Category: Bình luận

Malaysia “giải” bài toán Trump như thế nào?

Nguồn: Derek Grossman, “How Malaysia Unlocked Trump,” Foreign Policy, 03/02/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Một thế giới quan tương đồng, vài quan hệ cá nhân, và việc không phải là đồng minh của Mỹ đã tạo nên sự khác biệt.

Kể từ khi trở lại nhậm chức, Tổng thống Mỹ Donald Trump chắc chắn đã khiến chính sách đối ngoại của Mỹ trở nên mang tính giao dịch hơn và khó đoán hơn rất nhiều so với bất kỳ chính quyền tiền nhiệm nào, bao gồm cả nhiệm kỳ đầu tiên của chính ông. Điều này không chỉ đúng với sự rạn nứt của Washington trong quan hệ với Châu Âu và Châu Mỹ, mà còn lan rộng khắp khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, nơi các đồng minh và đối tác của Mỹ vẫn đang quay cuồng trước những hành động thất thường của Tổng thống. Ví dụ mới nhất là Hàn Quốc – quốc gia tưởng chừng đã đạt được thỏa thuận giảm thuế đối ứng từ mức ban đầu 25% xuống 20%, nhưng rồi tuần trước lại thức dậy với tin Trump quyết định tái áp đặt mức thuế 25% vì ông cho rằng Seoul hành động chưa đủ nhanh để thực thi thỏa thuận ban đầu. Continue reading “Malaysia “giải” bài toán Trump như thế nào?”

Màn thanh trừng của Tập cho thấy tham vọng mở ra một thời đại mới

Nguồn: Jonathan A. Czin và John Culver, “Xi the Destroyer”, Foreign Affairs, 02/02/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Cuộc thanh trừng tướng Trương Hựu Hiệp, vị tướng hàng đầu của Trung Quốc, vào ngày 24 tháng 1 vừa qua là một chương quyền lực bi kịch đậm chất Shakespeare trên chính trường nước này. Dù Quân đội Trung Quốc (PLA) đã trải qua một thập kỷ biến động dữ dội, quyết định của nhà lãnh đạo Tập Cận Bình nhằm gạt bỏ Trương khỏi Quân ủy Trung ương (CMC), cơ quan quyền lực quân sự tối cao, cho thấy một nấc thang mới của những toan tính nội bộ. Tập và Trương có mối thâm tình kéo dài nhiều thập kỷ: thân phụ của hai người từng là đồng chí vào sinh ra tử trong cuộc nội chiến khốc liệt, và chính Trương cũng được giới quan sát mặc định là đồng minh thân tín nhất của Tập trong bộ tổng tham mưu. Mới đây nhất vào năm 2022, giữa cơn bão thanh trừng hàng loạt lãnh đạo cấp cao, Tập không chỉ đặc cách cho Trương tại vị dù đã quá tuổi hưu, mà còn đưa ông lên đỉnh cao quyền lực đối với một sĩ quan quân đội. Một mối giao hảo sâu dày như thế vốn đã hiếm có, nay lại càng trở nên vô giá trong cái thế giới chính trị Trung Quốc vốn đầy rẫy sự nghi kỵ và tàn khốc. Continue reading “Màn thanh trừng của Tập cho thấy tham vọng mở ra một thời đại mới”

Sách lược kinh tế của Trung Quốc đang phát huy tác dụng

Nguồn: Audrye Wong, “China’s Economic Statecraft Is Working,” Foreign Affairs, 28/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Tại sao Bắc Kinh có thể thành công ngay cả với một chiến lược không hoàn hảo?

Cùng với sự khởi đầu của chính quyền Trump nhiệm kỳ hai là một sự thay đổi mạnh mẽ trong chính sách kinh tế đối ngoại của Mỹ. Washington đang áp thuế lên cả đối tác lẫn đối thủ, cắt giảm viện trợ nước ngoài, đàm phán lại các thỏa thuận thương mại một cách quyết liệt, và khước từ ngoại giao đa phương. Nói cách khác, Mỹ đang hành xử như một kẻ bắt nạt. Và khi các quốc gia trên thế giới dần trở nên cảnh giác hơn trong việc giao dịch với Mỹ, họ đang chuyển hướng ngày càng nhiều sang đối thủ kinh tế chính của Mỹ là Trung Quốc. Hoạt động thương mại đó là một trong nhiều yếu tố góp phần vào sự gia tăng xuất khẩu của Trung Quốc trong năm 2025 – dẫn đến thặng dư thương mại đạt gần 1,2 nghìn tỷ đô la, tăng 20%. Continue reading “Sách lược kinh tế của Trung Quốc đang phát huy tác dụng”

