Category: Bình luận

Ai mới thực sự là “Nhân vật Số 2” đứng sau Tập?

Nguồn: Đặng Duật Văn (Deng Yuwen), “Who Is Xi’s Real No. 2?,” Foreign Policy, 07/05/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Nhà lãnh đạo Trung Quốc không sẵn sàng trao quyền lực cho bất kỳ ai khác.

Kể từ Đại hội Toàn quốc lần thứ 20 của Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ), đã có không ít cuộc tranh luận về việc ai là nhân vật số 2 của Chủ tịch Tập Cận Bình. Khi vai trò của vị quan chức 70 tuổi Thái Kỳ ngày càng lớn, nhiều nhà quan sát đã bắt đầu xem ông là “Nhân vật Số 2” đó. Một bài viết gần đây trên tờ The Economist cũng có cùng quan điểm, lập luận rằng Thái — với tư cách là Ủy viên Thường vụ Bộ Chính trị, thành viên đứng đầu Ban Bí thư ĐCSTQ, và Chủ nhiệm Văn phòng Trung ương Đảng — từ lâu đã đồng hành cùng Tập trong các sự kiện quan trọng, đồng thời kiểm soát lịch trình, tài liệu, các cuộc họp, luồng thông tin cùng các công tác an ninh của nhà lãnh đạo tối cao. Continue reading “Ai mới thực sự là “Nhân vật Số 2” đứng sau Tập?”

AI sẽ cứu vãn hay đẩy nhanh sự suy tàn của chủ nghĩa tư bản?

Nguồn: Vijay Prashad, Hùng Tiết, 维杰·普拉沙德、熊节：怎么让AI服务人民？“赤脚医生”就是最好的回答, Guancha, 08/05/2026.

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

Khi trí tuệ nhân tạo (AI) bước vào đời sống công cộng, như thường lệ, nó kéo theo một làn sóng huyên náo quen thuộc: người ta kinh ngạc trước năng lực kỹ thuật của nó, lo ngại về những hệ quả xã hội của nó, và điều đáng suy ngẫm nhất là gương mặt hân hoan của những kẻ nhìn thấy trong đó một “biên cương mới” cho sự tích lũy. Ngôn ngữ dùng để mô tả AI tràn ngập giọng điệu về tính “tất yếu,” như thể chính lịch sử đã đồng lõa để trao công nghệ này vào tay trật tự kinh tế hiện hành của chúng ta.

Thế nhưng, lịch sử chưa bao giờ vận động nhờ “sự tất yếu” — nó được định hình bởi quyền lực. Theo nghĩa đó, AI cũng không sinh ra trên một vùng đất trung lập: nó bước vào một thế giới mà chỉ có thể mô tả là chủ nghĩa tư bản đang trên đà suy tàn. Do đó, suy cho cùng, AI không phải là bạn, cũng không phải là kẻ thù của chúng ta. Nó có tiềm năng phục vụ cho sự giải phóng con người, nhưng với điều kiện chúng ta phải giành lại nó khỏi quá trình chiếm hữu, ngăn nó trở thành một công cụ khác cho tích lũy tư nhân. Continue reading “AI sẽ cứu vãn hay đẩy nhanh sự suy tàn của chủ nghĩa tư bản?”

Cuộc chiến tại Iran có đang đẩy Đông Nam Á về phía Trung Quốc?

Nguồn:  Alejandro Reyes, “Is the Iran War Pushing Southeast Asia into China’s Arms?”, Foreign Policy, 06/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Khi Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr. ban bố tình trạng khẩn cấp về năng lượng quốc gia vào cuối tháng Ba, ông đã phơi bày một vấn đề mà Washington thà làm ngơ: chiếc ô an ninh của Mỹ không tự động bảo vệ Đông Nam Á khỏi những hệ lụy kinh tế từ việc leo thang xung đột tại Vịnh Ba Tư. Một quốc gia cách eo biển Hormuz hàng nghìn dặm bỗng chốc phải chật vật tìm nguồn cung nhiên liệu, xoa dịu áp lực trong nước và bảo vệ nền kinh tế khỏi một cuộc xung đột mà họ không hề khơi mào cũng chẳng thể can thiệp. Giới chức Philippines lúc đó cho biết quốc gia này chỉ còn lượng nhiên liệu dự trữ cho khoảng 45 ngày và đang tìm mua thêm 1 triệu thùng để xây dựng kho dự trữ. Đó hiện là tình cảnh chung của phần lớn Đông Nam Á. Continue reading “Cuộc chiến tại Iran có đang đẩy Đông Nam Á về phía Trung Quốc?”

