Category: Chính trị – An ninh

Kế hoạch của Nga nhằm khuất phục Ukraine

Nguồn: Dmytro Kuleba, “Russia’s Plan to Break Ukraine”, Foreign Affairs, 30/09/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Kể từ đầu tháng 7, drone và tên lửa Nga đã dội xuống Kyiv với cường độ tàn khốc chưa từng có. Còi báo động không kích vang lên ngày đêm, cảnh báo người dân về những đợt tấn công đang tới và buộc họ phải chạy xuống các hầm trú ẩn. Nhiều drone đã bị bắn hạ, nhưng không phải tất cả, còn phần lớn tên lửa đạn đạo vẫn xuyên qua được hệ thống phòng không, phá hủy các tòa nhà và cướp đi sinh mạng của dân thường; cho đến nay đã có khoảng 100 người thiệt mạng. Các đợt oanh tạc trở nên dữ dội đến mức trong những tuần gần đây, người dân Ukraine bắt đầu lan truyền trên Instagram và TikTok một câu nói đùa cay đắng: “Cảm ơn Chúa vì tôi sống ở Kyiv, nên chẳng cần nhọc công lên kế hoạch cho tương lai làm gì”. Continue reading “Kế hoạch của Nga nhằm khuất phục Ukraine”

Động thái tiếp theo của Trump đối với Iran?

Nguồn: Cole Bucy và Nate Swanson, “Trump Unleashed,” Foreign Policy, 30/09/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Tổng thống Mỹ có thể leo thang căng thẳng với Iran như thế nào sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ?

Có lý do để tin rằng một khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ trôi qua, Tổng thống Donald Trump sẽ leo thang hành động chống lại Iran. Cho đến nay, nguy cơ giá năng lượng tăng vọt đã đóng vai trò như một yếu tố kìm hãm hành động của Trump. Vào tháng 4, điều này từng buộc ông phải lùi bước khỏi một cuộc xung đột công khai và theo đuổi giải pháp ngoại giao. Nhưng khi Bản Ghi nhớ (MOU) đạt được sau đó sụp đổ do những tranh cãi về cách diễn giải, Trump liền quay trở lại việc gây áp lực kinh tế lên Iran. Tuy nhiên, ông phần lớn vẫn tránh các cuộc giao tranh dữ dội hơn để không kích động thêm sự phản đối trong nước trước tình trạng chi phí năng lượng leo thang. Continue reading “Động thái tiếp theo của Trump đối với Iran?”

Tại sao chưa có nước nào có thể chấm dứt cuộc chiến tại Ukraine?

Nguồn: Stephen M. Walt, “Why Nobody Can End the War in Ukraine”, Foreign Policy, 29/09/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Đã hơn một năm kể từ lần cuối tôi viết một bài phân tích sâu về cuộc chiến tại Ukraine, và tôi thực sự lấy làm tiếc về sự gián đoạn này. Than ôi, những sự kiện khác đã thu hút sự chú ý của tôi, dù cuộc xung đột vẫn là một bi kịch dai dẳng và tiếp tục phủ bóng nặng nề lên tình hình địa chính trị toàn cầu. Bài tường thuật mới đây của người lãnh đạo dũng cảm của chúng ta, Ravi Agrawal, về chuyến đi của anh đã khiến tôi chú ý trở lại đến cuộc chiến này, thôi thúc tôi suy ngẫm về cục diện hiện nay và những gì có thể làm để khép lại một cuộc chiến đã kéo dài gần năm năm. Continue reading “Tại sao chưa có nước nào có thể chấm dứt cuộc chiến tại Ukraine?”

Cuộc khủng hoảng Đài Loan đang đến gần

Nguồn: Jonathan A. Czin, “The Coming Taiwan Crisis,” Foreign Affairs, 25/09/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Hãy tận dụng sự bình yên hôm nay để chuẩn bị cho cơn bão lớn đã cận kề.