Những hàm ý đáng lo ngại từ cuộc thanh trừng quân đội của Tập

Nguồn: Christopher Johnson, “The Unsettling Implications of Xi’s Military Purge,” Foreign Affairs, 30/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Tại sao sự mất kiên nhẫn của Chủ tịch Trung Quốc với các chỉ huy quân đội nên là mối lo của các nhà hoạch định chính sách Mỹ?

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vừa ra lệnh xóa sổ hoàn toàn bộ chỉ huy cấp cao của mình. Vào ngày 24/01, Bộ Quốc phòng thông báo rằng sĩ quan quân đội cấp cao nhất của Trung Quốc, Tướng Trương Hựu Hiệp, và Tham mưu trưởng quân đội, Tướng Lưu Chấn Lập, đang bị điều tra vì “vi phạm nghiêm trọng kỷ luật đảng và pháp luật” – thường là mật mã của chế độ nhằm ám chỉ tham nhũng. Một nguồn tin báo chí phương Tây thậm chí còn nói rằng Trương đã tiết lộ bí mật hạt nhân cho Mỹ. Thông báo ngắn gọn của bộ này đã che đậy cơn địa chấn chính trị lớn nhất đánh vào giới chóp bu của Quân đội Giải phóng Nhân dân (PLA) kể từ sau cuộc trấn áp tại Thiên An Môn năm 1989. Nó cũng đánh dấu đỉnh điểm của đợt thanh trừng sĩ quan mới nhất của Tập, vốn đã chạm đến mọi ngóc ngách của PLA và loại bỏ gần hết các sĩ quan hàng đầu trong vài năm qua. Continue reading “Những hàm ý đáng lo ngại từ cuộc thanh trừng quân đội của Tập”

Câu hỏi quanh tham vọng quân đội một triệu người của Indonesia

Nguồn: Muhammad Fauzan Malufti, “Indonesia’s One Million Soldiers Questions”, War on the Rocks, 23/01/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Khi các nhà báo hay giới chuyên gia chính sách bày tỏ quan ngại về cuộc chạy đua vũ trang và việc tăng cường tiềm lực quân sự tại khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương, họ thường xoáy sâu vào các cường quốc độc tài ở Đông Bắc Á thay vì các nền dân chủ Đông Nam Á. Tuy nhiên, Indonesia, một quốc gia có truyền thống không liên kết và không bị cuốn vào các cuộc chiến giữa các cường quốc trong lịch sử hiện đại, lại đang dấn thân vào một quá trình mở rộng quân sự chưa từng có. Nếu được hiện thực hóa hoàn toàn, lộ trình cải cách sâu rộng này sẽ đưa tổng quân số tại ngũ của nước này vượt ngưỡng 1,2 triệu người chỉ trong vòng 5 năm tới. Continue reading “Câu hỏi quanh tham vọng quân đội một triệu người của Indonesia”

Tập thanh trừng kênh liên lạc với các đảng viên lão thành

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Xi Jinping purges his conduit to party elders,” Nikkei Asia, 29/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Việc thanh trừng Trương Hựu Hiệp có thể làm “rỗng ruột” quân đội Trung Quốc.

Và rồi thực sự chẳng còn ai nữa?

Các tướng lĩnh quân đội Trung Quốc, bao gồm cả những người thân cận với nhà lãnh đạo tối cao Tập Cận Bình, đã lần lượt biến mất một cách bí ẩn khỏi tầm mắt công chúng trong những năm gần đây.

