
Nguồn: Avian flu kills young boy, History.com
Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng
Vào ngày này năm 1997, một cậu bé ba tuổi đã tử vong vì bệnh cúm gia cầm ở Hong Kong. Tính đến khi đợt bùng phát được kiểm soát, sáu người đã tử vong và 1,6 triệu con gia cầm đã bị tiêu hủy.
Cậu bé — nạn nhân đầu tiên của đợt bùng phát — đã phải nhập viện sáu ngày trước đó với triệu chứng ho dữ dội và sốt cao. Em đã tiếp xúc với những con gà được phát hiện là đã nhiễm cúm gia cầm. Loại virus này, được xác định là cúm A(H5N1), đã được tìm thấy ở gà vào tháng 3. Những người khác làm việc với gà lập tức được xét nghiệm và một số có kết quả dương tính. Đáng lo ngại hơn, một nhân viên y tế, một kỹ thuật viên phòng thí nghiệm và một người hàng xóm — tất cả đều không tiếp xúc trực tiếp với gà — cũng có kết quả dương tính với loại cúm này.
Tính đến tháng 11, đã có 18 ca nhiễm được ghi nhận, sáu người trong số đó đã tử vong. Cuối cùng, vào ngày 28/12, nhà chức trách quyết định tiêu hủy gà và các loại gia cầm khác ở Hong Kong để ngăn dịch bệnh lây lan thêm. Khoảng 1,6 triệu con vật đã bị tiêu diệt và chôn lấp. Dù không có thêm ca nhiễm nào được báo cáo ngay sau đợt tiêu hủy, các quan chức vẫn tiếp tục theo dõi chặt chẽ loại virus này. Trong tám năm tiếp theo, từ năm 1997 đến 2005, virus H5N1 đã đột biến, trở nên đặc biệt nguy hiểm và là nguyên nhân gây thêm 62 ca tử vong ở người tại châu Á, cũng như cái chết của hơn 140 triệu con chim — một phần trong số đó đã bị tiêu hủy trong nỗ lực kiểm soát dịch bệnh.
Vào mùa thu năm 2005, virus này bất ngờ lây lan từ châu Á sang châu Âu. Sự xuất hiện của loại cúm này ở châu Âu — vốn nguy hiểm hơn nhiều so với “cúm mùa” thông thường, thứ giết chết khoảng 36.000 người Mỹ mỗi năm — đã làm dấy lên lo ngại rằng nếu virus đột biến thành dạng có thể lây truyền từ người sang người, một đại dịch tàn khốc sẽ xảy ra. Các nhà khoa học ước tính có tới 150 triệu người có thể tử vong chỉ trong vài tháng. Khi năm 2005 khép lại, các quốc gia trên toàn thế giới, phối hợp với Tổ chức Y tế Thế giới, đã gấp rút xây dựng các kế hoạch ứng phó và kiểm soát dịch bệnh, đồng thời tích trữ thuốc kháng virus. Ngay sau đó, virus này được tìm thấy ở các loài chim tại châu Phi, nhưng chỉ lây sang những người đã tiếp xúc gần với máu, chất dịch cơ thể hoặc phân của gà bị nhiễm bệnh.