Khi Tổng thống Mỹ Donald Trump và nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình gặp nhau tại Washington, Eo biển Đài Loan, tuyến đường biển từ lâu đã là điểm nóng giữa hai nước, lại trở nên yên tĩnh một cách đáng ngạc nhiên. Các máy bay chiến đấu của Trung Quốc vẫn thường xuyên vượt qua đường trung tuyến giữa Đài Loan và đại lục. Các tàu chiến Trung Quốc vẫn diễn tập ở phía đông hòn đảo. Và Bắc Kinh vẫn sử dụng lực lượng tuần duyên để liên tục quấy rối các tàu bè trong khu vực. Nhưng trong gần một năm qua, Bắc Kinh đã tránh các cuộc tập trận quân sự quy mô lớn – vốn đã trở thành đặc trưng thường thấy trong các nỗ lực cưỡng ép Đài Loan sau chuyến thăm của cựu Chủ tịch Hạ viện Mỹ Nancy Pelosi tới hòn đảo này vào năm 2022. Continue reading “Cuộc khủng hoảng Đài Loan đang đến gần”

Liệu Donald Trump sẽ gặp Kim Jong Un một lần nữa?

Nguồn: “Will Donald Trump get to meet Kim Jong Un again?”, The Economist, 27/09/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Sáu đời tổng thống Mỹ đã tìm cách giải quyết chương trình vũ khí hạt nhân của Triều Tiên. Cả sáu đều thất bại. Donald Trump lại muốn thử thêm một lần nữa: ông tuyên bố kỳ vọng sẽ gặp Kim Jong Un, nhà lãnh đạo độc tài của Triều Tiên, trong năm nay. Chuyến công du châu Á để tham dự Hội nghị thượng đỉnh APEC vào tháng 11 tới có thể tạo ra một cơ hội; cựu đặc phái viên của ông Trump về Triều Tiên gần đây thậm chí còn gợi ý trong một bài phát biểu rằng ông Trump có thể đề xuất một cuộc gặp ngay tại Bình Nhưỡng, nơi chưa một tổng thống Mỹ đương nhiệm nào từng đặt chân tới.

Thế nhưng, ông Kim đã phát tín hiệu rõ ràng rằng ông chỉ đồng ý gặp nếu Mỹ từ bỏ yêu cầu lâu nay về “phi hạt nhân hóa”, thuật ngữ ngoại giao ám chỉ việc tháo dỡ hoặc loại bỏ hoàn toàn kho vũ khí uy lực nhất của chính quyền ông. Chỉ một tháng sau khi ông Trump cắt giảm các cuộc tập trận quân sự đã được lên kế hoạch từ lâu với Hàn Quốc nhằm nhen nhóm lại mối quan hệ thân tình với ông Kim, nhà lãnh đạo Triều Tiên, với cô con gái tuổi teen xuất hiện bên cạnh, đã trực tiếp giám sát vụ phóng thử một loại tên lửa mới được cho là có tốc độ siêu thanh. Ông Kim tự hào tuyên bố rằng thứ vũ khí này sẽ là “cơn đau đầu không thể chữa khỏi” đối với kẻ thù của đất nước. Continue reading “Liệu Donald Trump sẽ gặp Kim Jong Un một lần nữa?”

Nhật Bản đang trao cho Mỹ một cơ hội tại châu Á

Nguồn: David Sacks và Nick Snyder, “Japan Is Giving the United States a Chance in Asia”, Foreign Affairs, 28/09/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Nhật Bản, một quốc gia bị ràng buộc bởi điều khoản hòa bình trong Hiến pháp kể từ sau Thế chiến II, đang đầu tư mạnh mẽ vào quốc phòng và đóng góp cho an ninh khu vực theo những cách từng được xem là không tưởng. Tokyo đã gần như tăng gấp đôi ngân sách quốc phòng, mua sắm các loại tên lửa tầm xa có khả năng tấn công các mục tiêu quân sự ở Trung Quốc và Triều Tiên, ký các thỏa thuận cho phép triển khai lực lượng quân sự ra nước ngoài, trực tiếp đảm nhiệm vai trò tác chiến trong các cuộc tập trận quân sự đa phương, và thậm chí bãi bỏ lệnh cấm xuất khẩu vũ khí. Continue reading “Nhật Bản đang trao cho Mỹ một cơ hội tại châu Á”