Trong một diễn biến mới đầy bất ngờ trong chính trường Trung Quốc, một diễn biến đã gây chấn động toàn thế giới, Chủ tịch nước kiêm Tổng bí thư Đảng Cộng sản Trung Quốc Tập Cận Bình đã thanh trừng Trương Hựu Hiệp, sĩ quan quân đội cấp cao nhất của Quân Giải phóng Nhân dân. Continue reading “Tập thanh trừng kênh liên lạc với các đảng viên lão thành”

Hoàng Sa và Trường Sa sau Chiến tranh Thế giới thứ hai (P2)

Tác giả: Hồ Sĩ Quý

Xem thêm: Phần 1

3. Pháp trở lại kiểm soát Quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa tháng 5/1945. Trung Quốc chiếm đảo Ba Bình tháng 1/1946 và Phú Lâm tháng 12/1946

Trong thời gian từ ngày 20/5 đến ngày 27/5/1945, Ðô đốc D’Argenlieu (người sau đó làm Cao ủy Ðông Dương từ tháng 8/1945), đã phái tốc hạm L’Escamouche và chiến hạm Savorgnan de Brazza ra nắm tình hình và tuần tra Quần đảo Hoàng Sa. Một phân đội lính Pháp đã đổ bộ từ tàu Savorgnan de Brazza lên đảo Hoàng Sa và trấn giữ Nhóm đảo Nguyệt Thiềm phía tây Quần đảo Hoàng Sa. Riêng Nhóm đảo An Vĩnh ở phía đông vẫn do Nhật đóng quân chờ giải giáp. Continue reading “Hoàng Sa và Trường Sa sau Chiến tranh Thế giới thứ hai (P2)”

Tại sao trật tự thương mại thế giới nên được thiết kế lại?

Nguồn: Peter E. Harrell, “The Case for Upending World Trade,” Foreign Affairs, 26/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Tầm nhìn của Trump gợi nhớ cách tiếp cận truyền thống của Mỹ như thế nào?

Suốt một năm qua, chính quyền của Tổng thống Mỹ Donald Trump đã trở thành thế lực gây xáo trộn nhất trong thương mại toàn cầu kể từ những năm 1930. Tuy nhiên, sự phá hủy trật tự thương mại hậu Chiến tranh Lạnh – một hệ thống thương mại quốc tế dựa trên luật lệ nhằm thiết lập các nguyên tắc kinh tế cho các chính phủ tham gia – lại mang đến một cơ hội cần thiết để điều chỉnh thái độ cứng nhắc thái quá đối với thương mại.

Từ khi kết thúc Thế chiến II đến đầu những năm 1990, các tổng thống Mỹ thường ủng hộ thương mại tự do và khuyến khích các quốc gia khác hạ thấp rào cản thương mại thông qua các sáng kiến như Hiệp định chung về Thuế quan và Thương mại (GATT) năm 1947, vốn khuyến khích các nước (chủ yếu nằm ngoài khối Xô-viết) cùng cắt giảm thuế quan. Nhưng các chính quyền Mỹ đã cân bằng ưu tiên này nhờ chủ nghĩa thực dụng, áp dụng một cách tiếp cận linh hoạt đối với chính sách, xem xét từng thách thức riêng biệt một cách cụ thể. Continue reading “Tại sao trật tự thương mại thế giới nên được thiết kế lại?”

Lời giải cho vấn đề Ukraine có thể nằm ở Kosovo

Nguồn: Paul Hockenos, “Ukraine’s Answer Might Be Kosovo”, Foreign Policy, 26/01/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Sau gần một năm thực hiện các nỗ lực đầy hỗn loạn và ngắt quãng nhằm làm trung gian cho một lệnh ngừng bắn tại Ukraine, chính quyền Trump vẫn đang can dự sâu sắc vào các cuộc đàm phán để chấm dứt chiến tranh. Không ngạc nhiên khi chủ đề gây tranh cãi nhất vẫn là vấn đề nhượng bộ lãnh thổ — mà theo cách gọi của Trump là “trao đổi đất đai”. Và cho đến nay, các nhà ngoại giao vẫn chưa đưa ra được giải pháp nào khả dĩ để giải quyết vấn đề này.

