Thế giới hôm nay: 06/10/2020

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Đỗ Đặng Nhật Huy

Donald Trump tweet rằng ông xuất viện vào tối thứ Hai. Bác sĩ của ông cho biết tổng thống đã đáp ứng được tất cả các điều kiện xuất viện, mặc dù sự kết hợp bất thường các phương pháp điều trị bằng thuốc mạnh để chữa trị covid-19 cho ông – bao gồm thuốc kháng virus remdesivir và dexamethasone, một loại steroid – cho thấy ông có thể bị nặng. Trong khi đó, thư ký báo chí của ông, Kayleigh McEnany, vừa có kết quả xét nghiệm dương tính với covid-19, cùng với hai cấp phó của cô. Ít nhất một chục người trong vòng thân cận của tổng thống đã được chẩn đoán nhiễm virus trong những ngày gần đây.

Paris và New York đã áp dụng lại các biện pháp hạn chế coronavirus, sau khi số ca nhiễm ở cả hai thành phố tăng lên. Khi Pháp ghi nhận hơn 12.000 ca nhiễm mới mỗi ngày, thủ đô của nước này đã vượt qua ngưỡng cảnh báo tối đa; bắt đầu từ hôm nay các quán bar đóng cửa. New York đặt hạn chế với các khu vực ở Brooklyn và Queens, ảnh hưởng đến trường học, nhà hàng và các hoạt động khác. Tổng số ca bệnh được xác nhận trên toàn cầu đạt 35 triệu. Continue reading “Thế giới hôm nay: 06/10/2020”

Thử bàn về giấc mơ ngôn ngữ của người Trung Quốc

Tác giả: Nguyễn Hải Hoành

Năm 2010, sách Giấc mơ Trung Quốc của Đại tá Giải phóng quân Lưu Minh Phúc xuất bản, cho thấy người Trung Quốc (TQ) đang mơ ước trở thành quốc gia nhất thế giới trong mọi lĩnh vực kinh tế, quân sự, khoa học kỹ thuật, văn hoá v.v…, tranh ngôi Số Một thế giới từ tay nước Mỹ.

Giờ đây họ lại mơ ước đưa tiếng nói và chữ viết của họ trở thành ngôn ngữ hàng đầu toàn cầu. Nguyện vọng đó thể hiện rõ trong bài Làm gì để tiếng Trung Quốc trở thành ngôn ngữ thông dụng thứ hai thế giới đăng trên Quang minh nhật báo ngày 04/01/2020, tác giả là Giáo sư Lý Vũ Minh, nguyên Phó Chủ tịch Uỷ ban Ngôn ngữ quốc gia, Chủ tịch Hội Ngôn ngữ học quốc tế TQ, Bí thư Đảng uỷ Đại học Ngôn ngữ Bắc Kinh. Continue reading “Thử bàn về giấc mơ ngôn ngữ của người Trung Quốc”

Thế giới hôm nay: 05/10/2020

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Đỗ Đặng Nhật Huy

Xuất hiện thông tin trái ngược nhau về tình trạng sức khỏe của Tổng thống Donald Trump. Ông Trump, người đang được điều trị trong bệnh viện vì Covid-19, đã đăng một video nói ông cảm thấy “tốt hơn nhiều” song “kết quả kiểm tra thực sự” tình trạng bệnh của ông phải vài ngày nữa mới có. Hôm Chủ nhật, các bác sĩ tiết lộ ông phải cấp oxy bổ sung nhưng lại có thể được “xuất viện sớm nhất là vào ngày mai”.