BT hay không BT: Thế lưỡng nan trong phát triển hạ tầng của Việt Nam

Tác giả: Lê Hồng Hiệp

Ngày 29/4/2026, Thành phố Hồ Chí Minh khởi công trung tâm hành chính mới tại khu đô thị Thủ Thiêm, do Sun Group xây dựng theo hợp đồng Xây dựng-Chuyển giao (BT). Dự án có tổng mức đầu tư khoảng 29.600 tỷ đồng (1,2 tỷ USD), với tòa nhà trung tâm 26 tầng được thiết kế để cung cấp chỗ làm việc cho khoảng 8.000 cán bộ, công chức sau khi hoàn thành vào năm 2028. Đây là một trong bốn dự án BT và Đối tác Công-Tư (PPP) lớn được khởi động đồng loạt tại thành phố trong ngày hôm đó, với tổng giá trị 142.000 tỷ đồng (5,5 tỷ USD). Sự kiện này khiến người ta không khỏi thắc mắc: tại sao một mô hình đã bị chính thức cấm chưa đầy năm năm trước, vì những rủi ro tham nhũng của nó, nay lại được triển khai trở lại ở quy mô quốc gia? Continue reading “BT hay không BT: Thế lưỡng nan trong phát triển hạ tầng của Việt Nam”

Cái bẫy Trung Quốc của Trump

Nguồn:  Michael Kovrig, “Trump’s China Trap”, Foreign Affairs, 05/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Vào tháng Giêng, sau nhiều tuần Tổng thống Mỹ Donald Trump đe dọa sáp nhập Canada thành “tiểu bang thứ 51,” Thủ tướng Canada Mark Carney có mặt tại Đại lễ đường Nhân dân ở Bắc Kinh, tươi cười niềm nở với giới lãnh đạo của quốc gia mà chưa đầy một năm trước ông từng gọi là mối đe dọa địa chính trị lớn nhất. Trong cuộc hội đàm với Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường, ông phát biểu rằng “những tiến triển trong quan hệ đối tác đang chuẩn bị tốt cho chúng ta trước một trật tự thế giới mới.” Đó không phải là một khoảnh khắc vẻ vang gì cho nước Mỹ. Tuy nhiên, viễn cảnh đó — một nhà lãnh đạo lo ngại về Washington, vội vã tới Bắc Kinh với sự khẩn thiết chưa từng có — đã lặp đi lặp lại liên tục kể từ khi ông Trump trở lại Nhà Trắng. Continue reading “Cái bẫy Trung Quốc của Trump”

Ngộ nhận về việc Việt Nam nghiêng về phía Trung Quốc

Nguồn:  Khang Vũ, “The Myth of Vietnam’s Tilt Toward China”, The Diplomat, 04/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Chuyến thăm Trung Quốc gần đây của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đánh dấu chuyến công du nước ngoài đầu tiên của ông kể từ sau Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV và việc hợp nhất hai vị trí lãnh đạo cao nhất của Việt Nam vào tay một cá nhân duy nhất. Chuyến thăm mang ý nghĩa chính trị to lớn khi xác nhận rằng bất chấp những cuộc tái cấu trúc chính trị nội bộ, Việt Nam vẫn duy trì chính sách ngoại giao không liên kết và muốn duy trì mối quan hệ song phương hữu nghị trong bối cảnh Mỹ có những động thái sử dụng vũ lực đơn phương ở những nơi khác. Continue reading “Ngộ nhận về việc Việt Nam nghiêng về phía Trung Quốc”

Tại sao cuộc chiến tiếp theo giữa Ấn Độ và Pakistan sẽ leo thang

Nguồn:  Elizabeth Threlkeld, “Why the Next India-Pakistan War Will Escalate”, Foreign Affairs, 04/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Trong thông điệp liên bang năm 2026, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã lặp lại một điệp khúc quen thuộc ca ngợi vai trò của ông trong việc chấm dứt cuộc xung đột tháng 5/2025 giữa Ấn Độ và Pakistan — thỏa thuận mà ông tuyên bố là niềm tự hào lớn nhất của mình. Ông khẳng định rằng nếu không có những nỗ lực của Mỹ nhằm kéo cả hai bên khỏi miệng hố chiến tranh, cuộc xung đột “hẳn đã trở thành một cuộc chiến tranh hạt nhân”.

