Category: Bình luận

Cách Việt Nam tái định hình Đông Dương qua Cảng biển và Đường bộ

Nguồn: Hoàng Thị Hà, “Infrastructure as Strategy: How Vietnam Rewires Indochina through Ports and Roads,” Fulcrum, 13/02/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Việt Nam thường được mô tả là đang mất dần ảnh hưởng ở Lào và Campuchia vào tay Trung Quốc. Nhưng việc xây dựng các cơ sở hạ tầng trọng yếu mang lại cho Hà Nội một mức độ chủ động nhất định.

Hiện nay, Việt Nam thường được mô tả là đang dần mất đi ảnh hưởng truyền thống tại các nước láng giềng Lào và Campuchia vào tay Trung Quốc. Nhưng những đánh giá như vậy đã bỏ qua một khía cạnh mới nổi trong sách lược của Hà Nội: bằng cách xây dựng cơ sở hạ tầng thiết yếu dọc bờ biển tây nam và cấp quyền tiếp cận biển cho Lào, Hà Nội đang biến đường bờ biển của mình thành đòn bẩy chiến lược để đối phó với sự dịch chuyển quyền lực trong khu vực và củng cố dấu ấn địa chính trị của mình. Continue reading “Cách Việt Nam tái định hình Đông Dương qua Cảng biển và Đường bộ”

Làm thế nào để ngăn chặn bi kịch của chính trị cường quyền?

Nguồn: Friedrich Merz, “How to Avert the Tragedy of Great-Power Politics”, Foreign Affairs, 13/02/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Châu Âu, như triết gia người Đức Peter Sloterdijk đã viết gần đây, vừa khép lại một kỳ “nghỉ dưỡng lịch sử” dài. Chúng ta đã bước vào một kỷ nguyên u tối hơn, nơi một lần nữa được đặc trưng bởi các màn phô trương sức mạnh và chính trị cường quyền. Vị thế lãnh đạo toàn cầu của Mỹ đang bị thách thức, thậm chí có nguy cơ bị lãng phí. Và trật tự quốc tế vốn dựa trên các quyền và luật lệ, dù chưa bao giờ hoàn hảo ngay cả trong thời kỳ hoàng kim nhất, giờ đây cũng đã không còn.

Chủ nghĩa xét lại đầy bạo lực của Nga trong cuộc chiến tàn khốc tại Ukraine chỉ là biểu hiện nhức nhối nhất của kỷ nguyên mới này. Trung Quốc cũng đang khẳng định vị thế cường quốc, với sự kiên trì mang tính chiến lược, tạo dựng nền tảng cho nỗ lực gây ảnh hưởng lên các vấn đề toàn cầu trong suốt nhiều thập kỷ. Bắc Kinh đang xây dựng các mối quan hệ lệ thuộc một cách có hệ thống và tìm cách tái định nghĩa trật tự quốc tế. Trong một tương lai không xa, thực lực quân sự của họ có thể sánh ngang với Mỹ. Nếu khoảnh khắc đơn cực từng thực sự tồn tại sau khi Bức tường Berlin sụp đổ, thì kỷ nguyên đó đã không còn từ lâu. Continue reading “Làm thế nào để ngăn chặn bi kịch của chính trị cường quyền?”

Liệu Nga và Hàn Quốc có thể giúp Việt Nam hiện thực hóa tham vọng năng lượng hạt nhân?

Nguồn: Ian Storey, “Can Moscow and Seoul Help Vietnam Achieve its Nuclear Energy Ambitions?,” Fulcrum, 04/02/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Việt Nam có những kế hoạch lớn để xây dựng một loạt nhà máy điện hạt nhân. Nhưng hiện phải đối mặt với nhiều thách thức.

Việt Nam đang ấp ủ những kế hoạch đầy tham vọng nhằm xây dựng một loạt nhà máy điện hạt nhân để cung cấp năng lượng cho nền kinh tế đang phát triển nhanh chóng của mình. Và một số quốc gia khác sẵn sàng tham gia hỗ trợ quá trình chuyển đổi này. Dù vậy, tham vọng điện hạt nhân của Việt Nam vẫn phải đối mặt với những thách thức lớn.

