Tag: trí tuệ nhân tạo

Chủ quyền AI, và ai đang nắm giữ nó

Tác giả: Phạm Vũ Thiều Quang

Mỹ vừa chào bán cho các đối tác khái niệm “chuỗi AI có chủ quyền”, nhưng đồng thời cảnh báo các chính phủ đừng dại dột tự tái tạo toàn bộ chuỗi công nghệ này trong biên giới của mình. Đằng sau nghịch lý ấy là một bài học lịch sử từ hơn sáu thập kỷ trước. Một nguyên tắc ra đời nhằm bảo vệ quyền tự chủ của các quốc gia yếu thế không đồng nghĩa với việc những quốc gia đó đương nhiên có đủ năng lực để tận dụng nó một cách hiệu quả.

Tháng 6/2026, Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ phụ trách Kinh tế Jacob Helberg lên tiếng cảnh báo các quốc gia về “bẫy chủ quyền số”. Mở đầu bài bình luận, Helberg nhận xét rằng hiếm có khái niệm nào dễ làm hài lòng các chính phủ như “chủ quyền số”. Cụm từ này mang đầy sức nặng của sự độc lập, phẩm giá tự chủ và lời hứa về quyền tự quyết vận mệnh quốc gia. Đáng chú ý, chính Helberg lại là kiến trúc sư trưởng của Pax Silica, sáng kiến do Washington dẫn dắt nhằm tái cấu trúc chuỗi cung ứng khoáng sản chiến lược, bán dẫn và hạ tầng AI giữa những đối tác mà Mỹ coi là đáng tin cậy. Nói cách khác, Washington vừa khuyên thế giới đừng quá say mê theo đuổi một nền chủ quyền công nghệ hoàn toàn độc lập, vừa ráo riết xây dựng một khuôn khổ để định hình lại chuỗi AI cho phần còn lại của thế giới. Continue reading “Chủ quyền AI, và ai đang nắm giữ nó”

Nvidia đang thúc đẩy cơn sốt AI ra sao?

Nguồn: “Nvidia is driving the AI boom. Good”, The Economist, 03/09/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Nvidia được đặt tên vào năm 1993 dựa trên một từ Latinh mang nghĩa “đố kỵ”. Quả thực, gã khổng lồ công nghệ Mỹ này đang khiến không ít người phải ghen tị. Nhu cầu toàn cầu khổng lồ đối với các bộ xử lý đồ họa (GPU) của hãng — những con chip cung cấp sức mạnh tính toán cho trí tuệ nhân tạo — đã đưa Nvidia trở thành công ty có giá trị nhất thế giới, với vốn hóa thị trường 5,4 nghìn tỷ USD. Sang năm tới, hãng thậm chí có thể trở thành doanh nghiệp có lợi nhuận cao nhất thế giới, với lợi nhuận ròng lên tới 370 tỷ USD. Đến năm 2029, doanh thu của Nvidia có thể chạm mốc 1 nghìn tỷ USD. Continue reading “Nvidia đang thúc đẩy cơn sốt AI ra sao?”

Về nỗ lực ứng dụng AI vào lĩnh vực y tế của Trung Quốc

Nguồn: Ran Guo và Lizzi C. Lee, “China Is Trying to Make AI Work for Health Care,” Foreign Policy, 31/08/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Nỗ lực do nhà nước hậu thuẫn đang đặt ra một câu hỏi quan trọng: Ai sẽ là người trả tiền?

Nỗ lực của Trung Quốc nhằm tích hợp trí tuệ nhân tạo vào các ngành công nghiệp, được gọi là “Kế hoạch AI+”, đã thu hút sự chú ý lớn, và phần nhiều là hoàn toàn xứng đáng. Đối với Trung Quốc, AI là một dự án phát triển quốc gia chứ không đơn thuần là một đổi mới công nghệ, với tham vọng nâng cấp mọi lĩnh vực, từ các ngành công nghiệp truyền thống đến những ngành mới nổi. Continue reading “Về nỗ lực ứng dụng AI vào lĩnh vực y tế của Trung Quốc”