Một phụ tá của Ilham Aliyev, Tổng thống Azerbaijan, nói nước ông sẽ phá hủy các mục tiêu quân sự ở Armenia sau khi Azerbaijan tuyên bố một vụ tấn công bằng tên lửa đã làm thiệt mạng một dân thường và làm bị thương 4 người khác ở thành phố Ganja của Azerbaijan. Armenia nói không hề có cuộc tấn công này. Căng thẳng giữa hai nước về Nagorno-Karabakh, một vùng lãnh thổ tranh chấp nơi có người gốc Armenia sinh sống, hiện có nguy cơ leo thang. Continue reading “Thế giới hôm nay: 05/10/2020”

30 năm sau ngày thống nhất, Đức gánh vác trách nhiệm lớn hơn

Nguồn: “Thirty years after reunification, Germany is shouldering more responsibility”, The Economist, 03/10/2020.

Người dịch: Phan Nguyên

Margaret Thatcher sợ hãi và công khai phản đối việc thống nhất Đông và Tây Đức. François Mitterrand được cho là đã chia sẻ những lo lắng của bà, mặc dù ông chấp nhận đó là điều không thể tránh khỏi. Giulio Andreotti lặp lại một câu nói nổi tiếng: rằng ông rất yêu nước Đức, nên thật “thích khi có hai nước Đức”. Tuy nhiên, bất chấp sự dè dặt của các nhà lãnh đạo Anh, Pháp và Ý vào năm 1990, một quốc gia mới đã ra đời cách đây 30 năm vào ngày 3 tháng 10. Với 80 triệu dân, Đức ngay lập tức trở thành quốc gia đông dân nhất và nền kinh tế hùng mạnh nhất châu Âu mà cho đến thời điểm đó đã có tới bốn nước dẫn đầu gần như xấpxỉ nhau. Kể từ đó, các chính khách và học giả đã phải vật lộn với vấn đề làm thế nào để đối phó với mộtquốc gia bá chủ bất đắc dĩ ở trung tâm châu Âu. Đức nên dẫn dắt châu Âu như thế nào mà không tỏ ra thống trị? Thật vậy, sau tất cả những tai ương của chủ nghĩa Quốc xã, liệu Đức có thể được tin tưởng để lãnh đạo tiếp không? Continue reading “30 năm sau ngày thống nhất, Đức gánh vác trách nhiệm lớn hơn”

04/10/1861: Tổng thống Lincoln quan sát thử nghiệm khinh khí cầu

Nguồn: President Lincoln watches a balloon ascension, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày 04/10/1861, Tổng thống Abraham Lincoln đã quan sát một buổi thử nghiệm khinh khí cầu gần Washington, D.C. Cả quân đội Liên minh miền Bắc lẫn Hợp bang miền Nam đều đã tìm cách sử dụng khinh khí cầu để thu thập thông tin tình báo quân sự trong giai đoạn đầu của cuộc Nội chiến, nhưng chúng đã tỏ ra rất nguy hiểm và không thực tế trong hầu hết các tình huống.

Mặc dù khinh khí cầu không phải là một phát minh mới, nhưng nhiều người cho rằng chúng vẫn chưa thực sự được tận dụng trong quân sự. Trước cả vụ tấn công Pháo đài Sumter hồi tháng 04/1861, đánh dấu khởi đầu của Nội chiến, một số công ty đã tiếp cận Bộ Chiến tranh Mỹ và đề cập các hợp đồng liên quan đến khinh khí cầu. Continue reading “04/10/1861: Tổng thống Lincoln quan sát thử nghiệm khinh khí cầu”

03/10/1895: “The Red Badge of Courage” được xuất bản

Nguồn: “The Red Badge of Courage” is published, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1895, The Red Badge of Courage của Stephen Crane đã chính thức được xuất bản thành sách. Câu chuyện về trải nghiệm chinh chiến của một chàng trai trẻ là tiểu thuyết đầu tiên của Mỹ mô tả cuộc Nội chiến nhìn từ quan điểm của một người lính bình thường. Tác phẩm ban đầu được đăng làm nhiều kỳ trên một tờ báo.