Tại Đại hội Đảng Cộng sản Việt Nam vừa kết thúc, Tổng Bí thư Tô Lâm đã đưa ra cam kết mạnh mẽ về việc tăng trưởng kinh tế ít nhất 10% mỗi năm cho đến năm 2030. Continue reading “Liệu Nga và Hàn Quốc có thể giúp Việt Nam hiện thực hóa tham vọng năng lượng hạt nhân?”

Những hiểm họa thực sự từ cuộc đối đầu giữa Ả Rập Saudi và UAE

Nguồn: Jonathan Panikoff, “The Real Risks of the Saudi-UAE Feud”, Foreign Affairs, 06/02/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Sự rạn nứt giữa Ả Rập Saudi và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) hiện đã lộ rõ cho cả thế giới thấy. Căng thẳng đã gia tăng vào năm ngoái khi hai chế độ quân chủ vùng Vịnh đụng độ về vấn đề Yemen, nhưng sự thù địch tiềm ẩn đã bùng phát công khai vào tháng Giêng, khi các phương tiện truyền thông Ả Rập Saudi cáo buộc UAE “thêm dầu vào lửa” khắp khu vực Bắc Phi và Sừng châu Phi, đồng thời đóng vai trò là tay sai của Israel trong khu vực. Về phần mình, UAE đã hạn chế đưa ra những bình luận công khai như vậy, nhưng sự bất hòa mới nhất này chỉ là phần nổi của tảng băng chìm. Continue reading “Những hiểm họa thực sự từ cuộc đối đầu giữa Ả Rập Saudi và UAE”

Chiến thắng lịch sử của bà Sanae Takaichi gây chấn động tại Trung Quốc

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Japan PM’s historic landslide reverberates in China,” Nikkei Asia, 12/02/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Sai lầm trong chính sách đối ngoại của Bắc Kinh đã kích hoạt sự trỗi dậy của ‘Takaichi 2.0’

Canh bạc chính trị của vị Thủ tướng Nhật Bản được lòng dân Sanae Takaichi đã được đền đáp xứng đáng khi Đảng Dân chủ Tự do (LDP) cầm quyền của bà giành chiến thắng áp đảo mang tính lịch sử trong cuộc bầu cử sớm mà Takaichi kêu gọi tiến hành chỉ ba tháng sau khi nhậm chức.

Chiến thắng vang dội này cũng đang gây chấn động khắp Trung Quốc. Rõ ràng là việc Takaichi củng cố quyền lực là tin không vui đối với Chủ tịch Tập Cận Bình. Trước đó, chính quyền của ông đã tung ra hàng loạt công kích cá nhân nhắm vào Takaichi, do tức giận trước một bình luận mà bà đưa ra liên quan đến Đài Loan vào đầu tháng 11. Continue reading “Chiến thắng lịch sử của bà Sanae Takaichi gây chấn động tại Trung Quốc”

Tập Cận Bình đối diện nhiều căng thẳng trong năm Bính Ngọ

Nguồn: James Palmer, “The Year of the Fire Horse Finds Xi on Edge”, Foreign Policy, 10/12/2025

Biên dịch: Tạ Kiều Trang

Chủ tịch Trung Quốc có vẻ vững vàng trên trường quốc tế, nhưng rắc rối đang âm ỉ ở hậu phương.

Tiêu điểm tuần này: Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cân bằng thắng lợi ngoài nước với thách thức trong nước; Doanh nhân Hồng Kông Jimmy Lai bị kết án 20 năm tù; Một tòa án Panama hủy bỏ các thỏa thuận cảng liên quan đến Trung Quốc.

Thế cân bằng của Chủ tịch Tập

Tuần này là tuần cuối cùng trước Tết Nguyên Đán. Theo truyền thống, đây là dịp mọi người nhìn lại năm cũ, doanh nghiệp chốt sổ sách và gia đình chuẩn bị đoàn tụ. Nhưng với Chủ tịch Tập Cận Bình, thời điểm này có ý nghĩa như thế nào? Continue reading “Tập Cận Bình đối diện nhiều căng thẳng trong năm Bính Ngọ”

Đất hiếm biển sâu: Nhật Bản lại đánh cược để tự chủ tài nguyên?