AI và Kỷ nguyên mới của vũ khí sinh học

Nguồn:  Elizabeth Sherwood-Randall, “AI and the New Age of Bioweapons”, Foreign Affairs, 18/08/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Những đột phá khoa học lớn có thể tạo ra những năng lực mang tính cách mạng. Nhưng chúng cũng tiềm ẩn nguy cơ gây ra những hậu quả thảm khốc. Sự hội tụ giữa trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ sinh học và kỹ thuật sinh học đang mở ra những thành tựu có khả năng thay đổi cuộc sống, từ điều trị bệnh, nâng cao năng suất nông nghiệp cho đến giải quyết các thách thức về năng lượng. Tuy nhiên, chính xu hướng này cũng tạo ra những năng lực có thể bị vũ khí hóa dễ dàng hơn bao giờ hết bởi ngày càng nhiều tác nhân xấu. Nước Mỹ hiện vẫn chưa sẵn sàng để đối phó với những mối đe dọa đó. Continue reading “AI và Kỷ nguyên mới của vũ khí sinh học”

Tại sao AI lại là một rủi ro đối với Đảng Cộng sản Trung Quốc

Nguồn:  “Why AI is a risk to Communist China”, The Economist, 06/08/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Cũng giống như các mô hình trí tuệ nhân tạo tiên tiến thường được đem ra so sánh với nhau, bản thân AI sẽ trở thành thước đo để đánh giá hai hệ thống chính trị đối địch của Mỹ và Trung Quốc. Công nghệ này sẽ kiểm chứng bên nào giỏi hơn trong việc tạo ra các công cụ AI và phổ biến chúng vào nền kinh tế. Kết quả ấy, đến lượt mình, sẽ phụ thuộc một phần vào những quan niệm rất khác nhau của hai nước về cách quản lý xã hội.

Ngay cả trong một lĩnh vực thay đổi nhanh chóng như AI, kết quả của cuộc đua này có thể vẫn chưa ngã ngũ trong vài năm tới. Tuy nhiên, theo những gì chúng tôi ghi nhận từ bên trong Trung Quốc, nước này đang nhanh chóng ứng dụng AI, trong khi chính phủ cũng chuẩn bị cho những biến động kinh tế và xã hội sâu sắc mà công nghệ này báo trước. Với tư cách một nhà nước chuyên chế, Trung Quốc có một số lợi thế trong việc khai thác công nghệ hứa hẹn nhất của thế kỷ XXI. Đồng thời, nước này cũng phải đối mặt với không ít vấn đề. Continue reading “Tại sao AI lại là một rủi ro đối với Đảng Cộng sản Trung Quốc”

Liệu Mỹ có thể tránh được ‘khoảnh khắc Jack Ma’?

Nguồn: Dan Wang và Julian Gewirtz, “Can America Avoid a Jack Ma Moment?,” New York Times, 28/06/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Một giám đốc công nghệ nổi tiếng toàn cầu, trong lúc hưng phấn vì chuẩn bị chào bán cổ phiếu ra công chúng, đã có những phát biểu thiếu thận trọng chỉ trích chính phủ. Nhà nước liền phản đòn mạnh mẽ hơn bất kỳ ai có thể ngờ. Chỉ qua một đêm, thỏa thuận giữa một lĩnh vực kinh tế đang bùng nổ và chính phủ đã bị phá vỡ.

Nếu bạn nghĩ câu chuyện này có thể là về Anthropic, bạn chỉ đúng một nửa mà thôi. Vào năm 2020, nhà đồng sáng lập Alibaba, Jack Ma, đã rơi vào tình cảnh khốn đốn sau khi công khai chỉ trích các cơ quan quản lý Trung Quốc. Viện dẫn các lo ngại về quản lý, các nhà chức trách sau đó đã hủy bỏ đợt chào bán cổ phiếu công khai của Ant Group — một công ty khác mà Ma đồng sáng lập — gây ra một cơn bão pháp lý khiến hầu như không có công ty công nghệ Trung Quốc nào thoát khỏi ảnh hưởng. Continue reading “Liệu Mỹ có thể tránh được ‘khoảnh khắc Jack Ma’?”