Sự khác biệt rõ rệt giữa bản kế hoạch 28 điểm có lợi cho Nga xuất hiện hồi tháng 11 năm 2025 và phiên bản sửa đổi của liên minh Ukraine – Mỹ – Châu Âu đã phơi bày khoảng cách mênh mông vẫn đang tồn tại giữa hai phía. Bản kế hoạch 28 điểm sự công nhận quốc tế đối với mọi vùng đất Nga đang chiếm đóng, đồng thời mặc định toàn bộ hai tỉnh Luhansk và Donetsk thuộc về Nga. Đề xuất này không khác gì một tối hậu thư buộc quân đội Ukraine phải đầu hàng, đồng thời tạo bàn đạp lý tưởng để Nga có thể tái khởi động chiến dịch quân sự trong một vị thế thuận lợi hơn về sau. Continue reading “Lời giải cho vấn đề Ukraine có thể nằm ở Kosovo”

Chiến dịch chống tham nhũng của Tập Cận Bình đang phản tác dụng?

Nguồn: Đặng Duật Văn (Deng Yuwen), “As Generals Fall, Xi Jinping’s Anti-Corruption Campaign Is Eating Itself”, Foreign Policy, 26/01/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Trương Hựu Hiệp và Lưu Chấn Lập, hai trong số những lãnh đạo quân sự quyền lực nhất Trung Quốc, hiện đã chính thức bị bắt giam. Những lời đồn đoán đã râm ran trong cộng đồng người Hoa hải ngoại suốt nhiều ngày qua, nhưng tốc độ xử lý vụ việc vẫn gây ra một cú sốc lớn; bởi lẽ thông thường, luôn có một khoảng lặng rất dài kể từ khi các lãnh đạo bị giam giữ cho đến lúc số phận của họ được công bố chính thức.

Điểm mấu chốt trong ngôn ngữ chính trị của Đảng Cộng sản Trung Quốc không nằm ở nội dung phát ngôn, mà ở thời điểm phát ngôn và đối tượng được nhắm tới. Các cơ quan ngôn luận của Quân đội Trung Quốc (PLA) đã cáo buộc Trương và Lưu “chà đạp nghiêm trọng và hủy hoại cơ chế trách nhiệm tối cao của Chủ tịch Quân ủy Trung ương”, đồng thời đe dọa đến “sự lãnh đạo tuyệt đối của Đảng đối với quân đội”. Những cáo buộc này thực chất ít liên quan trực tiếp đến tham nhũng theo nghĩa thông thường, và cũng không chỉ đơn thuần là chuyện nội bộ binh nghiệp. Đây là những tội danh mang tính chính trị thuần túy, gần giống với những lời kết tội nhắm vào cựu Phó Chủ tịch Quân ủy Trung ương Hà Vệ Đông, người đã bị thanh trừng vào năm ngoái. Continue reading “Chiến dịch chống tham nhũng của Tập Cận Bình đang phản tác dụng?”

Mỹ có đang trượt dài về phía chủ nghĩa độc tài hiến pháp?

Nguồn: Alejandro Reyes, “America’s Drift Toward Constitutional Authoritarianism,” Foreign Policy, 19/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Trump đã chứng minh làm thế nào nền dân chủ có thể bị vô hiệu hóa mà không cần bị phá hủy.

Một năm sau nhiệm kỳ tổng thống thứ hai của Donald Trump, nền dân chủ Mỹ vẫn chưa sụp đổ. Các cuộc bầu cử vẫn diễn ra. Các tòa án vẫn xét xử. Quốc hội vẫn ban hành luật, dù với tốc độ chậm chạp. Và Hiến pháp Mỹ vẫn còn vẹn nguyên. Tuy nhiên, hệ thống hiện nay vận hành theo một cách khác – không phải thông qua sự đổ vỡ, mà thông qua sự điều chỉnh lại. Quyền lực được tập trung hóa, các chuẩn mực chỉ còn vẻ bề ngoài, và các cơ chế kiềm chế bị định nghĩa lại. Điều đáng ngạc nhiên không phải là những gì đã bị bãi bỏ, mà là những gì đã bị hấp thụ, đàn áp, hoặc âm thầm gạt sang bên lề. Continue reading “Mỹ có đang trượt dài về phía chủ nghĩa độc tài hiến pháp?”