Nguồn: Trần Hồng Bân, 陈鸿斌：日本这就实现“稀土自由”了？, Guancha, 09/02/2026.

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

“Không chỉ thế hệ chúng ta, mà ngay cả thế hệ mai sau cũng sẽ không còn phải khốn đốn vì đất hiếm nữa!”

Vào ngày 4/2, trong bài diễn thuyết vận động tranh cử tại tỉnh Okayama, bà Sanae Takaichi đã tự hào tuyên bố: “Cảm tạ trời đất, kể từ đầu tháng 2, cuối cùng thì chúng ta cũng nhận được tin tốt về đất hiếm. Tàu thăm dò của Nhật Bản cuối cùng đã khai thác được lớp bùn chứa đất hiếm từ độ sâu 6.000 mét dưới đáy biển gần đảo Minami Tori-shima.” Continue reading “Đất hiếm biển sâu: Nhật Bản lại đánh cược để tự chủ tài nguyên?”

Hoàng Sa và Trường Sa sau Chiến tranh Thế giới thứ hai (P4)

Tác giả: Hồ Sĩ Quý

Xem thêm: Phần 1; Phần 2; Phần 3

KẾT LUẬN

1. Trong lịch sử Biển Đông, trước năm 1838, các vương triều phong kiến Việt Nam và cả các nhà thám hiểm phương Tây đều chỉ biết ngoài khơi Biển Đông có một vùng quần đảo nửa chìm nửa nổi mênh mông trải dài từ bắc xuống nam mà Việt Nam gọi là Vạn Lý Trường Sa, bao gồm cả Quần đảo Hoàng Sa đã được biết đến và dựng bia chủ quyền năm 1816.

Mãi đến những năm 30 của thế kỷ XIX, Vua Minh Mạng với sự tham khảo kiến thức hàng hải phương Tây mới nhận ra diện mạo địa lý của Quần đảo Trường Sa. Continue reading “Hoàng Sa và Trường Sa sau Chiến tranh Thế giới thứ hai (P4)”

Liệu bà Sanae Takaichi có thể ‘làm Nhật Bản vĩ đại trở lại’?

Nguồn: William Sposato, “Can Sanae Takaichi Make Japan Great Again?”, Foreign Policy, 09/02/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Canh bạc của Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi khi tổ chức bầu cử sớm ngay sau khi nhậm chức đã mang lại kết quả mỹ mãn. Nó mang về cho Đảng Dân chủ Tự do (LDP) một chiến thắng áp đảo lịch sử, giúp bà Takaichi thực sự rảnh tay trong việc đối trọng với Trung Quốc, xoa dịu Tổng thống Mỹ Donald Trump và tung ra các gói cứu trợ cho cử tri đang khốn đốn vì lạm phát tăng cao.

Cuộc bầu cử cũng mang lại sức sống mới cho LDP, đảng đã cầm quyền lâu đời nhưng từng rơi vào tình cảnh bi đát sau kết quả thảm hại trong cuộc bầu cử tháng 10 năm 2024, khi LDP cùng đối tác liên minh đã mất thế đa số tại Hạ viện, cơ quan quyền lực nhất trong Quốc hội Nhật Bản. Với sự trỗi dậy của các đảng phái mới thiên hữu và có hình ảnh truyền thông thu hút hơn, đã từng có những lời bàn tán rằng triều đại của LDP (vốn lãnh đạo đất nước suốt 64 năm trong 70 năm qua) có thể sẽ đi đến hồi kết. Continue reading “Liệu bà Sanae Takaichi có thể ‘làm Nhật Bản vĩ đại trở lại’?”