Thông điệp Magnifica Humanitas thách thức tham vọng AI của Trump

Nguồn:  Christopher White, “On AI, It’s the Pope vs. Trump”, Foreign Policy, 27/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Vào năm 2023, các nhà lãnh đạo thế giới và giới điều hành công nghệ đã tập trung tại Anh để tham dự Hội nghị Thượng đỉnh về An toàn AI, hội nghị toàn cầu đầu tiên về trí tuệ nhân tạo. Hai năm sau, nhóm này tái họp tại Paris dưới một cái tên khác: Hội nghị Thượng đỉnh về Hành động AI. Sự nhấn mạnh vào yếu tố an toàn đã không còn nữa. Để không ai phải nghi ngờ, Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance đã phát biểu trước khán phòng: “Tương lai của AI sẽ không thuộc về những kẻ chỉ biết ngồi không và lo sốt vó về chuyện an toàn.”

Lập trường thờ ơ của chính quyền Trump đối với AI, như ông Vance đã phác thảo tại Paris, phần lớn được định hình bởi cách tiếp cận buông lỏng quản lý, phi điều tiết hóa nhằm đẩy nhanh tốc độ phát triển. Trong cuộc đua AI toàn cầu, Mỹ trên thực tế không khác gì một vùng Viễn Tây hoang dã. Ngay tuần trước, Tổng thống Donald Trump đã đảo ngược quyết định và bác bỏ các kế hoạch của chính chính quyền ông nhằm ban hành một quy trình thẩm định AI mới. Continue reading “Thông điệp Magnifica Humanitas thách thức tham vọng AI của Trump”

AI sẽ cứu vãn hay đẩy nhanh sự suy tàn của chủ nghĩa tư bản?

Nguồn: Vijay Prashad, Hùng Tiết, 维杰·普拉沙德、熊节：怎么让AI服务人民？“赤脚医生”就是最好的回答, Guancha, 08/05/2026.

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

Khi trí tuệ nhân tạo (AI) bước vào đời sống công cộng, như thường lệ, nó kéo theo một làn sóng huyên náo quen thuộc: người ta kinh ngạc trước năng lực kỹ thuật của nó, lo ngại về những hệ quả xã hội của nó, và điều đáng suy ngẫm nhất là gương mặt hân hoan của những kẻ nhìn thấy trong đó một “biên cương mới” cho sự tích lũy. Ngôn ngữ dùng để mô tả AI tràn ngập giọng điệu về tính “tất yếu,” như thể chính lịch sử đã đồng lõa để trao công nghệ này vào tay trật tự kinh tế hiện hành của chúng ta.

Thế nhưng, lịch sử chưa bao giờ vận động nhờ “sự tất yếu” — nó được định hình bởi quyền lực. Theo nghĩa đó, AI cũng không sinh ra trên một vùng đất trung lập: nó bước vào một thế giới mà chỉ có thể mô tả là chủ nghĩa tư bản đang trên đà suy tàn. Do đó, suy cho cùng, AI không phải là bạn, cũng không phải là kẻ thù của chúng ta. Nó có tiềm năng phục vụ cho sự giải phóng con người, nhưng với điều kiện chúng ta phải giành lại nó khỏi quá trình chiếm hữu, ngăn nó trở thành một công cụ khác cho tích lũy tư nhân. Continue reading “AI sẽ cứu vãn hay đẩy nhanh sự suy tàn của chủ nghĩa tư bản?”

Tại sao Bắc Kinh lại hủy bỏ một thỏa thuận AI trị giá 2 tỷ đô la?

Nguồn: Lizzi C. Lee, “Why Did Beijing Kill a $2 Billion AI Deal?” Foreign Policy, 06/05/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Dòng vốn toàn cầu đang vấp phải những bức tường mới.