Là con trai út trong gia đình có 14 người con, Crane chào đời năm 1871 và lớn lên ở New York và New Jersey. Người cha qua đời khi cậu mới 9 tuổi, sau đó cả gia đình chuyển đến sống tại Asbury Park, New Jersey. Crane theo học Đại học Syracuse và tham gia tuyển bóng chày trong vòng một năm, nhưng đã rời đi. Sau này ông trở thành một nhà báo ở New York, nhận làm những công việc ngắn hạn cho nhiều tờ báo khác nhau và gần như lúc nào cũng sống trong cảnh nghèo đói. Continue reading “03/10/1895: “The Red Badge of Courage” được xuất bản”

Suetonius: Thống đốc La Mã đánh bại cuộc nổi dậy của Boudicca

Nguồn: Historic figures, BBC

Biên dịch: Trần Mẫn Linh

Suetonius là thống đốc La Mã cai trị nước Anh và là người đã dẹp tan cuộc nổi dậy của Boudicca.

Người ta biết rất ít về cuộc đời của Gaius Suetonius Paulinus lúc sinh thời. Dữ liệu đầu tiên về sự nghiệp của ông bắt đầu từ năm 42 SCN – dưới triều Hoàng đế Claudius – khi Claudius đẩy lùi một cuộc nổi dậy ở Mauretania (bắc Phi ngày nay) và trở thành người La Mã đầu tiên vượt dãy núi Atlas. Năm 58 SCN, ông được bổ nhiệm làm thống đốc Anh. Vào thời điểm đó, vùng lãnh thổ đông nam của đường ranh giới nằm giữa cửa sông Wash và cửa sông Severn đang nằm dưới sự cai trị của đế chế La Mã. Ngoài khu vực này ra, tình hình ở những nơi khác khá bất ổn. Continue reading “Suetonius: Thống đốc La Mã đánh bại cuộc nổi dậy của Boudicca”

Thế giới hôm nay: 02/10/2020

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Đỗ Đặng Nhật Huy

EU kiện Anh về dự luật thị trường nội bộ vốn đảo ngược các cam kết trong hiệp ước Brexit. Tranh chấp có thể được trình lên Tòa án Công lý Châu Âu. Anh có một tháng để trả lời trước khi vụ kiện được tiến hành. Hai bên vẫn đang đàm phán; vụ kiện, mặc dù đã được đoán trước, làm tăng sức nóng cho cả hai bên.

Đại học Cambridge hứa sẽ thoái khoản tài trợ 3,5 tỷ bảng Anh (4,5 tỷ USD) khỏi nhiên liệu hóa thạch vào năm 2030. Quyết định này đến sau áp lực liên tục từ các nhà vận động sinh viên, những người đã thúc đẩy các quyết định tương tự ở các trường đại học khác. Để thay thế, Cambridge có kế hoạch đầu tư vào năng lượng tái tạo, và đặt mục tiêu giảm lượng khí thải nhà kính xuống 0 vào năm 2038. Continue reading “Thế giới hôm nay: 02/10/2020”

Đường lối kinh tế của Biden: Chưa đủ táo bạo?

Nguồn: “Bidenomics: the good the bad and the unknown”, The Economist, 03/10/2020.

Người dịch: Phan Nguyên

Hai ứng cử viên tổng thống đã đối mặt nhau trong cuộc tranh luận đầu tiên trước khi người Mỹ đi bỏ phiếu vào ngày 3 tháng 11. Tổng thống Donald Trump đã biến nó thành một cuộc ẩu đả, thậm chí khiến người ta nghi ngờ về sự đúng đắn của chính quy trình bầu cử. Joe Biden thì dành cả buổi để chế giễu ông Trump vì đã đưa đất nước sụp đổ. Và Trump đã làm những gì ông hy vọng sẽ là một đòn hạ gục Biden, cáo buộc đối thủ là một kẻ yếu ớt, người sẽ không chống đỡ nổi kế hoạch của phe tả nhằm mở rộng đáng kể chính phủ và làm tê liệt hoạt động kinh doanh.