Ấn Độ cần mạng lưới kết nối cho hệ thống vũ khí sẵn có của mình

Nguồn: Abhishek, “India has the weapons. Now it needs the network”, Nikkei Asia, 25/09/2026

Biên dịch: Phạm Ánh Minh

New Delhi cần kết nối kho vũ khí ngày càng lớn của mình thành một hệ thống tác chiến thống nhất và có khả năng phản ứng nhanh.

Thách thức quân sự của Ấn Độ hiện nay không còn nằm ở hỏa lực, mà ở tốc độ triển khai. Trong chiến tranh hiện đại, bên nào phát hiện mối đe dọa, ra quyết định và hành động trước sẽ giành được lợi thế quyết định. New Delhi đã dành nhiều năm trang bị các khí tài như tiêm kích Rafale, hệ thống phòng không S-400, tên lửa BrahMos và máy bay không người lái vũ trang. Ấn Độ đã có trong tay những vũ khí cần thiết. Tuy nhiên, nhiệm vụ khó khăn hơn là tích hợp chúng để có thể phối hợp hoạt động theo thời gian thực như một hệ thống thống nhất. Continue reading “Ấn Độ cần mạng lưới kết nối cho hệ thống vũ khí sẵn có của mình”

Tại sao Mỹ không thể để thế bế tắc với Iran kéo dài mãi mãi

Nguồn: Richard Haass và Carolyn Kissane, “The Stalemate With Iran Is Not Sustainable”, Foreign Affairs, 23/09/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Suốt sáu tháng qua, cuộc chiến với Iran, dù gây nhiều xáo trộn, nhìn chung vẫn nằm trong tầm kiểm soát. Eo biển Hormuz gần như đóng cửa hoàn toàn đối với vận tải hàng hải, làm nghẽn tuyến đường trung chuyển khoảng 20% lượng khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) và một tỷ lệ thậm chí còn cao hơn lượng dầu mỏ giao dịch trên toàn cầu. Giá năng lượng nhích tăng và nhiều nơi trên thế giới phải vật lộn với tình trạng thiếu hụt dầu khí, nhưng các quốc gia vẫn tìm được cách giúp ổn định thị trường năng lượng toàn cầu. Cả Mỹ và Iran đều kiềm chế, tránh tung ra những đòn tấn công hủy diệt nhằm vào cơ sở hạ tầng năng lượng sống còn ở vùng Vịnh. Dường như Washington và Tehran có thể kéo dài thế bế tắc hiện tại, thỉnh thoảng đáp trả nhau bằng các đợt không kích hoặc những vụ tấn công lẻ tẻ nhằm vào tàu chở dầu và cơ sở năng lượng, mà không đẩy thế giới vào một thảm họa kinh tế. Continue reading “Tại sao Mỹ không thể để thế bế tắc với Iran kéo dài mãi mãi”

Sự trỗi dậy và suy tàn của phong trào thánh chiến toàn cầu

Nguồn: Daniel Byman, “The Rise and Fall of Global Jihadism,” Foreign Affairs, 08/09/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Cách nước Mỹ kiềm chế – nhưng không chấm dứt – mối đe dọa khủng bố.

Hai mươi lăm năm trước, các thành viên al-Qaeda đã cướp bốn máy bay chở khách của Mỹ, lao hai chiếc vào tòa tháp đôi của Trung tâm Thương mại Thế giới ở Thành phố New York và một chiếc vào Lầu Năm Góc ở Washington, D.C. Trên chiếc máy bay thứ tư, các hành khách đã cố giành lại quyền kiểm soát, khiến nó rơi xuống Shanksville, Pennsylvania, làm toàn bộ những người trên khoang thiệt mạng. Tổng cộng, những kẻ không tặc đã cướp đi sinh mạng của 2.977 người – cho đến nay vẫn là vụ tấn công khủng bố đơn lẻ đẫm máu nhất trong lịch sử.