Những tuyên bố của Trump đã làm phật lòng New Delhi, bên vốn từ lâu khăng khăng rằng các tranh chấp với Pakistan hoàn toàn là chuyện song phương và không cần sự hòa giải hay can thiệp của các cường quốc bên ngoài. Nhưng vị tổng thống có cái lý của ông. Cuộc khủng hoảng tháng 5/2025, chứng kiến hai nước láng giềng đấu pháo dữ dội qua biên giới suốt bốn ngày, là cuộc giao tranh nghiêm trọng nhất giữa hai cường quốc hạt nhân trong nhiều thập kỷ. Nó đánh dấu một sự mở rộng đáng kể của xung đột thông thường dưới ngưỡng hạt nhân, với drone, tên lửa và pháo binh tấn công vào số lượng mục tiêu nhạy cảm chưa từng có, bao gồm cả các căn cứ quân sự và trung tâm đô thị. Continue reading “Tại sao cuộc chiến tiếp theo giữa Ấn Độ và Pakistan sẽ leo thang”

Việc can thiệp tỷ giá đồng yên đối mặt thách thức từ sự suy yếu cấu trúc

Nguồn: Ryo Saeki và Kenichi Onozawa, “Japan yen interventions face uphill battle against structural weakness”, Nikkei Asia, 02/05/2026

Biên dịch: Phạm Ánh Minh

Chênh lệch lãi suất, thâm hụt thương mại và thâm hụt kỹ thuật số là nguyên nhân đằng sau sự trượt giá mạnh của đồng yên.

Hôm thứ Năm, các quan chức Nhật Bản đã can thiệp vào thị trường ngoại hối để vực dậy đồng yên một lần nữa, nhưng giới hạn của động thái này càng trở nên rõ ràng khi đồng yên tiếp tục giảm dưới ngưỡng 160 yên đổi 1 đô la. Nguyên nhân nằm ở những vấn đề cấu trúc tiềm ẩn, từ chênh lệch lãi suất đến thâm hụt thương mại kéo dài.

“Đã đến lúc cần có những hành động quyết đoán với tỷ giá đồng yên,” Bộ trưởng Tài chính Satsuki Katayama cảnh báo vào thứ Năm, ngay trước khi sự can thiệp diễn ra, khi đồng yên đã suy giảm xuống dưới ngưỡng 160 yên đổi 1 đô la. Thứ trưởng Bộ Tài chính phụ trách các vấn đề quốc tế Atsushi Mimura gọi đây là “cơ hội cuối cùng.” Vào thứ Sáu, Mimura cũng ám chỉ khả năng về vòng can thiệp thứ hai và thứ ba, bác bỏ mạnh mẽ các động thái đầu cơ. Continue reading “Việc can thiệp tỷ giá đồng yên đối mặt thách thức từ sự suy yếu cấu trúc”

Tại sao Bắc Kinh lại hủy bỏ một thỏa thuận AI trị giá 2 tỷ đô la?

Nguồn: Lizzi C. Lee, “Why Did Beijing Kill a $2 Billion AI Deal?” Foreign Policy, 06/05/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Dòng vốn toàn cầu đang vấp phải những bức tường mới.

Các nhà phân tích và những người ủng hộ công nghệ từng mơ về một thế giới nơi nhân tài, nguồn vốn và ý tưởng chảy tự do giữa Trung Quốc và California. Nhưng việc chặn đứng thương vụ Meta mua lại công ty trí tuệ nhân tạo Manus của Trung Quốc lại là một minh chứng khác cho thấy ảo tưởng về toàn cầu hóa liền mạch có thể vỡ tan trước bức tường cứng rắn của chính trị an ninh quốc gia.

Continue reading “Tại sao Bắc Kinh lại hủy bỏ một thỏa thuận AI trị giá 2 tỷ đô la?”

Nghịch lý hội nhập và cải cách phản ánh sự thích nghi thực dụng chính trị ở Việt Nam

Tác giả: PGS. Phạm Quý Thọ

Trong các mô hình phát triển chính trị cổ điển, sự gia tăng của thu nhập, giáo dục và hội nhập kinh tế quốc tế thường được giả định là những động lực thúc đẩy dân chủ hóa. Tuy nhiên, thực tiễn tại Việt Nam trong hơn ba thập niên qua đã đặt ra một thách thức căn bản đối với giả định này. Nền kinh tế đạt tốc độ tăng trưởng cao, mức độ hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, song cải cách chính trị lại diễn ra theo một nhịp điệu thận trọng, có kiểm soát và không mang tính chuyển đổi thể chế triệt để. Điều này đặt ra một câu hỏi không chỉ mang tính mô tả mà còn mang tính lý thuyết: liệu hội nhập có thực sự dẫn đến cải cách, hay chỉ tái cấu trúc cách thức mà cải cách được định nghĩa và thực thi? Continue reading “Nghịch lý hội nhập và cải cách phản ánh sự thích nghi thực dụng chính trị ở Việt Nam”

Trump đã hiểu sai châu Âu như thế nào?