Một số nhà lãnh đạo doanh nghiệp Mỹ lo sợ về một sự ngả sang cánh tả như vậy dưới thời Biden. Tuy nhiên, cáo buộc này không chính xác. Biden đã bác bỏ những ý tưởng không tưởng của cánh tả. Các đề xuất về thuế và chi tiêu của Biden là hợp lý. Chúng chỉ dẫn đến một nhà nước phình to hơn một ít và nỗ lực để giải quyết các vấn đề thực sự mà Mỹ đang phải đối mặt, bao gồm cơ sở hạ tầng kém chất lượng, biến đổi khí hậu và sự tàn phá các doanh nghiệp nhỏ. Trên thực tế, lỗ hổng trong các kế hoạch của Biden là chúng không đủ sâu rộng ở một số lĩnh vực. Continue reading “Đường lối kinh tế của Biden: Chưa đủ táo bạo?”

01/10/1918: “Lawrence xứ Ả Rập” chiếm Damascus

Nguồn: Lawrence of Arabia captures Damascus, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 1918, liên quân Anh-Ả Rập đã chiếm được Damascus từ tay người Thổ Nhĩ Kỳ, hoàn thành việc giải phóng bán đảo Arabia trong Thế chiến I. Vị chỉ huy quan trọng của phe Hiệp ước là T.E. Lawrence, người lính Anh huyền thoại, thường được biết đến với tên gọi “Lawrence xứ Ả Rập” (Lawrence of Arabia).

Lawrence – một người gốc Ả Rập sinh ra ở Tremadoc, xứ Wales, sau đó theo học tại trường Oxford – bắt đầu làm việc cho quân đội Anh với tư cách là sĩ quan tình báo ở Ai Cập kể từ năm 1914. Ông đã dành hơn một năm ở Cairo để xử lý các thông tin tình báo. Năm 1916, ông tháp tùng một nhà ngoại giao Anh tới Arabia, nơi Hussein bin Ali, tiểu vương Mecca, phát động cuộc nổi dậy chống lại sự cai trị của Thổ Nhĩ Kỳ. Lawrence thuyết phục cấp trên của mình hỗ trợ cho phong trào của Hussein và đã được cử tham gia quân của Faisal, con trai Hussein, với tư cách là một sĩ quan liên lạc. Continue reading “01/10/1918: “Lawrence xứ Ả Rập” chiếm Damascus”

Thế giới hôm nay: 01/10/2020

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Đỗ Đặng Nhật Huy

Tòa thánh Vatican cho biết họ đã từ chối yêu cầu diện kiến Giáo hoàng Francis của Mike Pompeo, ngoại trưởng Mỹ, cáo buộc ông tìm cách lôi kéo Giáo hội Công giáo vào cuộc bầu cử tổng thống bằng cách chỉ trích mối quan hệ của họ với Trung Quốc. Ông Pompeo khi đến thăm Vatican đã kêu gọi Tòa thánh cứng rắn hơn với Trung Quốc vì cho rằng Đảng Cộng sản nước này bóp nghẹt các quyền tự do tôn giáo. Ông Pompeo phản đối một thỏa thuận mà Vatican ký với Trung Quốc cách đây hai năm xoay quanh quy trình bổ nhiệm giám mục Công giáo.

Một tòa án Ấn Độ đã tuyên trắng án cho tất cả 32 người bị buộc tội liên quan đến việc phá dỡ Babri Masjid, một nhà thờ Hồi giáo có từ thế kỷ 16 ở thành phố Ayodhya. Vụ phá dỡ năm 1992 đã gây nên làn sóng bạo lực giữa đạo Hindu và đạo Hồi khiến 2.000 người thiệt mạng. Một phán quyết vào năm ngoái của Tòa Tối cao của Ấn Độ đã mở đường cho một ngôi đền Hindu được xây dựng trên địa điểm cũ của nhà thờ Hồi giáo. Continue reading “Thế giới hôm nay: 01/10/2020”

Trận Mậu Thân có thực sự là một bất ngờ?