Washington im lặng ở Châu Á đem lại lợi thế cho Bắc Kinh

Nguồn: Mira Rapp-Hooper & Ely Ratner, “Washington’s Silence in Asia Is a Gift to Beijing”, Foreign Policy, ngày 28/01/2026

Biên dịch: Lê Mạnh Cường

Chính quyền Trump hầu như không hành động gì khi Trung Quốc đe dọa các đồng minh của Mỹ.

Khi thế giới đang chuẩn bị tinh thần đối mặt với cú sốc tiếp theo trong chính sách đối ngoại của Tổng thống Mỹ Donald Trump thì Mỹ đang phải đối diện với một thất bại âm thầm hơn nhiều ở Châu Á. Kể từ mùa thu năm ngoái, chính quyền Trump đã im lặng trước việc Trung Quốc gia tăng sức ép mạnh mẽ đối với cả Nhật Bản và Đài Loan, buộc hai đồng minh thân cận của Mỹ này phải tự xoay xở đối phó.

Việc Trump kín tiếng không phải là ngẫu nhiên. Ngoài phạm vi hẹp các vấn đề kinh tế, Tổng thống Mỹ tỏ ra chẳng mấy quan tâm đến thách thức sâu rộng mà Trung Quốc đặt ra đối với Mỹ, chứ đừng nói là thách thức đối với khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương. Khác hẳn so với chính sách mang tính lưỡng đảng trong suốt thập kỷ qua – gồm cả nhiệm kỳ đầu tiên của Trump – chính quyền mới đã dành nhiều tháng gần đây để nỗ lực lấy lòng Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình trước chuyến thăm của Trump tới Bắc Kinh dự kiến vào tháng Tư tới. Continue reading “Washington im lặng ở Châu Á đem lại lợi thế cho Bắc Kinh”

Mô hình tăng trưởng của Bắc Kinh vẫn gặp rắc rối

Nguồn: Dinny McMahon, “Beijing’s Growth Model Is Still Broken,” Foreign Affairs, 09/02/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Và nó đang gây tổn hại cho Trung Quốc cùng phần còn lại của thế giới.

Khi thị trường bất động sản Trung Quốc sụp đổ vào năm 2021, các nhà lãnh đạo nước này đã cuống cuồng tìm kiếm một động lực tăng trưởng kinh tế mới để thay thế cho việc xây dựng nhà ở. Đầu tư thêm vào cơ sở hạ tầng, vốn đã thúc đẩy phần lớn sự bùng nổ của đất nước trong nhiều thập kỷ, không còn là một lựa chọn: dân số đang đạt đỉnh, và sự sụp giảm doanh số bán đất đồng nghĩa với việc chính quyền địa phương thiếu vốn để chi cho các sân bay mới hay những con đường cao tốc tám làn xe. Bắc Kinh cũng không thể dựa thêm vào xuất khẩu. Trung Quốc hiện đã là nhà xuất khẩu lớn nhất thế giới, và xét đến chi phí lao động cũng như đất đai ngày càng tăng, “công xưởng của thế giới” không còn lợi thế chi phí đáng kể đối với hàng hóa giá rẻ nữa. Continue reading “Mô hình tăng trưởng của Bắc Kinh vẫn gặp rắc rối”

Từ Havana đến Miami: Người Cuba đương đại có còn trung thành với cách mạng?

Nguồn: Hoa Vũ Ảnh, 花舞影：21世纪的古巴人，对革命到底拥护到什么程度？, Guancha, 29/01/2026.