Đối với nhiều người Mỹ, các sự kiện ngày 11/09/2001 dường như xảy ra hoàn toàn bất ngờ. Khi đó, rất ít người từng nghe tới al-Qaeda. Nhưng chỉ một ngày sau, nước Mỹ đã bước vào điều mà Tổng thống George W. Bush gọi là “cuộc chiến chống khủng bố” – một cuộc chiến kéo dài suốt nhiều thập niên, bao trùm nhiều tổ chức thánh chiến và lan tới hầu như mọi khu vực trên thế giới. Continue reading “Sự trỗi dậy và suy tàn của phong trào thánh chiến toàn cầu”

Trump là nguyên nhân hạn chế thành quả ngoại giao của cuộc gặp Tập-Modi

Nguồn: Katsuji Nakazawa, “Trump factor limits diplomatic outcome of Xi’s outreach to Modi”, Nikkei Asia, 17/09/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

New Delhi e ngại làm phật lòng Washington nếu tỏ ra quá thân thiết với Bắc Kinh.

Hai tuần trước, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã đến thăm Ấn Độ lần đầu tiên sau bảy năm để tham dự Hội nghị thượng đỉnh BRICS lần thứ 18 tại New Delhi, trong bối cảnh căng thẳng giữa hai gã khổng lồ châu Á đang dần lắng dịu.

Nhân dịp này, Tập cũng có cuộc gặp song phương với Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi vào thứ Bảy, ngày 13/9.

“Trung Quốc và Ấn Độ là đối tác hợp tác, không phải đối thủ,” Tân Hoa Xã dẫn lời Tập nói với Modi. “Hai nước mang lại cơ hội phát triển cho nhau, chứ không tạo ra mối đe dọa cho đối phương.” Continue reading “Trump là nguyên nhân hạn chế thành quả ngoại giao của cuộc gặp Tập-Modi”

Ổn định chiến lược và quá trình tái thiết quân đội dưới thời Tập Cận Bình

Nguồn: Christopher Nye và Charles Sun, “Strategic Stability and the Rebuilding of Xi’s Military”, War on the Rocks, 16/09/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Dù liên tục xuất hiện những cảnh báo về sức mạnh ngày càng gia tăng của quân đội Trung Quốc, đây rất có thể lại là thời điểm đặc biệt bất lợi để Bắc Kinh đưa lực lượng này vào một phép thử thực chiến. Tổng Bí thư Tập Cận Bình đã làm khuyết nghiêm trọng bộ máy chỉ huy cấp cao của Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc (PLA) thông qua hàng loạt chiến dịch thanh trừng, và giờ đây phải nỗ lực tái thiết hệ thống trong khi vẫn cố duy trì hình ảnh về một lực lượng không hề suy yếu. Việc ông Tập có thể tiến hành một cuộc cải tổ và tái thiết quy mô lớn như vậy được hỗ trợ bởi nhiều yếu tố, trong đó có sự giảm nhẹ tạm thời của sức ép từ bên ngoài — một khoảng lặng mà Mỹ, phần nào ngoài ý muốn, đã tạo ra. Continue reading “Ổn định chiến lược và quá trình tái thiết quân đội dưới thời Tập Cận Bình”

Hòa hoãn đang hình thành giữa Mỹ và Trung Quốc?

Nguồn: Đạt Nguy (Da Wei), “The Emerging U.S.-China Détente,” Foreign Affairs, 07/09/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Một Bắc Kinh tự tin và một Washington thực dụng có thể tìm được cách chung sống.