Nguồn: Tom Glenn, “Was the Tet Offensive Really a Surprise?”, The New York Times, 03/11/2017.

Người dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng 

Tôi đã học được bài học cay đắng trong Chiến tranh Việt Nam, rằng khi tình báo bị bỏ qua, sẽ có người phải thiệt mạng. Tôi dành phần lớn thời gian cuộc chiến trong hàng ngũ Cục An ninh Quốc gia (NSA), thường là bí mật. Hết lần này đến lần khác, tôi và các đồng nghiệp của mình cảm thấy chúng tôi chính là Cassandra, công chúa thành Troy có năng lực tiên tri nhưng lại bị nguyền rủa để không một ai tin lời nàng. Một ví dụ là Trận Đắk Tô. 

Đến thời điểm năm 1967, phần lớn giao tranh ở miền Nam Việt Nam đều tập trung ở Tây Nguyên, khu vực miền núi dọc biên giới Lào – Campuchia bao gồm các tỉnh Kon Tum, Pleiku và Đắk Lắk. Lực lượng quân sự Mỹ đã bị lôi kéo đến khu vực này vì hai lý do. Continue reading “Trận Mậu Thân có thực sự là một bất ngờ?”

30/09/1889: Hiến pháp Wyoming trao quyền bầu cử cho phụ nữ

Nguồn: Wyoming legislators write the first state constitution to grant women the vote, History.com

Biên dịch: Trần Mẫn Linh

Vào ngày này năm 1889, hội nghị toàn bang Wyoming đã thông qua hiến pháp với một điều khoản cho phép phụ nữ được quyền bầu cử. Chính thức gia nhập liên bang Hoa Kỳ vào năm 1890, Wyoming đã trở thành bang đầu tiên trong lịch sử nước này cho phép công dân nữ của mình bỏ phiếu.

Việc Wyoming – một tiểu bang miền tây xa xôi – trở thành nơi đầu tiên chấp nhận quyền bầu cử của phụ nữ là một điều bất ngờ. Các nhà vận động hàng đầu như Susan B. Anthony và Elizabeth Cady Stanton là công dân của các bang phía Đông, và họ cho rằng bang của mình – vốn tiến bộ hơn – sẽ là một trong những bang đầu tiên hưởng ứng cuộc vận động vì quyền bầu cử bình đẳng. Tuy nhiên, người dân và các chính trị gia của ngày càng nhiều bang phía Tây lại tỏ ra ủng hộ hơn so với các bang phía Đông. Continue reading “30/09/1889: Hiến pháp Wyoming trao quyền bầu cử cho phụ nữ”

Thế giới hôm nay: 30/09/2020

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Đỗ Đặng Nhật Huy

Xung đột giữa Armenia và Azerbaijan leo thang khi cả hai đều tuyên bố đã bắn qua biên giới và Armenia nói một máy bay chiến đấu F-16 của Thổ Nhĩ Kỳ, đồng minh của Azerbaijan, đã bắn hạ bởi một trong các máy bay chiến đấu của họ trên không phận Armenia. Thổ Nhĩ Kỳ và Azerbaijan phủ nhận. Vụ việc xảy ra trong bối cảnh các cuộc đụng độ giữa Armenia và Azerbaijan ở khu vực tranh chấp Nagorno-Karabakh, nơi gần 100 người đã chết những ngày gần đây. Thổ Nhĩ Kỳ hỗ trợ Azerbaijan trong cuộc xung đột; Nga kêu gọi ngừng bắn.

Sheikh Sabah al-Ahmad al-Sabah, quốc vương Kuwait, qua đời ở tuổi 91. Ông giữ chức ngoại trưởng trong gần 40 năm, thường làm hòa giải trong các tranh chấp ở khu vực, trước khi trở thành quốc vương vào năm 2006. Em trai cùng cha khác mẹ của ông, Sheikh Nawaf al-Ahmed, 83 tuổi, được cho là sẽ kế nhiệm ông. Continue reading “Thế giới hôm nay: 30/09/2020”

Liệu phong trào sinh viên Thái Lan có thể thành công?

