
Nguồn: D.C. residents cast first presidential votes since 1800, History.com
Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng
Vào ngày này năm 1964, cư dân Đặc khu Columbia (D.C.) đã đi bỏ phiếu trong một cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ lần đầu tiên kể từ năm 1800. Việc thông qua Tu chính án thứ 23 vào năm 1961 đã mang lại cho công dân thủ đô nước Mỹ quyền bầu chọn Tổng Tư lệnh và Phó Tổng thống. Trong kỳ bầu cử tiếp theo vào năm 1964, họ đã góp phần giúp ứng viên Đảng Dân chủ Lyndon Johnson đánh bại ứng viên Đảng Cộng hòa Barry Goldwater.
Từ năm 1776 đến năm 1800, New York và sau đó là Philadelphia đóng vai trò là trung tâm chính phủ tạm thời của nước Mỹ mới thành lập. Vị trí đặt thủ đô từng là chủ đề gây nhiều tranh cãi và thảo luận, đặc biệt là đối với các chính trị gia miền Nam, những người không muốn thủ đô nằm quá xa về phía Bắc. Năm 1790, Quốc hội Mỹ thông qua một đạo luật cho phép Tổng thống George Washington chọn địa điểm đặt thủ đô vĩnh viễn. Như một giải pháp thỏa hiệp, ông đã chọn một vùng đầm lầy hoang sơ trên Sông Potomac, nằm giữa Maryland và Virginia, và bắt đầu gọi nơi này là Thành phố Liên bang (Federal City). Sau này, các ủy viên phụ trách phát triển thành phố mới đã chọn cái tên chính thức – Washington – để vinh danh Tổng thống. Quốc hội Mỹ nhóm họp lần đầu tiên tại Washington, D.C., vào ngày 17/11/1800.
Đặc khu này được đặt dưới quyền tài phán của Quốc hội, cơ quan đã tước bỏ quyền bầu cử của cư dân D.C. vào năm 1801. Năm 1961, Tu chính án thứ 23 chính thức khôi phục những quyền này, cho phép cử tri D.C. bầu chọn các đại cử tri cho Cử tri đoàn dựa trên dân số, với số lượng tối đa bằng số đại cử tri của tiểu bang ít dân nhất. Với dân số hiện tại hơn 550.000 người, D.C. rộng gần 15.800 hecta có 3 phiếu đại cử tri, tương tự như Wyoming – tiểu bang nhỏ nhất nước Mỹ xét về mặt dân số. Phần lớn cư dân D.C. là người Mỹ gốc Phi và họ đã bỏ phiếu với tỷ lệ áp đảo cho các ứng viên Đảng Dân chủ trong những cuộc bầu cử tổng thống trước đây.
Năm 1970, Quốc hội cấp cho Washington, D.C. một ghế đại biểu không có quyền biểu quyết tại Hạ viện, và với việc thông qua Đạo luật Tự trị năm 1973, người dân Washington đã có thị trưởng và hội đồng thành phố dân cử đầu tiên. Năm 1978, một tu chính án được đề xuất nhằm trao cho D.C. quyền bầu đại cử tri, hạ nghị sĩ, và thượng nghị sĩ giống như một tiểu bang, nhưng nó đã không được thông qua, tương tự như các lời kêu gọi công nhận D.C. là một tiểu bang sau này.