Các nhà phân tích và những người ủng hộ công nghệ từng mơ về một thế giới nơi nhân tài, nguồn vốn và ý tưởng chảy tự do giữa Trung Quốc và California. Nhưng việc chặn đứng thương vụ Meta mua lại công ty trí tuệ nhân tạo Manus của Trung Quốc lại là một minh chứng khác cho thấy ảo tưởng về toàn cầu hóa liền mạch có thể vỡ tan trước bức tường cứng rắn của chính trị an ninh quốc gia.

Continue reading “Tại sao Bắc Kinh lại hủy bỏ một thỏa thuận AI trị giá 2 tỷ đô la?”

Kho vũ khí AI của Trung Quốc

Nguồn: Sam Bresnick, Emelia S. Probasco, và Cole McFaul, “China’s AI Arsenal”, Foreign Affairs, 02/03/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tại lễ duyệt binh Ngày Chiến thắng vào tháng 9 năm 2025, tâm điểm chú ý của dư luận không nằm ở những đoàn quân hay những hàng xe tăng rầm rập, mà chính là các hệ thống vũ khí thế hệ mới được phô diễn. Các phương tiện mặt đất không người lái, thiết bị bay và tàu lặn không người lái, cùng phi đội tác chiến hiệp đồng—những máy bay phản lực tự hành bay cùng máy bay có người lái để hỗ trợ nhiệm vụ—đã được giới thiệu như những thành phần cốt lõi trong lực lượng chiến đấu tương lai của Trung Quốc. Việc trưng bày các hệ thống này đã gửi đi một thông điệp về cách Quân đội Trung Quốc (PLA) dự định tận dụng các công nghệ mới nổi để giành lợi thế trên chiến trường. Đứng từ phía Washington, cuộc duyệt binh đã nhấn mạnh tham vọng của Bắc Kinh trong việc xói mòn ưu thế công nghệ của Mỹ. Continue reading “Kho vũ khí AI của Trung Quốc”

Trung Quốc lo ngại về tình trạng mất việc làm liên quan đến AI

Nguồn: Marianne Lu, “China Is Worried About AI Job Losses,” Foreign Policy, 20/11/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Bắc Kinh xem trọng sự ổn định trong nước hơn là cạnh tranh toàn cầu.

Tại Thượng Hải, những người trẻ tuổi thất nghiệp đang phải trả 5 đô la mỗi ngày để ngồi dưới ánh đèn huỳnh quang tại một công ty có tên gọi rất phù hợp là “Công ty Giả vờ Làm việc” (Pretend to Work Co). Đây là một trong nhiều văn phòng ma trên khắp thành phố, những nơi cung cấp Wi-Fi, cà phê, và thậm chí cả công việc ảo. Và cách đó vài dãy nhà, những người lao động nhập cư đến từ nông thôn đang ngủ theo ca trong một căn phòng chung, thay phiên nhau làm một công việc duy nhất.

Cả hai nhóm đều chịu áp lực giống nhau. Nền kinh tế Trung Quốc đang chững lại và những thay đổi về cơ cấu – bao gồm sự sụp đổ của thị trường bất động sản và sự đàn áp trong lĩnh vực công nghệ – đã khiến số lượng việc làm giảm mạnh. Và một thế lực tiềm ẩn nhiều nguy cơ gây gián đoạn hơn cho người tìm việc đang lờ mờ xuất hiện: trí tuệ nhân tạo (AI). Continue reading “Trung Quốc lo ngại về tình trạng mất việc làm liên quan đến AI”

ASEAN cần sớm có thỏa thuận về vũ khí tự hành tích hợp AI

Tác giả: Ngô Di Lân

Các vụ đụng độ gần đây tại khu vực biên giới Campuchia – Thái Lan đã kết thúc bằng những cuộc gặp mặt trực tiếp giữa lãnh đạo hai bên và một thỏa thuận ngừng bắn. Tuy nhiên, cần hình dung một kịch bản trong tương lai, trong đó các loại đạn tuần kích (loitering munition) có khả năng hoạt động liên tục trên không và robot bắt đầu xuất hiện trong các cuộc giao tranh. Khoảng thời gian từ lúc phát hiện mục tiêu cho đến khi khai hỏa có thể chỉ diễn ra trong ít giây, gần như không còn đủ thời gian để con người kịp thời can thiệp. Đây chính là nguy cơ mà khu vực Đông Nam Á đang phải đối mặt, khi các hệ thống vũ khí tự hành tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng trở nên rẻ hơn, mạnh mẽ hơn và dễ dàng triển khai hơn tại các điểm nóng, nơi những sai lầm trong tính toán là điều khó tránh khỏi. Continue reading “ASEAN cần sớm có thỏa thuận về vũ khí tự hành tích hợp AI”

