực, vũ khí hiện đại (hiện gần như tất cả đều được sản xuất trong nước), hậu cần, và sự hỗ trợ chính trị cần thiết để tiến hành các hoạt động tác chiến liên hợp tích hợp trên nhiều miền (đất liền, biển, không trung, vũ trụ, không gian mạng, và thông tin). Continue reading “Điểm lại các cải cách trong Quân đội Trung Quốc từ năm 2015”

Trung Quốc đang “chia để trị” Myanmar như thế nào?

Nguồn: Amara Thiha, “How China Carved Up Myanmar”, Foreign Affairs, 26/12/2025

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Gần 5 năm kể từ sau cuộc đảo chính quân sự năm 2021 lật đổ chính quyền dân sự, Myanmar hiện đang rơi vào tình trạng chia cắt sâu sắc. Ngọn lửa nội chiến bùng phát sau đảo chính đã cướp đi sinh mạng của hàng ngàn người, đồng thời đẩy hơn 18 triệu dân vào cảnh cần cứu trợ nhân đạo khẩn cấp. Hiện tại, chính quyền trung ương do quân đội nắm quyền hiện chỉ còn kiểm soát thực tế chưa đầy một nửa lãnh thổ. Trong khi đó, hàng loạt tổ chức vũ trang sắc tộc và các nhóm phiến quân khác đang ráo riết tranh giành đất đai, tài nguyên và tầm ảnh hưởng, biến nhiều vùng rộng lớn thành những khu vực tự trị riêng của họ. Continue reading “Trung Quốc đang “chia để trị” Myanmar như thế nào?”