Nguồn: Duncan Mccargo, “Can Thailand’s Protest Movement Broaden Its Appeal?”, Foreign Policy, 25/9/2020.

Người dịch: Nguyễn Thanh Hải

Muốn thành công, người biểu tình sẽ phải vượt qua sự cách biệt về giai cấp và vùng miền; và một khó khăn mới nữa, đó là khoảng cách giữa các thế hệ.

Sau khi tổ chức cuộc tuần hành lớn nhất trong nhiều năm qua tại Thái Lan vào hai ngày 19 và 20 tháng Chín; hôm thứ Năm, các sinh viên biểu tình tiếp tục di chuyển đến trụ sở Quốc hội để yêu cầu cải cách dân chủ.

Vài giờ sau, một thoả thuận với các đảng đối lập của chính phủ đương nhiệm, vốn có liên hệ mật thiết với quân đội đã cầm quyền ở Thái Lan trong suốt giai đoạn 2014-2019, đã sụp đổ. Continue reading “Liệu phong trào sinh viên Thái Lan có thể thành công?”

29/09/2005: Phóng viên Judith Miller ra tù

Nguồn: Reporter Judith Miller released from prison, History.com

Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Vào ngày này năm 2005, phóng viên Judith Miller của tờ The New York Times đã được thả khỏi một trung tâm giam giữ liên bang ở Alexandria, Virginia, sau khi đồng ý ra làm chứng trong cuộc điều tra về vụ rò rỉ danh tính của đặc vụ CIA ngầm Valerie Plame. Miller đã bị giam kể từ ngày 06/07/2005 vì từ chối tiết lộ nguồn tin bí mật của mình, cũng như không đồng ý ra làm chứng trước một bồi thẩm đoàn đang xem xét Vụ án Plame (Plame Affair). Cô chỉ quyết định làm chứng sau khi nguồn tin mà cô đang bảo vệ, I. Lewis “Scooter” Libby, chánh văn phòng của Phó Tổng thống Dick Cheney, ký giấy đồng ý cho phép cô tiết lộ thông tin. Continue reading “29/09/2005: Phóng viên Judith Miller ra tù”

Thế giới hôm nay: 29/09/2020

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Đỗ Đặng Nhật Huy

Theo Đại học Johns Hopkins, Ấn Độ đã vượt ngưỡng 6 triệu ca nhiễm covid-19 chính thức, trong khi số người chết trên toàn cầu là gần 1 triệu. Hơn 33 triệu ca nhiễm đã được ghi nhận trên toàn thế giới. Hoa Kỳ có số người chết được xác nhận cao nhất, hơn 200.000, theo sau là Brazil, với hơn 140.000, và Ấn Độ, hơn 95.000. Nhiều nước châu Âu đang phải vật lộn để kiềm chế làn sóng ca nhiễm thứ hai.

Giao tranh gia tăng ở Nagorno-Karabakh, một khu vực tranh chấp ở Azerbaijan và là nơi sinh sống của người Armenia. Hàng chục binh sĩ đã thiệt mạng. Thổ Nhĩ Kỳ tuyên bố ủng hộ Azerbaijan, trong khi Nga kêu gọi ngừng bắn. Cuộc xung đột là di sản từ cuộc chiến tranh biên giới trong giai đoạn Liên Xô sụp đổ, mặc dù kể từ sau khi ngừng bắn năm  1994 đến nay, cuộc xung đột chủ yếu vẫn  nằm trong tình thế bế tắc. Continue reading “Thế giới hôm nay: 29/09/2020”

Tại sao xung đột tái bùng phát giữa Armenia và Azerbaijan?

Nguồn: “Armenia and Azerbaijan fight over Nagorno-Karabakh again”, The Economist, 28/09/2020.