Biên dịch: Lê Thị Thanh Loan

Trước khi Liên Xô tan rã, tuy công nghiệp và nông nghiệp của Cuba mất cân đối, nhưng trong chuỗi cung ứng của Hội đồng Tương trợ Kinh tế (COMECON), nước này vẫn sở hữu năng lực sản xuất thực thụ, cũng như có đủ khả năng hoàn thành kế hoạch sản xuất và phân công thương mại của riêng mình, chứ tuyệt nhiên không phải là “những kẻ lười biếng được nuôi không” như một số người Trung Quốc hiện nay vẫn lầm tưởng. Tình trạng kinh tế hiện tại của họ là hệ quả tổng hợp từ sự đứt gãy chuỗi cung ứng sau biến động tại Liên Xô – Đông Âu và lệnh trừng phạt kéo dài của Mỹ. Tuy nhiên, các nguyên tắc của chủ nghĩa Marx, dù muôn hình vạn trạng thì đều gói gọn trong một câu: Cơ sở kinh tế quyết định kiến ​​trúc thượng tầng, hay nói một cách thông tục là “có thực mới vực được đạo”. Trong bối cảnh cơ sở kinh tế không vững chắc và Havana vốn nổi tiếng thế giới với tình trạng “không có nhà mới”, thì ngay cả câu hát “Havana xinh đẹp, nơi ấy có ngôi nhà của tôi” cũng khó mà nói với họ cho trọn vẹn. Continue reading “Từ Havana đến Miami: Người Cuba đương đại có còn trung thành với cách mạng?”

Mỹ đối mặt nguy cơ chạy đua vũ trang hạt nhân với Trung Quốc

Nguồn: “America risks a nuclear-arms race with China”, The Economist, 03/02/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Robert Oppenheimer, cha đẻ của bom nguyên tử Mỹ, từng mô tả sự kình địch hạt nhân giữa Mỹ và Liên Xô như “hai con bọ cạp trong một cái lọ”. Những rủi ro của thế bế tắc này đã được kiềm chế trong nhiều năm qua nhờ các thỏa thuận kiểm soát vũ khí khác nhau, gần đây nhất là New START. Tuy nhiên, hiệp ước đó đã hết hiệu lực vào tuần này mà không có thỏa thuận thay thế. Tình hình trở nên nguy hiểm hơn khi giờ đây đã có con bọ cạp thứ ba xuất hiện trong lọ: Trung Quốc. Việc Bắc Kinh tăng cường kho hạt nhân, với tốc độ nhanh nhất thế giới kể từ thời kỳ đỉnh điểm của Chiến tranh Lạnh, có khả năng sẽ thúc đẩy Mỹ mở rộng kho vũ khí của mình. Một cuộc đua vũ trang mới đang cận kề. Continue reading “Mỹ đối mặt nguy cơ chạy đua vũ trang hạt nhân với Trung Quốc”

Những giới hạn của quyền lực Nga

Nguồn: Michael Kimmage và Hanna Notte, “The Limits of Russian Power,” Foreign Affairs, 05/02/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Tại sao Putin không thể vươn lên mạnh mẽ trong thế giới hỗn loạn của Trump?

Vào đêm trước cuộc xâm lược Ukraine năm 2022, Nga sở hữu một vị thế toàn cầu khá tốt. Họ có quan hệ đối tác vững chắc với Trung Quốc; quan hệ kinh tế sâu rộng với Châu Âu; quan hệ làm việc tuy căng thẳng nhưng vẫn vận hành được với Mỹ; và mạng lưới đối tác không chính thức để làm ăn. Nga chi phối rất ít quốc gia (ngoài Belarus) nhưng cũng có ít kẻ thù thực sự và vẫn đủ sức gây ảnh hưởng vượt ra ngoài khu vực lân cận của mình. Không hẳn là một cường quốc đang trỗi dậy hay suy tàn, Nga khi ấy là một cường quốc có khả năng thích ứng linh hoạt. Continue reading “Những giới hạn của quyền lực Nga”

Vì sao ‘Vòm Sắt Đài Loan’ khó đứng vững trước đòn tấn công từ Trung Quốc

Nguồn: Aswin Lin, “Why the ‘Taiwan Dome’ won’t survive a Chinese attack”, The Interpreter, 06/02/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Vào tháng 10 năm 2025, Tổng thống Đài Loan Lại Thanh Đức đã đề xuất thiết lập một ngân sách quốc phòng đặc biệt, nhấn mạnh rằng thế bố trí quốc phòng tương lai của hòn đảo sẽ ưu tiên đổi mới sáng tạo và công nghệ tiên tiến, bao gồm cả việc tích hợp trí tuệ nhân tạo. Một trong những mục tiêu chính của khoản phân bổ bổ sung này là xây dựng “Vòm Sắt Đài Loan” (T-Dome), một hệ thống được mô phỏng theo “Vòm Sắt” (Iron Dome) của Israel. T-Dome được hình dung là một hệ thống phòng thủ đa tầng có khả năng đánh chặn tên lửa và drone ở nhiều tầm bắn và độ cao khác nhau.