Khi nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump gặp nhau tại Bắc Kinh vào tháng 5, họ nhất trí rằng hai nước nên hướng đến một quan hệ mang tính xây dựng dựa trên sự ổn định chiến lược. Dù nhiều nhà quan sát ở Washington tỏ ra hoài nghi về khuôn khổ mới này và xem nó chỉ là những lời sáo rỗng, nhưng đây là lần đầu tiên sau hơn một thập kỷ, Trung Quốc và Mỹ đạt được đồng thuận về định nghĩa quan hệ mà các nhà lãnh đạo ở cả hai bên đều công nhận. Ổn định chiến lược không có nghĩa là hòa hoãn hạt nhân; thay vào đó, nó ám chỉ một điểm cân bằng mới, nơi cả hai bên có thể tránh làm cho quan hệ trở nên tồi tệ hơn và thậm chí có thể mở rộng hợp tác trong những lĩnh vực có chung lợi ích. Continue reading “Hòa hoãn đang hình thành giữa Mỹ và Trung Quốc?”

Yemen: Mặt trận thứ hai của Iran

Nguồn: April Longley Alley và Allison Minor, “Iran’s Second Front”, Foreign Affairs, 11/09/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Tận dụng thời cơ giữa lúc cuộc chiến với Iran đang diễn ra, lực lượng Houthi đã phát động một chiến dịch quy mô lớn mới nhằm giành ưu thế quân sự áp đảo tại Yemen và các khu vực lân cận. Hôm thứ Ba, lực lượng vũ trang thân Iran này tiến hành hàng loạt cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và tên lửa đạn đạo nhằm vào Ả Rập Saudi, gây hỏa hoạn tại các cơ sở lọc dầu ở miền nam nước này và khiến hơn 70 người bị thương. Đến thứ Năm, sau nhiều ngày giao tranh ác liệt dọc các chiến tuyến trọng yếu trong Yemen, Houthi đánh tan các lực lượng chính phủ được Saudi hậu thuẫn dọc bờ Biển Đỏ và chiếm cảng chiến lược Mokha. Sang thứ Sáu, chính phủ Yemen cho biết Houthi đã kiểm soát đảo Perim nằm ngay cửa ngõ eo biển Bab el Mandeb, tuyến hàng hải hẹp nối Biển Đỏ với Ấn Độ Dương. Việc chiếm giữ những vị trí này đánh dấu một sự thay đổi sâu sắc trong cán cân quyền lực tại Yemen, với những hệ lụy tiềm tàng cho toàn khu vực. Continue reading “Yemen: Mặt trận thứ hai của Iran”

Những dấu hiệu cho thấy một quốc gia đang tiến vào vũng lầy

Nguồn: Stephen M. Walt, “Top Signs You’re Heading for a Quagmire”, Foreign Policy, 10/09/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Trong một thế giới mà cạnh tranh giữa các cường quốc ngày càng gay gắt, một trong những phép thử quan trọng nhất đối với năng lực hoạch định chính sách đối ngoại là khả năng tránh những cuộc xung đột tốn kém hoặc những cam kết làm tiêu hao nguồn lực, phân tán sự chú ý và cuối cùng khiến một quốc gia suy yếu thay vì mạnh lên. Nói cách khác, đó là khả năng tránh sa vào những vũng lầy chiến lược. Các cường quốc thường hả hê khi chứng kiến đối thủ mắc kẹt trong những lớp “cát lún” chiến lược như vậy, thậm chí còn tìm cách đẩy họ vào đó, trong khi những nhà lãnh đạo khôn ngoan luôn cố tránh xa những rắc rối kiểu này. Continue reading “Những dấu hiệu cho thấy một quốc gia đang tiến vào vũng lầy”

Bản chất thực sự của cuộc chiến chống khủng bố là gì?