Tại sao Trung Quốc xuất khẩu cơ sở hạ tầng AI, mà không phải chất bán dẫn?

Nguồn: Ho Ting (Bosco) Hung và Moritz von Knebel, “Building the Pipeline: Why China Exports AI Infrastructure, Not Semiconductors,” The Diplomat, 01/09/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Thành công trong xuất khẩu chất bán dẫn của Trung Quốc không chỉ phụ thuộc vào khả năng đáp ứng, mà còn là tạo ra cầu về chip trên khắp phương Nam toàn cầu.

Năng lực tính toán, chứ không phải dữ liệu, chính là dầu mỏ mới. Trong lúc thế giới chạy đua phát triển các mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng lớn mạnh, việc nắm vững công nghệ thiết kế và sản xuất các dòng chip tiên tiến, nhỏ gọn đã trở thành chìa khóa để giành chiến thắng trong cuộc đua công nghệ toàn cầu. Như một minh chứng cho động lực này, chính phủ Mỹ đã áp dụng một loạt các biện pháp hạn chế, từ thuế quan đơn thuần đến kiểm soát xuất khẩu nghiêm ngặt, nhằm hạn chế tham vọng công nghệ của Trung Quốc. Continue reading “Tại sao Trung Quốc xuất khẩu cơ sở hạ tầng AI, mà không phải chất bán dẫn?”

Hồi kết của răn đe hạt nhân?

Nguồn: Sam Winter-Levy và Nikita Lalwani, “The End of Mutual Assured Destruction?”, Foreign Affairs, 07/08/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Trí tuệ nhân tạo có ý nghĩa gì đối với khả năng răn đe hạt nhân?

Sự phát triển nhanh chóng của trí tuệ nhân tạo (AI) trong những năm gần đây đã khiến nhiều nhà phân tích cho rằng nó sẽ làm đảo lộn chính trị quốc tế cũng như cán cân quyền lực quân sự. Một số thậm chí còn đi xa hơn khi tuyên bố – như lời các nhà công nghệ Dan Hendrycks, Eric Schmidt, và Alexandr Wang – rằng các hệ thống AI tiên tiến có thể “thiết lập sự thống trị và kiểm soát hoàn toàn từ một quốc gia, khiến số phận của các đối thủ phụ thuộc vào ý muốn của quốc gia đó.” Continue reading “Hồi kết của răn đe hạt nhân?”

Cách Mỹ nên đối phó với tác động của AI lên an ninh quốc gia

Nguồn: Matan Chorev và Joel Predd, “America Should Assume the Worst About AI”, Foreign Affairs, 22/07/2025

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Các nhà lãnh đạo an ninh quốc gia hiếm khi được chọn vấn đề mình cần quan tâm và mức độ quan tâm đến nó. Họ thường là những người phải chịu tác động từ các tình thế nằm ngoài tầm kiểm soát của mình. Các cuộc tấn công ngày 11 tháng 9 đã đảo ngược kế hoạch của chính quyền George W. Bush nhằm giảm bớt các cam kết và trách nhiệm toàn cầu của Mỹ. Các cuộc cách mạng trên khắp thế giới Ả Rập đã đẩy Tổng thống Barack Obama trở lại Trung Đông ngay khi ông đang cố gắng rút Mỹ ra khỏi đó. Và việc Nga xâm lược Ukraine đã đảo lộn mục tiêu của chính quyền Biden là thiết lập quan hệ “ổn định và có thể dự đoán được” với Moscow để có thể tập trung vào cạnh tranh chiến lược với Trung Quốc. Continue reading “Cách Mỹ nên đối phó với tác động của AI lên an ninh quốc gia”

Cuộc đua AI thực sự

Nguồn: Colin H. Kahl và Jim Mitre, “The Real AI Race,” Foreign Affairs, 09/07/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Mỹ cần nhiều hơn sự đổi mới để có thể cạnh tranh với Trung Quốc.