Sự xuống cấp gần đây trong quan hệ giữa Bắc Kinh và Đài Bắc đã khiến ông Lại có ít lựa chọn ngoài việc thực hiện các bước đi cụ thể để tăng cường khả năng phòng thủ của Đài Loan. Đài Loan yêu cầu năng lực phòng thủ mạnh mẽ trong bối cảnh Quân đội Trung Quốc (PLA) tiếp tục hiện đại hóa và Bắc Kinh duy trì lựa chọn quân sự trong việc quản lý quan hệ eo biển. Continue reading “Vì sao ‘Vòm Sắt Đài Loan’ khó đứng vững trước đòn tấn công từ Trung Quốc”

Một thỏa thuận giữa Trump và Cuba sẽ trông như thế nào?

Nguồn: William M. LeoGrande và Peter Kornbluh, “What a Deal Between Trump and Cuba Might Look Like”, Foreign Policy, 05/02/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Khi Tổng thống Mỹ Barack Obama công bố thỏa thuận bình thường hóa quan hệ với Cuba vào năm 2014, các ứng viên tổng thống tiềm năng của đảng Cộng hòa đã chỉ trích đó là sự nhân nhượng — nhưng Donald Trump thì không. “Tôi nghĩ thỏa thuận đó ổn, nhưng chúng ta đáng lẽ phải có một thỏa thuận tốt hơn”, ông nói, “Ý tưởng mở cửa với Cuba thì tốt thôi”. Giờ đây, ông đặt mục tiêu chứng minh rằng chỉ mình ông mới có thể tạo ra một thỏa thuận tốt hơn. Bằng cách làm trầm trọng thêm tình trạng kiệt quệ kinh tế của Cuba, Trump hy vọng sẽ khiến cho người dân Cuba chịu đựng đủ để chính phủ nước này buộc phải ngồi vào bàn đàm phán cho một “thỏa thuận” không khác gì một sự khuất phục. Continue reading “Một thỏa thuận giữa Trump và Cuba sẽ trông như thế nào?”

Lãnh đạo NATO đang hoàn toàn lạc lối

Nguồn: Stephen M. Walt, “NATO’s Leader Is Totally Lost”, Foreign Policy, 04/02/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tổng thư ký NATO Mark Rutte là một chính trị gia năng nổ, tận tụy và dày dạn kinh nghiệm. “Mark Không tì vết” từng là thủ tướng tại vị lâu nhất trong lịch sử Hà Lan, và nếu đây là năm 1955, 1975 hay thậm chí là 2005, thì tính cách và bản năng chính trị nhạy bén của ông sẽ là lựa chọn lý tưởng cho vị trí mà ông đang đảm nhận. Nhưng thời điểm là yếu tố quyết định, và thế giới quan cũng như cách tiếp cận của ông hiện nay lại hoàn toàn trái ngược với những gì NATO đang thực sự cần. Continue reading “Lãnh đạo NATO đang hoàn toàn lạc lối”

Đấu đá quyền lực tại Trung Quốc ảnh hưởng lan tỏa đến bầu cử Nhật Bản

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Chinese power struggle sends ripples through Japan’s election,” Nikkei Asia, 05/02/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Việc Tập Cận Bình thanh trừng Tướng Trương Hựu Hiệp diễn ra cùng lúc với chiến dịch tranh cử của Sanae Takaichi.