Nguồn: Joseph Stieb, “What Was the War on Terror?”, Foreign Policy, 04/09/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Cuộc chiến chống khủng bố giờ đây đã chính thức khép lại. Nó kéo dài từ ngày 11/9/2001 đến khi Mỹ rút quân khỏi Afghanistan vào tháng 8/2021. Khi thế giới tiến tới cột mốc 25 năm sự kiện 11/9, việc xác định rõ giới hạn của cuộc xung đột này là điều hữu ích, cả về mặt lịch sử lẫn hoạch định chính sách.

Cuộc chiến chống khủng bố có ba đặc điểm cốt lõi, giúp định hình nó như một giai đoạn lịch sử riêng biệt. Thứ nhất, giới hoạch định chính sách Mỹ coi khủng bố như một hình thức chiến tranh và là một mối đe dọa chiến lược cấp cao. Thứ hai, chiến lược chống khủng bố không chỉ nhằm bảo vệ lãnh thổ Mỹ mà còn hướng tới việc cải tạo hệ thống quốc tế để xử lý tận gốc những nguyên nhân được cho là sản sinh ra chủ nghĩa khủng bố. Thứ ba, cuộc chiến chống khủng bố về bản chất là phản ứng của Mỹ trước sự trỗi dậy của phong trào thánh chiến toàn cầu. Continue reading “Bản chất thực sự của cuộc chiến chống khủng bố là gì?”

Liệu Israel có thể chấm dứt cuộc chiến không hồi kết?

Nguồn:  Amos Harel, “Can Israel End Its Forever Wars?”, Foreign Affairs, 02/09/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Khi chuẩn bị đối mặt với cử tri Israel vào tháng tới, sau ba năm chiến tranh gần như không ngừng nghỉ, Thủ tướng Benjamin Netanyahu đã vạch ra một chiến lược hoàn toàn mới. Bất chấp những tổn thất khổng lồ về người và của, chưa kể sự suy giảm mạnh trong mức độ ủng hộ dành cho Israel tại Mỹ và nhiều nơi khác, ông giờ đây công khai ủng hộ việc duy trì một trạng thái chiến tranh gần như thường trực. Rút ra bài học từ cuộc thảm sát do Hamas gây ra ngày 7/10/2023, Netanyahu lập luận rằng Israel phải chủ động sử dụng vũ lực phủ đầu trước mọi mối đe dọa an ninh tiềm tàng, bất kể hậu quả. Điều đó đặt ra câu hỏi: cách tiếp cận cứng rắn này sẽ thay đổi đến mức nào nếu Gadi Eisenkot, cựu tổng tham mưu trưởng quân đội hiện đang dẫn trước Netanyahu trong các cuộc thăm dò, đánh bại ông trong cuộc bầu cử sắp tới? Continue reading “Liệu Israel có thể chấm dứt cuộc chiến không hồi kết?”

Đài Loan có thể giành chiến thắng như thế nào?

Nguồn: Holmes Liao và Dennis Blair, “How Taiwan Can Win the Strait,” Foreign Affairs, 04/09/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Một lực lượng hải quân linh hoạt hơn có thể giúp Đài Loan ngăn chặn Trung Quốc.

Nằm cách Trung Quốc một eo biển rộng khoảng 160 km, Đài Loan dựa vào hải quân như tuyến phòng thủ đầu tiên trước nguy cơ bị xâm lược. Lực lượng này phải có khả năng ngăn chặn các tàu đổ bộ lớn của quân đội Trung Quốc vượt Eo biển Đài Loan. Từ lâu, Đài Loan vẫn lấy những tàu chiến lớn như tàu khu trục và tàu hộ vệ làm nòng cốt cho hạm đội. Chúng vừa là biểu tượng phô trương sức mạnh quốc gia, vừa là công cụ thể hiện quyết tâm trước sức ép từ đại lục. Kế hoạch đóng tàu hiện nay của Đài Loan cũng tiếp tục đi theo hướng này, với mục tiêu thay thế hạm đội tàu mặt nước già cỗi bằng những chiến hạm mới, lớn hơn và đắt tiền hơn. Continue reading “Đài Loan có thể giành chiến thắng như thế nào?”