Các cuộc thảo luận ở Washington về trí tuệ nhân tạo (AI) đang ngày càng chuyển hướng sang việc làm thế nào Mỹ có thể giành chiến thắng trong cuộc đua AI với Trung Quốc. Một trong những hành động đầu tiên của Tổng thống Donald Trump sau khi trở lại nắm quyền là ký một sắc lệnh hành pháp tuyên bố cần phải “duy trì và nâng cao sự thống trị AI toàn cầu của Mỹ.” Tại Hội nghị Thượng đỉnh Hành động AI Paris vào tháng 2, Phó Tổng thống J.D. Vance đã nhấn mạnh cam kết của chính quyền trong việc đảm bảo “công nghệ AI của Mỹ tiếp tục là tiêu chuẩn vàng trên toàn thế giới.” Sang tháng 5, David Sacks, chuyên gia AI và tiền điện tử của Trump, đã viện dẫn nhu cầu “chiến thắng trong cuộc đua AI” để biện minh cho việc xuất khẩu chip AI tiên tiến sang Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) và Ả Rập Saudi. Continue reading “Cuộc đua AI thực sự”

Nếu Trung Quốc thắng Mỹ trong cuộc đua AI thì sao?

Nguồn: Sebastian Elbaum và Adam Segal, “What If China Wins the AI Race?,” Foreign Affairs, 13/06/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Nước Mỹ nên hướng đến chiến thắng, nhưng cũng cần chuẩn bị nếu về nhì.

Các giám đốc điều hành công ty công nghệ, các nhà phân tích an ninh quốc gia, và các quan chức Mỹ dường như đều đồng ý rằng Mỹ phải giành chiến thắng trong cuộc cạnh tranh về AI với Trung Quốc. Vào tháng 10/2024, Cố vấn An ninh Quốc gia của chính quyền Biden, Jake Sullivan, đã cảnh báo rằng Mỹ có nguy cơ “lãng phí vị trí dẫn đầu khó khăn lắm mới giành được” nếu không “triển khai AI nhanh hơn và toàn diện hơn để củng cố an ninh quốc gia.” Và trong một trong những sắc lệnh hành pháp đầu tiên của mình, chính quyền Trump thứ hai đã tuyên bố mục tiêu của họ là “duy trì và nâng cao sự thống trị AI toàn cầu của Mỹ.”

Washington đã theo đuổi một chiến lược hai mũi nhọn trong nỗ lực giành bá quyền công nghệ: hạn chế Trung Quốc bằng cách kiểm soát xuất khẩu các linh kiện công nghệ quan trọng và thúc đẩy đổi mới trong nước đối với các mô hình AI nền tảng. Để đạt được mục tiêu thứ hai, cả hai chính quyền đã theo đuổi một chương trình giám sát có tương đối ít quy định đối với các công ty hàng đầu trong ngành, đầu tư có mục tiêu vào chất bán dẫn và cơ sở hạ tầng năng lượng, đồng thời khuyến khích các cơ quan chính phủ liên bang, đặc biệt là các cơ quan quốc phòng và tình báo, áp dụng AI cho nhiều mục đích khác nhau, từ điều tra dịch bệnh do thực phẩm đến phát hiện gian lận tài chính. Continue reading “Nếu Trung Quốc thắng Mỹ trong cuộc đua AI thì sao?”

Washington có thể hối tiếc vì kiểm soát chip AI quá mức

Nguồn: Ray Wang, “Washington May Regret Overextended AI Chip Controls,” Foreign Policy, 30/04/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Những hạn chế ngày càng thắt chặt đang thúc đẩy các công ty Trung Quốc.