Cuộc chiến chính trị khốc liệt kéo dài 100 ngày diễn ra trong bóng tối giữa nhà lãnh đạo tối cao Trung Quốc, Tập Cận Bình, và vị tướng quân đội hàng đầu của nước này dường như sẽ gây tác động vượt ra ngoài biên giới của nền kinh tế số 2 thế giới. Cuộc đối đầu, bắt nguồn từ một hội nghị quan trọng của Đảng Cộng sản Trung Quốc hồi tháng 10 năm ngoái, đã gây ra những dư chấn lan tới cuộc tổng tuyển cử sắp tới của Nhật Bản. Continue reading “Đấu đá quyền lực tại Trung Quốc ảnh hưởng lan tỏa đến bầu cử Nhật Bản”

Hoàng Sa và Trường Sa sau Chiến tranh Thế giới thứ hai (P3)

Tác giả: Hồ Sĩ Quý

Xem thêm: Phần 1; Phần 2

5. Hoàng Sa và Trường Sa từ sau Hội nghị San Francisco năm 1951

Ngày 19/8/1945 Cách mạng tháng Tám thành công, ngày 2/9/1945 nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa ra đời, Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc tuyên ngôn độc lập tại Quảng Trường Ba Ðình, chấm dứt chế độ thuộc địa của Pháp.

Hiệp định Genève ký kết ngày 20/7/1954 chấm dứt chiến tranh ở Ðông Dương, công nhận độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và thống nhất của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Ðiều 1 của Hiệp định quy định đường ranh tạm thời về quân sự được ấn định bởi sông Bến Hải (ở vĩ tuyến 17). Ðường ranh giới tạm thời này cũng được kéo dài ra trong hai phần bằng một đường thẳng từ bờ biển ra ngoài khơi theo Ðiều 4 của Hiệp định. Cũng theo Ðiều 14 của bản Hiệp định, trong khi chờ đợi cuộc tổng tuyển cử đưa lại sự thống nhất cho Việt Nam, bên đương sự và quân đội do thoả hiệp tập kết ở khu nào sẽ đảm nhiệm việc hành chính trong khu tập kết đó. Quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa ở Biển Ðông ở dưới vĩ tuyến 17 sẽ đặt dưới sự quản lý hành chính của phía chính quyền quản lý miền Nam vĩ tuyến 17. Continue reading “Hoàng Sa và Trường Sa sau Chiến tranh Thế giới thứ hai (P3)”

Năm 2026 là thời điểm vàng để Trung Quốc xâm lược Đài Loan?

Nguồn: Yun Sun, “A Perfect Storm for Taiwan in 2026?”, Foreign Affairs, 23/01/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Năm 2021, Đô đốc Hải quân Mỹ Philip Davidson, khi đó là Tư lệnh Bộ Chỉ huy Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương, đã điều trần trước Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ rằng Bắc Kinh đã đặt ra mục tiêu nghiêm túc là kiểm soát Đài Loan trước năm 2027. “Đài Loan rõ ràng là một trong những tham vọng của Trung Quốc trước thời điểm đó”, ông cảnh báo. “Và tôi nghĩ mối đe dọa này hiện hữu trong thập kỷ này, mà trên thực tế là trong sáu năm tới”.

Dự báo này, vốn thu hút sự chú ý lớn tại Washington đến mức được gọi là “Cửa sổ Davidson”, đã nhanh chóng thúc đẩy hành động thực tế. Trong vòng một năm, Quốc hội đã phê duyệt 7,1 tỷ USD cho Sáng kiến Răn đe Thái Bình Dương mới được thiết lập, nhằm tăng cường khả năng của Mỹ trong việc ngăn chặn các hành động quân sự liều lĩnh của Trung Quốc, và giới hoạch định chính sách cũng chạy đua để xây dựng các chiến lược đối phó mối đe dọa quân sự từ Bắc Kinh. Chính phủ Mỹ đã cung cấp nhiều hỗ trợ về ngoại giao, chính trị, kinh tế và an ninh cho Đài Loan đến mức một số chuyên gia kỳ cựu về Đài Loan bắt đầu phải nhắc nhở các chính trị gia Mỹ về tầm quan trọng của việc trấn an Trung Quốc rằng Mỹ không ủng hộ Đài Loan độc lập. Continue reading “Năm 2026 là thời điểm vàng để Trung Quốc xâm lược Đài Loan?”