Nguồn: Liana Fix và Michael Kimmage, “The Transatlantic MAGA Fantasy,” Foreign Affairs, 29/04/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Sau khi không tin tưởng vào quan hệ xuyên Đại Tây Dương trong nhiệm kỳ đầu tiên, Tổng thống Donald Trump đã cố gắng định hình lại nó trong nhiệm kỳ thứ hai. Ông gây áp lực cực lớn lên các nước châu Âu, rõ nhất là đe dọa dùng vũ lực sáp nhập Greenland, vùng lãnh thổ thuộc Đan Mạch. Ông ban hành các chính sách kinh tế gây bất lợi cho châu Âu thông qua các mức thuế quan rộng khắp và liên tục thay đổi. Còn chính quyền của ông can thiệp vào nền chính trị nội bộ của lục địa này, chỉ trích cả Liên minh châu Âu lẫn các đảng phái chính lưu của châu Âu, trong khi hứa hẹn tình hữu nghị với các đảng cực hữu ở lục địa. Continue reading “Trump đã hiểu sai châu Âu như thế nào?”

Tại sao Việt Nam đang nghiêng về phía Trung Quốc

Nguồn:  Nguyễn Khắc Giang, “Why Vietnam Is Swinging in China’s Direction”, Carnegie China, 24/04/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Dù có đủ mọi lý do để gắn kết Hà Nội và Bắc Kinh lại với nhau — từ sự tương đồng về hệ tư tưởng, nỗi lo về sự tồn vong của chế độ, sự phụ thuộc vào xuất khẩu cho đến sức nặng của địa lý — cả hai nước vẫn chưa thực sự thiết lập một liên minh đúng nghĩa. Thực tế lại hoàn toàn ngược lại. Hai quốc gia cộng sản này từ lâu đã giữ khoảng cách nhất định với nhau, điều khiến Washington luôn xem Việt Nam là một trong những “quốc gia bản lề” then chốt tại Đông Nam Á. Quan điểm này được thể hiện rõ nét dưới thời chính quyền Biden. Continue reading “Tại sao Việt Nam đang nghiêng về phía Trung Quốc”

Quy luật sâu xa đằng sau cuộc thanh trừng quân đội của Trung Quốc

Nguồn:  Christopher Nye và Charles Sun, “The Deeper Pattern Behind China’s Military Purges”, Foreign Policy, 01/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Vào ngày 8/4, Quân ủy Trung ương Trung Quốc (CMC) triệu tập một khóa đào tạo “chỉnh đốn” dành cho các sĩ quan cao cấp còn lại trong Quân đội Trung Quốc (PLA). Chủ tịch Tập Cận Bình đọc diễn văn khai mạc. Trên bục danh dự bên cạnh ông tại Đại học Quốc phòng ở Bắc Kinh chỉ có duy nhất một đồng nghiệp: Trương Thăng Dân. Vị tư lệnh kiểm tra kỷ luật của CMC đã trở thành thành viên duy nhất còn lại trong cơ quan quân sự tối cao của Trung Quốc đứng cạnh ông Tập, sau khi hai vị tướng quyền lực nhất tại đây bị đưa vào diện điều tra hồi tháng Giêng. Continue reading “Quy luật sâu xa đằng sau cuộc thanh trừng quân đội của Trung Quốc”

Thượng đỉnh APEC Thâm Quyến có thể tái định hình quan hệ Nhật-Trung

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “How the Shenzhen APEC summit might reshape Japan-China ties,” Nikkei Asia, 30/04/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Một cái bắt tay đơn giản cũng có thể mang lại cho Tập Cận Bình “thành công rực rỡ” trước thềm đại hội đảng.

Đã nửa năm trôi qua kể từ khi Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi đề cập khả năng xảy ra sự cố ở Đài Loan, làm xấu đi quan hệ Nhật-Trung. Nếu có bất kỳ cơ hội nào để cải thiện tình hình, thì đó chính là hội nghị thượng đỉnh APEC vào mùa thu tới.