Người dịch: Phan Nguyên

Armenia và Azerbaijan đang đứng trên bờ vực chiến tranh vào ngày 28 tháng 9 khi các cuộc đụng độ chết người tiếp tục xảy ra tại tỉnh tranh chấp Nagorno-Karabakh một ngày trước đó. Hàng chục người đã thiệt mạng trong cuộc giao tranh vốn bao gồm các cuộc tấn công bằng pháo binh và không quân. Sự kiện này đánh dấu việc hai nước đối đầu nhau lần thứ hai trong vòng chưa đầy ba tháng.

Cả hai bên đều đổ lỗi cho nhau về vụ bạo lực, đánh thức ký ức về một cuộc chiến tàn phá khu vực trong thời kỳ Liên Xô sụp đổ và giờ đây có nguy cơ kéo theo hai cường quốc bên ngoài là Thổ Nhĩ Kỳ và Nga. Bộ ngoại giao Armenia đã công bố đoạn phim quay cảnh xe tăng bị lửa thiêu rụi và cho biết họ đã bắn rơi một máy bay trực thăng của Azerbaijan. Azerbaijan tuyên bố đã chiếm được một số ngôi làng ở Nagorno-Karabakh. Cả hai nước đã tuyên bố thiết quân luật và tổng động viên quân đội. Continue reading “Tại sao xung đột tái bùng phát giữa Armenia và Azerbaijan?”

28/09/1781: Trận Yorktown bắt đầu

Nguồn: Battle of Yorktown begins, History.com

Biên dịch: Trần Mẫn Linh

Vào ngày này năm 1781, Tướng George Washington – chỉ huy một lực lượng gồm 17.000 quân Pháp và quân Lục địa – đã bắt đầu cuộc bao vây tướng Charles Cornwallis và 9.000 quân Anh tại Yorktown, Virginia. Được gọi là Trận Yorktown, đây là trận đánh quan trọng nhất trong Chiến tranh Cách mạng Mỹ.

Trước đó, hạm đội của Pháp do Francois, Bá tước xứ Grasse, chỉ huy đã rời St. Domingue (lúc đó là thuộc địa của Pháp và nay là Haiti) để đến Vịnh Chesapeake, còn Cornwallis đã chọn Yorktown – địa điểm nằm ở cửa vịnh Chesapeake – làm căn cứ của mình. Washington nhận ra đã đến lúc phải hành động. Ông đã ra lệnh cho Hầu tước Lafayette và 5.000 lính Mỹ chặn đường rút lui trên bộ của Cornwallis từ Yorktown, trong khi hạm đội hải quân Pháp chặn đường rút lui trên biển. Continue reading “28/09/1781: Trận Yorktown bắt đầu”

Thế giới hôm nay: 28/09/2020

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Đỗ Đặng Nhật Huy

Tổng thống Donald Trump đề cử Amy Coney Barrett tham gia Tòa án Tối cao Hoa Kỳ, lấp chỗ trống của Ruth Bader Ginsburg, người đã qua đời hồi đầu tháng. Ở tuổi 48, bà Barrett, một người bảo thủ trung thành, có thể làm tòa án nghiêng hẳn sang cánh hữu trong tương lai gần. Các thành viên đảng Dân chủ kêu gọi ông Trump đợi đến sau cuộc bầu cử tháng 11 mới bổ nhiệm thẩm phán mới.

Armenia và Azerbaijan xung đột trong khu vực tranh chấp Nagorno-Karabakh. Armenia cáo buộc nước láng giềng tiến hành tấn công bằng không quân và pháo binh vào các khu vực dân sự, trong khi Azerbaijan nói họ đang đáp trả các cuộc pháo kích từ phía bên kia. Armenia đã tuyên bố thiết quân luật và huy động công dân tham gia chiến đấu. Nga kêu gọi ngừng bắn ngay lập tức. Continue reading “Thế giới hôm nay: 28/09/2020”