04/04/1967: Martin Luther King Jr. lên tiếng chống lại Chiến tranh Việt Nam

Nguồn: Martin Luther King Jr. speaks out against the war, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1967, Mục sư Martin Luther King Jr. – người đứng đầu Hội nghị Lãnh đạo Cơ đốc giáo Miền Nam – đã có bài phát biểu mang tên “Vượt ra ngoài Việt Nam” (Beyond Vietnam) trước 3.000 người tại Nhà thờ Riverside ở Thành phố New York. Trong bài phát biểu này, ông nói rằng đang hình thành một mối liên kết chung giữa các phong trào dân quyền và hòa bình. King đề xuất rằng Mỹ chấm dứt mọi cuộc không kích miền Bắc và miền Nam Việt Nam; tuyên bố ngừng bắn đơn phương với hy vọng điều này sẽ dẫn đến các cuộc đàm phán hòa bình; ấn định ngày rút toàn bộ quân đội khỏi Việt Nam; và trao cho Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam một vai trò trong các cuộc đàm phán.

King từng là người ủng hộ vững chắc cho Tổng thống Lyndon B. Johnson và chương trình Xã hội Vĩ đại (Great Society) của ông, nhưng vị mục sư đã dần trở nên quan ngại về sự can dự của Mỹ tại Việt Nam và, khi những lo ngại của King trở nên công khai hơn, quan hệ của ông với chính quyền Johnson đã ngày càng xấu đi. King bắt đầu xem sự can thiệp của Mỹ ở Đông Nam Á không khác gì chủ nghĩa đế quốc. Thêm vào đó, ông tin rằng Chiến tranh Việt Nam đã làm chuyển hướng tiền bạc và sự chú ý khỏi các chương trình trong nước được lập ra để giúp đỡ người da đen nghèo khổ. Hơn thế nữa, ông nói: “Chiến tranh đã gây ra nhiều điều tồi tệ hơn là chỉ tàn phá hy vọng của người nghèo ở quê nhà… Chúng ta đang gửi những thanh niên da đen vốn bị xã hội này vùi dập đi xa tận tám ngàn dặm để bảo đảm quyền tự do ở Đông Nam Á, thứ quyền mà họ đã không thể tìm thấy ở phía tây nam bang Georgia và Đông Harlem.”

King vẫn duy trì lập trường phản chiến và ủng hộ các phong trào hòa bình cho đến khi ông bị ám sát vào ngày 04/04/1968, đúng một năm sau ngày ông có bài phát biểu “Vượt ra ngoài Việt Nam.”