Vào thứ Hai ngày 27/04, Takaichi nhắc lại sự cần thiết phải chuẩn bị cho “những phương thức chiến tranh mới” sử dụng trí tuệ nhân tạo, máy bay không người lái và các công nghệ khác để Nhật Bản có thể chống chọi trước “các hoạt động tác chiến kéo dài.” Khi đó, bà đang phát biểu trước một hội đồng chuyên gia ở Tokyo, những người được giao nhiệm vụ sửa đổi Chiến lược An ninh Quốc gia của Nhật Bản và hai tài liệu an ninh quan trọng khác. Continue reading “Thượng đỉnh APEC Thâm Quyến có thể tái định hình quan hệ Nhật-Trung”

Ý nghĩa thực sự đằng sau việc UAE rời OPEC

Nguồn:  Amir Handjani, “The Real Meaning of the UAE’s OPEC Exit”, Foreign Policy, 01/05/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Khi Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) rời khỏi OPEC vào ngày 1/5, họ không đơn thuần là rời bỏ một câu lạc bộ mà đang tuyên bố rằng câu lạc bộ đó không còn phục vụ lợi ích của mình nữa. Sự khác biệt này rất quan trọng. Việc Abu Dhabi dứt áo ra đi không phải là phản ứng trước một nỗi bất bình đơn lẻ, mà là sự hội tụ của ba yếu tố: cuộc chiến với Iran, sự kình địch ngày càng sâu sắc với Ả Rập Saudi, và một cuộc tái định hướng chiến lược với Washington vốn đã được chuẩn bị trong nhiều năm. Continue reading “Ý nghĩa thực sự đằng sau việc UAE rời OPEC”

Thái Kỳ có thể là người quyền lực đứng thứ hai sau Tập?

Nguồn:  “Cai Qi may be China’s second-most powerful man”, The Economist, 30/04/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Nếu các nhà lãnh đạo Trung Quốc và Mỹ gặp nhau tại Bắc Kinh vào giữa tháng 5 tới như kế hoạch, hãy để mắt đến một nhân vật cao lớn, tóc bạc trắng, ngồi ngay bên phải Chủ tịch Tập Cận Bình. Thái Kỳ có thể được xem là người quyền lực thứ hai tại Trung Quốc. Với tư cách là cánh tay phải của ông Tập — cả về vai trò thực tế lẫn vị trí ngồi — ông Thái có cái nhìn sâu sát vào hầu hết mọi lĩnh vực chính sách và tiếp cận được nhiều bí mật của Đảng Cộng sản. Điều đó khiến ông trở thành nhân vật được các quan chức Mỹ và nhiều chính phủ nước ngoài đặc biệt chú ý. Nó cũng đặt ra những câu hỏi về tương lai của chính ông, xét đến xu hướng gạt sang bên lề — hoặc thanh trừng — ngay cả những đồng minh thân cận nhất của ông Tập. Continue reading “Thái Kỳ có thể là người quyền lực đứng thứ hai sau Tập?”

‘Khu tô giới’ tại Philippines: Chiêu mới của Mỹ để bẻ gãy chuỗi cung ứng Trung Quốc

Nguồn: Nhạn Mặc, 雁默：菲律宾的“美国租界”，不能等闲视之, Guancha, 25/04/2026.

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

Cuộc đối đầu Mỹ – Trung đã đi đến giai đoạn nào? Cá nhân tác giả cho rằng, nó đã đạt đến giai đoạn mà chúng ta (Trung Quốc) buộc phải tự thuyết phục mình rằng: “Mỹ sẽ không sụp đổ”. Trong cuộc chiến dai dẳng mang tính sử thi này, dù mới trải qua vài năm nhưng không khó để nhận ra, Mỹ không chỉ liên tục tấn công vào điểm yếu, mà còn nhắm vào cả những điểm mạnh của Trung Quốc, không ngừng tìm cách làm suy giảm ý chí phản kháng cũng như năng lực đáp trả của chúng ta.