Châu Âu là hy vọng cuối cùng của giới hoạch định chính sách truyền thống của Mỹ

Nguồn: Suzanne Nossel, “Europe Is the U.S. Establishment’s Last Hope”, Foreign Policy, ngày 22/01/2026

Biên dịch: Lê Mạnh Cường

Trump khuấy động Greenland khiến nhiều người Mỹ có khuynh hướng tự do quay sang ủng hộ châu Âu.

Đối mặt với việc Tổng thống Mỹ Donald Trump khuấy động vấn đề Greenland, nhiều chính trị gia Mỹ có khuynh hướng tự do và cả những chuyên gia chính sách đối ngoại hiện đang công khai đặt hy vọng vào việc châu Âu thể hiện lập trường cứng rắn hơn để bảo vệ thế giới tự do. Trong số đó có Thống đốc bang California, Gavin Newsom. Trong tuần sự kiện tại Davos, Thuỵ Sĩ, ông đã thẳng thắn bày tỏ quan điểm của mình và cảnh báo các chính phủ nước ngoài không nên có hoạt động ngoại giao với Trump, cho rằng: “Trump giống như một con khủng long bạo chúa – các chính phủ nước ngoài hoặc là liên minh với ông ta, hoặc là sẽ bị ông ta nuốt chửng”. Continue reading “Châu Âu là hy vọng cuối cùng của giới hoạch định chính sách truyền thống của Mỹ”

‘Đơn thuốc’ mà Francis Fukuyama kê cho châu Âu liệu có phản tác dụng?

Nguồn: Mạnh Duy Chiêm, 孟维瞻：福山开的这副药，欧洲可不兴吃啊, Guancha, 23/01/2026.

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

Tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới Davos 2026, Tổng thống Mỹ Donald Trump bất ngờ thể hiện sự thay đổi lập trường về Greenland. Ông tuyên bố Mỹ sẽ không sử dụng vũ lực để chiếm hòn đảo vốn thuộc lãnh thổ của Đan Mạch này, đồng thời khẳng định đã đạt được một “khuôn khổ cho thỏa thuận tương lai” với các đồng minh châu Âu.

Theo Trump, khuôn khổ thỏa thuận này sẽ dựa trên mô hình “căn cứ có chủ quyền” của Anh tại Síp (Cyprus) – tức là khoanh vùng một khu vực nhỏ trên Greenland thuộc sự kiểm soát chủ quyền của Mỹ để làm căn cứ quân sự. Bằng cách này, Mỹ có thể duy trì sự hiện diện quân sự lâu dài ở Greenland mà không cần sáp nhập toàn bộ hòn đảo. Sự sắp đặt này cho phép Washington có được một chỗ đứng chiến lược ở khu vực Bắc Cực, và nó được chính quyền Trump mô tả là “một thỏa thuận dài hạn mà tất cả các bên đều rất hài lòng”. Continue reading “‘Đơn thuốc’ mà Francis Fukuyama kê cho châu Âu liệu có phản tác dụng?”

Hàn Quốc có thể chống lại sự cưỡng ép của Trung Quốc như thế nào?

Nguồn: Victor Cha, “South Korea Can Stand Up to China”, Foreign Affairs, 21/01/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae-myung đang nỗ lực hết mình để cải thiện quan hệ với Bắc Kinh. Trong chuyến thăm cấp nhà nước kéo dài bốn ngày tới Trung Quốc vào đầu tháng Giêng, ông đã chụp ảnh selfie với nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình bằng chiếc điện thoại Xiaomi mới mà phía chủ nhà tặng, tuyên bố với người dân rằng ông mong muốn “nâng cấp” quan hệ Trung – Hàn, và ký kết hơn một chục thỏa thuận trên nhiều lĩnh vực từ thương mại, khí hậu đến giao thông. Điều này diễn ra sau cuộc hội đàm dài giữa hai nhà lãnh đạo bên lề diễn đàn Hợp tác Kinh tế Châu Á – Thái Bình Dương (APEC) tại Hàn Quốc vào đầu tháng 11, nơi ông Lee đã đón tiếp ông Tập một cách trọng thị với đội cận vệ danh dự và quốc yến chào mừng, đánh dấu chuyến thăm cấp nhà nước đầu tiên của nhà lãnh đạo Trung Quốc sau nhiều năm. Continue reading “Hàn Quốc có thể chống lại sự cưỡng ép của Trung Quốc như thế nào?”