Bước ngoặt chiến lược của Nhật Bản

Nguồn: Eliot A. Cohen, “Japan’s Strategic Turn”, The Atlantic, 06/09/2026

Biên dịch: Viên Đăng Huy

Khi tôi lần đầu đến Nhật Bản cách đây hơn 30 năm, Chiến tranh Lạnh vừa kết thúc, Trung Quốc vẫn chưa trỗi dậy, và Nhật Bản — dù không còn giữ vị thế “Nhật Bản là số một” như tiêu đề cuốn sách bán chạy năm 1979 của Ezra Vogel — vẫn là một cường quốc đáng gờm. GDP của Nhật Bản khi đó không thua kém Mỹ quá xa, lớn hơn tổng GDP của phần lớn các nước châu Á còn lại cộng lại, và gấp khoảng bảy lần Trung Quốc.

Trong chuyến thăm gần đây, tôi nhận thấy Nhật Bản đã trở thành một đất nước rất khác. Ngay từ năm 1995, những dấu hiệu đáng lo ngại đã xuất hiện: giá bất động sản sụp đổ và nền kinh tế bước vào nhiều năm trì trệ, rồi kéo dài thành nhiều thập kỷ. Tỷ suất sinh giảm xuống dưới mức thay thế, còn khoảng 1,4 con trên mỗi phụ nữ, và kể từ đó tiếp tục giảm xuống chỉ còn hơn 1,1. Nhưng những thay đổi sâu sắc nhất lại nằm ở môi trường địa chính trị xung quanh Nhật Bản. Continue reading “Bước ngoặt chiến lược của Nhật Bản”

Diện mạo chiến tranh sau xung đột Nga – Ukraine

Nguồn: Sergiy Korsunsky, “What will war look like after peace?”, Nikkei Asia, 04/09/2026

Biên dịch: Phạm Ánh Minh

AI, các đàn máy bay không người lái quy mô lớn và các cuộc tấn công mạng đang định hình lại chiến tranh hiện đại, và các nền dân chủ cần phải chuẩn bị ngay từ bây giờ.

Những tranh luận về việc cuộc chiến của Nga tại Ukraine sẽ kết thúc như thế nào và những hệ quả mà nó để lại cho thế giới dường như không có hồi kết. Tuy nhiên, ngày càng rõ rằng chúng ta cần đặt ra một câu hỏi khác: không chỉ hòa bình sau cuộc chiến này sẽ mang diện mạo ra sao, mà cả cuộc chiến tiếp theo sau thời kỳ hòa bình ấy sẽ như thế nào. Continue reading “Diện mạo chiến tranh sau xung đột Nga – Ukraine”

Tương lai của “nền dân chủ drone” tại Ukraine

Nguồn: Nataliya Gumenyuk, “The Future of Ukraine’s Drone Democracy,” Foreign Affairs, 28/08/2026

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Quá trình chuyển đổi quân đội đã làm thay đổi cục diện chiến tranh — và khuấy đảo chính trường Ukraine.

Ngày 19/8 vừa qua, Quốc hội Ukraine đã bỏ phiếu với tỷ lệ áp đảo để phê chuẩn tân Bộ trưởng Quốc phòng, khép lại nhiều tuần bất ổn trong một giai đoạn đặc biệt quan trọng của cuộc chiến. Suốt hơn một tháng trước đó, người dân Ukraine đã xuống đường tại Kyiv và nhiều thành phố khác để phản đối quyết định của Tổng thống Volodymyr Zelensky sa thải Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov. Người kế nhiệm ông, Yevhenii Khmara, là một sĩ quan tác chiến đặc biệt, nổi tiếng nhất với vai trò chỉ huy Chiến dịch Mạng Nhện (Operation Spider’s Web), cuộc tấn công thành công nhằm vào các máy bay ném bom chiến lược của Nga nằm sâu trong lãnh thổ nước này. Continue reading “Tương lai của “nền dân chủ drone” tại Ukraine”