Chuỗi cung ứng công nghiệp hoàn chỉnh, hệ sinh thái chế biến khoáng sản trọng yếu và khả năng ứng dụng công nghệ là những thế mạnh của Trung Quốc. Chiến lược của Mỹ từng là “tách rời toàn diện”, nhưng sau khi va phải bức tường thực tế, họ đã chuyển hướng: Tránh tách rời hoàn toàn, thay vào đó tập trung đánh vào những lĩnh vực mà nước này vẫn còn lợi thế, nhằm đẩy Trung Quốc vào vị trí thứ yếu trong hệ thống công nghiệp toàn cầu – khi mà hiện nay, Trung Quốc đang là hạt nhân của hệ thống này. Continue reading “‘Khu tô giới’ tại Philippines: Chiêu mới của Mỹ để bẻ gãy chuỗi cung ứng Trung Quốc”

Bài điếu văn giúp lý giải bi kịch hiện tại của Israel

Nguồn:  Robert Zaretsky, “The Eulogy That Explains Israel’s Current Tragedy”, Foreign Policy, 30/04/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Vào ngày 30/4/1956, Tổng tham mưu trưởng Quân đội Israel (IDF), Moshe Dayan, đọc điếu văn tại tang lễ của Roi Rotberg. Rotberg là một thanh niên phụ trách an ninh tại khu định cư Nahal Oz sát biên giới Gaza, người đã bị các tay súng du kích Palestine sát hại và phân thây. Dayan — người từng gặp và ấn tượng trước sức trẻ cũng như lòng quả cảm của Rotberg vài ngày trước đó — đã nhanh chóng soạn một bài điếu văn mà trong nguyên bản tiếng Hebrew chỉ vỏn vẹn 285 từ. Với độ dài tương đương bài diễn văn Gettysburg 272 từ của Abraham Lincoln, bài điếu văn của Dayan cũng chiếm giữ một vị trí nền tảng tương tự trong nhận thức về căn tính quốc gia của Israel. Continue reading “Bài điếu văn giúp lý giải bi kịch hiện tại của Israel”

Trở lại bờ vực hạt nhân: Đánh giá ngoại giao cưỡng ép trong vấn đề Iran

 

Nguồn: Martina Sprague, “The Nuclear Brink Revisited: Assessing Coercive Diplomacy in Iran“, E-International Relations, 24/04/2026.

Biên dịch:Thuận Hoài

Trong những tháng dẫn đến Cuộc chiến 12 ngày ngắn ngủi nhưng khốc liệt vào tháng 6/2025 — khi các cuộc tấn công của Mỹ và Israel nhắm vào các cơ sở hạt nhân của Iran — Tehran đã lặng lẽ nhưng kiên định vượt qua các ngưỡng hạt nhân quan trọng. Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) báo cáo rằng tính đến ngày 17/5/2025, kho dự trữ của Iran đã đạt 408,6 kilôgam urani được làm giàu đến độ tinh khiết 60%. Đây không phải là mức tăng nhỏ mà đánh dấu một sự tăng tốc mạnh mẽ và có chủ đích so với đầu năm, khiến chính quyền chỉ còn cách năng lực cấp độ vũ khí một bước ngắn (Al Jazeera 2025). Điều khiến đợt tăng vọt này trở nên đáng chú ý là nó diễn ra trong khi các nhà ngoại giao vẫn đang nỗ lực tiếp tục đàm phán nhằm chấm dứt tham vọng hạt nhân của Iran (European Parliamentary Research Service 2025). Continue reading “Trở lại bờ vực hạt nhân: Đánh giá ngoại giao cưỡng ép trong vấn đề Iran”

Nửa thế kỷ thượng đỉnh tiết lộ điều gì về quan hệ Mỹ – Trung?

Nguồn: Neil Thomas và Haolan Wang, “What Five Decades of Summits Reveal About U.S.-China Relations”, Foreign Policy, 27/04/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Sai lầm lớn nhất khi đánh giá hội nghị thượng đỉnh giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và người đồng cấp Trung Quốc Tập Cận Bình tại Bắc Kinh vào tháng tới là kỳ vọng vào một bước đột phá ngoạn mục. Những lời kêu gọi từ các học giả Mỹ và Trung Quốc về một thỏa thuận lớn giữa hai siêu cường sẽ rơi vào quên lãng. Tuy nhiên, sai lầm lớn thứ hai là coi thường cuộc gặp đã được lên kế hoạch này, cho rằng nó chỉ là một màn kịch vô nghĩa. Sự kiện này sẽ không chỉ dừng lại ở việc ông Tập dành cho ông Trump “cái ôm nồng hậu” như vị Tổng thống Mỹ kỳ vọng. Continue reading “Nửa thế kỷ thượng đỉnh tiết lộ điều gì về quan hệ Mỹ – Trung?”