Việc Tập thanh trừng vị tướng cấp cao nhất Trung Quốc hé lộ điều gì?

Nguồn: “What Xi Jinping’s purge of China’s most senior general reveals,” The Economist, 24/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Chủ tịch Trung Quốc đã loại bỏ các lãnh đạo quân đội ở quy mô chưa từng có kể từ thời Mao Trạch Đông – làm dấy lên những nghi ngại về khả năng sẵn sàng chiến đấu của quốc gia này.

Trong số các tướng lĩnh Trung Quốc, có một nhân vật từ lâu dường như “miễn nhiễm” với những cuộc thanh trừng quy mô lớn trong giới lãnh đạo cấp cao suốt hai năm qua. Trương Hựu Hiệp, sĩ quan tại ngũ cấp cao nhất (ảnh dưới), không chỉ là bạn thân của nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình. Ông còn là một trong số ít chỉ huy quân sự dày dạn kinh nghiệm thực chiến, từng tham gia chiến đấu trong chiến tranh biên giới với Việt Nam năm 1979. Điều đó đã củng cố uy quyền của ông với tư cách là Phó Chủ tịch thứ nhất của Quân ủy Trung ương, cơ quan chỉ huy các lực lượng vũ trang (do Tập đứng đầu). Một số nhà phân tích từng cho rằng Trương là người đứng sau một số vụ thanh trừng gần đây. Giờ đây, ngay cả ông cũng đã bị lật đổ trong một đòn giáng vô cùng kịch tính. Continue reading “Việc Tập thanh trừng vị tướng cấp cao nhất Trung Quốc hé lộ điều gì?”

Trung Quốc đau đầu trước cách sử dụng sức mạnh của Trump

Nguồn: Craig Singleton, “China Grapples With Trump’s Radical Use of Power”, Foreign Policy, 20/01/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tổng thống Mỹ Donald Trump không hề là một người theo chủ nghĩa biệt lập như những gì dư luận thường khắc họa. Chỉ trong vòng một năm qua, ông đã phê duyệt chiến dịch đặc biệt nhằm lật đổ Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro, ra lệnh không kích chính xác vào chương trình hạt nhân của Iran, và không ngần ngại gia tăng sức ép đối với các yêu sách lãnh thổ, bao gồm cả những lời đe dọa thâu tóm Greenland. Thế nhưng, mới tuần trước, Trump lại bất ngờ đảo ngược quyết định can thiệp quân sự vào Iran ngay giữa lúc làn sóng biểu tình chống chế độ đang dâng cao, một chiến dịch mà nhiều người từng tin rằng sắp xảy ra. Continue reading “Trung Quốc đau đầu trước cách sử dụng sức mạnh của Trump”

Hậu quả từ chiến lược của Trung Quốc đối với Nhật Bản

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Repercussions mount from China’s Japan strategy,” Nikkei Asia, 22/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Trong lúc các cuộc bầu cử tại Nhật Bản đang cận kề, một đảng trung dung mới cam kết sẽ giữ vững lập trường cứng rắn trước Trung Quốc.

Tính toán sai lầm của Trung Quốc trong chính sách đối với Nhật Bản, cụ thể là hành động trả đũa Thủ tướng Sanae Takaichi vì một bình luận của bà về Đài Loan, lại một lần nữa lộ rõ hậu quả, khiến các phương tiện truyền thông nhà nước chủ chốt của Trung Quốc ngần ngại đưa tin về một đảng đối lập mới được thành lập ở quốc gia láng giềng. Continue reading “Hậu quả từ chiến lược của Trung Quốc đối với Nhật Bản”

Hoàng Sa và Trường Sa sau Chiến tranh Thế giới thứ hai (P1)

Tác giả: Hồ Sĩ Quý

“Và để tận dụng không ngần ngại mọi cơ hội nhằm dập tắt những mầm mống tranh chấp sau này, chúng tôi khẳng định chủ quyền của chúng tôi trên hai Quần đảo Trường Sa và Hoàng Sa, từ xưa đến nay vẫn thuộc cương vực Việt Nam”

