23/07/1973: Nixon từ chối giao nộp băng ghi âm cho Ủy ban Watergate

Nguồn: President Nixon refuses to hand over tapes, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1973, Tổng thống Richard Nixon đã từ chối giao nộp các bản ghi âm bí mật của mình cho Ủy ban Watergate của Thượng viện và Công tố viên Đặc biệt Archibald Cox, với lý do được bảo vệ bởi đặc quyền hành pháp. Quyết định này đã châm ngòi cho một cuộc chiến pháp lý, mà đỉnh điểm là phán quyết nhất trí của Tối cao Pháp viện Mỹ một năm sau đó, buộc Nixon phải giao nộp các cuộn băng ghi âm.

Trong khoảng thời gian từ ngày 16/02/1971 đến ngày 18/07/1973, Nixon đã bí mật ghi lại khoảng 3.700 giờ họp và điện đàm tại Phòng Bầu dục, Phòng Nội các, văn phòng của ông trong Tòa nhà Văn phòng Điều hành, Phòng khách Lincoln và Nhà nghỉ Aspen ở Trại David. Theo yêu cầu của Nixon, trợ lý Tổng thống Alexander Butterfield đã giúp Cơ quan Mật vụ lắp đặt hệ thống ghi âm này. Butterfield cũng là một trong số rất ít người biết đến sự tồn tại của nó.

Công chúng Mỹ chỉ biết đến hệ thống ghi âm sau khi bê bối Watergate bùng nổ. Trong quá trình Ủy ban Watergate của Thượng viện điều tra vụ đột nhập vào trụ sở Ủy ban Quốc gia Đảng Dân chủ ngày 17/06/1972 và những nỗ lực che đậy sau đó, cựu cố vấn pháp lý Nhà Trắng John Dean khai rằng ông nghi ngờ Tổng thống đã cho lắp đặt một hệ thống ghi âm bí mật. Đến ngày 13/07/1973, trong một phiên họp kín, các thành viên ủy ban đã hỏi Butterfield liệu ông có biết về sự tồn tại của hệ thống này hay không.

“Tôi rất tiếc vì các vị phải đặt câu hỏi này,” Butterfield nói với ủy ban. “Nhưng đúng vậy, đã có một hệ thống ghi âm lại toàn bộ các cuộc trò chuyện của Tổng thống.” Ba ngày sau, Butterfield công khai tiết lộ sự tồn tại của hệ thống ghi âm trước công chúng Mỹ khi ông đưa ra lời khai trên truyền hình trực tiếp.

Đến ngày 24/07/1974, Tối cao Pháp viện Mỹ ra phán quyết trong vụ United States v. Nixon, yêu cầu Tổng thống phải giao nộp các cuộn băng ghi âm, và Nixon đã chấp hành. Nội dung các bản ghi cho thấy ông có liên quan đến việc che đậy vụ Watergate, khiến Hạ viện bắt đầu chuẩn bị cho cuộc bỏ phiếu luận tội. Tuy nhiên, trước khi cuộc bỏ phiếu diễn ra, Nixon đã tuyên bố từ chức vào ngày 09/08/1974.