Ngày 15/04 vừa qua, nhà sản xuất chip Mỹ Nvidia đã công bố một hồ sơ gửi Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ, trong đó cho biết chính phủ đã hạn chế công ty bán bộ xử lý đồ họa (GPU) kém tiên tiến hơn của mình – H20 – cho Trung Quốc. Theo hồ sơ, Nvidia được yêu cầu phải xin giấy phép từ Cục Công nghiệp và An ninh của Bộ Thương mại Mỹ trước khi bán H20 và bất kỳ chip nào khác “có băng thông bộ nhớ, băng thông kết nối, hoặc cả hai tính năng này, tương đương với H20” cho Trung Quốc. Continue reading “Washington có thể hối tiếc vì kiểm soát chip AI quá mức”

Mối đe dọa thực sự từ AI Trung Quốc

Nguồn: Jared Dunnmon, “The Real Threat of Chinese AI,” Foreign Affairs, 28/02/2025

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Tại sao Mỹ cần dẫn đầu cuộc đua nguồn mở?

Chỉ trong vòng hai tháng kể từ khi một công ty Trung Quốc ít người biết đến –  DeepSeek – phát hành một mô hình AI nguồn mở mới mạnh mẽ, bước đột phá này đã bắt đầu làm thay đổi thị trường AI toàn cầu. DeepSeek-V3, tên gọi của mô hình ngôn ngữ mở lớn (LLM) của công ty, tự hào có hiệu suất sánh ngang với các mô hình từ các phòng thí nghiệm hàng đầu của Mỹ, chẳng hạn như ChatGPT của OpenAI, Claude của Anthropic, và Llama của Meta – nhưng chỉ tốn một phần chi phí cực nhỏ. Điều này đã cho phép các nhà phát triển và người dùng trên toàn thế giới tiếp cận AI tiên tiến với chi phí tối thiểu. Vào tháng 1, công ty đã phát hành mô hình thứ hai, DeepSeek-R1, sở hữu các khả năng tương tự như mô hình o1 tiên tiến của OpenAI với mức giá chỉ bằng 5%. Kết quả là, DeepSeek đã trở thành mối đe dọa đối với vị thế dẫn đầu của Mỹ trong lĩnh vực AI, mở đường cho Trung Quốc giành được vị thế thống trị toàn cầu, bất chấp những nỗ lực của Washington nhằm hạn chế quyền tiếp cận của Bắc Kinh đối với các công nghệ AI tiên tiến. Continue reading “Mối đe dọa thực sự từ AI Trung Quốc”

Cáp ngầm: Điểm yếu lớn của nền kinh tế AI

Nguồn: Jared Cohen, “The AI Economy’s Massive Vulnerability,” Foreign Policy, 20/02/2025.

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Cáp ngầm truyền dữ liệu và điện năng, nhưng chúng đang phải đối mặt với rủi ro ngày càng tăng.

Nền kinh tế sử dụng trí tuệ nhân tạo có một điểm yếu rất lớn: đại dương.

Thế giới kỹ thuật số được kết nối bằng cáp ngầm, một mạng lưới dài khoảng 1,2 triệu km có thể bao quanh trái đất tận 30 lần. Được đặt sâu khoảng 8km dưới mặt nước, những tuyến cáp này giúp cuộc sống hàng ngày – và thị trường toàn cầu – trở nên khả thi. Trong khi 80% khối lượng hàng hóa thương mại quốc tế được vận chuyển trên mặt biển, thì 95% dữ liệu quốc tế được truyền đi dưới mặt biển, bao gồm các tin nhắn tức thời, các giao dịch tài chính hàng ngày trị giá ước tính 10 nghìn tỷ đô la, và hàng loạt bí mật an ninh quốc gia. Ngoài ra, điện cũng được tạo ra ở ngoài khơi, như một phần ngày càng tăng của năng lượng toàn cầu, thường được vận chuyển qua cáp ngầm. Continue reading “Cáp ngầm: Điểm yếu lớn của nền kinh tế AI”