(Trần Văn Hữu, Thủ tướng Chính phủ “Quốc gia Việt Nam” tuyên bố tại Hội nghị San Francisco ngày 7/9/1951)[1]

 1. Nhật Bản chiếm đóng Hoàng Sa năm 1938 và Trường Sa năm 1939

Chiến tranh thế giới lần thứ hai được xem là bắt đầu tại châu Âu khi Phát xít Ðức xâm lược Ba Lan vào ngày 1/9/1939 và Pháp, Anh tuyên chiến với Ðức hai ngày sau đó. Ở phương Ðông, nhiều học giả coi thời điểm Nhật Bản xâm lược Trung Quốc vào ngày 7/7/1937 là ngày khởi đầu cuộc chiến. Ðối với những hòn đảo ở Biển Ðông, mặc dù có tham vọng và thỉnh thoảng vẫn tuyên bố, nhưng trước năm 1938, Nhật Bản “chưa bao giờ thực hiện bất kỳ nỗ lực nào nhằm chiếm hữu các đảo” (But Japan had never made any attempt toward taking possession of these islands)[2]. Continue reading “Hoàng Sa và Trường Sa sau Chiến tranh Thế giới thứ hai (P1)”

Trump tấn công Venezuela mang lại vỏ bọc cho Trung Quốc trong vấn đề Đài Loan

Nguồn: Jesse Marks, “Trump’s Venezuela Attack May Give China Cover on Taiwan”, Foreign Policy, ngày 06/01/2026

Biên dịch: Lê Mạnh Cường

Bắc Kinh sẵn sàng đón nhận cơ hội thiết lập bá quyền khu vực của riêng mình.

Trung Quốc vô cùng nhạy cảm với những luận điệu về thay đổi chế độ. Trong nhiều thập kỷ, Bắc Kinh tích cực thực hiện các nỗ lực ngoại giao nhằm ngăn chặn áp đặt việc thay đổi lãnh đạo từ bên ngoài, coi hành động can thiệp không chỉ đe dọa sự ổn định quốc tế mà còn đe dọa cả sự chính danh của chính hệ thống chính trị nước này.

Điều đó lý giải vì sao Trung Quốc ủng hộ cựu tổng thống Bashar al-Assad trong suốt cuộc nội chiến ở Syria, hỗ trợ những biện luận của Nga đối với vấn đề Ukraine và luôn sử dụng quyền phủ quyết tại Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc để chặn đứng hoạt động can thiệp viện cớ lý do nhân đạo hoặc dân chủ. Với Bắc Kinh, đây là nguyên tắc mang tính sống còn bởi nếu các cường quốc có thể lật đổ những chính phủ mà họ cho là bất hợp pháp thì không chính phủ nào an toàn—kể cả chính phủ của chính Trung Quốc. Continue reading “Trump tấn công Venezuela mang lại vỏ bọc cho Trung Quốc trong vấn đề Đài Loan”

Philippines đối mặt với năm 2026 đầy biến động

Nguồn: Derek Grossman, “The Philippines Are in for a Turbulent 2026,” Foreign Policy, 19/01/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Manila tiếp quản ghế chủ tịch ASEAN trong một năm có thể xem là thời điểm quyết định sự thành bại của khối.

Năm 2026 mang đến cho Philippines cơ hội định hình chương trình nghị sự khu vực ở một thời điểm then chốt. Vào ngày 01/01 vừa qua, Manila chính thức đảm nhận vai trò chủ tịch luân phiên hàng năm của Hiệp hội Các Quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), trao cho Philippines quyền thiết lập chương trình nghị sự và triệu tập khối khu vực này để thảo luận các vấn đề mà họ cho là quan trọng nhất. Vì vai trò chủ tịch đi kèm với sự giám sát gắt gao, nó cũng mang theo rủi ro thực sự về việc không hoàn thành tốt nhiệm vụ. Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. và chính quyền của ông cần phải lèo lái qua những chia rẽ dai dẳng trong nội bộ ASEAN, đồng thời nuôi dưỡng hy vọng mong manh rằng cả Bắc Kinh lẫn Washington sẽ không làm mọi thứ phức tạp thêm. Đối với Manila, 2026 sẽ là năm “đi dây” chiến lược. Continue reading “Philippines đối mặt với năm 2026 đầy biến động”